Araştırma, Dünya Kupası’nın yalnızca futbol ekonomisini değil, aynı zamanda emlak piyasalarını da dönüştüren güçlü bir yatırım katalizörü olduğunu gösteriyor. Özellikle altyapı yatırımları, uluslararası görünürlük ve şehirlerin küresel marka değerindeki artışın konut fiyatlarına doğrudan yansıdığı belirtiliyor.

Zirvede Guadalajara var: Artış yüzde 111,6

Araştırmanın en dikkat çekici sonucu Meksika’dan geldi. Dünya Kupası ev sahipliği hakkının açıklanmasından bu yana Guadalajara’da konut fiyatları yüzde 111,6 yükseldi.

Böylece Guadalajara, analiz edilen tüm ev sahibi şehirler arasında en yüksek değer artışını yaşayan kent oldu.

Onu yüzde 99,7 ile Monterrey takip ederken, Mexico City’de konut fiyatları yüzde 60,7 arttı.

Bu veriler, Dünya Kupası’nın en büyük gayrimenkul kazananının Meksika olduğunu ortaya koyuyor.

ABD şehirlerinde de güçlü yükseliş

Amerika Birleşik Devletleri’nde ise en dikkat çekici performans Miami’den geldi. Kentte konut fiyatları Haziran 2018’den bu yana yüzde 71,3 yükseldi.

ABD’de fiyat artışlarının görüldüğü diğer şehirler şöyle sıralandı:

– Miami: %71,3
– Kansas City: %66,2
– Dallas: %44,6
– Philadelphia: %43,8
– Houston: %43,4
– Los Angeles: %42,6
– Atlanta: %31
– New York / New Jersey: %18,8
– Seattle: %14,8
– San Francisco: %2,9

Özellikle Miami ve Kansas City’nin performansı, Dünya Kupası hazırlıklarıyla birlikte bölgesel yatırım ilgisinin de arttığını gösteriyor.

Kanada daha sınırlı yükseldi

Kanada’daki ev sahibi şehirlerde ise artış oranları daha sınırlı kaldı.

Toronto’da konut fiyatları yüzde 23,6 yükselirken, Vancouver’da artış yüzde 8,6 seviyesinde gerçekleşti.

Ancak uzmanlar, bu şehirlerin zaten yüksek fiyat seviyelerine sahip olması nedeniyle artış oranlarının göreceli olarak daha düşük kaldığını belirtiyor.

Dünya Kupası tek başına yeterli değil

Araştırmaya göre fiyat artışlarının tamamını Dünya Kupası’na bağlamak mümkün değil. Son sekiz yılda küresel ekonomide yaşanan değişimler, nüfus hareketleri, faiz politikaları ve şehirlerin kendi ekonomik dinamikleri de fiyatlar üzerinde etkili oldu.

Bununla birlikte Dünya Kupası gibi küresel organizasyonların;

– Altyapı yatırımlarını hızlandırdığı,
– Şehirlerin uluslararası görünürlüğünü artırdığı,
– Yeni yatırımcı çektiği,
– Turizm ve hizmet sektörünü büyüttüğü,

ve bu nedenle gayrimenkul piyasalarında uzun vadeli değer artışını desteklediği ifade ediliyor.

Yatırımcılar için kritik mesaj

Enness Global CEO’su Islay Robinson’a göre asıl fırsat, büyük organizasyon başladığında değil, çok daha önce ortaya çıkıyor.

Robinson, yatırımcıların çoğu zaman turnuva dönemindeki kısa vadeli hareketlere odaklandığını ancak gerçek kazancın yıllar öncesinden başladığını belirterek, güçlü ekonomik temellere sahip ve küresel organizasyonlara ev sahipliği yapma potansiyeli bulunan şehirlerin uzun vadeli yatırım açısından önemli fırsatlar sunduğunu vurguladı.

Gayrimenkulde yeni trend: Organizasyon öncesi yatırım

Analiz, uluslararası spor organizasyonlarının yalnızca stadyumları değil, şehirlerin tamamını dönüştüren ekonomik projeler haline geldiğini ortaya koyuyor.

2026 FIFA Dünya Kupası örneğinde olduğu gibi, ev sahibi şehirlerde sekiz yılda ortalama yüzde 44’lük konut değer artışı yaşanması, yatırımcıların artık organizasyon gününe değil, organizasyon kararının açıklandığı güne odaklanması gerektiğini gösteriyor.

Emlaknews.com.tr

Sektörde yapılan değerlendirmeler, yatırımcıların ve konut alıcılarının karar mekanizmalarında önemli bir dönüşüm yaşandığını gösteriyor. Özellikle büyükşehirlerde yaşayan tüketiciler, satın alma sürecinde yalnızca metrekare fiyatına ya da bölgenin popülerliğine odaklanmak yerine, uzun vadeli yaşam kalitesini ve yatırımın gelecekteki performansını da analiz ediyor.

Alıcıların öncelikleri değişiyor

Gayrimenkul sektöründe yapılan değerlendirmelere göre Türkiye genelinde konut alıcılarının yaklaşık yüzde 68’i satın alma kararını verirken yalnızca fiyat ve lokasyon kriterlerine bağlı kalmıyor. Projenin güvenilirliği, geliştirici firmanın geçmişi, yapı kalitesi ve sosyal yaşam olanakları da tercih sürecinde belirleyici rol oynuyor.

Büyükşehirlerde ise bu oran daha da yükseliyor. İstanbul, Ankara ve İzmir gibi kentlerde alıcıların yaklaşık yüzde 75’inin yaşam kalitesi ve proje güvenilirliğini öncelikli kriterler arasında değerlendirdiği ifade ediliyor.

Uzmanlar, özellikle son yıllarda yaşanan ekonomik dalgalanmalar ve deprem gerçeğinin, tüketicilerin güvenlik ve kalite konusundaki hassasiyetini artırdığına dikkat çekiyor.

Değer artışında yeni kriterler öne çıkıyor

Sektör temsilcilerine göre günümüzde bir konutun ya da karma yaşam projesinin değerini etkileyen başlıca unsurlar şunlar:

– Deprem yönetmeliklerine uygun mühendislik altyapısı
– Güçlü ulaşım bağlantıları
– Sosyal donatı alanları
– Yeşil alan ve peyzaj düzenlemeleri
– Enerji verimliliği sağlayan sistemler
– Güvenlik altyapısı
– Eğitim, sağlık ve ticaret merkezlerine erişim kolaylığı
– Sürdürülebilir şehircilik yaklaşımı

Özellikle metro, hızlı tren, çevre yolu ve yeni ulaşım koridorlarına yakın bölgelerde geliştirilen projelerin yatırımcı ilgisini daha fazla çektiği belirtiliyor.

Enerji verimli projeler daha hızlı değer kazanıyor

Araştırmalar, enerji verimliliği sağlayan ve ulaşım ağlarıyla entegre şekilde planlanan projelerin ikinci el piyasasında daha güçlü performans gösterdiğini ortaya koyuyor.

Sektör değerlendirmelerine göre sosyal yaşam alanları güçlü, çevresel sürdürülebilirlik kriterlerini karşılayan ve ulaşım avantajı sunan projelerde ikinci el değer artışının ortalamaya göre yüzde 20’ye kadar daha hızlı gerçekleşebildiği ifade ediliyor.

Bu durum, yatırımcıların yalnızca bugünkü fiyat seviyelerine değil, projenin gelecekteki değer üretme kapasitesine de odaklandığını gösteriyor.

Arsa ve konut yatırımlarında yeni dönem başladı

Gayrimenkul uzmanları, sektörde yaşanan dönüşümün artık teorik bir tartışma olmaktan çıktığını ve sahada somut karşılık bulduğunu vurguluyor.

Uzmanlara göre gayrimenkul sektörü artık yalnızca yapı üretiminin değil, yaşam üretiminin konuşulduğu bir döneme girmiş durumda. Bir projenin toplam değeri; metrekare büyüklüğü veya bulunduğu konum kadar mühendislik yaklaşımı, güvenlik standartları, sosyal yaşam olanakları ve sürdürülebilirlik vizyonuyla da şekilleniyor.

Özellikle büyük şehirlerde marka itibarı yüksek, planlı gelişen ve yaşam kalitesini merkeze alan projelerin yatırımcılar tarafından daha fazla tercih edildiği gözlemleniyor.

Şehirleşme anlayışı değiştikçe yatırım tercihleri de değişiyor

Uzmanlar, önümüzdeki dönemde gayrimenkul sektöründe değer artışının yalnızca merkezi bölgelerle sınırlı kalmayacağını düşünüyor. Yeni ulaşım yatırımlarıyla desteklenen gelişim koridorları, planlı uydu kentler ve sürdürülebilir yaşam alanları yatırımcıların radarına daha fazla girecek.

Bu süreçte konut alıcılarının ve yatırımcıların sadece bugünün fiyatlarına değil, bölgenin gelecekteki gelişim potansiyeline, altyapı yatırımlarına ve yaşam kalitesine odaklanması gerektiği belirtiliyor.

Sektör temsilcileri, gayrimenkulde yeni dönemin temel formülünü ise şu sözlerle özetliyor: “Artık değer yalnızca nerede olduğunuzla değil, nasıl yaşadığınızla da ölçülüyor.”

Emlaknews.com.tr

Uzun süredir yükselen kira fiyatları nedeniyle ev sahibi olma hayalini erteleyen milyonlarca kişi için açıklanan kampanya, özellikle orta gelir grubuna hitap ediyor. TOKİ’nin satışa sunacağı konutların büyük bölümünün tamamlanmış veya tamamlanma aşamasına gelmiş olması ise projeyi önceki kampanyalardan ayıran en önemli detaylardan biri olarak öne çıkıyor.

Kirada kalmak mı, TOKİ taksiti ödemek mi?

Kampanyanın en çok konuşulacak tarafı ise ödeme koşulları oldu. TOKİ tarafından satışa çıkarılacak 2+1 ve 3+1 konutlarda fiyatlar 2,1 milyon liradan başlayacak. Aylık taksitlerin ise yaklaşık 18 bin lira seviyesinden başlaması planlanıyor.

Bugün birçok şehirde yeni kiralık dairelerin 20 bin ila 35 bin lira arasında değişen fiyatlarla kiraya verildiği düşünüldüğünde, açıklanan rakamlar vatandaşın önüne yeni bir hesap koyuyor. Özellikle büyükşehirlerde yüksek kira ödeyen ailelerin önemli bir kısmı için TOKİ taksiti ile kira bedeli arasındaki farkın giderek kapanması dikkat çekiyor.

Kurum: 500 bin konutun teslimi Mart 2027’de başlıyor

En fazla konut 5 ilde satışa çıkacak

Satış programında en büyük payı Bursa ve Ankara aldı. Açıklanan verilere göre en fazla konut şu illerde satışa sunulacak:

Bursa: 2.190 konut
Ankara: 2.062 konut
Hatay: 1.238 konut
Kahramanmaraş: 1.073 konut
Malatya: 1.000 konut

Bu beş il toplam satışların önemli bölümünü oluştururken, diğer 59 ilde de binlerce konut vatandaşlarla buluşturulacak.

Peşin alana yüzde 25 indirim

TOKİ, farklı gelir gruplarına hitap edebilmek için üç ayrı ödeme modeli hazırladı.

Konutu peşin almak isteyenlere yüzde 25 indirim uygulanacak. Yüzde 50 peşinat ödeyenlere ise yüzde 8 ek indirim ve 72 aya kadar vade imkânı sunulacak. Ayrıca peşinatın yarısını şimdi, kalan yarısını bir yıl sonra ödeme seçeneğini tercih eden vatandaşlar için de 60 ay vadeli model devreye alınacak.

Modeller şöyle:

1. Peşin Ödeme Modeli
Konut bedelini peşin olarak ödeyen vatandaşlar yüzde 25 indirimden yararlanabilecek.

2. Yüzde 50 Peşinatlı Model
Konut bedelinin yüzde 50’sinin peşin olarak ödenmesi halinde yüzde 8 indirim uygulanacak. Kalan tutar için 72 ay vade imkanı sağlanacak.

3. Vadeli Peşinat Modeli
Yüzde 50 peşinatın yarısı sözleşme aşamasında, diğer yarısı ise 12 ay sonra ödenecek. Kalan satış bedeli için 60 ay vade seçeneği sunulacak.

Peşin satışlarda 2+1 konutların fiyatları 2,1 milyon TL’den, 3+1 konutların fiyatları ise 2,7 milyon TL’den başlayacak. Taksitli satışlarda aylık ödemeler 18 bin TL seviyesinden başlayacak. Fiyatlar; konutun bulunduğu il, proje, konum ve konut büyüklüğüne göre değişiklik gösterecek.

Bu sistem sayesinde özellikle birikimi bulunan ancak yüksek kredi faizleri nedeniyle beklemede kalan yatırımcıların da kampanyaya ilgi göstermesi bekleniyor.

Kimler başvurabilecek?

Kampanyadan yararlanabilmek için bazı temel şartlar bulunuyor.

Başvuru yapacak kişinin;

– Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olması,
– 18 yaşını doldurmuş olması,
– Kendisinin veya eşinin üzerine kayıtlı bir konut bulunmaması,
– Ev sahibi olmayan vatandaşlar arasında yer alması gerekiyor.

Başvurular 15 Haziran 2026 tarihinde başlayacak ve 17 Temmuz 2026 tarihine kadar devam edecek. Satış işlemleri Halkbank ve Ziraat Bankası şubeleri üzerinden gerçekleştirilecek.

Yatırımcılar da kampanyayı yakından izliyor

TOKİ kampanyası sadece ilk kez ev sahibi olacak vatandaşların değil, gayrimenkul piyasasını takip eden yatırımcıların da radarına girmiş durumda. Son yıllarda yeni konut üretimindeki yavaşlama ve yüksek maliyetler nedeniyle sıfır konut arzında yaşanan daralma, tamamlanmış projelerin değerini artırıyor.

Özellikle Ankara, Bursa, Hatay ve Kahramanmaraş gibi gelişimini sürdüren şehirlerde satışa çıkacak konutların, ilerleyen yıllarda kira geliri ve değer artışı açısından dikkat çekici fırsatlar sunabileceği değerlendiriliyor.

Bir tarafta her yıl yükselen kiralar, diğer tarafta devlet destekli ödeme seçenekleriyle satışa çıkan binlerce konut bulunuyor. Bu nedenle açıklanan kampanya, yalnızca bir sosyal konut satışı değil, aynı zamanda Türkiye’nin konut piyasasında dengeleri yeniden şekillendirebilecek önemli bir adım olarak görülüyor.

Özdemir, eski TÜİK Başkanı Erhan Çetinkaya’ya da görev süresi boyunca sektöre sunduğu katkılar nedeniyle teşekkür etti.

“Birinci el verileri daha ayrıntılı açıklanmalı”

GPPS açıklamasında, 20. GYODER Zirvesi’nde gündeme gelen önerilere de dikkat çekildi. Zirvede konuşan Şekib Avdagiç’in, konut piyasasının daha sağlıklı analiz edilmesi için birinci el konut satış verilerine odaklanılması yönündeki değerlendirmesi hatırlatıldı.

Açıklamada, özellikle birinci el ipotekli konut satışlarının ve yabancıya yapılan birinci el satışların ayrı başlıklar halinde yayımlanmasının sektör açısından önemli olduğu vurgulandı.

Nisan ayında 40 bin 306 adet birinci el satış gerçekleşti

GPPS verilerine göre 2026 Nisan ayında birinci el konut satışları 40 bin 306 adet olarak gerçekleşti. Açıklamada, 2013 yılından bu yana en yüksek nisan ayı satışının 55 bin 928 adet ile 2017 yılında görüldüğü belirtildi.

Son yıllardaki dalgalı seyre rağmen 2026 Nisan verisinin yükseliş eğilimine işaret ettiği ifade edildi. Özellikle pandemi döneminde 2020 Nisan ayında görülen 16 bin 7 adetlik dip seviyeye kıyasla mevcut verilerin sektör açısından toparlanma sinyali verdiği kaydedildi.

İpotekli satış oranı yüzde 14’e çıktı

Birinci el konut satışlarında ipotekli işlemler de yükseliş gösterdi. Nisan ayında gerçekleşen 40 bin 306 adetlik birinci el satışın 5 bin 989 adedinin mortgage destekli olduğu açıklandı.

Buna göre ipotekli satışların toplam birinci el satışlar içindeki payı yüzde 14 seviyesine ulaştı. GPPS, bu oranın son iki yılın en yüksek nisan ayı verisi olduğuna dikkat çekti.

Açıklamada, 2024 Nisan ayında ipotekli satış oranının yalnızca yüzde 0,7 seviyesinde kaldığı ve 1.924 adet işlem gerçekleştiği hatırlatıldı. Buna karşın 2026 verilerinin kredi kullanımında yeniden hareketlenmeye işaret ettiği belirtildi.

“Banka destekleri yetersiz kalıyor”

GPPS açıklamasında, 2026 yılında başlayan projeler dikkate alındığında bankaların ve finans kuruluşlarının inşaat firmalarına yeterli desteği sağlamadığı görüşü paylaşıldı.

Konut satışlarında mortgage kullanım oranının yüzde 40 seviyelerine ulaşması gerektiği belirtilirken, proje geliştiricilerinin garantörlüğünde yeni kredi modellerinin oluşturulmasının sektör açısından önem taşıdığı ifade edildi.

Yabancıya satışlarda dikkat çeken düşüş

Yabancıya konut satışlarına ilişkin değerlendirmelerde de bulunan GPPS, 2026 Nisan ayında yabancılara toplam 1.516 adet konut satıldığını açıkladı.

Açıklamada, vatandaşlık uygulamasının başladığı 2017 yılından itibaren yabancıya satışların yakından takip edildiği belirtilirken, mevcut rakamların düşük seviyelerde kalmasının dikkat çekici olduğu ifade edildi.

Özellikle Antalya’da yabancıya satışların geçen yılın aynı dönemine göre gerilediği, İstanbul ve Ankara’da ise artış yaşandığı kaydedildi. İzmir’de ise yalnızca 1 adetlik satış gerçekleştiği belirtildi.

GPPS’ten yeni raporlama önerisi

GPPS, yabancıya yapılan konut satışlarının birinci el ve ikinci el olarak ayrı raporlanması gerektiğini savundu. Açıklamada, yabancıya satılan 1.516 adet konutun ne kadarının yeni projelerden oluştuğunun bilinmesinin sektör açısından kritik olduğu ifade edildi.

Kuruluş ayrıca, mevcut tablo doğrultusunda vatandaşlık karşılığı konut satış uygulamasının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Bu sayede, alıcı ve satıcı arasındaki para transferi eş zamanlı ve kontrol altında gerçekleştirilecek; dolandırıcılık ve mağduriyet riskleri önemli ölçüde azaltılacak.

Tapu devri tamamlanmadan para aktarılmayacak

Uygulama kapsamında satış bedeli, güvenli ödeme sistemi üzerinden bloke edilecek. Tapu işleminin tamamlanmasının ardından tutar otomatik olarak satıcının hesabına geçecek. Böylece taraflar arasında yaşanabilecek uyuşmazlıkların önüne geçilmesi amaçlanıyor.

Sistem, gayrimenkul alım satım süreçlerinde güvenli, kayıtlı ve izlenebilir bir yapı oluşturacak.

Kayıt dışı ekonomiyle mücadele güçlenecek

Yeni düzenlemenin önemli hedeflerinden biri de kayıt dışı ekonominin azaltılması. Gerçek satış bedellerinin sistem üzerinden kayıt altına alınmasıyla tapu işlemlerinde düşük bedel gösterilmesinin önüne geçilmesi planlanıyor.

Uzmanlar, bu adımın vergi kayıplarını azaltacağını ve piyasada şeffaflığı artıracağını belirtiyor.

Kurumsallaşma ve sürdürülebilir büyüme vurgusu

Uzmanlar tarafından yapılan değerlendirmede, gayrimenkul sektörünün yüksek tutarlı işlemlerin gerçekleştiği ve güven unsurunun kritik olduğu bir alan olduğuna dikkat çekildi. Açıklamada şu ifadelere yer verildi:

“Güvenli ödeme sisteminin konut ve arsa satışlarında da devreye alınması, sektörde uzun süredir hissedilen önemli bir ihtiyaca yanıt veriyor. Bu uygulama sayesinde hem alıcı hem de satıcı açısından riskler minimuma inecek, dolandırıcılık vakalarının önüne geçilecek ve piyasada şeffaflık önemli ölçüde artacak.”

Finansman tercihleri 2026 talep yapısını şekillendirecek

2025’te banka kredileri yerine tasarruf finansmanı ve alternatif ödeme seçeneklerine yönelen alıcı profili, 2026’da konut talebinin daha programlı ve zamana yayılan bir yapıya dönüşmesine yol açacak. Peşin alımların azalması ve kademeli ödeme modellerinin yaygınlaşması, ani fiyat artışlarını sınırlarken orta vadede daha dengeli bir talep kompozisyonu oluşturacak.

Bekleyenlerle alım yapanlar arasındaki fark 2026’da açılacak

2025’te “bekle-gör” stratejisini benimseyenlerle doğru lokasyonlarda alım yapanlar arasındaki fark, 2026’da daha net biçimde ortaya çıkacak. Gaboras verileri, özellikle ulaşım yatırımlarının hız kazandığı ve çeperden merkeze dönüşün yaşandığı bölgelerde 2025’te yapılan alımların, 2026’da görece avantaj sağlayacağını ortaya koyuyor.

Lokasyon tercihleri fiyat dengelerini yeniden tanımlayacak

2025’te yatırımcıların merkez ilçelerden çevre bölgelere, ardından yeniden merkeze yönelmesi; 2026’da mikro lokasyon bazlı fiyatlamayı daha belirleyici hale getirecek. İl geneli ortalamaların yerini, sokak ve mahalle ölçeğinde değerleme yaklaşımı alacak. Bu durum bazı bölgelerde durağanlık yaratırken, belirli mikro alanlarda sınırlı fakat istikrarlı artışları beraberinde getirecek.

Konut tipi seçimi kiralama piyasasını dönüştürecek

2025’te küçük metrekareli ancak merkezi konutlara yönelim, 2026’da kiralama piyasasında arz-talep dengesini doğrudan etkileyecek. 2+1 dairelere yeniden artan ilgi, balkonlu ve ulaşım avantajı yüksek konutların öne çıkması; kiracı profilini daha seçici hale getirirken nitelikli konutlarda doluluk oranlarını yükseltecek.

Arsa ve ticari gayrimenkul 2026’nın sessiz getirilerini yaratabilir

2025’te konut yerine arsa ve küçük ölçekli ticari gayrimenkule yönelen yatırımcılar, 2026’da daha görünür ve istikrarlı getiriler elde edebilir. Özellikle lojistik koridorlar, üniversite çevreleri ve gelişim potansiyeli taşıyan şehir merkezleri; 2026’da “sessiz ama sürdürülebilir” kazanç alanları olarak öne çıkacak.

OVP çerçevesinde 2026 beklentileri daha net

2025 boyunca alınan finansman ve yatırım kararları, yalnızca piyasa dinamiklerini değil; Orta Vadeli Program’da yer alan dezenflasyon ve finansal normalleşme hedefleriyle birlikte 2026’ya ilişkin beklentilerin daha ölçülü ve temkinli biçimde şekillenmesine de zemin hazırlıyor.

Gaboras CEO’su Ruhi Konak: “2026’da kontrollü bir hareketlenme öne çıkıyor”

Gaboras CEO’su Ruhi Konak, 2025’te alınan kararların 2026’ya etkisini makro politika perspektifiyle değerlendirerek şunları söyledi: “2025, gayrimenkulde hızlı ve refleksif kararların değil; doğru zamanlama, doğru lokasyon ve doğru finansmanla yapılan yatırımların öne çıktığı bir yıl oldu. 2026–2028 Orta Vadeli Program’da vurgulanan dezenflasyon sürecinin devamı ve finansal koşullarda kademeli normalleşme beklentisi, 2026’da konut finansman maliyetleri üzerinde görece rahatlatıcı bir etki yaratabilir. Bu süreçte ertelenmiş konut talebinin, özellikle nitelikli projelerde ve doğru lokasyonlarda kontrollü bir canlanma göstermesini bekliyoruz. Ancak bu hareketin ani sıçramalar yerine daha rasyonel ve dengeli bir piyasa yapısı içinde gerçekleşeceğini öngörüyoruz.”

2025’te alınan kararlar, 2026’da yalnızca fiyat ve talep dengesini değil; yatırımcı davranışlarını ve konut algısını da daha seçici bir zemine taşıyacak. Gaboras verileri ile Orta Vadeli Program’da ortaya konulan makro çerçeve birlikte değerlendirildiğinde, önümüzdeki dönemde gayrimenkul piyasasının daha öngörülebilir, dengeli ve nitelik odaklı bir yapıya evrilmesi bekleniyor.

Fiyatlar reel değerlerin altında kaldı

EVA Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, son 4 aylık dönemde konut fiyat artışlarının gerçekleşen enflasyonun altında kaldığını, bazı bölgelerde ise sınırlı gerileme yaşandığını belirtti. Yazıcı, “Bu tablo piyasanın sakinleştiğini ve fiyatların geri geldiğini gösteriyor. Doğru fiyatlanan bir konutun ortalama satış süresi bugün yaklaşık 2 aya çıkmış durumda. Sürenin uzaması, fiyatlama hatalarının arttığına işaret ediyor” dedi.

Konut stokunda yüzde 27 artış

Türkiye genelinde satışı bekleyen konut stokunun yılbaşına göre yaklaşık yüzde 27 artarak 640 binin üzerine çıktığını hatırlatan Yazıcı, bu artışın arz–talep dengesindeki değişimi net biçimde ortaya koyduğunu vurguladı. “Stokların büyümesi, satıcıların zaman içinde indirime yönelme ihtiyacını artırıyor. Bu da fiyatların neden baskı altında kaldığını açıklıyor” değerlendirmesinde bulundu.

Kiralık piyasasında yeniden stok artışı

Kiralık konut tarafında satış piyasasına kıyasla daha dengeli bir görünüm olduğuna dikkat çeken Yazıcı, yıl ortasında azalan kiralık stoklarının son dönemde yeniden artışa geçtiğini söyledi. “Kiralık mülklerin yeni kiracı bulma süresi çok sert uzamıyor ancak belirgin şekilde artıyor. Buna rağmen satış tarafındaki kadar güçlü bir yavaşlamadan söz etmek için erken” ifadelerini kullandı.

İlk el konut satışlarında dikkat çeken düşüş

Toplam satış rakamlarının yanıltıcı olabileceğini vurgulayan Yazıcı, asıl kritik göstergenin ilk el konut satışları olduğunun altını çizdi. “2015 yılında satılan her iki konuttan biri ilk eldi. Bugün bu oran yüzde 30’lar seviyesine kadar gerilemiş durumda. Konut ticareti artıyor gibi görünse de üretim tarafı aynı hızda ilerlemiyor” dedi.

İpotekli satışlar yüzde 14’e geriledi

İpotekli konut satışlarında yaşanan sert düşüşe de dikkat çeken Yazıcı, “Beş yıl önce yüzde 45 seviyesinde olan ipotekli satış oranı bugün yüzde 14’e kadar gerilemiş durumda. Yüksek faizler ve krediye erişimdeki sınırlamalar, satışları doğrudan etkiliyor” diye konuştu. Yazıcı, 2026 yılında kademeli ve kontrollü bir faiz düşüşü beklediklerini, ancak geçmiş yıllardaki gibi sert indirimlerin öngörülmediğini ifade etti.

Konut yatırım aracı olmaktan uzaklaşıyor

Oturum amaçlı konut alımında “yanlış zaman” kavramının geçerli olmadığını belirten Yazıcı, yatırım amaçlı alımlarda ise daha temkinli olunması gerektiğini söyledi. “Konut, yatırım aracı olmaktan yavaş yavaş çıkıyor. Önümüzdeki dönemde ticari gayrimenkul ve arsa yatırımları daha cazip hale gelebilir” değerlendirmesinde bulundu.

2026’ya girerken 3 kritik başlık

Gayrimenkul piyasasını önümüzdeki dönemde şekillendirecek temel unsurları sıralayan Yazıcı, şu üç başlığın öne çıkacağını vurguladı:

Faiz politikaları

Konutla ilgili vergi düzenlemeleri

Alternatif yatırım araçlarının performansı

Aylık faiz yüzde 3,1’e, bazı bankalarda yüzde 2,6’ya düştü

Sektör verilerine göre konut kredilerinde ortalama aylık faiz oranı yüzde 3,1 seviyesine çekildi. Haziran ortasında yüzde 4’leri aşan oranlar, bankaların son dönemdeki kampanyalarıyla yüzde 2,6’ya kadar indi.

Bu düşüş kredi çeken vatandaşın yükünü önemli ölçüde hafifletiyor. Örneğin, 1 milyon TL tutarında 60 ay vadeli konut kredisi yüzde 2,6 faizle alındığında aylık ödeme 33 bin 94 TL, toplam geri ödeme ise 1 milyon 985 bin TL oluyor. Aynı kredi yüzde 4 faizle çekildiğinde toplam ödeme 2 milyon 652 bin TL’yi buluyor. Yani faizin yüzde 4’ten 2,6’ya düşmesi, 1 milyon liralık kredi için 667 bin TL’lik faiz avantajı sağlıyor.

Konut kredi hacmi 638 milyar TL’ye yükseldi

Faiz indirimleri, kredi hacmine de doğrudan yansıdı. BDDK verilerine göre 5 Haziran’da 577,5 milyar TL olan toplam konut kredi hacmi, 17 Ekim itibarıyla 638,8 milyar TL’ye çıktı. Böylece son 4,5 ayda 61,3 milyar TL’lik artış yaşandı.

Kredi faizlerindeki düşüş konut satışlarına da ivme kazandırdı. TÜİK verilerine göre, eylül ayında 150 bin 657 konut satılarak tüm zamanların en yüksek eylül ayı satış rakamına ulaşıldı. Aynı dönemde ipotekli satışlar yüzde 34,4 artışla 21 bin 266 adede yükseldi. Ocak-eylül döneminde ipotekli konut satışları yıllık yüzde 76 artış kaydetti.

Ticari ve taşıt kredilerinde de düşüş başladı

Merkez Bankası, enflasyon görünümündeki bozulmaya karşın faiz indirimlerinde daha temkinli bir adım izlerken, ticari kredilerde de düşüş gözleniyor. TCMB verilerine göre ticari kredi faizleri yüzde 52,55’e inerek Aralık 2023’ten bu yana en düşük seviyeye geriledi. Ayrıca taşıt kredisi faizleri de yüzde 36,3’e düşerek Haziran 2024’ten bu yana en düşük noktayı gördü.

Emlaknews.com.tr

Rapora göre pandemi kısıtlamalarının etkisiyle başlayan yavaşlamanın kiralık konut piyasasında da devam ettiği gözlemleniyor. BETAM uzmanlarının yorumlarını içeren araştırmaları kapsayan rapor; gayrimenkul alıcı ve satıcılarıyla emlak profesyonellerine yol göstermek amacıyla hazırlanıyor ve platform üzerinden kullanıcılarla paylaşılıyor.

En ucuz satılık konutlarda 2 bin TL’den başlayan m2 fiyatı lüks konutlarda 12 bin TL’ye yaklaştı

Geçen yıl Mayıs ayına göre Türkiye genelinde 2.798 TL olan ortalama satılık konut ilan m² cari fiyatları yıllık yüzde 40 oranında artarak 3.919 TL oldu. Üç büyük ildeki ortalama satılık konut ilan m² fiyatları geçen yılın aynı dönemine göre artış göstererek İstanbul’da 5.200 TL, Ankara’da 2.692 TL, İzmir’de ise 4.690 TL olarak görüldü.

Böylece satılık konut ilan m2 cari fiyatları aynı dönemde İstanbul’da yüzde 34,2, Ankara’da yüzde 38,3 ve İzmir’de yüzde 38,6 arttı. Ucuz ve lüks konutların satılık ilan m² fiyatlarında artış devam ederek, satılık konut ortalama m² fiyatı ucuz konutlarda 2.110 TL’ye, lüks konutlarda ise 11.912 TL’ye yükseldi.

Geçen yılla karşılaştırıldığında satılık konut sayısı yüzde 15,9, satılan konut sayısı yüzde 14 arttı

Konut piyasasındaki canlılığın bir göstergesi olan satılan konutların satılık ilan sayısına oranı geçen yılın aynı dönemine göre artmasına rağmen önceki aya göre gerek ülke genelinde gerekse üç büyük ilde düşmeye devam etti ve yüzde 3,8 olarak gerçekleşti. Mayıs ayının önemli bir bölümünde uygulanan kısıtlamaların düşüşün devam etmesinde etkili olduğu söylenebilir. Satılık konut ilan sayısı geçen yılın Mayıs ayına göre yaklaşık yüzde 15,9 artarak yaklaşık 745 bine, satılan konut sayısı ise yıllık yüzde 14 artarak yaklaşık 25 binden 28 bine yükseldi.

Yıllık kira artışında yüzde 35,7 ile İstanbul başı çekiyor

Türkiye genelinde ortalama kiralık konut ilan m² fiyatındaki yıllık artış oranı Mayıs ayında yüzde 23,3 olurken, ortalama kiralık konut ilan m² fiyatı 18,4 TL’ye yükseldi. Böylece yıllık kira artış oranı İstanbul’da yüzde 35,7, Ankara’da yüzde 20,3 ve İzmir’de yüzde 21,8 oldu. Bu dönemde enflasyondan arındırılmış (reel) kira fiyatları da üç büyük ilde arttı. Kiralanan ilan sayısının kiralık ilan sayısına oranı ülke genelinde yüzde 15,9, İstanbul’da yüzde 16,9, Ankara’da yüzde 17 ve İzmir’de yüzde 12,7 olarak hesaplandı.

Ege ve Güneydoğu’da artan talep bu bölgedeki büyükşehirlerde fiyat artışına neden oluyor

İlan satış fiyatlarının 2021 Mayıs ayında da geçen yılın aynı dönemine göre bütün büyükşehirlerde arttığı görülüyor (Tablo 1). Bununla birlikte fiyat artış oranları büyük farklılıklar gösteriyor. Satılık konut m² fiyatlarında en hızlı artışın görüldüğü iller yüzde 71,4 ile Aydın, yüzde 60,8 ile Mardin, yüzde 56,8 ile Muğla, yüzde 55,6 ile Antalya ve yüzde 54,9 ile Şanlıurfa olurken, olurken, en düşük artış hızının görüldüğü iller Eskişehir (yüzde 33,6), Kayseri (yüzde 33,4), Van (yüzde 32,4), Kocaeli (yüzde 30,9) ve Trabzon (yüzde 28,8) oldu.

Büyükşehirlerden Diyarbakır yüzde 54,5 ile Türkiye ortalamasının çok üstünde kira artışı kaydetti

Mayıs ayında yıllık kira artış oranı yüzde 23,2 ile incelenen dönemdeki en yüksek seviyeye ulaşırken, ülke genelindeki ortalama kiralık ilan m² değeri geçen yılın Mayıs ayında 14,9 TL iken bu yılın Mayıs ayında 18,4 TL oldu. Üç büyük ildeki veriler incelendiğinde yıllık kira artış oranı İstanbul’da yüzde 35,7, Ankara’da yüzde 20,3 ve İzmir’de yüzde 21,8 oldu. Mayıs ayında yıllık ortalama kira artışı ülke genelinde yüzde 23,2 olurken büyükşehirlerde cari kira artışları büyük bir fark gösterdi. En yüksek yıllık kira artışının görüldüğü iller yüzde 54,5 ile Diyarbakır, yüzde 54,3 ile Mersin, yüzde 48,1 ile Kahramanmaraş, yüzde 47,8 ile Tekirdağ ve yüzde 44,5 ile Şanlıurfa oldu.

Değerli Konut Vergisi ile ilgili düşünceleri ve endişelerini paylaşmayı sürdüren EVA Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, vergiye ilişkin olarak öncelikle tebligatlarda belirlenen rakamların nasıl belirlendiği, bu belirlemede hangi emsallerin kullanıldığını sorarak, “Konutla ilgili olması gereken bilgiler yok. Tebligattaki rakamlar, uluslararası değerleme standartlarına uygun bir rapora dayanmıyor. Değerlerin, büyük bir kısmı çok yüksek ya da çok düşük. Yani gerçeklikten uzak. Bir mülkte birden fazla tebligat geldiğini görüyoruz. Hatta inşaatı daha 30 seviyesinde olan mülklere bile tebligat gönderildiğini görüyoruz. Bundan kaygı duyuyoruz” diye konuştu.

Bu dalgadan herkes etkilenecektir

Değerli konut vergisi kapsamında, evi 5 milyon TL ile 7 milyon 500 bin TL arasında olanların binde 3, 7 milyon 500 bin TL ile 10 milyon TL arasında olanların binde 6, 10 milyon TL üzerinde olanların ise binde 10 oranında vergi ödeyeceğini hatırlatan Yazıcı, verginin, değeri 5 milyon TL’nin altında olan konutları da etkileyeceğinin altını çizdi. Yazıcı bu konuda şunlara dikkat çekti:

“Öncelikle lüks segment sayılan bu mevcut evlerin fiyatları vergiden etkilendiği miktarda düşecek. 5 milyon TL’lik bir mülkün, gelir kaybı nedeniyle fiyatı yüzde 7,5 düşecek. 7,5 milyon değerindeki mülklerde ise bu düşüş yüzde 18’leri bulacak. Çünkü ekonomi mantığı olarak, üsttekinin fiyatı düşerse alt segment de bundan etkilenir. Yani evin fiyatı ne olursa olsun, herkes bu dalgadan mutlaka etkilenecek. Bunun yanı sıra mülklerin geri ödeme süreleri geri çekileceği için fiyatları da düşecek. Artık gayrimenkule yatırım olarak bakılamayacak.”

Tartışılmadan, aceleyle verginin yürürlüğe girdiğini de belirten Yazıcı, bir kez daha, bir kişinin 2 milyon TL’den 10 konut sahibiyken bu vergiyi vermeyeceğini ancak 5 milyon TL’lik bir tane mülkü varsa bu vergiyi ödeyeceğini, bu nedenle vergide eşitlik ilkesi konusunda büyük tartışmalara gebe olacağını hatırlattı.

İtirazı atlamayın

İlgilisine tebligat yapıldığı andan itibaren 15. günün sonuna kadar, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne itiraz edilmeyen meskenin, nitelikli taşınmaz değerinin kesinleşeceğine vurgu yapan Yazıcı, önemli uyarılarda bulunuyor: “Aynı tapuya birden fazla tebligat geldiğini görüyoruz. Farklı müdür imzaları ile bu tebligatların her birine ayrı ayrı itiraz edilmesi gerekiyor. Bu bile çalışmanın ne kadar kötü yapıldığının bir göstergesi. Öte yandan belediyeler bu mülklerle ilgili tebliğ edilen rakamları değerlendirecek ve bunları yeni vergi rakamı olarak kabul edip emlak vergisi isteyecek mi? Bu soruların yanıtları da belirsiz.”

Raporlarınızı SPK lisanslı firmalar hazırlasın

Taşınmazının değerinin beyan edilen değerden daha az olduğunu düşünen ve itiraz etmek isteyen mülk sahiplerine itiraz aşamasında dikkat etmeleri gereken hususları da sıralayan Yazıcı, rapor ve itiraz dilekçelerinin, SPK tarafından lisanslandırılmış taşınmaz değerleme firmalarından uluslararası değerleme standartları formatında düzenlenmesinin önemine dikkat çekti. Yazıcı sözlerini şöyle sürdürdü: “Özellikle yakın zamanda yapılmış kredi için değerleme raporları varsa ilk itirazda bunlar da kullanılabilir.”

Müteahhitlerin elindeki gayrimenkuller kapsam dışı

Yazıcı, “Müteahhitlerin elindeki gayrimenkullerin Değerli Konut Vergisi kapsamı dışında olduğunu da hatırlatarak, “Bu gayrimenkuller durduğu yerde bu kanun yüzünden değer kaybediyor. Bu değer portföyünüzdeki tüm mülkleri de etkileyecektir. Çünkü alıcılar ileride oluşacak DKV (Değerli Konut Vergisi ) maliyetleri ile ilgili indirim isteyecektir” dedi.

Rayiç bedel belirsizliği

Söz konusu verginin karmaşa yaratacağı alanlardan birinin de rayiç değer olacağına dikkat çeken Yazıcı ,“Rayiç değer bugün birçok yerde kullanılmaktadır. Mülk alım ve satımında harç esas değeri hesaplanırken ya da emlak vergilerinden emlak vergisini öderken. O nedenle mükelleflere tebliğ edilen bu bedeller, bir sonraki aşamada bu kalemlerde de mi kullanılacaktır” diye sordu.
Yazıcı şöyle devam etti: “Toplu değerleme anlayışı ile yapılan değerlemelerin, hiçbir şekilde uluslararası değerleme standartlarına uymadığını görüyoruz. Bu değerlemeler sırasında mülklerinin cephesi, manzarası ya da yaşı gibi birçok kriterin göz ardı edildiğine tanık oluyoruz. Sistemi baştan sonra tekrar ele alınmalı.”