Uzun süredir yükselen kira fiyatları nedeniyle ev sahibi olma hayalini erteleyen milyonlarca kişi için açıklanan kampanya, özellikle orta gelir grubuna hitap ediyor. TOKİ’nin satışa sunacağı konutların büyük bölümünün tamamlanmış veya tamamlanma aşamasına gelmiş olması ise projeyi önceki kampanyalardan ayıran en önemli detaylardan biri olarak öne çıkıyor.

Kirada kalmak mı, TOKİ taksiti ödemek mi?

Kampanyanın en çok konuşulacak tarafı ise ödeme koşulları oldu. TOKİ tarafından satışa çıkarılacak 2+1 ve 3+1 konutlarda fiyatlar 2,1 milyon liradan başlayacak. Aylık taksitlerin ise yaklaşık 18 bin lira seviyesinden başlaması planlanıyor.

Bugün birçok şehirde yeni kiralık dairelerin 20 bin ila 35 bin lira arasında değişen fiyatlarla kiraya verildiği düşünüldüğünde, açıklanan rakamlar vatandaşın önüne yeni bir hesap koyuyor. Özellikle büyükşehirlerde yüksek kira ödeyen ailelerin önemli bir kısmı için TOKİ taksiti ile kira bedeli arasındaki farkın giderek kapanması dikkat çekiyor.

Kurum: 500 bin konutun teslimi Mart 2027’de başlıyor

En fazla konut 5 ilde satışa çıkacak

Satış programında en büyük payı Bursa ve Ankara aldı. Açıklanan verilere göre en fazla konut şu illerde satışa sunulacak:

Bursa: 2.190 konut
Ankara: 2.062 konut
Hatay: 1.238 konut
Kahramanmaraş: 1.073 konut
Malatya: 1.000 konut

Bu beş il toplam satışların önemli bölümünü oluştururken, diğer 59 ilde de binlerce konut vatandaşlarla buluşturulacak.

Peşin alana yüzde 25 indirim

TOKİ, farklı gelir gruplarına hitap edebilmek için üç ayrı ödeme modeli hazırladı.

Konutu peşin almak isteyenlere yüzde 25 indirim uygulanacak. Yüzde 50 peşinat ödeyenlere ise yüzde 8 ek indirim ve 72 aya kadar vade imkânı sunulacak. Ayrıca peşinatın yarısını şimdi, kalan yarısını bir yıl sonra ödeme seçeneğini tercih eden vatandaşlar için de 60 ay vadeli model devreye alınacak.

Modeller şöyle:

1. Peşin Ödeme Modeli
Konut bedelini peşin olarak ödeyen vatandaşlar yüzde 25 indirimden yararlanabilecek.

2. Yüzde 50 Peşinatlı Model
Konut bedelinin yüzde 50’sinin peşin olarak ödenmesi halinde yüzde 8 indirim uygulanacak. Kalan tutar için 72 ay vade imkanı sağlanacak.

3. Vadeli Peşinat Modeli
Yüzde 50 peşinatın yarısı sözleşme aşamasında, diğer yarısı ise 12 ay sonra ödenecek. Kalan satış bedeli için 60 ay vade seçeneği sunulacak.

Peşin satışlarda 2+1 konutların fiyatları 2,1 milyon TL’den, 3+1 konutların fiyatları ise 2,7 milyon TL’den başlayacak. Taksitli satışlarda aylık ödemeler 18 bin TL seviyesinden başlayacak. Fiyatlar; konutun bulunduğu il, proje, konum ve konut büyüklüğüne göre değişiklik gösterecek.

Bu sistem sayesinde özellikle birikimi bulunan ancak yüksek kredi faizleri nedeniyle beklemede kalan yatırımcıların da kampanyaya ilgi göstermesi bekleniyor.

Kimler başvurabilecek?

Kampanyadan yararlanabilmek için bazı temel şartlar bulunuyor.

Başvuru yapacak kişinin;

– Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olması,
– 18 yaşını doldurmuş olması,
– Kendisinin veya eşinin üzerine kayıtlı bir konut bulunmaması,
– Ev sahibi olmayan vatandaşlar arasında yer alması gerekiyor.

Başvurular 15 Haziran 2026 tarihinde başlayacak ve 17 Temmuz 2026 tarihine kadar devam edecek. Satış işlemleri Halkbank ve Ziraat Bankası şubeleri üzerinden gerçekleştirilecek.

Yatırımcılar da kampanyayı yakından izliyor

TOKİ kampanyası sadece ilk kez ev sahibi olacak vatandaşların değil, gayrimenkul piyasasını takip eden yatırımcıların da radarına girmiş durumda. Son yıllarda yeni konut üretimindeki yavaşlama ve yüksek maliyetler nedeniyle sıfır konut arzında yaşanan daralma, tamamlanmış projelerin değerini artırıyor.

Özellikle Ankara, Bursa, Hatay ve Kahramanmaraş gibi gelişimini sürdüren şehirlerde satışa çıkacak konutların, ilerleyen yıllarda kira geliri ve değer artışı açısından dikkat çekici fırsatlar sunabileceği değerlendiriliyor.

Bir tarafta her yıl yükselen kiralar, diğer tarafta devlet destekli ödeme seçenekleriyle satışa çıkan binlerce konut bulunuyor. Bu nedenle açıklanan kampanya, yalnızca bir sosyal konut satışı değil, aynı zamanda Türkiye’nin konut piyasasında dengeleri yeniden şekillendirebilecek önemli bir adım olarak görülüyor.

Türkiye genelinde 81 ili kapsayan proje, sadece sosyal konut üretimi açısından değil, inşaat sektörü, gayrimenkul piyasası ve bağlı sanayi kolları açısından da önemli bir ekonomik hareketlilik oluşturacak. Uzmanlar, Cumhuriyet tarihinin en büyük konut üretim hamlelerinden biri olarak gösterilen projenin, konut arzını artırarak orta ve uzun vadede fiyat dengelenmesine katkı sağlayabileceğini değerlendiriyor.

Deprem bölgesinde bugüne kadar tamamlanan 455 bin konutluk yeniden inşa sürecinden elde edilen tecrübenin ülke geneline taşınacağını belirten Bakan Kurum, yeni dönemde 500 bin ilave konutun inşa edileceğini söyledi. Projenin tüm illerden gelen talepler doğrultusunda şekillendirildiğini ifade eden Kurum, kura süreçlerinin tamamlandığını ve inşaat çalışmalarının başladığını açıkladı.

2028 hedefi gayrimenkul sektörüne yön verecek

Sektör temsilcileri, 500 bin konutluk üretim hedefinin çimento, demir-çelik, seramik, cam, mobilya, beyaz eşya ve lojistik başta olmak üzere yüzlerce alt sektörü doğrudan etkileyeceğine dikkat çekiyor. Kamu destekli bu ölçekteki bir yatırımın, önümüzdeki yıllarda inşaat sektöründe kapasite kullanımını artırması ve yeni istihdam alanları oluşturması bekleniyor.

Bakan Kurum da projenin yaklaşık 250 farklı sektörü ilgilendirdiğini vurgulayarak, üretim zincirinin kesintisiz devam edeceğini ve ekonomik büyümeye önemli katkı sağlayacağını ifade etti. Uzmanlara göre bu durum, konut üretiminin yanı sıra sanayi yatırımlarını ve bölgesel ekonomik hareketliliği de destekleyebilir.

Dirençli şehirler ve yeni yaşam alanları oluşturulacak

Projede yalnızca konut üretimi değil, sosyal yaşam alanları da ön planda tutuluyor. Her 500 konut için bir mahalle konağı planlanırken, parklar, yeşil alanlar, çocuk oyun alanları, eğitim ve sağlık hizmetlerine erişim imkanları da yerleşim planlarının temel unsurları arasında bulunuyor.

Deprem riskine karşı dayanıklı yapılaşma hedefi doğrultusunda geliştirilen projede, afet toplanma alanları ve güvenli yaşam altyapıları da yer alacak. Böylece hem konut ihtiyacının karşılanması hem de şehirlerin afetlere karşı daha dirençli hale getirilmesi amaçlanıyor.

20 bin konut daha satışa çıkıyor

Öte yandan TOKİ tarafından 64 ilde yaklaşık 20 bin konutun satışa sunulacağı açıklandı. 2+1 ve 3+1 dairelerden oluşan projelerde fiyatlar 2,1 milyon liradan başlarken, taksit seçenekleri 18 bin lira seviyelerinden başlayacak.

Peşin ödeme yapanlara yüzde 25’e kadar indirim uygulanırken, farklı peşinat ve vade seçenekleriyle orta gelir grubunun konuta erişiminin kolaylaştırılması hedefleniyor. Başvuruların 15 Haziran’da başlayacağı satışlarda, konut sahibi olmayan vatandaşlara öncelik verilecek.

Konut arzı artarken yatırımcılar da izliyor

Türkiye’de son yıllarda yükselen konut fiyatları ve kira bedelleri, arz-talep dengesini gayrimenkul sektörünün en önemli gündem maddelerinden biri haline getirdi. Uzmanlar, kamu öncülüğünde gerçekleştirilen büyük ölçekli konut projelerinin piyasadaki arzı artırarak fiyat baskısını azaltabileceğini belirtiyor.

500 bin konutluk yeni hamle, bir yandan konut sahibi olmak isteyen milyonlarca vatandaş için yeni fırsatlar sunarken diğer yandan inşaat ve gayrimenkul sektöründe uzun vadeli yatırım planları yapan şirketler açısından da önemli bir büyüme alanı oluşturuyor. 2028’e kadar devam edecek üretim sürecinin, Türkiye ekonomisinin lokomotif sektörlerinden biri olan gayrimenkulde yeni bir yatırım döngüsü başlatabileceği değerlendiriliyor.

AA

-Kalite artışından arındırılmış fiyat endeksine (hedonik) göre son bir yıllık artış yüzde 8.32’ye geriledi. Bu nominal artış aynı dönemdeki enflasyondan arındırıldığında yüzde 8.13 reel kaybı ifade ediyor. Konutta reel fiyatlar Nisan 2017’den itibaren geriliyor.

-İstanbul’da ise hedonik fiyat artışı nominal olarak yüzde yüzde 3.68’de, Ankara’da yüzde 5.91’de kalırken, İzmir yüzde 13.30 artışla kısmen pozitif ayrıştı. Ancak bu artış da yıllık enflasyonun yaklaşık yarısı düzeyinde.

-Duruma daha uzun vadeli ve hem hedonik yani kalite artışından, hem de tüketici fiyatlarından arındırılmış reel olarak baktığımızda, konut fiyatlarındaki köpüğün önemli ölçüde alındığını söylemek mümkün. Şöyle ki:

-Konut fiyat endekslerinin TCMB tarafından hesaplanmaya başladığı Ocak 2010’dan Ağustos 2018’e kadar geçen 8 yıl 8 aylık dönemde konut fiyatları hedonik olarak yüzde 133.2 arttı. Bu artış aynı dönemin yüzde 111.2’lik tüketici fiyatından arındırdığımızda geriye yüzde 10.4 reel artış kalıyor. Bu da 8 yıl 8 ay için düşük bir getiri sayılır.

-Ancak durumu kira gelirleri kurtarıyor. Aynı dönem için kiralardaki artış yüzde 79.1. Bu nedenle kira geliri olmasıydı konut, ticari emlak yatırımlarının pek de reel getirisi olmayacaktı.

-İstanbul konut fiyatlarındaki artış yüzde 181.8 ile en yüksekte olmaya devam ediyor. Bunun enflasyondan arındırılmış artışı yüzde 33.4’e geliyor. Üzerine de 8 yıl 8 ayın yüzde 79.1’e ulaşan kira getirisi ilavesi var.

-Büyükler arasında reel getirisi negatif olan tek il Ankara. Başkentin konut fiyatları enflasyona yüzde 1.6 kadar yenildi. Tabii ki kira getirisi hariç. Ancak kira getirilerinin Türkiye için ortalama alındığını belirtelim.

-Değer artışında İzmir yüzde 168 ve reel yüzde 26.9 ile ikinci sırada yer alıyor.

-Üçüncü sırada ise Çanakkale Köprüsü ve İzmir Otoyolu ile değerlenen Balıkesir-Çanakkale ikilisi geliyor. İki şehirdeki fiyat artışı yüzde 146.4 ve reel artışı yüzde 16.6 düzeyinde.

-Bu grubu da turizmin ve tarımın başkenti olarak Antalya yüzde 15.2’lik reel değer artışı ile dördüncü sırada izliyor.

-Değer artışında beşinci sırada sanayileşmesi ve turizmi ile öne çıkan Gaziantep yer aldı. Gaziantep’in konut fiyatları yüzde 14.8 reel değer artışı yaptı.

Abdurrahman Yıldırım/Habertürk

Öğrenciye yolunacak kaz gözüyle bakıyorlar

“Biz geçen sene kaldığımız evden eski Türk filmlerinde sıkça kullanılan bir bahaneyle çıkarıldık” diyen GOP Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler öğrencisi Yunus Emre, “Geçen sene kaldığımız ev kira olarak uygundu. Ama geçtiğimiz Temmuz ayında ev sahibimiz bizi arayıp Almanya’dan ablam gelecek eve tadilat yaptırıp oturacak bahanesiyle bizi evden çıkardı. Bizde ev arkadaşlarımla beraber memleketlerdeki işlerimizden izin alıp Tokat’a geldik. Eşyalarımızı toplayıp evi boşalttık. O dönemde evde bulamadık. Şimdi de baktığımız evler çok pahalı. Sobalı 2 oda 1 salon eve 800 TL fiyat çekiyorlar. 3 oda 1 salon eve bakıyoruz öğrenci olduğumuzu görünce bakımsız bomboş eve bin TL ve üzeri istiyorlar. İlana bakıyorsunuz ev 500 TL. Neden böyle diye soruyoruz siz öğrencisiniz ben de kendimi sağlama almaya çalışıyorum diyorlar. Ayrıca depozito ve önden bir aylık kira istiyorlar. Biz yazın çalışıp biriktirdiğimiz paralarla geliyoruz buraya. Ev sahiplerinin hiç acıması yok. Esnaf bile öğrenciyi nasıl kaz gibi yolarım diye bakıyor” dedi.

Bizi en iyi anlaması gereken ev sahipleri ve esnaf olmalı

“Kur yükselmesini fırsata çevirmeye çalışıyorlar” diye konuşan bir diğer öğrenci Sozdar Baycan, “Normalde de okullar açılınca kalacak yer bulamayan öğrenciler için ev kiralamak çok pahalıydı. Ama şimdi doların yükselmesini bahane edip ÜFE, TÜFE’yi bahane ederek iyice arttırdılar. Özel yurtlara, apartlara zaten yaklaşılmıyor. Burada her şey öğrenciye ateş pahası. Ev bulmak için emlakçıya gitsek bir de ona komisyon vereceğiz. Öğrenciye hiç acımıyorlar. Herkesin çoluğu, çocuğu var ama sanki yokmuş gibi davranıyorlar. Biz gurbette okumaya ülkemize faydalı gençler olmaya çalışıyoruz. Bizi en iyi anlaması gereken ev sahipleri ve esnaf olması gerekirken en büyük kazığı onlar atıyor. Biz onlardan bize yardım etmelerini yada bağış yapmalarını istemiyoruz. Sadece insan olduklarını ve bizim de gurbette okuduğumuzu unutmasınlar yeter” diye konuştu.

Oğuzhan Gültekin/Yeni Akit

Genellikle iki ya da üç öğrencinin aynı evi paylaşmayı tercih ettiğini belirten Karahan, “Bu doğrultuda, en çok talep gören daire tipleri de 1+1 ve 2+1’ler oluyor. Kişi sayısının artmasına paralel olarak 3+1’lere de talep olabiliyor. Fiyatlar aynı ilçe sınırlarında sokağa göre bile değişiklik gösterse de, 1+1 kiralık dairelerin fiyatları Bakırköy’de 1.200 TL’den başlayıp 1.500 TL’ye kadar çıkarken, Beşiktaş merkez ve Ortaköy bölgesinde minimum kira bedeli 1.600 TL, Göztepe – Kadıköy arasında 1.400 TL seviyesinde bulunuyor. 2+1’lerde ise Bakırköy’de 1.500 ile 2.000 TL arasında olan ortalama kira bedelleri, Beşiktaş’ta 2.200 TL’den başlayıp bazı mahallelerde 3.500 TL’ye kadar çıkıyor. Kadıköy’de ise 3 bin TL’ye kadar olan evler öğrencilerin talep gösterdiği daireler arasında yer alıyor” dedi.

Kadıköy’de düştü Beşiktaş’ta yükseldi

Karahan’ın verdiği bilgilere göre öğrencilere kiralanan konutların fiyat artışlarına ilişkin standart bir uygulamadan söz etmek mümkün değil: “Geçen yıl 2.800 TL’ye kiralanan bir dairenin bu yıl 2.400 TL’ye kiraya verilmesi örneğinden de görüleceği gibi, Kadıköy’de fiyatlarda düşüş söz konusu. Beşiktaş’ta ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 10 ile 20 arasında bir artış var. Genel olarak ev sahiplerinin ihtiyaçları doğrultusunda, daha yüksek ya da rayiçlerden daha aşağıda fiyatlarda da anlaşma sağlanabildiği söyleyebiliriz.”

Öğrencilerin kiralık evlere yönelik öncelikli kriterlerinin okula ve sosyal ortamlara yakınlık olduğunu ifade eden Karahan, “Ayrıca, toplu taşıma ile kolay ulaşılabiliyor olması da önemli bir kriter. Binanın yaşı çok önemsenen bir özellik değil ancak binada fiber internet ve uydu televizyon altyapısı gibi teknolojik olanaklar bulunması aranan nitelikler” dedi.

1.000–2.500 TL aralığındaki ilçeler

Ortalama kira değeri 1.000 TL ve 1.500 TL arasında olan ilçeler Sultangazi, Çatalca, Çekmeköy, Sultanbeyli, Avcılar, Pendik, Esenler, Şile, Tuzla, Sancaktepe, Beylikdüzü, Güngören, Bayrampaşa, Bahçelievler, Büyükçekmece, Kağıthane, Fatih, Ümraniye, Bağcılar, Başakşehir, Kartal ve Küçükçekmece olarak belirtiliyor. Endeksa verilerine göre ortalama kira değeri 1.500 ve 2.500 TL arasında olan ilçelere bakıldığında Gaziosmanpaşa, Zeytinburnu, Maltepe, Üsküdar, Şişli, Adalar, Ataşehir, Beyoğlu ve Eyüp ilçeleri görülüyor.

2.500 TL üstü

İstanbul’da kira değerleri en yüksek ilçeler ise ortalama değerlerle 2.629 TL ile Beykoz, 2.688 TL ile Kadıköy, 2.938 TL ile Bakırköy. Beşiktaş ve Sarıyer’de ise ortalama kira 3.500 seviyesine ulaşıyor. Beşiktaş’ta ortalama kira 3.450 TL, Sarıyer’de 3.572 TL.

Öğrencilerin özellikle ulaşımı kolay bölgeleri tercih ettiği göz önüne alındığında Üsküdar, Şişli ve Kağıthane gibi bölgelerin öğrenciler açısından cazip olduğunu belirten Endeksa.com Kurucu Ortağı ve CEO’su Görkem Öğüt, bu bölgelerde kiralık ev arayan öğrencilerin 1.300 TL ile 2.000 TL aralığında bütçe ayırmaları gerektiğini belirtiyor.

Türkiye’nin önde gelen yapı ve mobilya sistemleri şirketi Hafele’nin Eurostat verilerinden yaptığı araştırmaya göre, Türkiye’de tek başına yaşayan bekarların sayısı 2007’de 1,3 milyon seviyesindeyken bu rakam 2017’de 3,5 milyona yaklaştı.

Son 10 yılda (2008-2017) 2,2 milyona yakın bekar kendi evine taşınırken, bunların yüzde 60’ının satın alma yoluyla bu konutlara taşındığı tahmin ediliyor.

Hafele Türkiye İcra Kurulu Başkanı Hilmi Uytun, AA muhabirine konuya ilişkin yaptığı açıklamada, Türkiye’de 2007 yılında hane halklarının yüzde 7,3’ünü bekarlar oluştururken, bu oranın 2017 yılında yüzde 15,1’e yükseldiğini, bekar olarak yaşayanların sayısının ise 1,3 milyondan 3,5 milyona çıktığını söyledi.

Uytun, “Bu konudaki ana etken söz konusu dönemde kiralardaki yüksek artış ve gelir düzeyindeki yükseliş. Ayrıca konut sektörünün son yıllarda toplumun farklı kesimlerine yönelik geliştirdiği projeler bu yükselişteki önemli etkenler arasında.” dedi.

“Son 10 yılda kiralardaki artış ortalama yüzde 115”

Uytun, son 10 yılda konut kira fiyatlarındaki artışın ortalama yüzde 115 olduğunu kaydederek, bu rakamın İstanbul gibi metropollerde daha yüksek rakamlara ulaşabildiğini söyledi.

Özelikle büyük üniversitelerin veya iş merkezlerinin bulunduğu bölgelerde tek başına yaşayanların oranının yüksek olduğunu dile getiren Uytun, “Bu durum kiralık eve talebi artırıyor. Bu yüzden kiralarda da artış yüksek oluyor. Doğal olarak kira yüksek olunca tek başına yaşamayı düşünen bekarlar da ‘1+1 olsun benim olsun. 4-5 yıl oturacağım nasıl olsa’ diyerek o evi alma yoluna gidiyor.” ifadelerini kullandı.

Uytun, Türkiye’de son 10 yılda yaklaşık 9,5 milyon adet konut satıldığını kaydederek, son dönemde yaşanan sıkıntılar nedeniyle konut satışlarında rekorların devam edip etmeyeceğine ilişkin zihinlerde soru işareti oluştuğunu anlattı.

Ancak sektördeki potansiyelin çok yüksek olduğunun altını çizen Uytun, “2007’de Türkiye’deki hane halkı sayısının yaklaşık 18,3 milyon seviyesindeyken bu rakam 2017’de 23,1 milyona ulaşmış durumda. Türkiye’deki hane halklarının yüzde 51,9’unda en az bir çocuk bulunuyor. Bu oranla Türkiye, Avrupa’nın zirvesinde. Bu alanda AB ortalaması ise yüzde 29,6 seviyesinde.” diye konuştu.

Uytun, araştırmanın en dikkat çekici çıktılarından birisinin de hane halklarındaki bekar sayısındaki artış olduğuna dikkati çekerek, “2007’de bekar yaşayanların sayısı 1,3 milyon, oranı yüzde 7,3 iken 2017’de sayı 3,5 milyona, oran da yüzde 15,1’e yükselmiş durumda. Bu artarak devam edecek, sektörü bekarlar sırtlayacak. Çünkü Türkiye AB’de tek başına yaşayanlar oranında son sırada. İsveç’te bu oran yüzde 51,4 iken Danimarka’da yüzde 44,4, Litvanya’da yüzde 42,5, Finlandiya’da yüzde 41,3, Almanya’da yüzde 41,2.” ifadelerini kullandı.

“AB’deki orana 4,3 milyon yeni konutla yükseliriz”

Uytun, söz konusu yükselişe rağmen, Türk gayrimenkul sektörünün önünde hala kat edilmesi gereken çok ciddi bir yol olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

“Bugün Avrupa’da bu alandaki rakamları analiz ettiğimizde, Türkiye olarak son sırada olduğumuzu görüyoruz. AB’deki 28 ülkede, tek başlarına yaşayanların oranı yüzde 33,6 seviyesinde. Türkiye’nin de yakın gelecekte bu seviyelere yaklaşacağını öngörüyoruz. Tabi bu aslında gayrimenkul sektörünün önündeki en büyük fırsatlardan bir tanesi. Bugün Türkiye’nin benzer bir orana sahip olması, aslında mevcut hane halkı sayısıyla 4 milyondan fazla yeni konut anlamına geliyor.”

Uytun, halihazırda AB’deki toplam hane halkı sayısının 221 milyonu aştığını kaydederek, bu hanelerde 74 milyonun üzerinde kişinin tek başına yaşadığını aktardı.

AA

Şehir merkezlerindeki apart dairelerde barınmayı tercih edenlerin de sayısı günden güne artıyor.

Her adımda masraf

50’den fazla üniversitenin bulunduğu İstanbul bu yıl da adayların akınına uğradı. Yaklaşık 100 bin yeni öğrenci bayramdan sonra İstanbul’un yolunu tutacak. İster burslu olsun ister burssuz on binlerce öğrenciye ev sahipliği yapan bu şehirde eğitim kadar barınma ve yeme içme konusu da önemli yer tutuyor. Kira değerinin Türkiye ortalamasının üzerinde seyrettiği İstanbul’da en düşük kira değeri 700 lira olurken, kirası en yüksek daire 3 bin 500 lira ile Beşiktaş’ta yer alıyor. İstanbul’daki üniversitelerin bulunduğu semtlerdeki kira değerleri ise eylül ayında en az yüzde 10 artacak.

Üniversite semtleri revaçta

Eylül ayında başlayacak olan öğrenim öncesi barınma telaşına düşen öğrenciler, kazandıkları fakülteye yakın bir adreste oturmak için ev aramaya başlarken, İstanbul’da ulaşım masraflarından kurtulmak isteyen öğrencilerin önceliği ya küçük bir daire bulabilmek ya da arkadaşlarıyla en az iki odalı bir daireyi en uygun fiyata kiralayabilmek. Üniversitesi bulunan semtlerdeki son kira değerlerini ( en düşük – en yüksek) araştırdığımızda ortaya hakikaten büyük bir külfet çıkıyor.

Yarı yarıya düşürüyor

Bu yıl konut arzının fazlalığı ve kiralık ev sayısının artmasından dolayı öğrenciler geçen yıla göre daha avantajlı. Konutunu öğrenciye kiralamak isteyen ev sahipleri ise aidat ve diğer sabit masraflardan kurtulmak için zaman zaman depozito bedelini yarı yarıya düşürüyor.

Öğrenci evleri ilgi görüyor

Öğrencilerin tercih edebileceği bir başka seçenek de ev tutmak. Kiralar her şehirde farklılık gösterse de öğrenciler ‘öğrenciye ev vermeyen ev sahibi’ klişesine her yerde rastlayabiliyor. Birkaç öğrenci birlikte ev tuttuklarında ise ev giderleri ve kira bölündüğü için ekonomik olarak öğrenciyi rahatlatıyor. İstanbul’da kiralar 700 liradan başlıyor, 4 bin liraya kadar çıkıyor. Fiyatlar Ankara’da 750-3 bin lira arasında, İzmir’de ise 600 lira ile 4 bin lira arasında değişiyor.

Özeller otel konforunda

Üniversite yerleşkelerine yakın konumlanan özel yurtlarda yer alan odaların çoğunda sıcak su, tuvalet ve banyonun yanı sıra güvenlik ve internet donatıları yer alıyor. Bazı yurtlarda ise yarı olimpik yüzme havuzu, kondisyon salonu, step salonu, aerobik salonu, basketbol sahası bulunuyor. Büyükşehirdeki özel bir yurtta yıllık ( 9 ay) konaklamanın bedeli ise 11 bin lira ile 38 bin lira arasında değişiyor.

Üniversite yurtları

Bazı üniversitelerin öğrencilerinin kalması için yurtları da bulunuyor. Aranan ilk şart üniversitenin kendi öğrencisi olmak. Fiyatlar ise üniversiteden üniversiteye göre farklılık gösteriyor. Örneğin, Yıldız Teknik Üniversitesi Davutpaşa yurtlarının fiyatları 300 ile -500 arasında seyrediyor. Boğaziçi Üniversitesi’nin yurt ücretleri yurda ve kişi sayısına göre 150 lira seviyesinden başlıyor. Bu yılki fiyat farkının yüzde 8 civarında olması bekleniyor. Yurtların fiyatları sunulan standartlara göre farklılaşıyor.

Apartlar yine gözde

Az odalı, yeme içme ihtiyaçlarınızı kendinizin karşılayabileceği açık mutfağı ve yine kendine ait banyo ve tuvaleti olan daireler yani apartlar, öğrencilerin barınma seçenekleri arasında. Ev konforuna daha yakın olan apartların fiyatları, yurtlara göre daha yüksek. Apartların fiyatları da odada kalacak kişi sayısı ve sağladığı imkânlara göre değişiyor. İstanbul’daki apart fiyatları 750-1800 lira arasında değişiyor.

Özel yurtlarda sayı artıyor

İstanbul’da yurt deyince; Kağıthane Beyoğlu ve Haliç güzergahı öne çıkıyor. Bölgede 8 vakıf üniversitesi bulunuyor. Öğrenci yurtları gayrimenkul yatırımcıları için son dönemde ciddi potansiyel yaratıyor. Uzmanlar, uygun lokasyonda ve profesyonel bir yönetimle yatırımı yapılan yurtların kendisini 10 yıldan daha kısa sürede amorti ettiğini, bunun da hem yerli hem de yabancı yatırımcıları cezbettiğini belirtiyor.

Yurt seçerken bunlara dikkat edin

– Okulunuza mesafesini ve ulaşım kolaylığını araştırın
– Kesintisiz internet ve sıcak suyun olup olmadığını sorun
– Güvenlik kamerası ve güvenlik görevlisinin olmasına dikkat edin
– Odalarının ders çalışmaya uygun olup olmadığına, ışık alıp almadığına bakın
– Odalar hangi aralıklarla temizleniyor öğrenin
– Yemek ve kahvaltının fiyata dahil olup olmadığını sorun

Mehmet Canıtatlı/Güneş

‘500-600 TL’ye ev yok’

“Fatih’te geçen yıl 2 bin TL’ye tutamadığın evi şu anda 1000 TL’ye tutuyorsun. Bağdat Caddesi’nde 4 bin TL’ye tutamadığın evi, şu anda 3 bin TL’ye tutuyorsun. Ancak vatandaş çok daha lüks, çok daha yüksek bedelli evleri çok ucuza tutamıyor tabii ki… Neticede belli bir alt limit var. Hiçbir yerde 500-600 TL’ye ev yok. Olsa da uzak lokasyonlarda var. Ancak daha önce 1200 TL olan evler, şu anda 1000 TL’ye kiralanabilirken, 1100 TL olanlar 900 TL’ye indi. Zaten düşük fiyatlı olan kiralarda da yüzde 5-10 indirim oldu.”

‘Satılık fiyatlarına zam olmaz’

Nizameddin Aşa, Türkiye genelinde 1 milyonun üstünde konut stoku bulunduğunu ancak kesin rakamı kimsenin bilmediğini ifade ederek, her bölgede çok sayıda satılık konut olduğunu bildiklerini söyledi. Aşa, “Maliyete ‘zam geldi’ diyerek ‘fiyat yükselteceğiz’ mantığıyla giden hata yapmış olur. Zaten elinizdeki satılmıyor. Ne zammı yapacaksınız? Ticarette böyle bir mantık yok. Varsa satabileceği müşteri, buyursun, istediği zammı yapsın. Bir müddet zam olmaz. Alıcı ve satıcının buluşamamasının en önemli nedeni fiyat” diye konuştu.

‘Ev fiyatları olması gerekenin üzerinde’

Satılık daire fiyatlarının olması gereken değerin ortalama yüzde 35 üzerinde bulunduğunu kaydeden Aşa, şöyle devam etti:
“Bazı bölgelerde ise yüzde 50 üzerinde. Fiyatı önemli ölçüde etkileyen şerefiyedir. Gayrimenkul toplu hareket eden bir piyasa. Bir yerde düşüş başlayınca her tarafta başlıyor. Bırakın İstanbul’un tüm semtlerini, Türkiye genelinde fiyatlar düşmeye başlıyor. Çünkü emlak piyasası genel hareket kabiliyeti olan, ağır işleyen bir piyasadır. Düşüşü de, çıkışı da öyle kolay olmaz.”

Kira fiyatları en çok Aydın’da yükseldi

Reidin’in Türkiye Kiralık Konut Fiyat Endeksi ise şubatta bir önceki aya göre yüzde 0,1 oranında artarken, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5 yükseldi. Geçen ay metrekare başına konut kira değerinin en çok arttığı kent, yüzde 2,01 ile Aydın olurken konut kira değerlerinin en çok azaldığı şehir ise yüzde 2 ile Afyonkarahisar olarak tespit edildi.
Amortisman süresi bakımından, satın alınan evlerin kiraya verildiğinde alış fiyatını en kısa sürede karşılayabildiği illerin başında Aydın gelirken, yıllık brüt kira getirisi bakımından en yüksek getiri oranları Aydın, Van ve Giresun’da kaydedildi.

Yeni konutlarda yıllık fiyat artışı yüzde 2,79

Yine İş Bankası’nın desteği ile hazırlanan Reidin-GYODER Yeni Konut Fiyat Endeksi ise şubatta bir önceki aya göre yüzde 0,46 artarken, bu rakam geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,79, endeksin başlangıç dönemi olan 2010 yılı ocak ayına göre ise yüzde 73,30 yükseliş kaydetti. Endeks, aynı ay içerisinde, İstanbul Asya yakasında yer alan markalı konut projelerinde yüzde 0,61, İstanbul Avrupa yakasında yer alan markalı konut projelerinde de yüzde 0,06 arttı. Endeksin başlangıç dönemine göre ise İstanbul Asya yakasındaki projeler Avrupa yakasına kıyasla 9,5 puan fazla artış gösterdi.