Konut satışlarında İstanbul 17 bin 276 konutla ilk sırada (yüzde 16,9) yer aldı. İstanbul’u 9 bin 491 konut satışıyla (yüzde 9,3) Ankara, 5 bin 576 konut satışıyla (yüzde 5,5) İzmir izledi. En az satış olan iller 10 konutla Ardahan, 15 konutla Hakkari ve 66 konutla Şırnak olarak kayıtlara geçti.

İpotekli konut satışları

İpotekli konut satışları temmuzda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 57 azalarak 13 bin 64’e geriledi. Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı yüzde 12,8 olarak belirlendi. İpotekli satışlarda İstanbul 2 bin 143 konut ve yüzde 16,4 payla ilk sırada yer aldı. Toplam konut satışları içinde ipotekli satış payının en yüksek gerçekleştiği il yüzde 24,1 ile Artvin oldu.

Diğer konut satışları temmuzda, yıllık bazda yüzde 4,6 azalarak 89 bin 172 olarak tespit edildi. Bu kategoride İstanbul 15 bin 133 konut satışı ve yüzde 17 payla ilk sırada yer aldı.

İstanbul’daki toplam konut satışları içinde diğer satışların payı yüzde 87,6 olarak kaydedildi. Ankara 7 bin 914 diğer konut satışıyla ikinci sırada bulunurken, bu ili 4 bin 778 konut satışıyla

İzmir izledi. Diğer konut satışının en az gerçekleştiği il 8 konutla Ardahan oldu.

38 bin 931 konut ilk defa satıldı

İlk defa satılan konut sayısı temmuzda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 32,4 azalarak 38 bin 931’e geriledi. Toplam konut satışları içinde ilk satışın payı yüzde 38,1 oldu.

İlk satışlarda İstanbul 6 bin 709 konutla en yüksek payı (yüzde 17,2) aldı. İstanbul’u 3 bin 35 konut satışıyla Ankara, 2 bin 12 konut satışıyla İzmir takip etti.

İkinci el konut satışları temmuzda geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 4,5 azalarak 63 bin 305 olarak gerçekleşti.

İstanbul 10 bin 567 ikinci el konut satışı ve yüzde 16,7 payla bu alanda da ilk sırada yer aldı. İstanbul’daki toplam konut satışları içinde ikinci el satışların payı yüzde 61,2 oldu. İstanbul’u 6 bin

456 konut satışıyla Ankara, 3 bin 564 satışla da İzmir izledi.

Yabancılara 4 bin 192 konut satıldı

Yabancılara yapılan konut satışları, temmuzda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 46,7 artarak 4 bin 192 oldu. Bu alanda ilk sırada bin 903 konut satışıyla İstanbul bulunurken, bu ili 764 satışla Antalya, 249 satışla Ankara, 217 satışla Bursa ve 177 satışla Yalova izledi.

Temmuzda Türkiye’den, Irak vatandaşları 734, İran vatandaşları 464, Kuveyt vatandaşları 219, Suudi Arabistan vatandaşları 218, Rusya Federasyonu vatandaşları ise 215 konut edindi.

AA

Enflasyon rakamlar ile birlikte 15 milyon memur ve emeklinin maaş zamları da belli oldu. 2018’in son enflasyon verisi SSK ve Bağ-Kur maaşlarına yüzde 10,19 zam olarak yansıdı. Yapılacak zam sonrası en düşük işçi emeklisinin maaşı bin 125 lira oldu.

ÜFE yerine TÜFE’ye geçildi

2018 enflasyonu sadece maaş zamlarını belirlemedi. Geçtiğimiz aylarda açıklanan Yeni Ekonomi Programı’nda 20 milyon kiracıyı yakından ilgilendiren kira artış oranlarında belirleyici olarak artık ÜFE yerine TÜFE’ye geçileceği belirtilmişti.

Normal şartlarda 12 aylık ortalama Yurt İçi Üretici Fiyatı (Yİ-ÜFE) artış oranı ile belirlenen kira zammı üst rakamı yeni düzenleme yapılması ile birlikte TÜFE ile belirlenmesi bekleniyor.

Düzenleme Meclis’te

2018 yılının son enflasyon verisi yıllık bazda yüzde 0,40 düşüş ile yüzde 20,30 olurken kira artış oranlarını belirleyecek olan rakamlar da belli oldu. Kira zam oranlarının TÜFE üzerinden belirlenmesini ön gören düzenlemenin yer aldığı Torba Yasa Meclis’ten geçmemesi nedeniyle henüz yasalaşmadı.

ÜFE baz alınacak

O yüzden düzenleme yasalaşana kadar kira zam oranlarında ÜFE’nin on iki aylık ortalaması baz alınmaya devam edecek. Aralık enflasyonu ile 12 aylık ortalama ÜFE yüzde 27 olarak belirlendi.

Bin lirada 270 lira zam

Yüzde 27’lik rakam Ocak 2019 itibariyle yeni kiraya çıkacak ya da kontratını yenileyecek olan kiracıların zam oranını da belirleyecek. Bu da bin lira kirada 270 lira zam anlamına geliyor.

TÜFE’de 110 lira daha az

Öte yandan düzenlemeyle geçilmesi planlanan TÜFE’deki 12 aylık ortalama artış oranı ise yüzde 16,33 oldu. Bu hesaplamaya göre bin TL’lik bir evde oturan vatandaşın kirası yüzde 16’lık zam sonrası bin 160 TL’ye yükselecekti. Böylelikle kiracılar 110 lira daha az ödeyecekti.

Kenan Biter/Yeni Şafak

İranlılar kültürel yakınlık, halklar arasındaki tarihi bağlar, Türkiye’nin sağladığı özgürlük ortamı ve turizme uygun coğrafyasının yanı sıra inşaat kalitesi nedeniyle Türkiye’de ev satın almayı tercih ediyor.

“Türkiye, İranlılar için özgürlük alanı”

Konuyla ilgili AA muhabirine değerlendirmede bulunan VIP Turkish Pass yönetici ortağı Fatih Çayabatmaz, Türk hükümetinin Eylül 2018’de aldığı kararla Türk vatandaşlığı için yabancı yatırım miktarını makul seviyelere düşürüp ev alanlar için 250 bin dolar, sabit sermaye yatırımı için 500 bin dolar ve istihdam alanı için ise 50 kişi olarak açıkladığını hatırlatarak, bu adımın Türkiye’den konut satın almayı düşünen yabancılar için çok cazip avantajlar oluşturduğunu söyledi.

İranlıların en çok Antalya daha sonra da İstanbul’dan ev aldığını aktaran Çayabatmaz, Antalya’nın denizi, güneşi, doğal güzellikleri ve turizmin merkezi olması nedeniyle emekliliğini burada geçirmeyi düşünen insanların birinci tercihi olduğunu, İstanbul’un ise tarihi, kültürel ve sosyal alanda sahip olduğu özelliklerinin yanı sıra ticaret ve alışveriş konusunda sağladığı imkanlar nedeniyle tercih edildiğini ifade etti.

Yaklaşık 13 yıldır İran’da yaşadığını ve 2015’ten bu yana Türkiye’den konut satın almaları noktasında İranlılara yatırım danışmanlığı hizmeti verdiklerini anlatan Çayabatmaz, şunları kaydetti:

“Türkiye, İranlılar için bir özgürlük alanı. Türkiye, yabancıların hem dini hem mezhebi anlamda kendilerini rahat hissettiği bir yer. İstanbul’da her dinden, her dilden ve her milletten insanla karşılaşabilmeniz mümkündür. Devlet büyük bir hoşgörüye sahip, kimin ne yediğine, ne içtiğine, ne giydiğine karışmıyor. Türkiye’de iş ve yatırım yapma anlamında da bürokratik düzen çok basit ve sade.”

Çayabatmaz, İranlıların şu an en çok konut satın alan yabancılar sıralamasında 2’nci olduğunu hatırlatarak, “İnanıyorum ki çok yakın bir zamanda özellikle 2019’dan sonra bir numara olacaklar. Çünkü hem potansiyel hem de nüfus olarak çok daha güçlü bir konuma sahipler. Yapılan reklam çalışmalarının da neticelerini yeni yılda görmeyi umuyoruz.” dedi.

“İranlılar Türkiye’de Avrupa’dakinden daha rahat yaşayabiliyor”

Ekonomik krizlerde bazı insanların gelecekle ilgili kaygılardan dolayı daha çok yurt dışına ilgi gösterdiğini dile getiren Çayabatmaz, şu değerlendirmede bulundu:

“İranlılara Kanada’yı, Amerika’yı değil yaşantıları ve tarihleriyle kendilerini daha iyi hissedecekleri Türkiye’yi tavsiye ediyoruz. Bir yabancıya en misafirperver davranan ülke bu anlamda Türkiye. İranlılar Türkiye’de Avrupa’dakinden daha rahat yaşayabiliyor, alışveriş yapabiliyor, sosyalleşebiliyor ve yiyecek içecek noktasında herhangi bir sıkıntı yok. Bunlar İranlıların Türkiyeyi tercih etmesine neden olan en önemli faktörler. Kanal İstanbul ve yeni havalimanının açılmasıyla bu şehir daha ön plana çıkacak.”

“Türkiye’de ulaşım imkanları çok iyi ve konut kalitesi yüksek”

Tahran’da yaşayan İranlı iş adamı Kamuran Hakani, yaklaşık 6 ay önce, yabancılara Türkiye’den konut satın alma imkanı sağlandığını ve fiyatların da uygun olduğunu görünce mülk almaya karar verdiğini söyledi.

Diğer komşu ülkelere göre Türkiye’yi ve özellikle İstanbul’u cazip kılan birkaç faktör daha olduğunu dile getiren Hakani, şöyle konuştu:

“Türkiye’ye gidince gurbette olduğunuz hissine kapılmıyorsunuz. Türkiye bizim için Avrupa gibi değil. Yemek kültürümüz ve yaşayış biçimimiz Türklerle çok yakın. Bu ülkedeki güvenlik de bizi cezbeden faktörlerden. İstanbul çok tanıdık bir şehir, 13-14 yıldır ticaret nedeniyle bu kente gidip geliyorum. Hem ekonomik hem de kişisel tercihlerim açısından Türkiye’deki şehirler arasında İstanbul’u seçtim.”

Satın aldığı evin yeni havalimanına yakın ve yeni bir yerleşim yeri olduğunu anlatan Hakani, şöyle devam etti:

“Türkiye’de ulaşım imkanları çok iyi ve konutların kalitesi yüksek. Ben memnunum ve diğer dostlarımıza da tavsiye ediyorum. Prosedür de çok kolay ve Türk devleti bu konuda yabancıları uğraştırmıyor. Çok kısa süre içinde bütün işlemleri tamamladım. İmzaları attık ve ödemeleri yaptık. Avrupa ülkelerine göre bu süreç çok kısa sürede tamamlanıyor.”

Bölgedeki en yakın halkların Türkiye ve İran toplumları olduğunu ve mülk edinmenin de bu yakınlığı güçlendirdiğini vurgulayan Hakani, “Dostlarıma ve arkadaşlarıma Türkiye’den ev almalarını tavsiye ediyorum ve olumlu yönlerini anlatıyorum. Çünkü bu, kültürlerin ve halkların yakınlaşmasına da hizmet ediyor. İran’da yaşayan Türk arkadaşlarımız da var ve hiçbir sıkıntı yaşamıyorlar.” ifadelerini kullandı.

“Dostlarımı konut almaya teşvik ettim”

İranlı iş kadını Ferişte Beniamiriyan da 15-16 yıldır bölge ülkeleriyle ticaret yaptığını ve iş nedeniyle birçok yere gitme fırsatı bulduğunu belirterek, bu gidiş gelişlerde en fazla Türkiye’yi beğendiğini ve birkaç yıldır ev almak için araştırma yaptığını dile getirdi.

Türkiye devleti ve halkının yabancılara yönelik tutumundan övgüyle söz eden Beniamiriyan, bu ülkede ev sahibi olma isteme sebebinin başında bu misafirperver tutum olduğunu belirterek, şunları anlattı:

“Şu ana kadar 20’ye yakın ülkeye gittim, kültürel açıdan en yakın ve kendimi huzurlu hissettiğim yer İstanbul. Türkiyeliler yabancılara karşı çok saygılı ve misafirperverler. Türk kültürünü çok seviyoruz. Bu, gidiş-gelişleri arttıracak ve kültürleri birbirine yakınlaştıracak bir adımdır aynı zamanda. Çünkü hem Türkiye devleti hem de Türk insanı çok iyi gerçekten. Müslüman İranlı olarak Sayın Erdoğan’ı çok takdir ediyoruz ve Türkiye’deki kültürü de beğeniyoruz. Kültürel, sosyal ve siyasi ilişkileri zenginleştirecektir ve evlilikler olabilir bu şekilde. İki arkadaşım, biri Ankara’da biri İzmir’de Türklerle evlendiler. Bunun gelecekte artmasını diliyoruz.”

Daha önce Avrupa’da ev almayı ve emekliliğinde orada yaşamayı düşündüğünü ifade eden Beniamiriyan, şöyle devam etti:

“Türkiye’de belli bir değerin üzerinde ev alınınca vatandaşlık hakkı da veriliyor ve pasaport alabiliyoruz. Türkiye pasaportuyla yaklaşık 113 ülkeye gidilebildiğini öğrendim, tabii buna çok sevindim. Bu, Türkiye’den ev almayı çok cazip kılan bir şey. Sürekli ticaretle uğraştığımız için senede birkaç defa Türkiye’ye gidip gelmemiz gerekiyor. Bu da benim için orada ev almayı çok cazip ve avantajlı kılan bir nedendi. Yaptığım araştırmalar sonucunda havalimanı ve iş yaptığımız bölgeye yakın bir yerde ev aldık. Ev aldığımız yerde toplu taşıma imkanları da çok iyi.”

Yabancıların 10 yıl ve daha uzun vadelerle ev alabildiğine dikkati çeken Beniamiriyan, sözlerini şöyle tamamladı.

“Ev aldıktan sonra dostlarıma da anlattım onları da Türkiye’den konut almaları için teşvik ettim. Dostlarımdan 3-4 kişi de bu şartları öğrenince Türkiye’den ev almaya karar verdi.”

AA

1. el net değil

Konutta yapı ruhsatı ve satış konusunda en kapsamlı bilgi Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından paylaşılıyor. Her ay konut satışları detaylı bir şekilde açıklıyor. Ancak bu rakamlar tapusu teslim edilen mülkleri gösteriyor. Söz gelimi 3 yıl önce satılan bir evin tapusu yeni verilirse bu yeni satış olarak sisteme giriyor. Gayrimenkul sektörü temsilcilerine göre bu nedenle açıklanan ‘1. el satış rakamları’ pazarın gerçekleriyle örtüşmüyor. Simdi TÜİK’in yanı sıra farklı birimler de bu çalışmaya dahil edilerek, pazarın gerçek durumu gün yüzüne çıkarılacak.

İhtiyaca göre üretim

Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, “Toplanacak ve analiz edilecek olan bu veri sayesinde Türkiye’nin gayrimenkul üretimi ve satış faaliyetine ilişkin makro ölçekte izleme, değerlendirme ve planlama imkânına kavuşulacak. Elde edilen sonuçlar TÜİK vasıtasıyla kamuoyuyla paylaşılması sonucunda gayrimenkul sektörü paydaşları üretim kararlarını, bireysel yatırımcı da yatırım kararlarını daha doğru verecek” dedi. Gayrimenkul sektörünün ve şehirlerin sağlıklı büyümesi için en temel gereksinimin doğru veri olduğuna dikkat çeken Bakan Kurum, şunları söyledi:

“Bakanlığımıza bağlı birimler çalışarak doğru verileri ortaya koyacak. Şehirlerin neye ihtiyacı var, neye yok göreceğiz. Belli bölgelerde yatırımın yoğunlaşması, ihtiyaç fazlası ya da hatalı üretim yapılması milli servete zarar. Bu çalışmayı yaparken bir yandan inşaat yapan firmaların mali ve teknik yeterliliğine göre sınıflandırılması çalışmasında da sona yaklaşıyoruz. Bundan sonra nerede ne ihtiyaç varsa o yapılacak, kim yapabilecek seviyedeyse işi da o üstlenecek.”

Nasıl bir yol izlenecek

İnşaat ruhsatı ve yapı kullanma izin belgeleri alınmış ancak ikamet kaydı alınmamış taşınmazlara ait veriler birbiri ile entegre edilerek, boş gayrimenkuller tespit edilecek.

Türkiye Noterler Birliği’nden 01/03/2016 tarihinden itibaren kayıt altına alındığı bilinen satış vaadi sözleşmelere ait veriler talep edildi.

TAKBİS’ten elde edilen veriler ile MAKS ve Noterler Birliği’nden elde edilecek verilerin TÜİK’ verileri ile karşılaştırmalı analizleri yapılarak konut stoğu istatistikleri elde edilecek.

Nüfus ve vatandaşlık

İşleri Genel Müdürlüğü ile Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü arasında veri transferine yönelik bir protokol imzalanarak MAKS verilerinin ihtiyaç duyulduğu zamanlarda temin edilebilmesi sağlanacak.

MAKS’tan düzenli veri akışı sağlandıktan sonra, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilecek ve olan bir sistem yardımıyla toplanan tüm verilerin karşılaştırılarak analiz edileceği ve proje konusuyla ilgili düzenli raporlanmanın yapılabileceği düşünülüyor.

Kayıt altına alınmıyordu

Proje nasıl doğdu? Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından Yapı İşleri Genel Müdürlüğü, Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü, Coğrafi Bilgi Sistemleri Genel Müdürlüğü, İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, Türkiye İstatistik Kurumu, Türkiye Noterler Birliği ve Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Derneği (GYODER) ile çeşitli görüşmeler yapıldı. Yapılan bu kurumsal görüşmeler ve gerçekleştirilen araştırma neticesinde, sektörün sağlıklı büyümesi için gerekli olan verinin herhangi bir kamu kurumu ya da özel-tüzel kişi tarafından kayıt altına alınmadığı görüldü. Çalışmaları devam eden Mekânsal Adres Kayıt Sistemi (MAKS), Tapu ve Kadastro Bilgi Sistemi (TAKBİS) gibi sistemlere gerekli eklemeler yapılarak hem dağınık bir halde bulunan veriler bir araya getirilmesi hem de talep edilen verilere en kısa yoldan ulaşılması sağlanmış olacak.

Gülistan Alagöz/Hürriyet

Buna göre, ekonomik güven endeksi, bu ay kasıma göre yüzde 2 artarak 73,7’den 75,2’ye yükseldi. Ekonomik güven endeksindeki artış, reel kesim (imalat sanayi), hizmet ve perakende ticaret sektörü güven endekslerindeki yükselişlerden kaynaklandı.

Aralık ayında reel kesim güven endeksi 97,7’ye, hizmet sektörü güven endeksi 81,5’e ve perakende ticaret sektörü güven endeksi 96,4’e yükseldi. Tüketici güven endeksi 58,2’ye, inşaat sektörü güven endeksi ise 55,4’e geriledi.

AA

Buna göre, mevsim etkilerinden arındırılmış hizmet sektörü güven endeksi Kasım ayında 79,8 iken, Aralık ayında yüzde 2,2 oranında artarak 81,5 oldu.

Hizmet sektöründe bir önceki aya göre; iş durumu, hizmetlere olan talep ve hizmetlere olan talep beklentisi endeksleri sırasıyla yüzde 4,7, yüzde 1,6 ve yüzde 0,7 artarak 75,3, 75,6 ve 93,7 değerini aldı.

Perakende ticaret sektörü güven endeksi 96.4 oldu

Mevsim etkilerinden arındırılmış perakende ticaret sektörü güven endeksi Aralık ayında yüzde 6,3 oranında artarak 96,4 oldu. Perakende ticaret sektöründe bir önceki aya göre; iş hacmi-satışlar, mevcut mal stok seviyesi ve iş hacmi-satışlar beklentisi endeksleri sırasıyla yüzde 13,1, yüzde 4,6 ve yüzde 3,3 artarak 76,4, 118,1 ve 94,7 değerini aldı.

İnşaat sektörü güven endeksi 55.4 oldu

Mevsim etkilerinden arındırılmış inşaat sektörü güven endeksi bir önceki ayda 56,6 iken, Aralık ayında yüzde 2,1 oranında azalarak 55,4 oldu. İnşaat sektöründe bir önceki aya göre; alınan kayıtlı siparişlerin mevcut düzeyi endeksi yüzde 13,5 azalarak 39,3 değerini aldı. Toplam çalışan sayısı beklentisi endeksi ise yüzde 5,5 artarak 71,5 oldu.

Buna göre, GSYH tahmini, zincirlenmiş hacim endeksi olarak, bu yılın üçüncü çeyreğinde geçen yılın aynı çeyreğine göre yüzde 1,6 arttı.

Üretim yöntemine göre cari fiyatlarla GSYH tahmini, bu yılın üçüncü 3 aylık döneminde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 21,8 artarak 1 trilyon 13 milyar 453 milyon lira olarak gerçekleşti.

GSYH’yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde bu yılın üçüncü çeyreğinde, geçen yılın aynı dönemine kıyasla zincirlenmiş hacim endeksi olarak tarım sektörünün katma değeri yüzde 1, sanayi sektörünün yüzde 0,3 artarken, inşaat sektörünün ise yüzde 5,3 azaldı. Ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmeti faaliyetlerinin toplamından oluşan hizmetler sektörünün katma değeri de yüzde 4,5 yükseliş gösterdi.

Öte yandan yılın ilk 2 çeyreğine ilişkin büyüme rakamları revize edildi.

AA Finans’ın “Büyüme Beklenti Anketi”ne katılan ekonomistlerin yılın üçüncü çeyreğine ilişkin büyüme beklentilerinin ortalaması yüzde 1,7 olmuştu.

8 çeyrek üst üste büyüme

Türkiye ekonomisi 2016 yılında darbe girişiminin olduğu üçüncü çeyrekteki gerilemesinin ardından 8 çeyrek üst üste büyüme başarısı gösterdi.

Yılın üçüncü çeyreğinde GSYH, cari fiyatlarla yüzde 21,8 artarak 1 trilyon 13 milyar 453 milyon lira olarak gerçekleşti.

GSYH’yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde, zincirlenmiş hacim endeksi olarak tarım sektörü toplam katma değeri yüzde 1, sanayi sektörü yüzde 0,3 artarken inşaat sektörü yüzde 5,3 azaldı. Ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmeti faaliyetlerinin toplamından oluşan hizmetler sektörünün katma değeri ise yüzde 4,5 artış gösterdi.

Takvim etkisinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi 2018’in üçüncü çeyreğinde 2017’nin aynı dönemine göre yüzde 2,1 arttı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksinde ise bir önceki çeyreğe göre yüzde 1,1 azalış kaydedildi.

Hanehalkı nihai tüketim harcamaları yüzde 1,1 arttı

Hanehalkı nihai tüketim harcamaları 2018’in üçüncü çeyreğinde geçen yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak yüzde 1,1 arttı. Devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 7,5 yükselirken, gayrisafi sabit sermaye oluşumu ise yüzde 3,8 azalış gösterdi.

Mal ve hizmet ihracatı, 2018 yılının üçüncü çeyreğinde 2017’nin aynı çeyreğine göre zincirleme hacim endeksi olarak yüzde 13,6 artarken ithalatı ise yüzde 16,7 azaldı.

İş gücü ödemelerinde yüzde 19,4 artış

İş gücü ödemeleri üçüncü çeyrekte geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 19,4 ve net işletme artığı/karma gelir yüzde 22,2 yükseldi.

İş gücü ödemelerinin gayrisafi katma değer içindeki payı geçen yılın aynı döneminde yüzde 32,5 olurken bu oran 2018’in üçüncü çeyreğinde yüzde 31,6’ya geriledi. Net işletme artığı/karma gelirin payı ise yüzde 52’den yüzde 51,8’e düştü.

AA

Tebliğde, Vergi Usul Kanunu’nun ilgili maddesinde, yeniden değerleme oranının, yeniden değerleme yapılacak yılın ekim ayında (ekim ayı dahil) bir önceki yılın aynı dönemine göre Türkiye İstatistik Kurumunun Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi’nde meydana gelen ortalama fiyat artış oranı olduğu belirtilen tebliğde, bu oranın Bakanlıkça Resmi Gazete ile ilan edileceği hükmünün yer aldığı ifade edildi.

Bu kapsamda, yeniden değerleme oranının 2018 için yüzde 23,73 olarak tespit edildiği aktarılan tebliğde, söz konusu oranın 2018 yılına ait son geçici vergi dönemi için de uygulanacağı kaydedildi.

Öte yandan, bu konuda daha önce yayımlanan tebliğlerin yürürlükte kalacağı da aktarıldı.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2017 yılına ilişkin çevre koruma harcama istatistiklerini açıkladı.

Buna göre, çevre koruma harcamaları geçen yıl toplam 34,4 milyar lira olarak hesaplandı. Çevre koruma harcamalarının gayrisafi yurtiçi hasıla içindeki oranı 2016 yılında yüzde 1,06 iken, geçen yıl yüzde 1,11 olarak gerçekleşti. Söz konusu alandaki harcamaların, yüzde 57,7’si mali ve mali olmayan şirketler, yüzde 35’i genel devlet ve hane halkına hizmet eden kar amacı olmayan kuruluşlar ve yüzde 7,3’ü ise hane halkları tarafından yapıldı.

Harcamalar atık yönetiminde yoğunlaştı

Çevre koruma harcamalarının yüzde 49’unu atık yönetimi hizmetleri, yüzde 35’ini atıksu yönetimi hizmetleri, yüzde 6,6’sını biyolojik çeşitliliğin ve peyzajın korunması, yüzde 3,5’ini toprak, yer altı ve yüzey sularının korunması ve kalitesinin iyileştirilmesi ve yüzde 5,9’unu ise diğer konularda yapılan çevre koruma harcamaları oluşturdu.

Toplam 5,9 milyar lira olarak gerçekleşen çevre koruma yatırım harcamalarının yüzde 62’si mali ve mali olmayan şirketler, yüzde 38’i ise genel devlet tarafından gerçekleştirildi. Atıksu yönetimi hizmetleri için 2,6 milyar lira, atık yönetimi hizmetleri için 1,3 milyar lira, diğer konularda 2 milyar lira çevre koruma yatırım harcaması yapıldı.

Çevre koruma harcama hesapları güncellendi

Avrupa Birliği İstatistik Ofisi tarafından yayımlanan ve çevre koruma harcama istatistiklerinin hesaplanmasında kullanılan, “Çevre Koruma Harcama Hesapları” rehber dokümanı 2017 yılında güncellendi. Güncellenen rehber doküman ve ilave veri gereksinimleri de dikkate alınarak veri toplama ve raporlama yöntemi iyileştirildi. Daha önce anket uygulanarak üretilen istatistiklerin önemli bir bölümü, Gelir İdaresi Başkanlığı idari kayıtlarından, ulusal hesaplardan ve yıllık sanayi ve hizmet istatistiklerinden derlenerek 2013-2017 yıllarına ait çevre koruma harcama istatistikleri üretildi.

Bunlara ek olarak mevcut durumda idari kayıtlardan çevre koruma harcamalarına ilişkin üretilemeyen istatistikler için “madencilik ve taşocakçılığı” sektöründe 50, “imalat” ve “inşaat” sektörlerinde 150, “elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı” sektöründe 10 ve diğer sektörlerde 250 ve daha fazla çalışanı olan girişimlere anket uygulandı.

AA

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ekim ayına ilişkin konut satış istatistiklerini açıkladı.

En çok konut İstanbul’da satıldı

Buna göre, ülke genelinde ekimde satılan konut sayısı bir önceki aya göre yüzde 15,1, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 19,2 artış göstererek 146 bin 536 oldu.

Konut satışlarında İstanbul 27 bin 156 konutla ilk sırada (yüzde 18,5) yer aldı. İstanbul’u 13 bin 430 konut satışıyla (yüzde 9,2) Ankara, 7 bin 419 konut satışıyla (yüzde 5,1) İzmir izledi. En az satış olan iller 15 konutla Hakkari ve Ardahan, 79 konutla da Bayburt olarak kayıtlara geçti.

İpotekli konut satışları

Bu dönemde ipotekli konut satışları geçen yılın aynı ayına göre yüzde 79,1 azalarak 8 bin 65’e geriledi.

Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı yüzde 5,5 olarak belirlendi. İpotekli satışlarda İstanbul 2 bin 164 konut ve yüzde 26,8 payla ilk sırada yer aldı. Toplam konut satışları içinde ipotekli satış payının en yüksek gerçekleştiği il yüzde 8,5 ile Bartın oldu.

74 bin 815 konut ilk defa satıldı

İlk defa satılan konut sayısı ekimde, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 31,3 artışla 74 bin 815’e yükseldi. Toplam konut satışları içinde ilk satışın payı yüzde 51,1 oldu. İlk satışlarda İstanbul 13 bin 978 konutla en yüksek payı (yüzde 18,7) aldı. İstanbul’u 5 bin 810 konut satışıyla Ankara, 3 bin 772 konut satışıyla İzmir takip etti.

İkinci el konut satışları ekimde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 8,9 artış göstererek 71 bin 721 olarak gerçekleşti.

İstanbul 13 bin 178 konut satışı ve yüzde 18,4 payla bu alanda da ilk sırada yer aldı. İstanbul’daki toplam konut satışları içinde ikinci el satışların payı yüzde 48,5 oldu. İstanbul’u 7 bin 620 konut satışıyla Ankara, 3 bin 931 satışla da Antalya takip etti.

Yabancılara 6 bin 276 konut satıldı

Yabancılara yapılan konut satışları, ekimde geçen yılın aynı ayına göre yüzde 134,4 artarak 6 bin 276 oldu.

Bu alanda ilk sırada 2 bin 283 konut satışıyla İstanbul bulunurken, bu ili bin 160 satışla Antalya, 448 satışla Bursa, 392 satışla Ankara ve 321 satışla Yalova izledi.

Ekim ayında Irak vatandaşları Türkiye’den bin 439 konut satın aldı. Geçen ay İran vatandaşları 557, Kuveyt vatandaşları 378, Almanya vatandaşları 341, Rusya vatandaşları 336 konut edindi.

AA