Söylentisi bile uçurdu

Projeden önce ciddi talep almayan bölgede, Kanal İstanbul ile ilgili söylentiler önemli bir hareket sağladı. Söylentilerden önce oldukça düşük fiyatlardan el değiştiren konutlar 4’e katlarken, vasıfsız araziler ise tam 100 kat değer kazandı. Arnavutköy, Avcılar, Başakşehir ve Küçükçekmece’de konut fiyatlarında yaşanan hareketliliğe ek olarak vasıfsız arsa fiyatlarında da önemli artışlar yaşandı.

EYG Gayrimenkul İcra Kurulu Başkanı Ömer Faruk Çelik, mega projelerin bölgelerin gelişimine önemli katkılar sağladığına dikkat çekerek, “Bölgeye bakış açısı değişir. Bölge uzun süre popülerliğini koruyacak. Burada önce bir hikâye vardı, bunu satın alanlar önemli kazançlar elde etti” dedi. Bölgelerde oluşan fiyatlara bakıldığında ise bin kata varan artışlar görmek mümkün. Örneğin Terkos’ta metrekaresi 50 lira olan arsanın fiyatı 500 liraya kadar çıkmış durumda. Sazlıbosna’da metrekaresi 10 liraya alınabilen arsanın metrekaresi ise 500 TL’yi buluyor.

Konut talebini artırır

TSKB Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Makbule Yönel Maya, Kanal İstanbul’un sadece İstanbul için değil, tüm Türkiye’nin geleceğinde etkili olacak bir proje olduğunu dile getirdi. TSKB Gayrimenkul Değerleme Kurumsal Kalite ve İş Geliştirme Yönetici Yardımcısı Gamze Ertaş Karcıoğlu, projenin güzergâhını oluşturan Küçükçekmece-Sazlıdere- Durusu hattında önemli değerler oluştuğunu kaydetti. Hat üzerindeki ilçelerde büyük değer artışı bekleniyor.

Yüzyılın projesi olacak

Fuzul Grup Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Eyüp Akbal, “21’inci Yüzyıl Kanal İstanbul ile anılacak. Bu proje Türkiye’nin nereye geldiğini ortaya koyuyor. Öyle ki proje sadece Türkiye’de değil dünyada siyasetten ekonomiye birçok alanda değişiklik oluşturacak. Bu dev projenin en büyük faydasını ise gelecek nesillerimiz görecek. Türkiye ders kitaplarına da konu olacak bu proje ile siyasi, coğrafi, ekonomik anlamda birçok arenada daha fazla söz sahibi olacak” dedi.

Gelişimin yeni adresi belli

Altın Emlak Genel Müdürü Mustafa Hakan Özelmacıklı, Bakan Arslan’ın açıklamasıyla İstanbul’un yeni gelişme bölgesinin de tam olarak resmileştiğini söyledi. Özelmacıklı, “Yaklaşık 45 km uzunluğunda olacak bu kanalla beraber birçok yeni gelişme modeli ve gayrimenkul alanları oluşacak. Bunlar da Türkiye ve İstanbul için önemli bir avantaj. Hatta bunun için yeni bir kıta oluşuyor diyebiliriz” dedi. Endeksa Kurucu Ortak ve CEO’su Görkem Öğüt ise “Son 4 yılda konut fiyatlarında en fazla artışların görüldüğü Arnavutköy’ün önümüzdeki dönemde de en fazla gelişim ve fiyat artışı potansiyeli barındırdığını düşünüyoruz” değerlendirmesini yaptı.

Yüksek faizler ev kredilerini yükseltti

Konut kredisi faizlerinin son bir yılda yüzde 0.95’lerden 1.14’e çıkması, ev sahibi olmak isteyen tüketicilerin kredi maliyetini yüzde 10.2 artırdı. Faizlerdeki yükseliş nedeniyle 100 bin lira kredi çeken bir vatandaş, bir yıl öncesine kıyasla 17 bin 220 lira daha fazla ödeyecek. Konut kredisi kullanan tüketicinin aylık cebinden ödeyeceği rakam da son bir yılda bin 400 liradan bin 533 liraya yükseldi. 10 yıl vadeli konut kredisi kullanan bir vatandaşın cebinden bir ayda 133 lira, bir yılda bin 596 lira, 10 yılda da 17 bin 220 lira daha fazla çıkacak.

Akben: Bankalar takip başlatabilir

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) Başkanı Mehmet Ali Akben, sektörde yapılan yeni düzenlemelerle Türk Telekom gibi yakın izlemeye alınan kredilerin takibe dönüşümü için belirlenen bir süre olmadığını ve bankaların bu kredilerden zarar beklemesi durumunda takibe alabileceklerini söyledi. Türk Ekonomi Bankası ile Finansal Okuryazarlık ve Erişim Derneği işbirliğinde düzenlenen ‘3. Finansal Okuryazarlık ve Erişim Konferansı’nda konuşan Akben, sektörün finansal sağlamlık ve istikrar göstergeleri bakımından güçlü olduğunu söyledi.

Sabah

Önleri kesildi

Kentsel dönüşümün büyük firmalara değil küçük müteahhitlere yaradığını dile getiren Çelik, “Büyük firmalar arazi geliştireceğiz diye hevesle işe başladı. Ama bina bazında işleri küçük müteahhit yaptı. Eskiden vatandaş eski evini satar, büyük firmaya gider bir miktarda borçlanıp ev alırdı. 150 bin liraya evini satarsa 150 bin de yeni proje için borçlanırdı. Şimdi eski evini veriyor, hatta üstüne para alıyor ve evini yeniliyor. Hal böyle olunca büyük müteahhite gelen müşterinin önü kesildi. Üst gelir ve orta üstü gelir grubuna konut üreten firmaların işi zorlaştı” diye konuştu. Kentsel dönüşümün riskli alanlarda yapılmamasını da eleştiren Çelik, dönüşüm mevzuatının yeniden ele alınması gerektiğini belirtti. Çelik “Depremden Avcılar etkilendi ama en çok dönüşüm projesi Bağdat Caddesi’nde. Şimdi biz Cadde’de eski evi mi yenileyeceğiz, vatandaşın yıkılmak üzere olan evini mi. Dönüşüm ruhu sil baştan değişmeli” dedi.

445 milyon liralık projeye başladı

Ömer Faruk Çelik, Kayaşehir’de hayata geçirdikleri Evvel İstanbul’da konut teslimlerine başladıklarının, Adım İstanbul’da ise sona yaklaştıklarının bilgisini verdi. Yeni yatırımlarını İstanbul Ümraniye’de inşa edeceklerini söyleyen Çelik, proje hakkında şu bilgileri verdi: “45 bin metrekare arazi üzerinde hayata geçireceğimiz projede yaklaşık 250 konut yapmayı planlıyoruz. Toplamda 8 ila 10 kat arasında 8 bloktan oluşacak proje için çalışmalarımız tam gaz devam ediyor. Eylül ayında satışa çıkaracağız. Projenin satışından ise 445 milyon lira ciro bekliyoruz.”

Hürriyet

Firmalar aile projelerine ağırlık veriyor

Çelik’e göre bu düşüşün nedeni geliştiricilerin bu alana yönelik çok fazla konut üretmesinden kaynaklanıyor. Son dönemde yatırımcının azalması ve bunun dışında amaç dışı kullanım da bu azalışa etki ettiğini söylüyor. Yatırımcıların azalması geliştiricilerin rotasını da değiştirdi. Gayrimenkul firmalar kendilerine yeni alan olarak nihai tüketiciyi yani aileleri seçti. Bu kayışı firmaların satışa çıkan projelerinde ‘aile projesi’ öğesini çok fazla vurgulamalarından da izleyebiliyoruz. Şimdi firmalar aileleri çekmek için özellikle projelerinde çocuklara yönelik alanlara daha fazla ağırlık veriyor… Çocuklar için oyun alanları, meyve bahçeleri gibi çocuk merkezli projeler yapmaya özen gösteriyor…

Körfez dönme işareti verdi ya sonrası…

Gayrimenkul sektörü 3-4 yıldan bu yana Körfez bölgesinin ilgisini çekmeye çalışıyordu. Bu konuda yol alınmıştı. Ancak Türkiye’de yaşanan olaylardan dolayı özellikle 2016’da yabancıların ülkemizdeki gayrimenkul alımları azaldı. Buna son dönemde en büyük alıcı konumuna gelen Körfez ülkeleri de dahil olmuştu. Şimdi vatandaşlık ve vergi indirimi gibi yeni düzenlemelerle yabancı yemden kazanılmaya çalışılıyor. REIDIN-GYODER’in son raporuna göre yabancı yatırımcı yemden Türkiye’ye döndü. Markalı konut projelerinde gerçekleştirilen satışların yüzde 1O’luk oranı yabancı yatırımcılara yapıldı. Şubat’ta yüzde 4, ocakta ise yüzde 3 oranında gerçekleşen satışlar, mart ayında yüzde 10’a gelerek son 6 aydaki en yüksek oranı yakaladı. Bundan sonraki aşamada bu sayıyı artırmak kadar gelen yabancıyı kaçırmamakta önemli. Peki bu konuda neler yapılabilir?

Türkiye’ye Türk gibi yaşamak için geliyorlar

Ömer Faruk Çelik, “Devletin ana siyaseti ve ana bakış açısı bu konuda belirleyici oluyor” diyor. Çelik, bu açıdan referandum sonrası hükümetin atacağı adımların gelecek olan yabancının sayışım etkileyeceğini belirtiyor. Ancak bu konuda sektörün üzerine düşen konularda var. Bunların başında ise bu kitlenin ihtiyaçlarına uygun konutların üretilmesi. Örneğin projelerin ebeveyn banyolu yapılması bir artı oluyor. Bir başka uyarı da sadece bu ülke vatandaşlarına göre yapılan projelere geliyor. Bir bölgede Körfez’deki insanları topluca çekmek için yapılan projelerin satış şansı da neredeyse yok deniliyor. Çünkü, Türkiye’ye Arap gibi yaşamaktan ziyade Türk gibi yaşamak için geliyorlar. Onun için bu ülke vatandaşlarına komin hayatı sunan projelerden kaçınmak gerekiyor.

Markalı konut üreticilerini tek çatı altında topluyor

Konut sektörünün önde gelen markalı konut üreticilerinin üye olduğu KONUTDER, kuruluşundan bu yana geçen 6 yıl boyunca sektörün temel sorunlarına çözüm önerileri üreterek çalışmalar yürütüyor. Sektörde eşit rekabet şartları oluşmasını ve kamu üzerinde biriken yükleri hafifletmeyi amaçlan KONUTDER, bu sorunların aşılması için gerekli adımları atarak, tüm faaliyetlerini toplumsal fayda gözeterek gerçekleştiriyor.

2 Şubat 2017
11.00 – 12.30
Feriye Lokantası

Konut talebi sürüyor, stoklar eriyor

Orta gelir grubunun konut talebinin sürdüğünü anlatan Çelik, bu sebeple gayrimenkul sektöründe tablonun kötü olmadığını ve stokların giderek eridiğini söyledi. 2013’te konut stokinin 310 bin, 2014’de 489 bin olduğunu ifade eden Çelik, 2015’de 290 bine, bu yılın ilk 9 ayında ise 195 bine düştüğünü kaydetti.

‘Vadeler 12 yıla çıkabilir’

Önümüzdeki dönemde bazı firmaların nakit akışını ve banka borcunu yönetmek için fiyatları düşürebileceğini ve vadeleri uzatabileceğini belirten Ömer Faruk Çelik, vadelerin 12 yıla kadar uzayabileceğini söyledi. Bankaların da bu dönemde elini sıkı tuttuğunu ifade eden Çelik, “Bankalar yatırıma kredi vermek istiyor. Borç ödemek için kredi vermeyi riskli görüyorlar” diye konuştu.

‘Bu işte bir yanlışlık vardı’

KONUTDER Başkanı Ömer Faruk Çelik, derneğin kapatıldığını Resmi Gazete’de gördükleri andan itibaren, kapatma kararında bir yanlışlık olduğunu her fırsatta dile getirdiklerini belirterek “ İlk günden itibaren de bu kararın düzeltilmesi için tüm resmi kurumlar nezdinde ve resmi yazışmalarla İçişleri Bakanlığına müracaatta bulunduk. Yine ilk günden itibaren de derneğimizin kapanmasında bir yanlışlık olduğu ve KHK’yla kapanan bir kurumun açılmasının yeni bir KHK’yla mümkün olacağı resmi kaynaklar tarafından bize iletildi” dedi.

‘Kaldığımız yerden devam edeceğiz’

KONUTDER’in açılmasına olanak tanıyan KHK’yı mutlulukla karşıladıklarını ifade eden Çelik, “KONUTDER, bundan sonraki süreçte de, kaldığı yerden aynı şevkle, hem sektörümüzün hem de ülke ekonomimizin gelişmesi için çalışmaya devam edecektir” açıklamasında bulundu.

Bugüne kadar 250 binin üzerinde konutun inşasına imza atan KONUTDER üyeleri, Türkiye ekonomisine yılda yaklaşık 3 milyar dolarlık bir katma değer yaratıyor. KONUTDER üyesi firmalar, yaklaşık 50 bin kişiye de doğrudan ve dolaylı olarak istihdam sağlıyor.

İNDER Silivri ve Çatalca’yı adres gösterdi

İNDER Başkanı Nazmi Durbakayım, İstanbul'da arazi kalmadığını bu sebeple de ucuz konut üretmenin mümkün olmadığını belirterek yeni alanlar oluşturulması gerektiğini söyledi. Silivri ve Çatalca tarafına doğru yeni cazibe merkezleri yaratmak gerektiğine dikkat çeken Durbakayım, öncelikle bu alanlardaki  ulaşım altyapı sorunlarını çözmek gerektiğine de vurgu yaptı. “Aksi halde merkezde ucuz konut hayal" diyen Durbakayım, bu konuda baş rolü özel sektörün üstleneceği, devletin de destekleyeceği bir formülün hayata geçirilebileceğini kaydetti. Durbakayım, bu formülle yılda ortalama 50-60 bin sosyal konut üretmenin mümkün olduğunu da sözlerine ekledi.

‘Yüksek arsa maliyeti ucuz konuta imkan vermiyor’

Makro İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı Ercan Uyan, İstanbul'da konut talebinin yüzde 80'inin dar ve orta gelirli vatandaştan geldiğini belirterek, ulaşılabilir fiyata ev üretme formülünün özel sektör-kamu işbirliğinden geçtiğini söyledi. Dar ve orta gelirliden gelen yüksek talebe arsa maliyetleri yüzünden cevap veremediklerini anlatan Uyan, bu konuda Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, TOKİ ya da yerel yönetimlerin özel sektörle işbirliği yapması ve yeni alanlar belirlemesi gerektiğini vurguladı. 
Hadımköy-Çatalca gibi yerlerde tarla vasfındaki arazilerin metrekaresinin 70-100 lira aralığında satıldığını belirter Uyan, terk alanlarla birlikte bu rakam 150 lirayı bulacağını Kaydetti. Bu alanların ihale edilmesi halinde 1100 liralık inşaat maliyetiyle birlikte metrekaresi 1350 TL’ye konut mal etmenin mümkün olduğunu ifade eden Uyan “Bu konutlar metrekaresi 2 bin 500 liraya satılsa +150 liralık bir kâr var. Bunun bir kısmını inşaatçı bir kısmını TOKİ alır" önerisinde bulundu.

‘Önce kanun değişmeli’

KONUTDER Başkanı Ömer Faruk Çelik de İstanbul'da azalan araziler nedeniyle böyle bir formül hayata geçirilirse bile 2 projeden sonra fiyatların yine orta ve üst seviyeye çıkacağını öne sürdü. Kamu İhale Kanunu’na göre, kamunun ihale rakamlarını yatırımcının önerdiği rakamların altına çekemeyeceğini vurgulayan Çelik, bu kökten değişim için kanunda düzenleme yapılması gerektiğine dikkat çekti.

'Anadolu'da hareket oluşturabilir'

Konut Geliştiricileri ve Yatırımcıları Derneği (KONUTDER) Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Faruk Çelik, rakamın sosyal konut ihtiyacı için bir anlam ifade edebileceğini belirterek buna karşılık orta ve üstü konutlar için katkı sağlamak açısından yetersiz kalacağını kaydetti. Desteğin özellikle İstanbul, Ankara gibi metropollerde çok anlam ifade etmeyeceğini vurgulayan Çelik, “Ama Anadolu’nun pek çok kentinde hareket oluşturabilir” dedi. Çelik uygulamanın konut sektörüne katkısı olan bir model olmadığını da sözlerine ekledi. 

'İstanbul için yetersiz'

Dumankaya İnşaat Yönetim Kurulu Başkan Vekili Barış Dumankaya da uygulamanın İstanbul için olmasa da diğer şehirler için önemli bir destek olduğunu kaydetti. Dumankaya, sistemin konut alacak vatandaşların yanı sıra belirli bir sosyo-ekonomik seviyeye hitap eden markalı konut satan inşaat şirketlerini olumlu etkileyeceğini de vurguladı. 

EgeYapı Group Yönetim Kurulu Başkanı İnanç Kabadayı, bir yandan İran’ın konut sektörünü radara aldıklarını belirtirken öte yandan İran’dan gelen yabancı yatırımcılarla Türkiye’deki konut sektörünün hareketleneceğini kaydetti.İran’da hem konut pazarlama hem de orada konut geliştirme yönünden fırsatlar olabileceğini anlatan Kabadayı, Türkiye’nin konut alanında belli bir know how’a ulaşmış durumda olduğunu ve bu bilgiyi ihraç etmenin sektörün öncelikleri arasında bulunduğunu söyledi.

'İran’da talep canlı'

Ağaoğlu Şirketler Grubu İcra Kurulu Başkanı Önder Halisdemir de İran’ın sektör için önemli bir potansiyel barındırdığını dile getirdi.Uzun zamandır kapalı ve doymamış bir pazar olan İran’da yeni konut, ofis ve altyapı işleri olabileceğini belirten Halisdemir, Türk müteahhitlerinin ambargodan çıkan İran’ı yeniden inşa edebileceğine dikkat çekti.

İran’da konut ve gayrimenkul talebinin canlı olduğunu ifade eden Halisdemir, İranlı yatırımcıların da işbirliği ve ortaklık konusunda istekli olduğunu vurgulayarak, Ağaoğlu olarak fırsatları yakından takip edeceklerini açıkladı.

'Bakir bir pazar'

KONUTDER Başkanı Ömer Faruk Çelik ise İran’ın bakir bir pazar olduğunu ve ciddi bir potansiyele sahip bulunduğunu kaydetti. İranlı işadamlarının buraya yatırımının önünün açılacağını kaydeden Çelik öte yandan İran’da konut geliştirmek isteyen Türk müteahhitlerinin de orada iş yapma şanslarının arttığını vurguladı. Türk müteahhitlerinin son yıllarda geliştirdikleri konsepti İran pazarına sunacaklarını anlatan Çelik, hükümetlerin de desteğiyle iki ülkenin faydalanacağı bir durumun yaratılabileceğini dile getirdi.