Kentsel dönüşüme yeni finansman modelleri gerek

İstanbul’da beklenen deprem dolayısıyla gündemden düşmeyen kentsel dönüşüme yeni finansman modelleri arayışı tartışılarak somut çözüm önerileri sunuldu.

Gayrimenkulle ilgili her konuda çözüm önerileri geliştirmek için çalışan GİSP, son toplantısında Türkiye'nin deprem gerçeği karşısında geliştirdiği 'kentsel dönüşüm' için yeni finansman modellerini masaya yatırdı.

Yapı stokunun yüzde 90’ı 2001 öncesi

Prof. Dr. Ali Hepşen (İstanbul Üniversitesi, Finans Ana Bilim Dalı) ve Dr. Levent Sümer (SMR Strategy)'in sunumları ile ve Hakan Gümüş'ün (GİSP Başkanı) yönetiminde gerçekleştirilen toplantıda, beklenen İstanbul depremine hazırlık için gereken kentsel dönüşümün yeni finansman modelleri her yönü ile tartışıldı ve çözüm önerileri sunuldu.

Prof. Dr. Ali Yüksel konuşmasında şöyle dedi:

“'TÜİK verilerine göre Türkiye'deki mevcut yapı stoğunun %90'ı, 2001 yılı öncesinde yapılmış, yani yapı denetim kriterlerine uygun değil. Bu konutların ya yıkılıp yeniden yapılması ya da güçlendirilmesi gerekiyor. Devletimizin kentsel dönüşüm ile ilgili alan bazlı yeni dönüşüm planlamasına göre, yılda 330.000 adet konut dönüştürülecek ve bu dönüşüm 20 yıl sürecek. Toplamda 6.600.000 yeni konuta ulaşılacak. Yıllık maliyetin 50 milyar Türk Lirası, 20 yıllık toplam maliyetin 1 trilyon Türk Lirası olması hesaplanıyor ama bu kaynak nereden bulunacak konusu es geçiliyor.

Düşük faizli kredi bulunabilir

Belediyeler artık şeffaflıktan ve bağımsız denetimden çekinmemeli, bu sayede, Avrupa Yatırım Bankası (JESS1CA - Joint European Support for Sustainable Investment in City Areas) gibi kurululardan düşük faizli ve uzun vadeli finansman bulunabilir. Geçtiğimiz dönem gündeme gelen gayrimenkul sertifikaları yalnızca bir kez kullanıldı, bu sistem yaygınlaştırılabilir.”

Yerli kaynaklar en iyisi

Konu ile ilgili söz alan Dr. Levent Sümer ise "Birkaç yıldır piyasadaki yavaşlama artma eğiliminde ve görünüşe göre yabancıya satış hiçbir zaman durumu kurtarmaya yetmeyecek çünkü mevcut satışlar içindeki oranı 1.000.000 satışta 45.000 adet gibi oldukça küçük bir oran. Gayrimenkul piyasasına kaynak bulabilmek için ülkemizin sahip olduğu finansman kaynaklarına yönelmemiz en doğrusu olacaktır.

Bugün BES fonlarımızda 120 milyar Türk Lirası birikmiş vaziyette. Bunun %10'luk kısmı gayrimenkul sektöründe değerlendirilse 12 milyar liralık bir kaynak yaratılmış olur. Bankalardaki mevduat 2,7 trilyon TL. 200 milyar TL de vadesiz hesaplarda var. Şu anda konut kredisi yükü 187 milyar TL, yani birbirini karşılıyor. Bu vadesiz mevduat fonlar üzerinden kentsel dönüşüm finansmanına aktarılabilir.

Yastık altı seçeneği

Ayrıca Merkez Bankası verilerine göre Türkiye'deki yastık altı birikimler 400 Milyar TL'yi geçmiş durumda, bu kaynağın gayrimenkul piyasasına aktarılması için gereken düzenleme ve teşvikler hayata geçirilebilir.

Ayrıca altın, sukuk ve gayrimenkule dayalı bireysel emeklilik sistemi gibi modellerla kaynak yaratılabilir. Bu kaynak öncelikle mevcut satılmayı bekleyen gayrimenkullerin eritilmesinde kullanılabilir." diyerek farklı bir noktaya dikkat çekti.

Finansman en önemli sorun

Soru cevap şeklinde devam eden toplantının kapanışında söz alan GİSP Yönetim Kurulu Başkanı Hakan Gümüş ise; 'Görüldüğü gibi deprem konusunda konuşmamız gereken tek konu kentsel dönüşümde 'finansman'. Mevcut durumda banka kredileri ile kaynak yaratılamayacağı çok açık. Gayrimenkule Dayalı Bireysel Emeklilik Sistemi, Azalan Ortaklık, Gayrimenkule ödediğin oranda sahip ol gibi sistemler kurulabilir. Bu sistemlere vatandaşın güvenmesi için Sermaye Piyasası Kurumlan ile birlikte farklı finansman ürünleri üretilmelidir, bu şekilde ihtiyaç duyulan kaynaklar bulunacaktır.' diyerek sözlerini noktaladı.

Celal Erten-Bizim Anadolu

Benzer İçerikler

Yorum Yap

Yorumlar 0

Ajanda

Tümünü Gör

Çok Okunan Haberler