Konut kredisi kullanmak isteyen tüketiciler için destekler hızla artıyor. Konut için yaklaşık üç çeyrektir devam eden kredi faiz indirimlerinin %0.80 seviyelerine gerilemesinin ardından tüketiciyi sevindirecek yeni gelişmeler yaşanmaya devam ediyor. Bankaların kredi kullandırım koşul ve şartlarında gevşeme beklenirken bir diğer gelişme ise konut kredisindeki peşinat sınırının indirimi oldu.

İlk ne oldu?

İlk olarak Merkez Bankası 17 Mart salı günü olağanüstü toplanarak para politikası faizlerinde 100 baz puan indirim gerçekleştirmişti. Corona virüsün neden olması muhtemel ekonomik olumsuzluklara karşı tedbirler alan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) bu kapsamda zorunlu karşılıklarında değilşikliğe gitti. Karar sonrası bankalara sunulan likiditeyi arttıran TCMB kredi büyümesini ve bireysel kredi arzının arttırılmasına yönelik adımlar arttı.

Cumhurbaşkanı peşinatı indirdi

18 Mart çarşamba günü ise Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında Çankaya Köşkü’nde yapılan Koronavirüsle Mücadele Eş Güdüm Toplantısı’nda konut kredileri için büyük bir değişiklik kararı açıklandı.

Tedbirler kapsamında konut kredisi peşinatları düşürüldü. 500.000 liranın altındaki konutlarda kredilendirilebilir miktar %80’den %90’a çıkarılacağını açıklayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Konut kredilerinde asgari peşinat %10’a düşürülecek ” dedi.

Olumsuzluğu yenmek için

19 Mart perşembe günü de Türkiye Bankalar Birliği (TBB) corona virüsün ekonomiye olumsuz etkilerini önlemek için bankalarla tavsiye kararı paylaştı. Kararda bireysel kesimin kredi taleplerinin hızlıca değerlendirilmesi ve karşılanması, krediye erişim imkanlarının ve kredi koşullarının iyileştirilmesi, kredi kanallarının açık tutulması ve vade, ödeme, taksit koşullarında esneklik sağlanması tavsiye edildi.

Artış bekleniyor

Gelişmeler sonrasında bankaların diğer bireysel kredi türleri ile beraber konut kredisi koşullarını da gevşetmesi, kredi musluklarını daha açık hale getirmesi ve kredi kullandırımını arttırması bekleniyor.

Bir diğer tavsiye ise faizlerin düşmesine rağmen konut kredisi yapılandırma talebi karşılanmayan tüketiciler için geldi. TBB kararda yapılandırma taleplerinin kısa sürede sonuçlandırılması, ödeme ve taksit seçeneklerinde esneklikler sağlanmasını tavsiye etti.

Rekabet bekleniyor

Araştırmalara göre gelişmeler sonrasında konut kredisi başvurularında red oranının düşmesi ve bankaların kredi kullandırmak için rekabetinin artması bekleniyor. Güncel olarak konut için sadece kamu bankaları ve birkaç özel bankada 10 yıl vade üzerinde kredi kullandırılırken bu oranın da artabileceği düşünülüyor.

Pelin Akay-kredipazari.com

TBB Risk Merkezi Mayıs 2018 Bülteni yayımlandı. Buna göre, üye kuruluşlar tarafından kullandırılan nakdi krediler mayısta önceki yılın aynı ayına kıyasla yüzde 24 artarak 2 trilyon 496 milyar liraya yükseldi.

Nakdi kredilerin 2 trilyon 372 milyar lirası bankalar, 54 milyar lirası finansal kiralama şirketleri, 36 milyar lirası finansman şirketleri ve 33 milyar lirası faktoring şirketleri tarafından kullandırıldı.

Tasfiye olunacak alacaklar mayıs itibarıyla 74,6 milyar liraya çıkarken, bunun 68,5 milyar lirası bankalara, 3,2 milyar lirası finansal kiralama şirketlerine, 1,7 milyar lirası faktoring şirketlerine ve 1,2 milyar lirası da finansman şirketlerine ait olduğu görüldü.

Tüzel ve gerçek kişi ticari müşterilere kullandırılan ticari krediler mayıs itibarıyla önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 27 artarak 1 trilyon 938 milyar lira oldu. İmalat sanayi yüzde 25 ile ticari krediler içinde en yüksek paya sahip olan sektör olurken, bu sektörü toptan ve perakende ticaret (yüzde 18) ve inşaat sektörü (yüzde 13) takip etti.

Bireysel kredilerde tahsili gecikmiş alacak oranı azaldı

Taşımacılık, depolama ve haberleşme sektörü bir yıl içerisinde yüzde 37 ile en hızlı büyüyen sektör oldu. Ticari krediler içinde en yüksek paya sahip olan imalat sanayisine sağlanan krediler ise son bir yıl içerisinde yüzde 28 arttı.

Mayıs itibarıyla tasfiye olunacak alacak oranı en yüksek olan sektör yüzde 4,2 ile toptan ve perakende ticaret sektörü olurken, bu sektörü yüzde 3,3 ile imalat ve inşaat sektörleri takip etti.

Bankalar ve banka dışı finansal kuruluşlar tarafından gerçek kişilere kullandırılan bireysel krediler mayısta bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 15 artarak 557 milyar liraya yükseldi. Bireysel kredilerin yüzde 36’sını konut kredileri, yüzde 17’sini kredi kartları, yüzde 7’sini taşıt kredileri ve yüzde 40’ını ihtiyaç kredileri oluşturdu.

Mayısta bireysel kredilerde tahsili gecikmiş alacak oranı bir önceki yılın aynı ayına göre 1,1 puan azalarak yüzde 3,3 seviyesinde gerçekleşti.

AA

Hürriyet’in haberine göre, Türkiye Bankalar Birliği (TBB) tarafından ‘Erişim İmkanı Sınırlı Hane halklarının Barınma Amaçlı Konut Edinmesine Yönelik Finansal Model Önerisi’ başlığıyla yayınlanan kitapta, 2009-2014 arasındaki verileri esas alarak bir model oluşturan Özmen, Türkiye’deki gelir gruplarını yüzde 20’lik 5 ayrı dilim halinde değerlendiriyor. Özmen’e göre, en düşük gelire sahip yüzde 20’lik dilimdeki vatandaşların 72 TL taksitle konut sahibi olması imkan dahilinde.

‘Kredi işlemleri KDV’nin konusu değil’

TBB’den yapılan yazılı açıklamada, konutta KDV oranlarının düşürülmesi nedeniyle, konut kredisi kullanan müşterilerin bankalara başvurarak iade alabilecekleri yönünde yorum ve değerlendirmelere yer verildiği hatırlatılarak “Bankacılık işlemleri ve bu bağlamda konut kredisi işlemleri, KDV’nin konusuna girmemektedir. Dolayısıyla bu işlemler nedeniyle bankalar tarafından KDV uygulaması yapılmamaktadır” denildi. TBB, bankalardan konut kredisi kullanan müşterilerin bankalara başvurarak KDV iadesi alabilecekleri yönündeki yorum ve değerlendirmelerin de gerçeği yansıtmadığını kaydetti.

‘İade olmaz’

TÜSODER Onursal Başkanı Aydın Ağaoğlu da KDV iadesi ile ilgili haberlerin gerçeği yansıtmadığını belirterek ”Konu, yasanın lafzındaki bazı cümlelerin yanlış yorumlanmasından böyle bir kanaat oluşmasından ibaret” dedi. Kredili konut alırken evini ipotek verenlere KDV iadesi yapılmasının söz konusu olmadığını anlatan Ağaoğlu, “Aslında ilgili yasa maddesine göre satın alınırken üzerine ipotek konulmuş konutların borcu ödenmediğinde finans kuruluşunca el konularak yeniden satışında KDV istisnası bulunmakta. Yani kredi ile satın alınmış konut borç nedeniyle icradan satıldığında yeni alıcıdan KDV tahsil edilmeyecektir” açıklamasında bulundu.