Resmi Gazete’de bugün yayımlanan Bakanlar Kurulu kararına göre, Hakkari Yüksekova Selahaddin Eyyubi Havalimanı Gelişim Sahası Projesi Kamulaştırma Planı doğrultusunda bölgedeki bazı taşınmazların Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü tarafından acele kamulaştırılmasına karar verildi.

Söz konusu karar, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 27’nci maddesine göre 1 Mayıs’ta Bakanlar Kurulu tarafından alındı.

Kararın detayları burada

Geçen yıl yapılan operasyonlarla ilçenin teröristlerden temizlendiğini anımsatan Kaşıkçı, devletin, terör mağdurlarının uğradığı zararların karşılanması için yoğun çalışma içinde olduğunu aktardı. Sahada dolaşarak hasarlı binaları ve iş yerlerini gezdiklerini anlatan Kaşıkçı, “Bunları ağır hasarlı ve az hasarlı olarak ayırdık. Az hasarlı olanların bedellerini ödemeye başladık. Ev içinde zarar gören eşya bedelini ödemeye başladık, ödüyoruz” dedi.

“Yıl sonunda teslim edeceğiz”

Söz konusu çalışmaların zarar tespit komisyonu tarafından yürütüldüğünü ifade eden Kaşıkçı, şöyle konuştu:

“Evi ağır hasarlı olan vatandaşlarımızın evi kaç metrekare ise o kadar metrekarelik ev veriyoruz. 100 metrekare ise 100, 200 metrekare ise 200 metrekarelik ev vereceğiz. Yeni modern evlerin yapımının startını verdik. Bu yılın sonunda inşallah bu konutların teslimini gerçekleştireceğiz. Temel hedefimiz bu. Bin 830 konut yapımı için üç firma çalışıyor. Sadece konutlar değil, oradaki iş yerleri, camisi, çocuk parkları, oyun alanları, sosyal donatıların tamamı ihale edildi.”

Cumhurbaşkanı, Başbakan ve Bakanların talimatının, vatandaşların bütün zararlarının giderilmesi yönünde olduğunu kaydeden Kaşıkçı, tüm kurumlarla terör mağdurlarına yardımcı olmaya çalıştıklarını belirtti. Kaşıkçı, “İnsanlarımız öyle güzel bir yerleşime kavuşacak ki artık mutlu ve huzurlu bir şekilde, altyapısı oluşturulmuş, kanalizasyonu, caddesi, sokağı, sosyal donatıları, alışveriş yerleri tamamlanmış yani evinden çıktığı zaman çocuk parkına inecek, alışverişine ve camisine gidebilecek. Bu hizmetler insanımıza güzel şekilde sunulacak” ifadelerini kullandı.

AA

50 yıldır devam ediyor

Bu kapsamda Yüksekova’da yaklaşık 50 yıldır devam eden içme suyu sorununu çözmek için “İçme Suyu Projesi” başlatıldı.

55 milyon liraya mal olacak

55 milyon liraya mal olması beklenen proje çerçevesinde farklı noktalarda iş makineleriyle çalışma yürüten yüklenici firma ekipleri, 2,5 kilometrelik kazı çalışmalarının ardından çelik boru döşedi.

Belediye Başkan Vekili Kaşıkçı, Yüksekova’nın yeniden bir yapılanma ve değişim sürecine girdiğini söyledi.

İlçenin artık terörle değil hizmetle anılmaya başlandığını belirten Kaşıkçı, “13 kuyudan vatandaşımıza su veriyoruz. Bu su hiçbir arıtmaya, ilaçlamaya tabi tutulmadan doğrudan vatandaşımıza veriliyor. Devlet kararını verdi. Bu kapsamda 200 bin nüfusa hitap edecek bir proje hazırladık. Bu projenin tamamında 240 kilometrelik hat döşüyoruz. Bütün mahallelerimizde, sokaklarımızda hatların tamamı yenileniyor” dedi.

AA

Camilerden ‘Sigorta yaptırım’ anonsu

Sigortalar, operasyonlardan bir gün önce yaptırılmış ama sigorta şirketlerinin genel merkezlerinin bu durumun farkına varamamış. Şimdi bölgeden gelen toplu hasar ihbarları ile boğuşan sigortacılar konu hakkında araştırma yapmaya girişmiş durumda. Yapılan araştırmalar sonucu içinde sigorta acentelerinin de olduğu bazı grupların yönlendirmesi ile operasyon öncesi konutların toplu olarak sigortalandığı anlaşılırken camilerden, ‘yarın operasyon başlıyor sigortanızı yaptırın’ şeklinde sürekli anonslar yapıldığı da gelen bilgiler arasında.

5 milyar TL tazminat ödemesi

Sigorta şirketleri şimdi operasyonlarda oluşan hasar nedeniyle en 5 milyar liraya yakın tazminat ödemesi ile karşı karşıya. Öyle sigortalar var ki, Nusaybin’de; 150 TL prim ödeyip, evi için 200 bin TL, eşyası için de 400 bin TL sigorta teminatı almış kişiler var. Henüz hasar tespiti yapılamadığından rakamın daha artmasından endişe duyuluyor. Bir sigorta şirketi yöneticisi, bazı ev sahiplerinin 2-3 sigorta şirketinden poliçe alanlar olduğunu söyledi. Yetkiliye göre iş öyle boyutlara geldi ki, şirketler durumu fark edip de sigorta satışını durdurduktan sonra evini amcasının üzerine geçirip, amcasına bankadan kredi aldırıp, kredi ile bağlantılı konut sigortası yaptıran da mevcut. İşin içinde bazı sigorta acentelerinin olduğunu öne süren sigorta şirketi yetkilisi, bu acentelerin bölge halkını organize ederek bölgedeki sigortaları 30 şirkete pay ektiklerini iddia etti. Bu yüzden de sigorta şirketlerinin durumu fark etmediğini kaydeden yetkili, “Sadece bir-iki şirkete yaptırsalar, hemen anlaşılacak. Oysa 200 poliçe bir şirkete, 100 poliçe bir şirkete, 50 poliçe diğer şirkete dağıtılmış” dedi.

Bölgedeki acentelerden yapılmamış

İşin oldukça organize bir şekilde tertip edildiğini de vurgulayan yetkili, sigortaların o bölgedeki acentelerden değil, Ankara, Elazığ, Kayseri gibi başka illerdeki acenteler üzerinden yapıldığı bilgisini verdi. Nusaybin, Sur, Yüksekova’daki konutları sigortalamış. Bakıyoruz, daha önce sigorta ile hiç alakası olmamış kişiler, operasyonu duyup, sigorta yaptırmış. Camilerden bile gün içinde anonslar yapılmış, ‘yarın operasyon var, sigortanızı yaptırın’ şeklinde.

PKK yönlendirmiş

Bir başka sigorta şirketinin yöneticisi ise PKK’nın yönlendirmesi olduğunu tespit ettiklerini internet üzerinden de sigorta yapıldığını anlattı. “Sabah operasyon olacağı bilgisi gelmiş, gecenin 3’ünde internetten konutunu sigortalamış” diyen yetkili konut yıkıldıktan sonra sigortalanmış konutlar bile olduğu bilgisini verdi.
henüz hiçbir hasarı ödemeyen ve bekleten sigorta şirketleri, bölgeye girilemediği için hasarın tespit edilemediğini, öne sürüyor. Öte yandan devletin, terörden zarar görenlere TOKİ’den ev verileceğini söylemesi üzerine sigortacılar, ‘devlet konut verecekse o zaman hasar ödemememiz lazım’ diyor. Ayrıca, boşaltılan mahalleleri devletin kamulaştıracak olması ödemelerinin gecikmesinde bir başka etken olarak ortaya çıkıyor. Ancak beklenmeyen bu durum sigortacılar arasında da görüş farklılığı yaratmış durumda. Kimileri, hasarın her şart altında ya devlete ya da sigortayı yaptıran kişiye ödenme zorunluluğu olduğunu söylerken; kimileri ise, suiistimal olduğunu ve şirketlerin kandırıldığını öne sürerek, hasar ödemeyeceğini belirtiyor.

İl il yeni sigortalı konut sayıları

Diyarbakır 16.283
Mardin 6.703
Şanlıurfa 15.087
Şırnak 1.771
Tunceli 1.465
Muş 1.480
Bingöl 1.557
Iğdır 1.634
Kars 4.255
Hakkari 980
Batman 3.174
Van 4.903
Ağrı 2.199
Erzincan 5.603
Erzurum 9.271
Kilis 1.202
Gaziantep 28.320
Siirt 1.953

37 bin 500 konut yapılacak

Başbakan Yıldırım’ın açıkladığı destek programına göre, yatırımların 62 milyar TL’sini devlet, 80 milyar TL’sini özel yatırım ve destekler oluşturuyor. Toplam 140 milyarlık TL’lik yatırım paketiyle terörden zarar gören şehirlerle ilgili atılacak adımların detayları da belli olmaya başladı. Buna göre, en detaylı çalışma Sur’da yapılırken en büyük pay 2.5 milyar lira ile Yüksekova’ya ayrıldı. Sur için 1.9 milyar, Nusaybin için 1.8 milyar, Cizre için 1.4 milyar, Şırnak için 1.1 milyar, Silopi için 653 milyon, İdil için de 457 milyon kaynak ayrıldı. Çoğunluğu altyapı ve konut yatırımlarından oluşan projelerin 2019 yılına kadar tamamlanması hedefleniyor. Buna göre, Yüksekova için planlanan 10 bin konuttan 1500’ünün temelleri önümüzdeki ay atılacak. Cizre için planlanan 2500 konutun temelleri ise 2 ay içinde atılacak. Ayrıca Sur’da 7 bin¸ Şırnak’ta 10 bin, Nusaybin’de 8 bin konut yapılması planlanıyor.

Altyapıyı devlet yapıp bütçesini belediyelerden kesecek

Planda şehirlerin alt yapı ve yollarının yenilenmesi de yer alırken belediye hizmeti kapsamında yapılması gereken yatırımlar kaymakamlık ve valilikler kontrolünde yapılıp bütçeleri belediye alacaklarından kesilecek. Ayrıca 7 yerleşim bölgesinde hastane, okul, park, cami, gençlik ve kadın merkezleri, sosyal ve kültür merkezleri de inşa edilecek.

Nüfusları 750 binin altına düşürülecek

2012 yılında kabul edilen 6360 sayılı 13 ilin büyükşehir belediyesi yapılması ve 26 ilçe kurulması hakkındaki kanuna göre, bir ilin büyükşehir belediyesi olması için nüfusun en az 750 bin olması gerekiyor. 2015 yılı Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) verilerine göre, Mardin’in nüfusu 796 bin 591. Mardin’in en kalabalık dördüncü ilçesi olan Midyat ise 105 bin 952 nüfusa sahip. Midyat’ın il olması halinde Mardin nüfusu 690 bin 639’a düşüyor ve büyükşehir olma vasfını yitiriyor. Van’ın nüfusu ise ADNKS verilerine göre, 1 milyon 96 bin 397, Erciş’in nüfusu ise 173 bin 795. Erciş’in il olması halinde Erciş’e bağlanacak başka ilçelerle birlikte Van’ın nüfusu 750 binin altına inecek ve Van da büyükşehir statüsünü bu şekilde kaybedecek.

İlk kez iki yıl önce gündeme geldi iddiası

Kamuoyu gündemine eski Başbakan Ahmet Davutoğlu’nun yaptığı açıklama ile gelen Şırnak il merkezinin Cizre, Hakkâri il merkezinin de Yüksekova yapılmasının da hâlâ gündemde olduğu da gelen bilgiler arasında. Konunun terörle mücadele kapsamında ele alındığını belirten Ak Partili kaynaklar, konunun ilk kez Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın başbakanlığı döneminde gündeme geldiğini, ancak kamuoyuna açıklanmadığını söyledi. Kaynaklar, Hakkâri ve Şırnak’ta merkez ilçe değişikliğinin yapılmasının yanı sıra üzerinde durulan bir başka konunun ise bazı yerleşim yerlerinde Kürtçe adlarına geri dönülmesi ya da şehrin ününe uygun ada geçilmesi olduğunu belirtiyor. Buna göre, Şırnak’ın ‘Şehr-i Nuh’ yani Nuh şehri olarak bilindiğini söyleyen kaynaklar, şehrin yeni adının bu şekilde değişebileceğini söyledi. Nuh’un gemisinin Şırnak’taki Cudi Dağı’nda olduğu rivayet edilirken hali hazırda şehirde Nuh adı kullanılan çok sayıda kurum, kuruluş var.