Depremin olduğu illerde DASK’lılık oranı daha yüksek

Murat Kayacı, DASK’ın verileri incelendiğinde, Marmara Bölgesi’nin açık ara ilk sırada yer alırken, Marmara’yı Ege, İç Anadolu, Akdeniz, Karadeniz ve Doğu Anadolu Bölgesi’nin takip ettiğini belirterek, şunları kaydetti:

“Güneydoğu Anadolu Bölgesi ise sigortalılık oranında son sırada bulunuyor. Ayrıca, deprem gerçeğiyle yüzleşen illerde sigortalılık oranları daha yüksek seyrediyor. Zorunlu Deprem Sigortası oranı en yüksek olan illerde ilk 3 sırayı alan Düzce, Bolu ve Yalova bu durumu açıkça gözler önüne seriyor. Yine yakın zamanda deprem yaşanan bir ilimiz olan Van’da deprem öncesi sigortalılık oranı maalesef yüzde 9 gibi çok düşük bir seviyede bulunuyordu. Van depremi, hasar yönetimi ve sigortalıların kayıplarının giderilmesi açısından çok önemli bir sınav oldu. Bugün Van ilinde Zorunlu Deprem Sigortası’nı yaptıran konut oranı yüzde 43’e yaklaşmış durumda. Bu oranın daha fazla artması için çalışmalarımıza devam ediyoruz. Tekrar aynı acıyı yaşamamak için tüm Vanlıları sigortalı yapmayı hedefliyoruz. Deprem kuşağında bulunan diğer illerimizden de örnek vermek gerekirse, Zorunlu Deprem Sigortası’na sahip konut oranı Erzincan’da yüzde 61, Bingöl’de yüzde 68, İstanbul’da yüzde 59, Kocaeli’de yüzde 61, Tekirdağ’da yüzde 75 seviyesinde.”

“Olası İstanbul depremi için afet çağrı merkezi modeli oluşturduk”

DASK Yönetim Kurulu Başkanı Kayacı, DASK olarak hayata geçirdikleri projeler ile vatandaşları deprem konusunda bilinçlendirirken, aynı zamanda gerek bilgi birikimi gerekse maddi tazminatla depreme hazır ve depremden sonra hızla toparlanan bir Türkiye hedefiyle çalışmalara devam ettiklerini bildirdi.

Olası büyük bir depremde hasarların tazmininde yeterli kaynak sunmak üzere çalışmaları sürdürmenin yanı sıra afetin tüm operasyonel sürecini etkin ve teknoloji rehberliğinde yönetmek amacıyla da yatırım yaptıklarını anlatan Kayacı, bu doğrultuda ilgili tüm devlet kurumlarıyla iş birlikleri geliştirdiklerini söyledi.

Kayacı, “Şu anda mevcut afet yönetim sistemimizi, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin afet derecesinde sayılacak olası büyük İstanbul depremi modeline göre geliştirmek için çalışıyoruz. Mevcut portföyümüz ve yeni eklenecek sigortalılarımızı dikkate alarak İstanbul’da olması muhtemel büyük deprem sonrasında başta İstanbul, çevre iller ve hatta tüm Türkiye’den gelecek soruları ve talepleri karşılayacak bir afet çağrı merkezi modeli oluşturduk.” diye konuştu.

DASK olarak çeşitli senaryolar paralelinde hazırlıkları ve altyapı çalışmalarını sürdürdüklerini kaydeden Kayacı, “DASK olarak tek bir depremde ödeme gücümüz, kendi kaynaklarımız ve reasürans korumasıyla birlikte 18 milyar TL’ye ulaştı. Temel hedefimiz, tüm evlerin Zorunlu Deprem Sigortası’na sahip olması ve benzer bir felaketin yaşanması halinde ülkemizin bunu mümkün olabilecek en az kayıpla atlatması. Ana görevimiz, ‘Deprem geçecek, hayat devam edecek’ yaklaşımından yola çıkarak deprem sonrasında vatandaşların yaşamının kaldığı yerden yeniden güvenle devam edebilmesini sağlamak.” ifadelerini kullandı.

“Günde 35 kuruşa konutunuzu depreme karşı sigortalamanız mümkün”

Murat Kayacı, sigorta primlerinin, Hazine Müsteşarlığı’nca yayımlanan Zorunlu Deprem Sigortası tarife ve talimatında belirtilen esaslara göre belirlendiğini, aynı konut için farklı sigorta şirketlerinin farklı prim talep etmesinin mümkün olmadığını, prim tutarının; konutun yapı tarzı, metrekaresi, deprem risk bölgesi ve inşa yılına göre hesaplandığını ve prim hesaplamasına www.dask.gov.tr adresindeki “poliçe prim hesaplama” adımından erişilebildiğini bildirdi.

Türkiye’de çok farklı yapılarda bölgeler ve evlerin bulunduğuna işaret eden Kayacı, “Örneğin, Türkiye genelinde günde sadece 35 kuruş ayırarak Zorunlu Deprem Sigortası ile konutunuzu depreme karşı sigortalamak mümkün. Dolayısıyla günde 35 kuruşa depreme karşı finansal önlemlerden birini alabiliyorsunuz.” dedi.

Kayacı, DASK’ın kuruluşundan bu yana yapılan hasar ödeme miktarının 186 milyon TL olduğunu belirterek, “Zorunlu Deprem Sigortası ile depremin doğrudan neden olduğu maddi zararlar ile deprem sonucu meydana gelen yangın, infilak, dev dalga (tsunami) veya yer kaymasının sigortalı binalarda neden olacağı hasarları poliçede belirlenen limitler dahilinde hızla karşılıyoruz. İster oturulamaz durumda ister kısmi hasarlı olsun, bina zararını en hızlı şekilde tazmin ederek yaşamın normale dönmesine aracılık ediyoruz.” diye konuştu.

DASK olarak tüm bu alanlarda toplumun farklı kesimlerine yönelik çok çeşitli mecraları kullanarak hem ulusal hem de yerel ölçekte pek çok bilinçlendirme ve tanıtım projesini hayata geçirdiklerini ve buna devam ettiklerini vurgulayan Kayacı, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Yapılan tüm bu çalışmalarımız sonucunda ve yapılan kamuoyu araştırmalarına göre, DASK yüzde 96 oranında yüksek bilinirliğe sahip. Türkiye’nin 81 ilini kapsayan ‘Şehirler Yarışıyor, Sigortalılar Kazanıyor’ yarışmamızı düzenledik. Bu yarışma kapsamında iller ‘bütün bir yıl boyunca deprem bilinci ve depreme karşı hazırlıklı olmak için neler yapmalıyız’ konusunda bilinçlendirme kampanyaları yürüttü. Bu projemizi önümüzdeki dönemde daha da kapsamlı bir hale getirmeyi planlıyoruz. Geleceğin inşaat mühendislerine yönelik depreme karşı dayanıklı konut tasarlama konusunda ilham ve teşvik edici nitelikteki DASK Depreme Dayanıklı Bina Tasarımı Yarışması’nı hayata geçirdik. Yoğun ilgi gören yarışmamızın bu yıl beşincisini düzenleyeceğiz. Başvurular başladı.”

“Birçok ülke DASK modelini örnek alıyor”

DASK Yönetim Kurulu Başkanı Kayacı, tüm bu çalışmalarının yanı sıra poliçe adedi, reasürans programı büyüklüğü, sigorta yaygınlık oranı, fon büyüklüğü ve teknolojik altyapı gibi özellikleriyle doğal afet havuzları açısından diğer ülkeler nezdinde bir model olarak kabul edildiklerini aktararak, son yıllarda başta Pakistan, İran, Güney Kore ve Kazakistan gibi ülkeler olmak üzere birçok ülke ve bölgenin DASK modelini örnek alarak kendi çalışmalarını yürüttüğünü söyledi.

DASK yetkililerinin İngiltere, Japonya, Yunanistan, İtalya, Filipinler, Çin, Meksika, Makedonya, Ürdün, Fas, Arnavutluk, Endonezya, Romanya, Kuveyt ve Azerbaycan gibi ülkelerden gelen kurumlara DASK’ı ve Zorunlu Deprem Sigortası’nı anlattığını bildiren Kayacı, tüm bu çalışmalar sonucunda Türkiye’de deprem gerçeğine, depreme karşı dayanıklı bina anlayışına ve Zorunlu Deprem Sigortası’na dair farkındalığın ciddi oranda arttığını, bu durumdan büyük memnuniyet duyduklarını kaydetti.

DASK’tan yapılan açıklamaya göre, Türkiye’nin yakın tarihindeki en büyük ve en yıkıcı deprem olan 17 Ağustos Marmara depreminin 19’uncu yılında Türkiye genelinde sigortalılık oranı yüzde 50 seviyesinde bulunuyor.

Verilere göre, sigortalılık oranları incelendiğinde, Marmara Bölgesi açık ara ilk sırada yer alırken, Marmara’yı Ege, İç Anadolu, Akdeniz, Karadeniz ve Doğu Anadolu Bölgesi takip ediyor. Güneydoğu Anadolu Bölgesi ise sigortalılık oranında son sırada bulunuyor.

Poliçe adedi, sigortalılık oranı, havuzun büyüklüğü ve teknolojik altyapı gibi özellikleriyle doğal afet havuzları açısından diğer ülkeler nezdinde Türkiye bir model olarak kabul ediliyor.

Son yıllarda başta Pakistan, İran, Güney Kore, Kazakistan, Azerbaycan, Özbekistan, Moğolistan ve Romanya gibi ülkeler olmak üzere birçok ülke DASK’ın Türkiye’deki çalışmalarını model alıyor.

DASK yetkilileri, İngiltere, Japonya, Yunanistan, İtalya, Filipinler, Çin, Meksika, Makedonya, Ürdün, Fas, Arnavutluk, Endonezya, Romanya, Kuveyt, Azerbaycan ve Kırgızistan gibi ülkelerden gelen kurumlara DASK’ı ve Zorunlu Deprem Sigortası’nı anlatıyor.

Günde 58 kuruşa depreme karşı sigortalanmak mümkün

Açıklamada görüşlerine yer verilen DASK Yönetim Kurulu Başkanı Murat Kayacı, Türkiye’yi derinden sarsan, büyük can ve mal kayıplarına mal olan 17 Ağustos Marmara depreminin 19’uncu yılında, Türkiye’de Zorunlu Deprem Sigortası bulunan konut sayısının 8,6 milyona ulaştığını belirterek, DASK’ın kuruluşundan bu yana yapılan hasar ödeme miktarının 186 milyon TL olduğunu bildirdi.

Kayacı, 1999 yılında kısa aralıklarla gerçekleşen Marmara ve Düzce depremlerinin Türkiye’nin deprem bilincinin artmasında önemli bir yeri olduğunu aktararak, “Depreme karşı alınabilecek en etkili fiziksel tedbirlerin başında depreme dayanıklı binalar inşa etmek ve bütün binaları depreme dayanıklı hale getirmek geliyor. Finansal önlemlerin en önemlilerinden biri ise Zorunlu Deprem Sigortası’dır. Günde sadece 58 kuruş ayırarak konutları depreme karşı sigortalamak mümkün. Depremin etkileri ve olası hasarlar göz önünde bulundurulduğunda, günde 58 kuruşa böyle bir teminata sahip olmak, depreme karşı yürüttüğümüz mücadelede son derece önemli.” ifadelerini kullandı.

“Yatırımlara devam ediyoruz”

Kayacı, poliçe sayısının artırılmasına yönelik bilinçlendirme projelerinin ve çalışmaların yanı sıra afet dönemindeki hasar sürecini sorunsuz bir şekilde yürütebilmek için operasyonel kapasiteleri artırmaya da en az büyüme kadar önem verdiklerini belirterek, şunları kaydetti:

“Gelişmiş teknolojileri kullanarak tüm depremlerde kullanılabilecek bir altyapı oluşturmak için çalışıyoruz. Afet derecesinde sayılabilecek olası büyük depremler için gerçekleştirdiğimiz yeni DASK Afet Yönetim Sistemi projemiz, konusunda dünyaya referans olabilecek yatırım ve iş birlikleriyle yürütülüyor. Hedefimiz, vatandaşlarımızın yaşamlarına kaldıkları yerden devam etmelerini sağlamak. Afet Yönetim Sistemi projemizin içinde yeni metodolojiler ve uygulamalar var. Bu proje kapsamında, hasar tespitinin mobil cihazlarla yapılması konusunda çalışmalar tamamlandı. Mobil Hasar Tespit uygulamasıyla hasar tespitlerini artık çok daha hızlı ve hatasız bir şekilde gerçekleştirebileceğiz. İkinci olarak, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile yapılan bir protokolle, zorunlu deprem sigortasının sağladığı mesken güvencesiyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın bilgi, birikim ve teknik kapasitelerini AFAD AYDES altyapısı üzerinde birleştirmeyi planlıyoruz. Bununla birlikte afet çağrı merkezini de afet yönetim sistemine uygun bir yapılandırmaya götürüyoruz. Hâlihazırda Zorunlu Deprem Sigortası ile ilgili tüm soruların sorulabildiği, hasar ihbarlarının yapıldığı ve bu anlamda tüm bilgilerin alındığı ALO DASK 125 hattımız hizmette. Şu an üzerinde çalıştığımız konu, mevcut sistemimizi İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin afet derecesinde sayılacak olası büyük İstanbul depremi modeline göre geliştirmek.”

Kayacı, mevcut portföyleri ve yeni eklenecek sigortalıları dikkate alarak İstanbul’da olması muhtemel büyük deprem sonrasında başta İstanbul, çevre iller ve hatta tüm Türkiye’den gelecek soruları ve talepleri karşılayacak bir afet çağrı merkezi modeli oluşturduklarını aktararak, “Söz konusu model, afet anında 500 kişi kapasitesine hemen çıkabilecek ve İstanbul dışında Ankara, Adıyaman ve Giresun, afet anından hemen sonra ise gerekli durumlarda Konya devreye girecek. Bunun yanı sıra bu projeyle birlikte herhangi bir müşteri temsilcisine bağlanmadan IVR sistemi sayesinde vatandaşlık ya da dosya numarasıyla ihbar yapılabilecek ve hasar dosyası takip edilebilecek. Tüm bu yatırımlarımızla ülke genelinde oluşturulan hasar tespit kaynağıyla deprem sonrasındaki mağduriyetleri hızlı bir şekilde giderebilecek ve ülke genelinde kaynak tasarrufu sağlayabileceğiz.” değerlendirmesinde bulundu.

AA

Buna göre, bugüne kadar sadece kendi alanlarına giren hasarları tespit eden Çevre ve Şehircilik Bakanlığı teknik ekipleri artık zorunlu deprem sigortası poliçeleri olan binalardaki hasarların tespiti için de çalışacak.

DASK Yönetim Kurulu Başkanı Murat Kayacı, bugüne kadar “Deprem geçecek, hayat devam edecek” sloganı ile hareket ettiklerini belirterek, şunları söyledi: “Bunu başarabilmek için de ilk olarak insanlarımızı depreme karşı daha bilinçli hale getirmeyi amaçlayan projeler ürettik. Deprem öncesine ne kadar çok hazırlanırsak deprem sonrasında yaşayacağımız etkileri azaltabileceğimizi biliyoruz.”

Hürriyet

Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) Yönetim Kurulu Başkanı Murat Kayacı, deprem gerçeğinin unutulmaması ve ona karşı her zaman hazırlıklı olunması gerektiğine vurgu yaparak, “Olası bir İstanbul depreminde hasarların tazmininde yeterli kaynaklarımızın olmasının yanı sıra afetin tüm operasyonel sürecini etkin ve teknoloji ile yönetmek amacıyla da hızla çalışıyor ve diğer ilgili Devlet Kurumları’yla iş birliktelikleri geliştiriyoruz. Şu anda Düzce’de yüzde 84, Bolu’da yüzde 75, Yalova’da yüzde 74, Tekirdağ ve Sakarya’da yüzde 69, İstanbul ve Marmara bölgesindeki yüzde 55’lik yüksek sigortalılık oranlarına ulaşan başarılı bir portföyden söz etmekteyiz. Ancak elbette ki nihai hedefimiz, tüm konutların ZDS ile teminat altında olması” şeklinde konuştu.

Depremi yaşayan illerde sigorta oranları daha yüksek

DASK’ın verilerine göre, bölgesel olarak incelendiğinde Marmara yüzde 55’lik sigortalılık oranı ile ilk sırada yer alıyor. Marmara Bölgesi’ni yüzde 44 ile İç Anadolu, yüzde 43 ile Ege, yüzde 38 ile Akdeniz, yüzde 37 ile Karadeniz, yüzde 35 ile Doğu Anadolu ve yüzde 32 ile Güney Doğu Anadolu bölgeleri takip ediyor.

İl bazında ele alındığında depremin acı gerçeği ile yüzleşmiş olan illerde Zorunlu Deprem Sigortalılık oranlarının daha yüksek olması dikkat çekiyor.

ZDS oranı en yüksek olan illerde ilk üç sırayı alan Düzce, Bolu ve Yalova bu durumu açıkça gözler önüne seriyor. Son aylarda deprem yaşanan illerdeki ZDS oranları incelendiğinde ise en yüksek sigortalılık oranına sahip olan ilin yüzde 60 ile Çanakkale olduğu görülüyor. Çanakkale’yi yüzde 56 ile Muğla (Bodrum), yüzde 39 ile Manisa ve yüzde 32 ile Adıyaman takip ediyor.

Her 2 evden 1’i depreme karşı sigortalı

DASK Başkanı Murat Kayacı “DASK’ın kurulduğu günden bu yana yaptığı hasar ödemesi miktarı bugün itibariyle 175 milyon TL’ye ulaştı. Bunun içinde en büyük ödeme Van Depremi’nde yapıldı. Van Depremi’nin ardından 125 milyon TL hasar ödemesi gerçekleştirildi. Deprem öncesi Zorunlu Deprem Sigortası oranı yüzde 9 düzeyindeydi. Eğer ZDS oranı yüksek olsaydı devletin yükünü DASK olarak üstlenebilecek ve daha fazla hasar ödemesi yapabilecektik” dedi.

Yüzde 55’i sigortalı

Deprem riski yüksek olan bölgelerden olan Marmara’da bulunan İstanbul’un ise yüzde 55 sigortalılık oranına sahip olduğunu ifade eden Kayacı, şunları kaydetti:
“DASK olarak toplumun farklı kesimlerine yönelik çok çeşitli mecraları kullanarak, hem ulusal hem de yerel ölçekte pek çok bilinçlendirme ve tanıtım projesini hayata geçirdik ve geçirmeye de devam ediyoruz. Çalışmalarımızı ‘Depreme hazır bir Türkiye’ için hayata geçirmeyi hedefliyoruz. Nihai hedefimiz, tüm konutların deprem sigortası ile teminat altına alınması.”

“Zorunlu Deprem Sigortası yapılmış konut oranı yüzde 35’e yükseldi”

Murat Kayacı, olası bir İstanbul depreminin gerçekleşmesi halinde DASK’ın bunu karşılayıp karşılayamayacağına ilişkin soru üzerine, “DASK’ın bugünkü sigortalılık oranına göre tek bir deprem için sahip olduğu 15 milyar liralık ödeme gücü, 17 Ağustos 1999 Marmara depreminden sonra aldığı yolu ortaya koyan önemli bir gösterge. Kurum, olası büyük bir depremde, depremin ardından kendi kaynakları ve yurt dışı piyasalardan aldığı korumalarla bu seviyedeki bir hasarı karşılayabilecek kapasitededir.” ifadelerini kullandı.

DASK’ın bu finansal güç ile Van depreminden sonra 2 hafta gibi kısa bir süre içerisinde hasar ödemelerine başladığını aktaran Kayacı, depremin olduğu dönemde yüzde 9 sigortalılık oranına sahip kentte 125 milyon lira hasar ödemesi yapılırken, Zorunlu Deprem Sigortası yapılmış konut oranının bugün yüzde 35’e yükseldiğini kaydetti.

Gökova Körfezi’nden 900 hasar ihbarı

2017 yılında yaşanan depremler özelinde bakıldığında Çanakkale Ayvacık, Adıyaman Samsat, Manisa Saruhanlı, Ege Denizi ve Gökova depremlerinden gelen ihbarların DASK tarafından değerlendirildiğini, hasar tespit ve tazminat ödeme süreçlerinin de devam ettiğini belirten Kayacı, şunları kaydetti:

“Depremde hasar gören konutlarda yaşamın olağan seyrine en hızlı şekilde dönülmesi için gerekli çalışmalar başlatılmıştır. Son olarak 21 Temmuz 2017’de Muğla ili Bodrum ilçesi açıklarında Gökova Körfezi’nde meydana gelen 6,5 büyüklüğündeki deprem sebebiyle bu zamana kadar 900’ü aşkın ihbarımız bulunmakta ve yazlık bölgeler olduğu için ihbarların birkaç ay daha sürmesi beklenmektedir. Hasar tespiti için sigorta eksperleri bölgeye hızlıca yönlendirilmiştir.”

AA

DASK ve TKGM’den gelen görüntüler, büyük boyuttaki hasarların tespiti için kullanacak. Böylece hasarların hızlı bir şekilde tanzim edilmesiyle, yaşamın normal seyrine dönme sürecini çok daha hızlı ve etkin bir şekilde yürütebilecek.

DASK, Afet Risk Yönetim Sistemi Projesi’ni yürütüyor

DASK Yönetim Kurulu Başkanı Murat Kayacı, olası bir afet durumunda oluşan zararların hızlı bir şekilde tespit edilmesinin önemli olduğunu belirterek protokol sayesinde önemli bir ihtiyacın giderileceğini söyledi. Kalaycı bu protokolle DASK bünyesinde yürütülen Afet Risk Yönetim Sistemi Projesi’nin önemli bir bileşeni olan finansal analiz ile fark algılama ve tahmin yazılımının önemli bir girdisinin sağlanmış olacağını sözlerine ekledi.