Düşüşler süreklileşiyor

Satış adetleri cephesinde ise düşüş öne çıktı. Kasım ayında Türkiye genelinde 141 bin 100 adet konut satıldı. Bu rakam, geçen yılın aynı ayına göre %7,8’lik bir gerilemeye işaret etti. Buna karşın 2025 yılının Ocak-Kasım döneminde toplam konut satışları, geçen yılın aynı dönemine göre %13,3 artarak 1 milyon 434 bin 133 adede ulaştı.

Kasım ayında ipotekli konut satışları da düşüş gösterdi. Türkiye genelinde ipotekli satışlar, bir önceki yılın aynı ayına göre %1,4 azalarak 21 bin 499 adet olarak gerçekleşti. Toplam satışlar içinde ipotekli satışların payı %15,2 oldu. Ocak-Kasım döneminde ise ipotekli satışlar yıllık bazda %53,5 artarak 207 bin 519 adede yükseldi.

Reel kayıp yaşayan iller öne çıktı

Kasım ayında en fazla konut satışının gerçekleştiği ilk 30 il incelendiğinde, bazı şehirlerde nominal artışlara rağmen reel düşüşlerin belirginleştiği görüldü. Son bir yılda satılık konut fiyatlarının en sınırlı arttığı iller Hatay, Muğla ve Aydın oldu. Hatay’da konut fiyatları nominal olarak %14,9 yükselirken, enflasyondan arındırıldığında reel bazda %12,9 geriledi. Bu ilde ortalama metrekare satış fiyatı 25 bin 76 TL, ortalama konut fiyatı ise 3,8 milyon TL olarak hesaplandı.

Muğla’da satış fiyatları yıllık bazda nominal olarak %22,1 artmasına rağmen reel olarak %7,5 düştü. Türkiye genelinde en yüksek konut fiyatlarının görüldüğü Muğla’da ortalama metrekare fiyatı 77 bin 107 TL, ortalama konut fiyatı ise 9,8 milyon TL oldu. Aydın’da ise nominal artış %22,9 seviyesinde kalırken reel düşüş %6,9 olarak kaydedildi. Bu ilde ortalama metrekare fiyatı 49 bin 224 TL, ortalama konut fiyatı 6,6 milyon TL’ye ulaştı.

Buna karşılık bazı illerde reel artışlar sınırlı da olsa devam etti. Diyarbakır’da konut fiyatları yıllık bazda %48,7 artarken reel artış %12,6 olarak hesaplandı. Samsun’da nominal artış %41,3, reel artış %7,1 oldu. Çanakkale’de ise nominal artış %39,2’ye ulaşırken reel artış %5,5 seviyesinde kaldı.

Büyük şehirlerde reel tablo

Türkiye’nin dört büyük ili arasında fiyat artışında Ankara öne çıktı. Başkentte satılık konut fiyatları nominal olarak %35,6 artarken, reel bazda %2,8’lik sınırlı bir artış kaydedildi. Ankara’da ortalama metrekare fiyatı 33 bin 399 TL, ortalama konut fiyatı ise 4,3 milyon TL oldu.

İstanbul’da ise yıllık nominal artış %30,2 olarak gerçekleşirken, reel bazda %1,3’lük düşüş yaşandı. Kentte ortalama metrekare fiyatı 56 bin 978 TL, ortalama konut fiyatı 6,5 milyon TL seviyesinde ölçüldü. İzmir’de nominal artış %26,0 olurken, reel düşüş %4,6’ya ulaştı. Bursa’da ise fiyatlar nominal olarak %27,1 artmasına rağmen reel bazda %3,7 geriledi.

Kiralar da reel olarak geriledi

Kasım ayında Türkiye genelinde kiralık konut fiyatları yıllık bazda %27,5 artarken, aylık bazda değişim göstermedi. Enflasyondan arındırıldığında kiralar bir yılda reel olarak %3,4, bir önceki aya göre ise %1,8 düştü. Türkiye genelinde ortalama metrekare kira fiyatı 228 TL, ortalama kira bedeli ise 24 bin 898 TL olarak kaydedildi.

Konut satışları Ocak-Haziran döneminde %3,7 azaldı

Konut satışları Ocak-Haziran döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre %3,7 azalışla 545 bin 74 olarak gerçekleşti.

İpotekli konut satışları 6 bin 813 olarak gerçekleşti

Türkiye genelinde ipotekli konut satışları Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %49,4 azalış göstererek 6 bin 813 oldu. Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı %8,6 olarak gerçekleşti. Ocak-Haziran döneminde gerçekleşen ipotekli konut satışları ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %57,7 azalışla 51 bin 415 oldu.
Haziran ayındaki ipotekli satışların, bin 547’si; Ocak-Haziran dönemindeki ipotekli satışların ise 12 bin 176’sı ilk el satış olarak gerçekleşti.

Diğer satış türleri sonucunda 72 bin 500 konut el değiştirdi

Türkiye genelinde diğer konut satışları Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %3,3 artarak 72 bin 500 oldu. Toplam konut satışları içinde diğer satışların payı %91,4 olarak gerçekleşti. Ocak-Haziran döneminde gerçekleşen diğer konut satışları ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %11,1 artışla 493 bin 659 oldu.

İlk el konut satış sayısı 25 bin 425 olarak gerçekleşti

Türkiye genelinde ilk el konut satış sayısı Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %1,8 azalarak 25 bin 425 oldu. Toplam konut satışları içinde ilk el konut satışının payı %32,1 oldu. İlk el konut satışları Ocak-Haziran döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %1,3 artışla 173 bin 324 olarak gerçekleşti.

İkinci el konut satışlarında 53 bin 888 konut el değiştirdi

Türkiye genelinde ikinci el konut satışları Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %6,7 azalış göstererek 53 bin 888 oldu. Toplam konut satışları içinde ikinci el konut satışının payı %67,9 oldu. İkinci el konut satışları Ocak-Haziran döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %5,8 azalışla 371 bin 750 olarak gerçekleşti.

Yabancılara Haziran ayında bin 440 konut satışı gerçekleşti

Yabancılara yapılan konut satışları Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %45,1 azalarak bin 440 oldu. Haziran ayında toplam konut satışları içinde yabancılara yapılan konut satışının payı %1,8 olarak gerçekleşti. Yabancılara yapılan konut satış sayısının en fazla olduğu iller sırasıyla 593 ile Antalya, 478 ile İstanbul ve 116 ile Mersin oldu.

Yabancılara yapılan konut satışları Ocak-Haziran döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre %45,7 azalarak 10 bin 461 oldu.

Ülke uyruklarına göre en çok konut satışı Rusya Federasyonu vatandaşlarına yapıldı

Haziran ayında ülke uyruklarına göre en fazla konut satışı sırasıyla 332 ile Rusya Federasyonu, 156 ile İran ve 102 ile Ukrayna vatandaşlarına yapıldı.

tüik

KONUTDER Başkanı Ramadan Kumova, başlattıkları bu çalışmaların gayrimenkul sektörü için kritik öneme sahip olduğunu belirterek, geçtiğimiz aylarda yayınladıkları ‘İstanbul’un 10 Yıllık Konut Strateji Raporu’nun ardından, şimdi de açıkladıkları bu beklenti anketinin, KONUTDER’in veri odaklı stratejisinin devamı niteliğinde olduğunu söyledi. Kumova, başta İstanbul olmak üzere esasen tüm ülkenin konut ihtiyacını derli toplu bir biçimde ortaya koyan bir araştırma raporuna ihtiyaç olduğunu, başlattıkları araştırmalarla oldukça önemli veriler elde ettiklerini ve bu verileri şeffaf bir şekilde kamuoyu ile de paylaştıklarını vurgulayarak şöyle devam etti:

“Şimdi de yine konut sektöründe bir ilk olarak 6 aylık beklentilerin yer aldığı bir rapor paylaşmaya başlıyoruz. Üçer aylık periyodlarla yenilenecek “KONUTDER Üyeleri Konut Sektörü Beklenti Anketi-6 Aylık Beklenti Göstergeleri” adlı raporumuz, markalı konut üreticilerinin öngörülerini yansıtacak. NielsenIQ Türkiye ile birlikte hazırladığımız rapor, bugünün verilerini geçmiş dönemlerle karşılaştırma imkânını da sunacak. Böylece sektörün değişen beklentileri öne çıkacak. Sektörün tüm gündemlerini başlıklar halinde içeren yeni çalışmamız yalnızca sektör temsilcilerine değil konut yatırımı yapacak vatandaşa, sektörümüzü besleyen alt sektörlere ve karar vericiler de ışık tutacak.”

KONUTDER’in Ekim – Aralık 2023 Üretici Beklenti Anketine göre, 2024’ün ilk 6 ayına ilişkin markalı konut üreticilerinin beklenti ve öngörüleri şöyle sıralanıyor:

Birinci el satışlarda düşüş devam edecek

Markalı konut üreticisi firmaların 4’te 3’ü, Birinci el konut satış adetlerinin önümüzdeki 6 ay içinde büyük oranda azalacağını düşünüyor.

Yabancıya satışta azalma beklentisi artıyor

Bir önceki ankette üyelerin %50’si yabancıya konut satışlarında gelecek 6 ayda herhangi bir değişim beklemiyorken, son ankete göre üyelerin yaklaşık yüzde 60’ı yabancıya konut satışlarında gelecek 6 ayda azalma olacağını düşünüyor.

Fiyatlarda artıştan stabile doğru

Bir önceki ankette üyelerin % 73’ü konut fiyatlarının artacağını belirtirken, son ankette ise bu oran % 54.5’e düşmüş görünüyor.

Maliyetlerde artış sürecek

KONUTDER üyelerinin neredeyse tamamı maliyetlerin artacağı konusunda hemfikir. Maliyetlerle ilgili üyelerin öngörüsünde 3 ay içerisinde bir değişiklik olmadığı görülüyor.

İşçilik ve malzemede tüm üyeler hemfikir

Üyelerinin tamamı geçen dönemde olduğu gibi işçilik ve malzeme maliyetlerinin artacağı beklentisine sahip.

Üretimde azalış sinyalleri

Üyelerin %72.7’si konut üretiminin azalacağını düşünüyor.

Kentsel dönüşümde artış

Üyeler, kentsel dönüşüm alanındaki üretimde ise genel üretime göre daha umutlular. Üyelerin % 68.2’si bu alanda üretim artacak görüşünde.

Kredi faizleri zirveyi gördü mü?

Önceki dönemde KONUTDER üyelerinin %73’ü konut kredi faiz oranlarının artacağını ön görürken, son ankete göre bu oran % 40.9’a gerilemiş bulunuyor.

Kredili satışlarda düşüş sürecek

KONUTDER üyelerinin % 86.4’ü kredili konut satışlarının azalacağını öngörüyor. Kredili satışların azalacağını düşünenlerin oranı bir önceki dönemde % 72.7 iken bu dönemde yüzde 86.4’e yükselmiş görünüyor.

Kirada düşüş beklentisi yok

Önceki dönemde hiçbir üye kira fiyatlarının azalacağını beklememekle birlikte, yüksek oranda kiraların artacağını öngörürken, son anket verilerine göre konut kiralarının artacağı yönündeki görüşler %50’lere gerilemiş bulunuyor.

Kaynak: Konut Beklenti Araştırması: NielsenIQ’nun Konutder temsili, Ekim 2023 ve Aralık 2023 dönemlerinde Konutder üyesi 22 firmanın CEO, firma sahibi vb..22 kişi ile CAWI yöntemi ile gerçekleştirdiği araştırma.

Ülke genelinde ocak-ekim döneminde 2 milyon 419 bin 981 gayrimenkul el değiştirdi. Bu satışların 993 bin 835’ini konutlar oluşturdu. Konut satışları 10 ayda geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 14,3 azalış gösterdi.

Arsa, tarla ve ticari gayrimenkul satışları ise 10 ayda 1 milyon 426 bin 146 adetle tüm zamanların en yüksek ocak-ekim dönemi rakamına ulaştı. Geçen yılın aynı döneminde bu rakam 1 milyon 391 bin 787 olarak gerçekleşmişti. Artış oranı yüzde 2,5 oldu. Konuttaki azalışa rağmen diğer gayrimenkul türlerindeki yükseliş dikkati çekti.

Arsa, tarla ve ticari gayrimenkul satış sayıları ocak-ekim dönemleri baz alındığında 2021’de 1 milyon 176 bin, 2020’de 1 milyon 17 bin, 2019’da 828 bin, 2018’de ise 1 milyon 14 bin şeklindeydi.

Toplam satışlar içerisinde konut dışı gayrimenkullerin payı ilk kez yüzde 58,9’a ulaşırken, ekimde bu oran rekor kırarak yüzde 62,2 oldu. Ocak-ekim dönemi konut dışı satışların payı önceki 5 yılda yüzde 44,3 ile yüzde 54,5 arasındaydı.

Ticari gayrimenkule ilgi arttı

Bilgiçler Yapı Yönetim Kurulu Üyesi Ali Emre Bilgiç, yaptığı açıklamada, Türkiye ekonomisinin kalbinin attığı İstanbul’da son dönemde ticari gayrimenkul projelerinin inşasında gözle görülür bir artış yaşandığını belirterek, artan talebi karşılamaya yönelik planlanan projelerin, yeni ticari anlayışın ihtiyaçlarına da cevap verecek şekilde tasarlandığını söyledi.

Özellikle otoparkı bulunan, depreme karşı dayanıklı, büyük tırların kolayca yanaşabildiği, enerji verimliliğine sahip akıllı iş merkezlerine talebin yüksek olduğunu ifade eden Bilgiç, perakende sektöründeki çeşitliliğin ve değişimin bu talebin artışında etkili olduğunu bildirdi.

Arsa ve tarla satışlarında rekor

İstanbul Değerleme Yönetici Ortağı ve gayrimenkul değerleme uzmanı Celal Erdoğdu da ocak-ekim döneminde 1 milyon 426 bin adedi aşan satışla tüm zamanların en yüksek 10 aylık konut dışı gayrimenkul satış rakamına ulaşıldığını söyledi.

Konut dışı gayrimenkul satışlarının çok büyük kısmını arsa ve tarlaların oluşturduğunu ve rekoru da bu iki satış kaleminin getirdiğini kaydeden Erdoğdu, ofis ve dükkanların başı çektiği ticari gayrimenkullerin ise fabrikalardan hastanelere kadar geniş bir yelpazeyi kapsadığını anlattı.

Erdoğdu, arsa ve tarla satışlarındaki artışa ilişkin şu ifadeleri kullandı:

“Burada en önemli nedenler arasında Covid-19 ve depremler sonrası tarlalara artan ilgi yer alıyor. Konut fiyatlarındaki ve faiz oranlarındaki yükseliş de yatırımcıları bütçelerine uygun arsa ve tarlalara yönlendiriyor. Çünkü konut alamayan vatandaşlar özellikle enflasyondan korunmak için uygun fiyatlı arsa ve tarla yatırımı yapmak istiyor.

Son zamanlarda da Trakya’nın batısındaki bölgeler ilgi çeken yerler arasında bulunuyor. Ayrıca vatandaşlarımız bu tarz yerlerden arsa veya tarla alıp ‘ileride gerekirse içine konteyner, prefabrik ya da tiny house’ koyarım diye düşünüyor. Bu da ilgiyi artırıyor. Son dönemde sosyal medyadan satış ilanlarının ve yatırımların arttığını görüyoruz. Vatandaşlarımız bu konuda dikkatli olmalı.”

sozcu.com.tr

Buna göre, Türkiye genelinde konut satışları Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 44,4 azalarak 83 bin 636 oldu. Bu, oransal olarak iki yılın en sert düşüşü olarak kayıtlara geçti. En son 2021 Temmuz’da konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 53 oranında azalmıştı.

Konut satışları Ocak-Haziran döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 22,1 azalışla 565 bin 779 olarak gerçekleşti.

Konut satışlarında İstanbul 13 bin 578 konut satışı ve yüzde 16,2 ile en yüksek paya sahip oldu.

Satış sayılarına göre İstanbul’u 7 bin 325 konut satışı ve yüzde 8,8 pay ile Ankara, 4 bin 503 konut satışı ve yüzde 5,4 pay ile Antalya izledi.

Konut satış sayısının en az olduğu iller sırasıyla 17 konut ile Ardahan, 29 konut ile Hakkari, 44 konut ile Tunceli oldu.

Kredili satışlarda yüzde 66,8’lik düşüş

Türkiye genelinde ipotekli konut satışları Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 66,8 azalış göstererek 13 bin 463 oldu.

Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı yüzde 16,1 olarak gerçekleşti.

Ocak-Haziran döneminde gerçekleşen ipotekli konut satışları ise bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 28,6 azalışla 121 bin 530 oldu.

Haziran ayındaki ipotekli satışların 4 bin 698’i; Ocak-Haziran dönemindeki ipotekli satışların ise 39 bin 499’u ilk el satış olarak gerçekleşti.

Türkiye genelinde diğer konut satışları Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 36,1 azalarak 70 bin 173 oldu.

Toplam konut satışları içinde diğer satışların payı yüzde 83,9 olarak gerçekleşti. Ocak-Haziran döneminde gerçekleşen diğer konut satışları ise bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 20,1 azalışla 444 bin 249 oldu.

Yabancıya satışlar yüzde 69,6 azaldı

Yabancılara yapılan konut satışları Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 69,6 azalarak 2 bin 625 oldu.

Haziran ayında toplam konut satışları içinde yabancılara yapılan konut satışının payı yüzde 3,1 oldu.

Yabancılara yapılan konut satışlarında ilk sırayı bin 4 konut satışı ile Antalya aldı. Antalya’yı sırasıyla 760 konut satışı ile İstanbul ve 223 konut satışı ile Mersin izledi.

En çok konutu yine Ruslar aldı

Yabancılara yapılan konut satışları Ocak-Haziran döneminde ise bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 45,5 azalarak 19 bin 275 oldu.

Haziran ayında Rusya Federasyonu vatandaşları Türkiye’den 733 konut satın aldı.

Rusya Federasyonu vatandaşlarını sırasıyla 333 konut ile İran, 175 konut ile Irak ve 168 konut ile Ukrayna vatandaşları izledi.

sozcu.com.tr