“Hayalim ithal ikameli projelere teminatsız kredi vermek” diyen Sayın, “Proje, rantabl olarak yürümeye başladıktan sonra o projedeki hisselerimizi satacağız. Bu benim idealim. Yönetim Kurulu’muzda bunu tartışacağız. Bu modelin yürümesini istiyorum” dedi. Sayın, atıl arazileri Emlak Bankası’nın değerlendireceğini belirtirken, “Bunlar bir nevi kaynak da olacak” dedi.

Faaliyete geçiyoruz

Sayın, Emlak Bankası’nın tasfiyesi sürecinde 200’ün üzerinde personelle çalıştıklarını söyledi. Sayın sözlerine şu şekilde devam etti; “O tarihte elimizde hiçbir menkul ve gayrimenkul yoktu, sadece ödenmemiş krediler vardı. Biz ödenmemiş kredileri tahsil edeceğiz, Hazine’ye olan borcumuzu ödeyeceğiz, sıra cetvelindeki borcumuzu ödeyeceğiz. Anadolu Bankası’ndan gelen bir problem var, onu çözeceğiz ve sonra burayı canlı yapacağız. Benim kafamdaki model ilk baştan itibaren buydu” dedi. 27 Mayıs 2017’de tüm bu süreçlerin tamamlanarak bankanın tasfiye kapsamından çıkarıldığını belirten Sayın, artık faaliyete geçme noktasına geldiklerini söyledi. Yeni dönemde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’na bağlandıklarını ve genel kurullarını yaptıklarını kaydeden Sayın, “Ana sözleşmemizi Emlak Katılım Bankası olarak düzenledik. Genel Müdürlük binamızı da prensip olarak bulduk, İstanbul Finans Merkezi civarında olacak. Genel müdürlüğümüze Deniz Aksu atandı. Şimdi de ana sözleşme çalışmalarımızı yapıyoruz”

Sayın, Emlak Bankası’nın mutlaka emlak işine karışacağını belirterek sözlerini şu şekile sürdürdü; “Benim idealim Türkiye’de esas olarak ihracatı artırmak, ithalatı azaltmak. İthal ikameli projelere kredi verilmesini hep istedim. Türkiye’de en fazla ithal edilen neyse, Türkiye’de yapılması gerekenleri yapacaklara teminatsız kredi vermek. Proje devlet tarafından uygun bulunmuş, teşvikini almış olacak. Biz de inceleyeceğiz. Arsası da nereden alınacaksa biz alacağız. İstismar edilmesini istemiyoruz. Daha önce birçok teşvikler verildi. Metrekaresini 5 lira alırken 15 lira gösterip, paranın bir kısmını başka yerlere harcadılar. Bu nedenle biz alacağız. Makinelerin akreditifinin açılmasını sağlayacağız. Hammaddesini ambara koyup rehin alacağız. Sonra, sermaye ortaklığı veya doğrudan ortaklıkla işi yürüteceği. Proje yürümeye başladıktan sonra da, ortaklara ‘Biz haklarımızı size satmak istiyoruz’ diyeceğiz veya halka açacağız. Projeden çekileceğiz. Bu modeli yönetim kurulumuzda tartışacağız.”

Bakan atıl arazileri verdi, havaya uçtuk

Sayın, ithal ikameli proje denildiğinde kapsama birçok konunun girdiğini söyledi. Sayın, “Mesela yenilenebilir enerjinin birçok unsuru yurtdışından getiriliyor. Güneş enerjisi panelleri, belli sürelerle yenileniyor. Türkiye’de üretilebiliyorsa, neden dışarıdan getirtelim. Birçok ithal ettiğimiz makine var, onların Türkiye’de yapılmasını sağlamak istiyoruz” dedi.

Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum’un da kendilerine çok güzel bir kaynak gösterdiğini belirten Sayın, “Milli Emlak Genel Müdürlüğü’nün atıl arazilerini bizim değerlendirmemizi istedi. Bu kaynağı bize bakanımız sundu, biz de havalara uçtuk. Sukuk yoluyla bu arazileri değerlendirebiliriz. Bu Emlak Bankası’nın projeleri için de kaynak olacaklar” açıklasında bulundu.

Kıymetli taşlara yatırım yapacağız

Zeki Sayın, Emlak Bankası olarak kıymetli taş konusuna da eğilmek istediklerini belirtti. Sayın, “Kıymetli taşlarda İstanbul’u merkez haline getirmek istiyoruz. Özellikle Türki Cumhuriyetlerde bir yığın kıymetli taş var. Hindistan’a gidiyor, kesilip biçiliyor ama nemasını Belçika ve Hindistan yiyor. Bunu İstanbul’a getirmek istiyoruz. Bunun için makinelerini ve ustalarını transfer edeceğiz. Burada kesip biçip, cilalayıp, satışını yapacağız. Mücevheratçılar Derneği’yle de görüştük. Biz de finansman kısmında olacağız. Gerekirse ortak olacağız.” şeklinde konuştu.

Yaptığımız tasarrufu personele dağıtalım

Kamuda tasarruf için de Sayın, şu öneriyi yaptı: “Ben diyorum ki, tasarruf şöyle olmalı. Bir kamu kurum ve kuruluşunun yıllık ortalama harcama rakamları alınsın. Devlet desin ki, ‘ben size ortalamalara göre, örneğin 100 TL’yi taahhüt ediyorum. Bundan sonraki harcamalarınızda ne kadar bunun altına düşerseniz, o tasarrufun yüzde 10’u merkezi yönetime, yüzde 10’ununu kendi içinizdeki bir fona ayıracaksınız. Tasarrufun yüzde 80’inini de, bakan dahil personele eşit dağıtacaksınız. Bu yolla kurumların harcamalarının artmasını engelleyeceksiniz. Keyfi harcamaları önleyeceksiniz. Tasarrufa kurumda çalışan sahip çıkacak.”

Hacer Boyacıoğlu/Hürriyet

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu, bankanın Genel Müdürü Zeki Sayın ve ekibine 1 yıllık hazırlık süresi verdi. BDDK, 300 milyon dolarlık banka sermayesinin ve gerekli altyapının kurulması durumunda Emlak Bankası’nın durumunu inceleyerek bankacılık lisansı alıp alamayacağınıza karar verecek. Zeki Sayın’ın verdiği bilgiye göre tasfiye halindeki Emlak Bankası’nın 250 milyon dolar nakdi ve gayri nakdi sermayesi Hazine’den de 123 milyon TL alacakları bulunuyor. Bankanın kurucu Genel Müdürü Sayın, bu tabloya göre Emlak Bankası’nın, Hazine’den yardım almadan kendi sermayesini oluşturabileceğini ve 2018 yılında yeniden faaliyete geçebileceklerini kaydetti.

Yatırım bankası olacak

Zeki Sayın, Emlak Bankası’nın faaliyet alanlarının da belirlendiğini kaydetti. Buna göre banka başta mega projeler olmak üzere emlak ve inşaat sektörüne dönük faaliyetlerini yine yürütecek. Bunun yanında özellikle Türkiye’nin ithal ettiği bir ürünün Türkiye’de üretilmesi konusunda projelere destek vereceklerini ifade eden Sayın, “Hatta burada banka yatırımcı rolü üstlenecek, yatırımı gerçekleştirip yönetimini proje sahiplerine bırakacak. Böylece yerli üretime dönük yatırımlar desteklenecek. Ayrıca tarım kesiminin en önemli problemlerinden biri olan toprak birleştirmesi de bankanın ana faaliyetlerinden biri olacak. Toprak birleştirmesine dönük projeler özel olarak desteklenecek” dedi.

Faiz yerine ortaklık

Sayın, bankanın en önemli özelliği açıklarken ise, “Banka, yatırımı direk kendisi yapacağı için faiz almayacak. Projenin gelirine ortak olacak. Yani bir nevi faizsiz yatırım bankası olacak. Bu özelliği ile de çok şubeli bir banka olmayacak. Gerektiği kadar şube açılacak” diye konuştu.

Tasfiye hâlinde bile rekortmen

Emlakbank, bankacılık yetkisinin kaldırıldığı 2001 yılından bu yana tasfiye süreci yürütüyor. Yaklaşık 400 şubesinden bir kısmı Ziraat Bankası bir kısmı Halkbank’a devredilen Tasfiye Hâlindeki Emlakbank, geçmişte verdiği kredilerden doğan alacakları ile gayrimenkullerini 16 yıldır satıp nakde çeviriyor. Yaptığı satışlarla 2 milyar liraya yakın borcunu temizleyen Emlakbank, tasfiye işlemleri sayesinde geçtiğimiz yıllarda birkaç kez vergi rekortmeni de oldu.

Merkez bina arıyoruz

Bankanın genel müdürlük binası için arayışların sürdüğünü kaydeden Sayın, “İstanbul Kadıköy Cemiz Topuzlu Mahallesi’nde Büyük Klüp’ün hemen bitişiğinde eski Banker Kastelli Evleri Emlak Bankası’nda. Önce burayı düşündük ama ek hizmet binası olarak kalmasına karar verdik. Genel merkez arayışlarımız sürüyor” diye konuştu.

Türkiye