En çok Iraklılar konut aldı

Hürriyet Gazetesi‘nde yer alan habere göre, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre geçen yıl, bir önceki yıla göre yabancılara konut satışında yüzde 22 artış oldu. Türkiye’de en çok konutu alan yabancı ülke vatandaşı Iraklılar oldu.

Avrupalı akımı bitti, sıra Ortadoğu’da

Kuşadası Emlakçılar Derneği Başkanı Müslüm Yıldırım, Ortadoğu ülkelerinin vatandaşlarının Türkiye’yi güvenli bulduklarını söyledi. Yıldırım, “Bir dönem İrlanda, İngiltere, Hollanda ve Almanya vatandaşları yoğun bir şekilde konut alıyordu. Kendilerine ait siteleri, mahalleleri bile oluşmaya başlamıştı. Son yıllarda hızlı bir şekilde Türkiye’yi terk etme eğilimi başladı. Kimi yatırım amaçlı, kimisi ise sıcak iklimi tercih ettiği yatırım yaptı. Akım bitti, yüzde 80’i gayrimenkullerini satıp ülkemizi terk etti. Sadece yerleşik olanlar kaldı. Şimdi Arapların ilgisi yoğun. Ortadoğu ülkelerinde Türkiye’ye yatırım revaçta görünüyor. İran ile başlayan yoğun talep, şimdi Kuveyt, Suudi Arabistan vatandaşlarıyla sürüyor. Ülkelerinde kendilerini güvende hissetmeyenler sığınacakları bir yer arıyor. Bir de onlara tanınan kolaylıklar var. Bunun için yoğun bir talep içindeler” ifadelerini kullandı.

Türkiye’de geçen yıl boyunca konut alan ülkeler:

• Irak
• Suudi Arabistan
• Kuveyt
• Rusya Federasyonu
• İran
• Afganistan
• Almanya
• Azerbaycan
• Mısır
• İngiltere
• Yemen
• Ürdün
• Ukrayna
• Katar
• İsveç
• Birleşik Arap Emirlikleri
• Filistin
• Kazakistan
• Lübnan
• Özbekistan

Ortadoğu’daki krizin Türkiye’de gayrimenkul sektörüne sıçrayabileceğini belirten sektör uzmanlarından Gayrimenkul Danışmanı Gamze Özlü ise yılda bir milyon 300 binin üzerinde gayrimenkul satışının yapıldığı ve yaklaşık 7 milyar dolarlık bir pazar haline gelen sektörün bu krizi aşabilecek güçte olduğunu söyledi. 2018 yılında satış rekoru beklentisi içinde olan gayrimenkul sektörünün yeni yıla durağan başlayabileceğini belirten Özlü “Yurtdışından ve özellikle Arap yatırımcılardan gelen talep artmaya devam ediyor. Ancak gündemde olan krizin etkisiyle yeni yılın ilk çeyreğinde sektörde bir durağanlaşma olabilir gibi görünse de satış rakamlarında düşüş beklenmiyor. Yılın ortalarına doğru hedeflenen satış rakamlarına ulaşılabileceğini ve sektörde ciddi bir büyümenin yaşanabileceğini öngörüyoruz” dedi.

Yaşanan kriz emlak fiyatlarını düşürmez

Yeni yılda emlak fiyatlarının % 5’in üzerinde artabileceğini söyleyen Gamze Özlü, yaşanan krizin emlak fiyatlarında bir düşüşe neden olmayacağını belirtti. Yurtdışından gelen yatırımcıların dolardaki artış nedeniyle Türkiye’de gayrimenkul alımlarını hızlandırdığını ve bu durumun fiyatlara da artış yönünde yansıdığını ifade eden Gamze Özlü şöyle konuştu: “Gayrimenkul sektörü Ortadoğu’da yaşanan krizin gölgesinde 2018’e girecek ancak konut fiyatlarında bir düşüş beklenmiyor. Doların artışı, yabancılara gayrimenkul alımına bağlı olarak Türk vatandaşı olma hakkının verilmesi gibi etkenler emlak alımına olan ilgiyi devam edecek. Bunun yanı sıra Arap yatırımcılar Türkiye’yi güvenilir bir liman olarak kabul ediyor ve günümüzdeki büyük projelere oldukça ilgi gösteriyorlar. Ancak Arap sermayesinin Türkiye’ye çekilebilmesi ve yatırımların artarak devam etmesi için kendilerine daha çok hitap eden, ultra lüks olarak nitelendirilen projelere de ihtiyaç var. Ülkemizde ikinci el konut piyasasında ise geride bıraktığımız yıla göre daha fazla hareketliliğin olduğu bir yıl bekliyoruz. İkinci el konut almak isteyenler için 2018 yılını değerlendirmeleri gerektiğini söyleyebilirim.”

Piyasalar rahatlayacak

Bu referandum ile Türkiye açısından zor günler geride kalırken, sektörlerin de derin nefes aldığını söyleyen Onursal Gayrimenkul Geliştirme AŞ Yönetim Kurulu Başkanı Onur Öngün, halkın “evet” kararı ile piyasaların rahatlayacağını belirtti.

Yabancı yatırımcının güveni tam

Öngün, gelişmekte olan tüm ülkelerde olduğu gibi, Türkiye’de de gayrimenkul sektörünün ekonominin can damarı olduğunu vurgulayarak, şunları söyledi: “Bizim gibi ülkelerde piyasaların en büyük beklentisi istikrarlı siyasettir. Bu nedenle 16 Nisan referandumu çok ama çok önemliydi; özellikle de gayrimenkul sektörü için. Bir süreden beri yaşanan belirsizlikler sektöre ciddi yara aldırdı, hatta durma noktasına getirdi. Ama şunu söyleyebiliriz ki yabancıların güveni Türk milletinden daha fazlaydı. Özellikle Ortadoğu coğrafyası ile çok daha fazla iş yapma ortamı yakaladık.”

Gayrimenkul sektöründe milat yaşanacak

Bugünden sonra ekonominin can damarı olan gayrimenkul sektöründe de bir milat yaşanacağına inandığını dile getiren Öngün, “Referandum her yönden eşik noktası oldu. Yatırımcılara bu süreci çok iyi değerlendirmelerini öneriyorum. Bugünden itibaren bir ay içinde yapılacak gayrimenkul yatırımları, diğer zamanlara göre çok ciddi kar getirisi sağlayabilir. Ani fiyat değişimlerine karşın alımlarda erken davranılmasını öneriyorum. Örneğin şimdi 500 bin TL’ye alınan bir ev, Mayıs, Haziran’da aynı bedele alınamayabilir” dedi.

‘Türkiye’nin taşı toprağı altın’

Ortadoğu’da iş adamlarının ötesinde halktan siyasetçiye ve devlet yöneticilerine kadar her kesimin Türkiye’ye büyük ilgi duyduğunu ifade eden Öngün, Türkiye’de ‘İstanbul’un taşı toprağı altın’ olgusunun onlarda ‘Bursa, Trabzon, Ordu, Mersin, Adana, Çanakkale, Ankara daha bir çok yerin taşı toprağı altın’ şeklinde geliştiğini söyledi.

‘Türkiye onlar için bir fırsat ülkesi’

Arap işadamlarının güvenilir partner olarak da Türk yatırımcıları gördüğünü kaydeden Öngün, “Diğer milletlerden gördükleri zarar sonrası, Türk işadamına yakınlıkları arttı” dedi. Kültürel yakınlığın da bu güvende etkisi olduğunu vurgulayan Onur Öngün, “Bakıyorlar ki alt yapıları, üst yapıları ile Türkiye hızla bir dünya devi oluyor. Aldıkları her arazi birkaç yıl sonra değerine değer katıyor. Öyle olunca doğal olarak Türkiye bir fırsat ülkesi olarak karşılarına çıkıyor” diye konuştu. Öngün, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın güven veren tutumunun, Arapların Türkiye yatırımlarında etkili olduğunu da sözlerine ekledi.

2016 da umut vermiyor

Ekonomi Bakanlığı’nın raporuna göre, 2015’te üstlenilen toplam proje bedeli ise 26,4 milyar dolardan 20,4 milyar dolara gerilerken proje sayısındaki düşüşün toplam bedelden yüksek olması, küçük müteahhitlerin aldığı işlerin sayısındaki azalmaya bağlandı. Özellikle komşu ülkelerde küçük işlere imza atan Türk müteahhitlerin, 2015’te aynı performansı gösteremediği belirtilen raporda 2016’ya ilişkin ilk verilerin de umut vermediği belirtildi. Buna göre, ilk 2 ayda Türk müteahhitlerin aldığı iş sayısı 8’de, toplam bedel ise 1 milyar dolarda kaldı.

En çok havalimanı yaptılar

Projelerin neredeyse 4’te 1’inin Risya’da olduğu görüldü. Rusya’nın yurtdışı projelerdeki payı yüzde 24,6 olurken BDT ülkelerinin payı yüzde 49, 9 olarak hesaplandı. Bu iki bölgeyi 6.1 milyar dolarla Ortadoğu, 3.4 milyar dolarla Afrika ve 626 milyon dolarla Avrupa izledi. Türk müteahhitler 2015’te yüzde 27.5’lik payla en çok havalimanı projesi üstlendi. Havalimanlarını sırasıyla, enerji santralları, petrokimya tesisleri, konut projeleri ve fabrikalar takip etti.

Büyükler performansı korudu

Ekonomi Bakanlığı’nın raporunda 2015 yılında hedef ülkelerde yaşanan ciddi siyasi istikrarsızlıkların ve konjonktürel sorunların bu ülkelerin gelir kalemini oluşturan petrol fiyatlarındaki düşüşe bağlı olduğu ancak buna rağmen Türk müteahhitlerin yurtdışında 20,5 milyar dolar değerinde 179 proje üstlendiği belirtildi. Küçük müteahhitlerin işlerini kaybettiği 2015’de büyük müteahhitler performansını. Dünyanın en büyük 225 müteahhitlik firması arasında, 2014’te olduğu gibi 2015’te de 42 firmayla yer alırken bu firmalardan 7’si ilk 100’e girdi.