Yükselen yapılarda mutlaka en az 1 tane itfaiyeci asansörünün bulunması olası can ve mal kaybının önüne geçeceğini söyleyen Liftinstituut’ün danışmanlık şirketi Liftinstituut Solutions Türkiye Bölge Müdürü Süleyman Özcan, başta büyük bina ve yapılar olmak üzere tüm karar verici ve kullanıcıları uyararak, itfaiyeci asansörü ile ilgili şu bilgileri verdi:

• Şehir hayatının giderek artması ile birlikte mimari de dikey ve gökdelen olarak tabir edilen uzun binalar sıklıkla kullanılıyor. Kullanıcılar tarafından beğenilmesine karşın, bina seçiminde güvenlik ilk sırada olmalı.
• Doğal afetlerin ne zaman ve nasıl ortaya çıkacağı bilinemese de afetlerden korunmak ve afet sonrası ilk müdahale de çok önemlidir. Dikey binalarda kullanılan asansörlerde iç yapı mesafesi de giderek artar. Bu nedenle de afet durumunda kullanılacak asansörün güvenliği ve dayanıklılığı çok önemlidir.

Can ve mal kaybını önlemek için itfaiyeci asansörü şart!

• AB ile birlikte ülkemizde 2004 yılında AB dillerinde sonra TSE tarafından 2006 yılında da Türkçe olarak yayınlan EN 81 – 72 standartlarında yüksek binalarda kullanılması gereken itfaiyeci asansörü ile ilgili detaylı bilgiler yayınlanmıştır.
• Yangın sonrası itfaiyecilerin olay yerine hızla üst katlara ulaşabilmesi, can ve mal kaybını en aza indirebilmesi için büyük önem taşıyan itfaiye asansörü, aynı zamanda yönetmelik kapsamında acil durum asansörü olarak da tanımlanır.
• Sıcaklığa dayanıklı, yanıcı olmayan malzemelerden üretilmesi gereken itfaiyeci asansöründe, asansörün kuyusunda, kumandasında, elektrik tesisatında kabininde olması gerekenler EN 81 – 72 standardında belirtilmiştir.
• İtfaiyeci asansörüne ne zaman ihtiyaç duyulacağı, başka bir deyişle hangi şartlar oluştuğunda itfaiyeci asansörünün zorunlu hale geldiği 19 Aralık 2007 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan “Binaların Yangından Korunmasına Dair Yönetmelik”te tespit edilmiştir.

Yangına dayanıklı jeneratörlü asansör olmalı

• Bir binanın yapı yüksekliği 51.50 m’nin üzerinde ise 19 Aralık 2007’den beri o binada en az 1 itfaiyeci asansörünün olması zorunludur.
• İtfaiyeci asansörlerinde varsa makine mekanı yangından korunmalı, birincil ve ikincil güç besleme kabloları yangına dayanıklı olmalı, kat kapı önlerindeki alanlar yangından korunmuş alanlara açılmalıdır.
• Kat kapıları yangına dayanıklı, elektrik tesisatı belli yerlerde belli derece suya karşı korunmuş olmalıdır.
• Kabinde mahsur kalan itfaiyecinin kurtarılması için gerekli provizyonlar oluşturulmalıdır.
• Asansörlerin hareketini kontrol eden kumanda sisteminin, yangın anında itfaiyeci kullanımı için standartta ifade edilen kumanda sistemleri ile ilgili tüm şartları sağlamalıdır. Bu sayede itfaiyeciler istedikleri kata daha hızlı çıkarak, ilk müdahaleyi sağlarlar.

Liftinstituut Solutions’ın Türkiye Bölge Müdürü Süleyman Özcan, asansör ve yürüyen merdivenleri belgelendirmenin ötesinde geniş bir danışmanlık hizmeti verdiklerini belirterek “Trafik analizi, uygun ekipman seçimi, montaj, teknik destek ve sonrasında doğru ürün kullanımı, ürünün kontrolleri ve iş planı takibini sürekli olarak sürdürüyoruz. Bağımsız ve doğru uygulama anlayışıyla, asansör ve yürüyen merdivenlerin onlarca yıllık kullanım süresi boyunca servis hizmetlerini en doğru şekilde destekleme hizmeti sağlıyoruz” dedi.

Her projenin ihtiyacı farklıdır

80 yıldır asansör ve yürüyen merdivenlerin proje tasarımından imalatına, bakımından periyodik kontrol sürecine kadar tam kapsamlı denetim hizmeti sunan Liftinstituut, asansör ve yürüyen merdivenlerin nasıl planlanması gerektiği konusundaki temel kriterleri şu şekilde sıraladı:
– Bir ofis kulesi veya konut projesinde kullanılan asansörlerin hız, kapasite ve kumanda sistemi gereksinimleri farklılıklar gösterir ve seçim buna göre yapılmalıdır.
– AVM’lerde, asansörlerin yanı sıra yoğun taşıma ihtiyaçlarına yanıt verebilmek için yürüyen merdiven ve yürüyen bantların da kullanılması gerekir.
– Metro istasyonlarındaki yürüyen merdiven ve bantların, özellikle AVM’lerdeki merdiven ve bantlara göre çok daha farklı olması gerekir.
– Restoranlarda ve otoparklarda kullanılan asansörlerin farklı özelliklerde olması gerekir.
– Ofis projeerinde projelerin kat sayısı, binaların popülasyonu, projelerdeki kiracı/malik sayısı, otoparktan ofislere geçiş yöntemi, restoran katlarının yerleri ve dinlenme alanlarının bulunduğu katlar; gerekli asansörlerin özelliklerini önemli ölçüde etkiler.

Yanlış analiz dakikalarca bekletir

– Tüm parametreler doğru analiz edilip uygun asansörler seçilemediği takdirde; asansörü çağırdıktan sonra en fazla bekleme süresinin 40 saniye olması gerektiği halde 3 dakika, 5 dakika, hatta bazen 10 dakika bile bekleme durumları ortaya çıkabilir.
– Asansörü bekleme süresinin düşük olması projeyi ne kadar değerli yapıyorsa, bekleme süresinin fazla olması da projenin değerine, tercih edilirliğine bir o kadar zarar verir.

Konut projelerinde trafik analizi şart

– Projenin ihtiyaç duyduğu, doğru özelliklere sahip düşey taşıma sistemleri tasarlanması gerekir. Bunun için doğru trafik analizi yapılmalı, projenin özellik ve ihtiyaçları doğru belirlenmeli ve analiz için elde edilen doğru veriler ile tarafsız şekilde hesaplama ve analiz yapılmalı.
– -Doğru düşey taşıma planlaması yapılmayan projelerde, ortaya çok fazla sorun çıkar. İnsanlar dakikalarca kapısının önünde asansörün gelmesi bekler, asansör gelir, yolcuyu alır, sonra birçok katta yolcu almak ve bırakmak için durur ve sonuçta yolcu bu duruş kalkışlarda hep beklemek zorunda kalır.

Yılda 5 günümüz asansör beklemekle geçiyor

– Çok katlı bir ofis ve konutta oturan bir insanın, her yıl ortalama 3-5 günü asansör beklemek ile geçiyor.
– Doğru düşey planlamada; ekipman, malzeme ve eşyaların uygun şekilde ve zarar vermeden gitmesi gereken kata taşınması son derece önemli. Örneğin bir piyanonun parçalanmadan ve güvenli bir şekilde daireye taşınabilmesi için düşey planlamanın doğru yapılmasını büyük önem taşır.

Yanlış asansör projenin değerini düşürür

– Yanlış planlama sonucunda ihtiyaçlar ile örtüşmeyen ürünler aşırı alan işgali, yüksek satın alma ve işletme giderlerine; aynı zamanda çok fazla bekleme süresi yüzünden kullanıcı memnuniyetsizliğine ve proje değerinde düşüşe sebep olur.
– Asansörlerde aşırı yükleme yüksek arıza sayısına, ürünlerin çalışmadığı sürelerin uzamasına ve artmasına, sık parça değişimi yüzünden de yüksek işletme maliyetlerine neden olur.