“Dönüşüm süreci başlamış olan projelerde mağduriyet yaşanmamasını isteyen bakanlık, dönüşüm sürecini başlatarak riskli bina tespiti yaptıran ve üçte iki oranında imza toplayarak yenileme sözleşmesi imzalayan hak sahiplerin, kazandıkları muafiyetlerin devam edeceğini resmileştirdi” açıklamasında bulunan İNDER Yönetim Kurulu Başkanı Nazmi Durbakayım; İNDER, KONUTDER ve GYODER adına Çevre ve Şehircilik Bakanlığına teşekkürlerini sundu.

Nazmi Durbakayım, “İNDER, KONUTDER ve GYODER olarak yaptığımız görüşmelerde dile getirdiğimiz çekincelerin bakanlık nezdinde önemsenerek incelenmesi ve hassasiyet gösterilmesi bizleri mutlu etti. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın, inşaat sektörüne büyük ilgi ve önem verdiğini bir kez daha ortaya koydu. Yeni Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği’nde hem üreticileri hem de tüketicileri mağdur etmeyecek şekilde düzenleme yapılması bunun en büyük göstergesidir” şeklinde konuştu.

Diğer taraftan yeni yönetmelik; bina sakinlerinin daire içlerinde ıslak mekanları değiştirmemek kaydı ile belediyeye başvurarak tadilat yapabileceğini; binadaki tadilatın etkilendiği bağımsız bölümler dışındaki bağımsız bölüm sakinlerinden muvafakat alma zorunluluğunu ortadan kaldırıyor.

“Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği” ile ilgili değerlendirmelerde bulunan İNDER Yönetim Kurulu Başkanı Nazmi Durbakayım, açıklamasında, “1 Ekim 2017 kaosunu engellemek için Bakanlık re’sen yetki kullanmalı” dedi.

İNDER Yönetim Kurulu Başkanı Nazmi Durbakayım’ın açıklaması şöyle:

Hatırlanacağı gibi 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkındaki Kanun’a bağlı olarak plan tadili yapmadan ve emsal artışı zorlaması olmadan yerinde dönüşüme imkan veren 1 Haziran 2013 tarihli yönetmeliği (2013 Haziran %25 Yönetmeliği), mevcut imar hakları tamamen kullanılmış risk taşıyan, yenilenmesi gereken bina ve sitelerin dönüştürülmesine olanak sağlıyordu. Söz konusu yönetmelik şartlarıyla yeniden yapılabilen bina ve sitelerde; hak sahiplerine mevcut metrekarelerinden daha fazla rant yaratmadan, sadece yapının yenilenme giderleri ve makul bir Yüklenici kar payını sağlamak ile mümkündü.

Yürürlüğe giren “Yeni Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, 2013 Haziran % 25 Yönetmeliği’nin, dönüşüm sürecine girmiş olan projelere 1 Ekim 2017 tarihine kadar neticelendirilme şartı getirdi. Ancak dönüşüm sürecine giren, riskli bina tescili yapılarak tahliye tebligatları yapılan, hatta tahliyesi yapılan ve yıkılmış sitelerde müteahhit ve belediye yetkilerini aşan sorunlar, kat maliklerinin korkulu rüyası oldu. Vasi tayini, gaip malik, tebligat yapılamaması gibi art niyetli girişimler nedeniyle ruhsat başvurusu için gerekli şartları tamamlayamayan yükleniciler ve kat malikler, 1 Ekim 2017 tarihinden sonra büyük bir kaos sürecine girmekten ve projelerin ortada kalmasından büyük endişe duyuyor. Müteahhitler “Yeni Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği” ile sektöre tanınan 1 Ekim 2017 tarihine kadar olan sürenin, ortaya çıkacak sorunların çözümlenmesi için yeterli olmayacağı görülüyor.

İNDER Yönetim Kurulu Başkanı Nazmi Durbakayım 2013 Haziran %25 Yönetmeliği şartlarını kullanmak sureti yola çıkan yüklenicilerin projelerinde akamet riski, kat maliklerinin ise evsiz kalma riski taşıdığını belirtti. Başkan Durbakayım, evleri yıkılmış, evlerini tek ederek kiraya çıkmış veya bir yakınlarının yanına geçici yerleşmiş insanların çok ağır mağduriyetlerinin söz konusu olabileceğinin altını çizdi.

“Bakanlığımızın, böyle bir kargaşa yaşanmasına müsaade etmeyeceğine ve söz konusu yönetmelikte gerekli tadilatı yapacağına inanıyoruz” diyen Nazmi Durbakayım, bu kapsamda sıkıntıya giren projelerde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın bizzat devreye girmesinin tek çözüm olduğunu ifade etti. Başkan Durbakayım “Art niyetli girişimler nedeniyle 1 Ekim 2017 tarihine kadar ruhsat alınamadığı için hak sahiplerinin zarar görmesini engellemek adına; kanun düzenleyici sıfatını taşıyan Bakanlığın devreye girmesi gerektiğini düşünüyoruz. Vasi tayini, gaip malik, tebligat yapılamaması gibi art niyetli girişimlerle engellenen projelerin yerel idarelerden devir alınmasını ve Bakanlığın re’sen yetki kullanarak ruhsatlarının verilmesine imkân sağlanmasını önermekteyiz’ açıklamasını yaptı.

İmar Yönetmeliği yaşanacak değişiklikler

Yeni Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği’nin 1 Ekim 2017 tarihinden itibaren yürürlüğe gireceğini ifade eden Başkan Gürsel Öngören; 1 Ekim 2017 tarihinden sonra yeni ruhsat alacak inşaatlar için yeni Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği gereğince yaşanacak değişiklikleri ise şöyle özetledi:

– Kullanım amacı tepki çeken stüdyo daireler ortadan kalkıyor. En küçük daire minimum 28.5 metrekare büyüklüğünde oturma odalı ve yatak odalı olarak 1+1 şeklinde yapılacak.

– Binaların daha az katlı olması için taban alanına yönelik kurallar değişti. Eskiden TAKS %40 ile sınırlıyken şimdi %60’a kadar çıkarıldı. Bina arsada daha geniş taban alanına oturup yayılabilecek. Eski Yönetmeliğe göre çekme mesafeleriyle parselde 9 kat yapılması gereken örneğin 900 m2 inşaat, şimdi parsele yayılarak 6 kat olarak yapılabilecek.

– Yeni binalarda daha çok otopark yapılabilecek. Su basman kotu altında zorunlu otopark alanlarının 2 katı alanın ve bunun yanında bütün cepheleri gömülü olan otoparkların emsal dışında yapılabilmesi mümkün oldu.

– Konutlarda kat yükseklikleri 3.60 m.’ye ticari ofislerde 4 m.’ye çıkarıldı.

– Belediyeler, mahallin ve çevrenin özelliklerine göre yapılar arasında uyum sağlamak, güzel bir görünüm elde etmek amacıyla dış cephe boya ve kaplamaları ile çatının malzemesini ve rengini tayin edebilecek. Nasıl bodrumda tüm yapılar beyaz ve iki katlı. Bunun gibi yöresel özellikler istenirse belediyelerce binalara yansıtılacak.

– Teraslar bahçe olarak kullanılabilecek, teraslara havuz yapılabilecek.

– Hafriyat için yapı ruhsatı beklenmeyecek. İksa ve hafriyat ruhsatları, yapı ruhsatından önce verilebilecek.

– Bodrum katlar dışında emsal harici alanların toplamı, hiçbir şekilde inşaat hakkının yüzde 30’unu geçemeyecek.

– Balkonların 2 m. genişliği geçmeyen kısımları emsal harici oldu.

– Yol kotundan düşük ya da yüksek arazilerde, kademelendirmeye geçilecek. Bina ön cephelerinde olduğu gibi, arka cephesi yol kotundan 5 metreden fazla düşük veya yüksek yapılara, 6 metrede bir kademelendirme gelecek. Böylece önden 3 kat, arkadan 8 kat bina yapılamayacak.

– Yol boyu ticaretin olduğu konut alanlarında, zemin katlarda otopark yükünün karşılanması şartıyla ticari kullanımlara izin verildi. Bu alanlarda gürültü ve kirlilik oluşturmayan, imalathane niteliğinde olmayan, gayrisıhhi özellik taşımayan, halkın günlük ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik dükkân, kuaför, terzi, muayenehane, lokanta, pastane, anaokulu, kreş gibi konut dışı hizmetlerin ticari kullanımlarına izin verilecek.

– Binaların çatılarına yapılan baz istasyonları, estetik görünümlü olmak, fenni mesuliyeti üstlenilmek, maliklerin onayını almak, bina cephesine 3 metreden fazla yaklaşmamak ve yer seçim belgesi almak şartıyla ruhsata tabii olmadan yapılabilecek.

– Emsal harici depo miktarı ise azaltıldı. Binaların bodrum katında yapılan konutlara ait depoların %10’u ve işyerlerine ait depoların %50’si emsal harici olarak düzenlendi. Çokça eleştirilen bu oran eski Yönetmelikte iki katı idi.

Kentsel Dönüşüm ve Hukuk Platformu Başkanı Prof. Dr. Gürsel Öngören; 1 Ekim 2017’den itibaren tüm Türkiye’de bu yeni Yönetmeliğin uygulanacağını, ancak belediyelerin bu Yönetmeliğin temel yapılaşma koşullarını değiştirmemek kaydıyla kendi il ve ilçelerinin mimari özelliklerini, kat adedinde, bina cephesinde ve boyada ortaya çıkaran imar yönetmelikleri de hazırlayabileceklerini söyleyerek açıklamalarını tamamladı.