Gökyüzünde drone otoyolları dönemi başlıyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Türkiye’de insansız hava araçlarının (İHA) şehirlerarası ve görüş hattı dışındaki uçuşlarını düzenleyecek “drone otoyolları” için hukuki altyapı oluşturuldu. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 30 Temmuz 2026’da yayımlanan SHT-İHA talimatı kapsamında, İHA’ların belirlenmiş güzergâhlarda otonom ve kontrollü uçuş yapabileceğini açıkladı.

Yeni sistemle gökyüzünde dijital olarak tanımlanmış hava koridorları oluşturulacak. Böylece karayolu trafiğinden bağımsız bir taşımacılık altyapısının kurulması hedefleniyor. Koridorların sınırları, giriş ve çıkış noktaları, uçuş yönleri, kapasitesi ve hava araçları arasındaki asgari mesafeler dijital ortamda belirlenecek.

Uçuş trafiği merkezî sistemden yönetilecek

İHA koridorları, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından ilgili kurumlarla koordinasyon içinde oluşturulacak. Uçuşlara ilişkin bilgiler, SHGM’nin İnsansız Hava Aracı Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS) üzerinden yayımlanacak. İHA yazılımları bu verileri doğrudan okuyarak belirlenen güzergâh ve kurallara göre hareket edebilecek.

Koridorlar; yasak, tahditli ve tehlikeli bölgeler ile NOTAM yayımlanan sahaları kapsamayacak şekilde planlanacak.

Bakan Uraloğlu’nun açıklamasına göre uçuş rotaları, en kısa yol ve faz farkı esas alınarak yapay zekâ desteğiyle belirlenecek. İHATTYS üzerinden uçuşlar izlenebilecek; gerektiğinde uçuş sınırları daraltılabilecek, güzergâh değiştirilebilecek, İHA’lara iniş yaptırılabilecek veya uçuşları sonlandırılabilecek.

Bağlantının kesilmesi durumunda araçlar, yerleşim alanlarının üzerinden geçmeden önceden belirlenmiş kurtarma noktalarına yönlendirilecek.

Kargo ve sağlık taşımacılığında kullanılacak

Drone otoyollarının en önemli kullanım alanlarından biri lojistik olacak. Sistemle şehirlerarası kargo taşımacılığı ve lojistik merkezleri arasında düzenli otonom seferler yapılabilecek.

Uraloğlu, hastaneler arasında kan, ilaç, aşı ve tıbbi numune taşınabileceğini; adalara ve kış aylarında ulaşımı zorlaşan yerleşimlere ikmal sağlanabileceğini belirtti. Organize sanayi bölgeleri, fabrikalar ve limanlar arasında parça transferi de hedeflenen kullanım alanları arasında yer alıyor.

İHA koridorları ayrıca enerji ve boru hatları, demiryolları ve karayollarının uzun mesafeli denetimlerinde kullanılabilecek.

Hobi uçuşlarına izin verilmeyecek

Drone otoyolları herkese açık bir uçuş alanı olmayacak. Bakan Uraloğlu, koridorların hobi amaçlı uçuşlara kapalı tutulacağını açıkladı.

Uçuş yapacak pilotların P2 lisansına sahip olması, SHGM’den gerekli operasyonel yetkilendirmeleri alması ve yetkili işletmeler bünyesinde faaliyet göstermesi gerekecek. İHA’ların tescilli olması; uzaktan tanımlama, coğrafi sınırlama ve gerekli yazılım sertifikalarını taşıması zorunlu olacak. Her uçuş öncesinde İHATTYS üzerinden bildirim yapılacak.

Dijital hava koridorlarının hayata geçirilmesi, İHA’ları yalnızca görüntüleme ve denetim aracı olmaktan çıkararak lojistik, sağlık ve sanayi taşımacılığının bir parçası haline getirebilir. Ancak sistemin ekonomik etkisi; koridorların ne zaman ve nerelerde devreye alınacağına, operasyonel kapasitesine ve yetkilendirme süreçlerinin nasıl uygulanacağına bağlı olacak.

uab.gov.tr