Türkiye genelinde ise tablo daha geniş bir ölçeğe ulaşıyor. Toplamda 1 milyon 347 bin 651 bağımsız birimde riskli yapı tespiti yapılırken, bunların 1 milyon 130 bin 933’ü yıkılarak dönüşüme alındı. Bu veriler, dönüşümün hızlandığını ancak halen ciddi bir stok bulunduğunu gösteriyor.

“Yarısı bizden” kampanyasında süre 2026’ya uzadı

İstanbul’da yürütülen “Yarısı Bizden” kampanyasında yapılan düzenleme ile kapsam genişletildi. Buna göre 31 Aralık 2026 tarihine kadar riskli ilan edilen tüm konut ve iş yerleri destekten yararlanabilecek.

Kampanya kapsamında sağlanan destekler ise oldukça dikkat çekici:

– 875 bin TL hibe
– 875 bin TL kredi
– 125 bin TL taşınma desteği

Toplamda 1 milyon 875 bin TL’ye varan destek, dönüşüm kararlarını hızlandıracak en önemli unsur olarak öne çıkıyor.

3 milyon TL kredi, yüzde 0,69 faiz

Finansman tarafında da önemli bir eşik aşılmış durumda. Dünya Bankası destekli “İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi” kapsamında sunulan yeni modelle:

– 3 milyon TL’ye kadar kredi
– 180 aya kadar vade
– Aylık %0,69 faiz oranı
– İlk 12 ay geri ödemesiz dönem

sunuluyor. Bu şartlar, mevcut piyasa koşullarının oldukça altında bir maliyet anlamına geliyor.

Sosyal gruplara ek faiz indirimi

Yeni kredi modelinde sosyal destek boyutu da dikkat çekiyor.
Aşağıdaki gruplar için ek avantajlar sağlanıyor:

– Tek konutu olanlar
– Orta ve düşük gelir grupları
– Emekliler
– Engelli bireyler
– Şehit yakınları
– Kadın hane reisleri

Ayrıca enerji verimli binalar için de ek indirimler uygulanıyor. Bu kapsamda bazı hak sahipleri için yıllık yüzde 1,25’e varan faiz avantajı mümkün hale geliyor.

Krediye erişim şartları açıklandı

Kredi kullanımında belirli finansal kriterler uygulanacak:

– Açık icra, haciz veya takip kaydı bulunmaması
– Aylık taksitlerin, hane gelirinin %70’ini aşmaması

Bu kriterler, sistemin sürdürülebilirliğini sağlamak açısından kritik önem taşıyor.

Başvuru süreci 3 adımda ilerliyor

Kentsel dönüşüm kredisine başvuru süreci üç aşamada tamamlanıyor:

– Maliklerin lisanslı müteahhit ile anlaşması
– Müteahhidin e-Devlet üzerinden proje başvurusu yapması
– Hak sahiplerinin bankalara başvuruyu tamamlaması

Süreç hem dijital hem de kontrollü şekilde yürütülüyor.

Dönüşüm artık ertelenemez noktada

Uzmanlara göre mevcut destekler ve finansman imkanları, kentsel dönüşümde şimdiye kadarki en güçlü teşvik paketlerinden biri. Deprem riski göz önüne alındığında, özellikle İstanbul’da dönüşümün hızlanması artık bir tercih değil zorunluluk olarak değerlendiriliyor.

Bugün gelinen noktada yüksek hibe desteği + düşük faizli uzun vadeli kredi kombinasyonu, sektör açısından “tarihi fırsat” olarak öne çıkıyor.

Alan bazlı dönüşümlerde ise TOKİ ve Emlak Konut GYO devreye girerek inşaat sürecini üstleniyor. 700 bin TL’lik hibe bina maliyetinden düşürülüp kalan borç uygun ödeme koşulları ile taksitlendiriliyor. Yaşadığımız depremler kentsel dönüşümün ne kadar önemli olduğunu tekrar bizlere hatırlatıyor. Bakanımızın dediği gibi dönüşüm dışında bir seçeneğimiz yok” dedi.

Kampanyaya başvurularda süre sınırı yok

Başvurular için artık e-devlet üzerinden ek işlem yapılmasına gerek olmadığını ve kampanyada süre kısıtlaması kaldırıldığını belirten Özelmacıklı “Bakanlığımız verilerine göre İstanbul’da yaklaşık 1,5 milyon konut riskli durumda.

Bunların 600 bini ise her an çökebilir durumda. Bugüne kadar toplamda 997 bin 460 ev ve iş yerinin dönüşümü tamamlandı. Sadece “Yarısı Bizden” kapsamında ise geçtiğimiz Ocak ayına kadar kısa süre içinde 550 yapıda 5 binin üzerinde bağımsız bölüm 5 milyarın üzerinde destekten faydalandı” dedi.

Başvuru süreci kolay ve hızlı

Sürecin riskli yapılar için lisanslı firmalardan alınacak karot raporuyla başladığını hatırlatan Altın Emlak Yönetim Kurulu Başkanı “Bakanlığa bağlı lisanslı kuruluşlar karot örneğine bakarak binanın risk durumunu tespit ediyorlar. Müteahhit ile hak sahipleri arasında sözleşme imzalandıktan sonra, 100 bin TL’lik tahliye desteği ile tahliye ve yıkım süreci başlıyor.

Kampanyadan faydalanmak için yeni projedeki yapı (otopark ve sığınak hariç), eski yapının bir buçuk katı büyüklüğünü de geçmemesi gerekiyor. Yapıma esas ruhsat projesi hazırlandıktan sonra, yapı ruhsatı ve kat irtifakı süreci tamamlanıyor.

Burada yapı ruhsat tarihinin de 01.04.2023 sonrası olması gerekiyor. Kat irtifakı kurulduktan sonra hak sahibi tespiti yaptırmak üzere ilçe belediyesine başvuru yapılıyor. Bakanlıkça belirlenen randevu gününde hak sahibi ile hibe taahhütnamesi ve kredi sözleşmesi imzalanıyor. Konutta 700 bin hibe, 700 bin kredi verilirken, ticari yerlerde 350 bin hibe 350 bin kredi desteği veriliyor. Müteahhite ödemeler YDS İnşaat İlerleme Seviyeleri dikkate alınarak yapılıyor. İş başlayınca yüzde 30, taşıyıcı sistemin bitiminde yüzde 30, sıva aşamasında yüzde 30, yapı kullanım izin belgesi alındığında yüzde 10 oranında ödemeler yapılıyor. Kredilerde geri ödeme ise yapı ruhsatı alındıktan 2 yıl sonra başlıyor. Azami 10 yıl vadeli olarak ödemenin başladığı yıl faizsiz sonraki yıllar ise TÜFE oranının yarısı kadar güncellenerek uygulanıyor” dedi.

Harekete geçme zamanı

Depreme karşı daha güvenli bir İstanbul için kentsel dönüşümü önemle tavsiye ettiklerini ifade eden Altın Emlak Global Yönetim Kurulu Başkanı “Afetlere dirençli yapılar inşa etmenin tek yolu, riskli binaların bir an önce yenilenmesinden geçiyor. Bu zorlu süreçte yalnız olmadığınızı unutmayın. Türkiye ve Avrupa genelindeki tüm Altın Emlak Global temsilcilerimiz, “Yarısı Bizden” kampanyası başta olmak üzere, diğer dönüşüm süreçleriyle ilgili ücretsiz danışmanlık hizmetiyle yanınızda. Gelin, evlerinizi birlikte dönüştürelim; daha sağlam, daha güvenli bir gelecek için bugünden adım atalım” dedi.