Buna göre, 2016 yılında toplam sera gazı emisyonu karbondioksit eşdeğeri olarak 496,1 milyon ton hesaplandı. 2016 yılı emisyonlarında karbondioksit eşdeğeri olarak en büyük payı yüzde 72,8 ile enerji kaynaklı emisyonlar alırken, bunu sırasıyla yüzde 12,6 ile endüstriyel işlemler ve ürün kullanımı, yüzde 11,4 ile tarımsal faaliyetler ve yüzde 3,3 ile atık takip etti. Kişi başı karbondioksit eşdeğer emisyonu 6,3 ton, gayri safi yurt içi hasıla başına sera gazı emisyonu yoğunluğu ise karbondioksit eşdeğeri olarak 0,19 kilogram hesaplandı.

Belediye ve köylerde içme ve kullanma suyu şebekesi ile dağıtılmak ve imalat sanayi işyerleri, termik santraller, organize sanayi bölgeleri (OSB) ve maden işletmeleri tarafından ise kullanılmak amacıyla 2016’da su kaynaklarından 17,3 milyar metreküp su çekildi. Çekilen suyun yüzde 58,2’si denizden, yüzde 16,1’i barajdan, yüzde 13’ü kuyudan, yüzde 7,9’u kaynaktan, yüzde 4,8’i diğer su kaynaklarından çekildi.

Su kaynaklarından çekilen toplam suyun yüzde 33,7’sinin belediyeler, yüzde 49,7’sinin termik santraller, yüzde 12,2’sinin imalat sanayi iş yerleri, yüzde 2,2’sinin köyler, yüzde 0,9’unun OSB’ler ve yüzde 1,3’ünün maden işletmeleri tarafından çekildiği belirlendi.

Belediye nüfusunun yüzde 98,2’sine, köy nüfusunun ise yüzde 99,2’sine içme ve kullanma suyu şebekesi ile hizmet verildiği tespit edildi.

Atık suların yüzde 79,2’si denize gitti

Belediyeler, köyler, imalat sanayi iş yerleri, termik santraller, OSB’ler ve maden işletmeleri tarafından 2016’da doğrudan alıcı ortamlara 14,9 milyar metreküp atıksu deşarj edildi. Alıcı ortamlara deşarj edilen atık suyun yüzde 79,2’si denize, yüzde 17,5’i akarsuya, yüzde 3,3’ü diğer alıcı ortamlara deşarj edildi.

Toplam atık suyun yüzde 56,9’unun termik santraller, yüzde 28,5’inin belediyeler, yüzde 11,3’ünün imalat sanayi iş yerleri, yüzde 0,8’inin köyler, yüzde 1,5’inin OSB’ler ve yüzde 1’inin maden işletmeleri tarafından deşarj edildiği tespit edildi.

Belediye nüfusunun yüzde 90’ına, köy nüfusunun ise yüzde 54’üne kanalizasyon şebekesiyle hizmet verildi. Belediye nüfusunun yüzde 75’inin, köy nüfusunun ise yüzde 8’inin olmak üzere toplam nüfusun yüzde 71’inin atıknsularının arıtıldığı belirlendi.

5,7 milyon ton tehlikeli atık oluştu

İmalat sanayi iş yerleri, termik santraller, organize sanayi bölgeleri, maden işletmeleri ve sağlık kuruluşları 5,7 milyon tonu tehlikeli olmak üzere 45 milyon ton atık oluşturdu. Madencilik sektöründen kaynaklanan dekapaj malzemesi ve pasa miktarının ise 802 milyon ton olduğu tespit edildi.

Belediyelerin bin 390’ının atık toplama hizmeti verdiği, 7 belediyede ise atıkların toplanmadığı belirlendi. Belediyelerde toplanan 31,6 milyon ton atığın, yüzde 61,2’si düzenli depolama tesislerine, yüzde 28,8’i belediye çöplüklerine ve yüzde 9,8’i geri kazanım tesislerine gönderilirken, yüzde 0,2’si açıkta yakarak, gömerek, dere veya araziye dökerek bertaraf edildi.

Sağlık kuruluşlarında 81 bin ton tıbbi atık toplandı

Üniversite hastaneleri ve klinikleri, genel maksatlı hastaneler ve klinikleri, doğum hastaneleri ve klinikleri ile askeri hastaneler ve kliniklerinde 2016’da 81 bin ton tıbbi atık toplandı. Toplanan tıbbi atığın, yüzde 67,2’si düzenli depolama tesislerinde, yüzde 17,3’ü belediye çöplüklerinde, yüzde 15,5’i ise yakma tesislerinde bertaraf edildi.

Lisanslı veya geçici faaliyet belgeli ve lisansı olmasa da belediyeler tarafından ya da belediyeler adına işletilen 140’ı atık bertaraf tesisi ve bin 558’i geri kazanım tesisi olmak üzere toplam bin 698 tesis bu dönemde faaliyet gösterdi.

Düzenli depolama tesislerinde 44 milyon ton, yakma tesislerinde 310 bin ton atık bertaraf edilirken, geri kazanım tesislerinde 33 milyon ton atık geri kazanıldı.

Çevresel harcamalar 31,8 milyar lira oldu

Çevresel harcamaların yüzde 76,1’inin kamu sektörü, yüzde 23,9’unun ise iş sektörü tarafından gerçekleştirildiği belirlendi. Toplam çevresel harcamaların gayri safi yurtiçi hasıla içindeki payı ise yüzde 1,2 olarak hesaplandı.

Toplam çevresel vergi tahakkuku 2016’da 88,7 milyar lira olarak tespit edildi. Çevresel vergilerin yüzde 65,3’ünü enerji vergileri, yüzde 33,5’ini ulaştırma vergileri, yüzde 1,2’sini ise kaynak ve kirlilik vergileri oluşturdu.

AA

AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, 2003-2017 döneminde yıllık ortalama 8 OSB projesi hayata geçirilirken, tamamlanan projeler için Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından 2018 fiyatlarıyla toplam 5 milyar lira kredi kullandırıldı.

OSB’lerin altyapı yatırımlarıyla küçük sanayi sitelerinin inşasına ilişkin tüm alımların katma değer vergisinden (KDV) istisna tutulmasına ilişkin KDV genel uygulama yönetmeliğinde değişikliğe gidildi.

OSB’lere istihdam şartıyla bedelsiz arsa tahsisi

OSB’ler için önem taşıyan istihdam oluşturulması şartıyla bedelsiz arsa tahsisi süreci başlatıldı. Bu doğrultuda, OSB mülkiyetindeki parsellerin gerçek veya tüzel kişilere tamamen veya kısmen bedelsiz tahsisine ilişkin düzenlemeler de hayata geçirildi.

Buna göre, bakanlık kredisi kullanan OSB’lerin mülkiyetinde bulunan tahsis edilmemiş parsellerin en az 10 kişilik istihdam öngören yatırımlara girişen gerçek veya tüzel kişilere, bedeli bakanlıkça OSB’ye verilen kredilerden mahsup edilmek üzere, tamamen veya kısmen bedelsiz tahsis edilebilmesinin önü açıldı.

Üretim Reform Paketi hedefleri doğrultusunda ise Türkiye’de başarılı olan OSB’lerin yurt dışında da OSB kurabilmelerine olanak tanındı.

Kalifiye eleman için OSB’lere okul kurma imkanı

Sanayicilerin kalifiye eleman ihtiyacının karşılanmasına yönelik olarak eğitim öğretim anlamında da OSB yönetimlerine önemli imkanlar sağlandı.

Bu kapsamda, 2012’de hayata geçirilen düzenlemeyle, OSB yönetimlerine bölgelerinde meslek okulu kurma imkanı getirildi. Ayrıca, Milli Eğitim Bakanlığının öğrenci başına verdiği desteklerden yararlanma olanağı tanındı.

OSB Uygulama Yönetmeliğinde yapılan değişiklikle finansal kiralama şirketlerinin OSB’de yer edinmeleri sağlanarak sanayicilerin arsa ve fabrika için harcayacağı parayı makine ve teçhizat yatırımlarına yönlendirebilmelerine imkan sağlanmış oldu.

AA

Bölgenin Türkiye ekonomisindeki yerini anlatan Özlü, Organize Sanayi Bölgelerinin (OSB), ekonominin mutfağı olduğunu kaydetti.

Özlü, OSB’lerin, planlı kalkınmanın çok önemli bir ayağını oluşturduğunu dile getirerek, “Türk sanayisinin gelişmesi, modernize olması ve dışa açılması için OSB’lerimizin daha da büyümesi, işlevlerinin pekişmesi gerekmektedir.

Türkiye’nin sanayileşmesi, kalkınması, büyümesi, her anlamda dünyanın en önde gelen ülkelerinden biri olması yolunda OSB’lerin katkılarına inanıyoruz. Bu inançtan dolayı, sizlerin de yakından takip ettiği gibi bir dizi, çok önemli düzenlemeyi de hayata geçiriyoruz.” şeklinde konuştu.

Üretimin içinde olan her kesimin görüşleri ve ihtiyaçlarının Üretim Reform Paketi’nde karşılığını bulduğunu anlatan Özlü, paketin neredeyse bütünüyle OSB’lerin önünü açan, onlara yeni ufuklar sunan bir kanun niteliğinde olduğunu aktardı.

“2017’de 102 yeni OSB projesi yatırım programında”

Özlü, 2016 yılı sonuna kadar 173 OSB projesinin tamamlanarak sanayicilerin hizmetine sunulduğunu aktaran Özlü, konuşmasını şöyle sürdürdü:

“Tamamlanan bu projeler için Bakanlığımızca 2017 yılı fiyatlarıyla toplam 4,2 milyar lira tutarında kredi kullandırılmıştır. 1962-2002 arasında yıllık ortalama 2 OSB projesi biterken, 2003-2016 arasında yıllık ortalama 8 OSB projesi bitirilmiştir. Bakanlığımız 2017 yılı yatırım programında 22 adedi yeni proje olmak üzere toplam 102 OSB projesi yer almaktadır. 2017’de yaklaşık 19 bin kişiye istihdam imkanı sunacak olan 7 OSB projesini daha tamamlamayı planlıyoruz. 2002’ye kadar üretime geçilen parsel sayısı 11 bin 395’ken, son 15 yılda 50 bin 437 parselde üretime geçilmiştir. 3 binden fazla parsel inşaat, 5 binden fazla parsel ise proje aşamasında bulunuyor. Ayrıca 13 bine yakın parsel tahsis edilmeyi beklemektedir. Şu an üretime geçen parsellerde 1 milyon 720 bin kişi istihdam edilmektedir. OSB’lerdeki boş parsellerin de üretime geçmesiyle birlikte bu sayının 2,5 milyon kişiye ulaşılması beklenilmektedir. 2023 hedefimiz ise 65 yeni OSB kurarak 1 milyon ilave istihdam oluşturmaktır.”

“Taşınma maliyetlerinin bir kısmı karşılanacak”

Yerleşim alanları içinde bulunan sanayi sitelerini ve sanayi işletmelerini kent dışına taşımak istediklerini vurgulayan Özlü, “Bu bir zarurettir fakat biz bunu yaparken, taşınma kapsamındaki 65 bin civarındaki işletmecimizi mağdur etmeyeceğiz. Hesaplamalarımıza göre bu kadar sayıdaki işletmenin taşınma maliyeti 20 milyar liradır. Biz bu taşınma masraflarını krediyle destekleyeceğiz. İlk etapta küçük metrekarelerde olan iş yerlerini, daha büyük alanlı iş yerlerine dönüştüreceğiz. Bunların taşınma maliyetini yaklaşık 3 milyar lira olarak hesaplıyoruz.” ifadesini kullandı.

Taşınma işleminin modern sanayi sitelerinin oluşturulması anlamına geldiğini dile getiren Özlü, taşınma sırasında makinelerini yenilemek isteyenlere KOSGEB’ten destek vereceklerini söyledi.

Özlü, taşınma maliyetlerinin bir kısmını karşılayacaklarını belirterek, yeni yapıların, modern, teknolojiden istifade eden sanayi siteleri olduğunu vurguladı.

AA