Değerleme raporları artık doğrudan Tapu Kadastro’ya aktarılacak

Kanunun en dikkat çeken düzenlemelerinden biri, konut finansmanı ve gayrimenkul değerleme sistemine ilişkin oldu.
Yeni düzenlemeyle birlikte SPK ve BDDK tarafından yetkilendirilen değerleme kuruluşlarının hazırladığı ekspertiz raporları artık Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’ne elektronik ortamda zorunlu olarak gönderilecek.

Bu adımın;

– Tapuda gerçek satış değerlerinin izlenmesi,

– Krediye konu taşınmazların merkezi veri sisteminde toplanması,

– Fiyat manipülasyonlarının azaltılması,

– Gayrimenkul piyasasında şeffaflığın artırılması

amacıyla devreye alındığı değerlendiriliyor.

Sektör temsilcileri, bu düzenlemenin özellikle ikinci el konut piyasasında gerçek fiyat verisinin oluşmasına katkı sağlayabileceğini belirtiyor.

TOKİ projelerine damga vergisi istisnası geldi

Kanunla birlikte Toplu Konut İdaresi Başkanlığı’nın sosyal konut projelerine yönelik önemli bir mali avantaj da sağlandı. 31 Aralık 2027’ye kadar TOKİ’nin sosyal konut ve konutla birlikte ihale edilen yapım işlerinde; ihale kararları, yüklenici sözleşmeleri damga vergisinden muaf tutulacak.

Bu düzenlemenin sosyal konut üretim maliyetlerini azaltması ve yeni projelerin hızlanmasına katkı sunması bekleniyor.

Kat maliklerinin aidat ve işletme projelerinde yeni dönem

Kat Mülkiyeti Kanunu’nda yapılan değişikliklerle apartman ve site yönetimlerinde işletme projesi sistemi yeniden düzenlendi.

Yeni sistemde:

– İşletme projelerinin en geç 3 ay içinde genel kurulda onaylanması zorunlu hale geldi.

– Yönetici, kurul oluşana kadar geçici işletme projesi hazırlayabilecek.

– Aidat artışlarında yeniden değerleme oranı sınırı uygulanabilecek.

Ayrıca yönetim planı değişikliklerinde daha önce gereken “beşte dört çoğunluk” şartı “üçte iki çoğunluk” seviyesine düşürüldü. Bu değişikliğin özellikle büyük sitelerde karar alma süreçlerini hızlandırması bekleniyor.

Kooperatiflerde tapu devrine sınırlama

Yapı kooperatiflerine yönelik düzenleme de dikkat çekti. Buna göre etap etap inşaat yapan kooperatifler, tüm etaplar tamamlanmadan ortaklara tahsis edilen bağımsız bölümlerin tapu devrini gerçekleştiremeyecek. Düzenlemenin amacı, yarım kalan projelerde yaşanan mülkiyet ve mağduriyet sorunlarının önüne geçmek olarak değerlendiriliyor.

Çevre danışmanlık firmalarına sıkı denetim geliyor

Çevre Kanunu’nda yapılan değişikliklerle çevre danışmanlık firmalarının görev ve sorumlulukları genişletildi. Yeni dönemde çevre danışmanlık firmaları:

– Tesislerdeki çevre aykırılıklarını Bakanlığa bildirmek,

– Aylık faaliyet raporu hazırlamak,

– Çevresel eğitim vermek

zorunda olacak.

Bildirim yapmayan firmalara 75 bin TL idari para cezası uygulanacak.

Ayrıca ceza puanı sistemi getirildi. 4 yıl içinde:

– 100 puana ulaşan firmaların yetki belgeleri 180 gün askıya alınacak,

– 200 puana ulaşanların yetki belgeleri 2 yıl iptal edilecek.

Yangın güvenliği için periyodik kontrol zorunluluğu

İmar Kanunu’ndaki değişiklikler kapsamında binalarda yangın güvenliği denetimleri zorunlu hale getirildi.

Yeni sistemde:

– Kullanıma açık yapılarda periyodik yangın kontrolleri yapılacak,

– Eksiklikler için en fazla 6 ay süre verilecek,

– Kontroller yetkilendirilmiş yangın güvenlik uzmanları tarafından raporlanacak.

Özellikle oteller, AVM’ler, rezidanslar ve yüksek katlı yapılarda bu düzenlemenin önemli sonuçlar doğurabileceği belirtiliyor.

Şantiye şefleri günlük kayıt tutacak

Yeni düzenleme ile şantiye şeflerine de yeni sorumluluklar getirildi.

Şantiye şefleri artık:

– Günlük iş akışını,

– Çalışan ustaları,

– Sahadaki uygulama süreçlerini

Bakanlığın belirleyeceği dijital sisteme uygun şekilde kayıt altına almak zorunda olacak.

Kaçak yapı için hazır beton sağlayana 500 bin TL ceza

Kanunun en sert maddelerinden biri kaçak yapılarla ilgili oldu.

– Ruhsatsız yapılarda kullanılmak üzere hazır beton sağlayan kişi veya şirketlere 500 bin TL idari para cezası uygulanacak.

– Sahte belgeyle müteahhitlik yapanların ise belge numaraları 5 yıl süreyle iptal edilebilecek.

Zemin etüt kuruluşları için yeni sistem kuruluyor

Deprem güvenliği kapsamında “zemin ve temel etüt kuruluşları” ilk kez ayrı bir yapı olarak tanımlandı.

Artık yapıların zemin etütleri yalnızca Bakanlık tarafından yetkilendirilen kuruluşlar tarafından yapılabilecek.

Gerçeğe aykırı zemin raporu düzenleyen kuruluşların:

– Yetki belgeleri iptal edilecek,

– Faaliyetleri sonlandırılacak,

– Teknik personellerine 3 yıl meslek yasağı uygulanabilecek.

Bu düzenleme özellikle deprem riski yüksek bölgelerde yapı güvenliğini artırmaya yönelik kritik adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Sosyal konut alanlarında acele kamulaştırma yetkisi

Kanunla birlikte sosyal konut projeleri için acele kamulaştırma yolu da açıldı.

Yeni yerleşim alanı ilan edilen sosyal konut bölgelerinde;

– Kamu taşınmazları,

– Özel mülkiyet alanları

için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı acele kamulaştırma kararı alabilecek.

Bu düzenlemenin özellikle büyük ölçekli TOKİ projelerinde süreci hızlandırması bekleniyor.

Hazine arazileri ve 2B satışlarında süre uzatıldı

Kanunla birlikte;

– 2B arazileri,

– Hazine tarım arazileri,

– Yapı kayıt belgeli taşınmazlar

için başvuru ve ödeme süreleri 31 Aralık 2026’ya kadar uzatıldı.

Bu madde milyonlarca taşınmaz sahibini doğrudan ilgilendiriyor.

Kentsel dönüşüm projelerinde yeni finans modeli

Afet bölgeleri ve kentsel dönüşüm uygulamalarına ilişkin maddelerde de önemli değişiklikler yapıldı.

Yeni düzenlemeye göre:

Hibe ve kredi destekleri haczedilemeyecek,

– Teminat gösterilemeyecek,

– İflas masasına dahil edilemeyecek.

Ayrıca Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’na devredilen taşınmazların rayiç bedelin yarısı üzerinden faizsiz taksitle satılabilmesinin önü açıldı.

Sektör ne bekliyor?

Gayrimenkul ve inşaat sektöründe yeni düzenlemelerin özellikle:

– Yapı güvenliği,

– Veri şeffaflığı,

– Sosyal konut üretimi,

– Dijital denetim,

– Çevresel kontrol mekanizmaları

alanlarında önemli dönüşüm yaratması bekleniyor.

Buna karşılık sektör temsilcileri, yeni yükümlülüklerin maliyetleri artırabileceğini ve uygulama yönetmeliklerinin kritik önem taşıdığını vurguluyor.

Özellikle yapı denetimi, yangın güvenliği ve zemin etüt sistemlerinde ikincil mevzuatın nasıl şekilleneceği merakla takip ediliyor.

Emlaknews.com.tr

Türkiye’nin Deprem ile Sınavı:
‘Kentsel Dönüşüm Yasası Çöptür…!’

Tümüyle deprem riskli ülkemizin yapılarının yarısından fazlası deprem özürlüdür. Bu keyfiyet başlı başına ciddi bir ayıp ve bir geri kalmışlık işaretidir.

20.000 kadar can alan, binlerce sakat bırakan 1999 Körfez Depremi’nden bu yana trajikomik bir tablo olarak seyreden yapı stokumuzu dönüştürme sürecimiz maalesef hastalıklı bir ‘Riskli Yapıların Kentsel Dönüşüm Yasası’ ile taçlandırılmış durumdadır. Bizatihi başımıza gelmeyince aksayan hususları göremeyebiliyoruz:

Kendi binamızı yenilemek için…

Kadıköy İlçesinde 50 yıllık aile apartmanını yenileme işi sırtıma yüklenince mecburen kolları sıvadım. Risk analizi yapıyı doğal olarak ‘riskli yapı’ olarak tanımladı. Arsamız küçük olduğundan inşaatı yapsatçı bir müteahhide kat karşılığı vermem mümkün görünmüyordu. Kendi imkanlarımı zorlayıp yeni bina inşaatını yapmak durumunda kaldım.

Yasa kolaylaştırıyor zannettim

Riskli Yapıların Kentsel Dönüşüm Yasası’nın süreci kolaylaştırmak ve hızlandırmak için avantajlı inşaat kredisine imkan getirdiğini duymuş ve okumuştum. Soluğu sürekli çalıştığım kamu bankasında aldım. Dosya istendi, evrakları tamamlayıp sundum. Cevap ‘kusura bakmayınız Hocam size kredi veremeyiz’ oldu.

Hani müteahhit?

‘Neden’ dediğimde, ‘inşaat kredisi verilebilmesi için bir müteahhit ile aranızda noterden bir inşaat sözleşmesi olmalı’ dendi. ‘Kardeşim, ben riskli binamı kendi paramla kendim yapacağım, yapsatçı falan istemiyorum, nasıl iş bu böyle’ dediğimde ‘cevap tipikti:

‘Mevzuat böyle’..!

‘Bindik bir alamete, gidiyoruz felakete’ misali 5 katlı binamızı yıkıp, inşaat projelerimizi hazırladık ve belediyeye sunduk. İnşaat ruhsatı kesilme aşamasına geldiğimizde belediye ‘inşaat maliyetinin %10’u kadar teminat vermek zorundasınız, yoksa inşaat ruhsatınızı vermeyiz’ deyiverdi.

Bu teminat yapsatçı müteahhitlerin yüklendikleri işi yarıda bırakıp kaçmalarına karşı getirilmiş bir tedbir idi. Bende göğsümü gere gere bende ‘müteahhit falan yok, bizzat kendi paramla kendim yapacağım’ dedim. Cevap ‘Olmaz, mevzuat böyle’ oldu…!

Ve ister inanın, ister inanmayın bankadan kendi kedime teminat mektubu vermek durumunda kaldım. Pek tabii, banka inşaat için toparlamaya çalıştığım paranın bir kısmını bloke ederek teminat mektubu düzenledi.

Rant yoksa yenileme de yok

Sanki bu yasa vatandaşa göre değil yap-satçı müteahhide göre hazırlanmış. Netice ortada. Yüksek rantlı bölgelerde bir miktar apartman yenilendi, o kadar. Yönetim ülkenin deprem özürlü milyonlarla ifade edilen devasa yapı stoğunu nasıl dönüştüreceğini kara kara düşünürken, kendi binasının dönüşümünü bizatihi yapmak için uğraşan vatandaşın önüne engeller konmuş oluyor.

Şimdi benim anlayamadığım bu yasaları hazırlayan, altına imza koyan makam sahibi bürokratlarımız ve siyasilerimiz deprem olduğunda sahaya gidip nasıl ‘ah ah, vah vah’ edebiliyorlar….?

Prof. Vefik Alp’in tüm yazıları

Bu olay işlemeyen sistemin sadece bir küçük kesitidir. Ankara kadrolarını seçerken deneyim ve liyakat yerine dost, akraba, biat faktörünü öne çıkarırsa neticede hasta bir mevzuat oluşuyor. İmkanlarını zorlayıp betonlar arasında tost olmadan binasını dönüştürmek isteyen vatandaşlar mağdur oluyor…

Bildik durum… ‘Betonarme tabutlarda yaşamaya devam’

…. Kader utansın..!

21 yıl geçti

17 Ağustos 1999 depreminin üzerinden 21 yıl geçti. Deprem sonrasında 2012 yılında yürürlüğe giren 6306 Sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkındaki Kanun ile kentsel dönüşümle tanıştık. Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten beri riskli binaların sadece yüzde 10’unun yenilendiğinin altını çizen Kentsel Dönüşüm Uzmanı Mimar Nihat Şen:

“Türkiye’deki yapı stoğunu incelediğimizde yaklaşık yüzde 60’nın ruhsatsız kaçak, ruhsata aykırı, denetimsiz, mühendislik hizmeti almamış ve olası doğal afetlere dayanıklı olduğunu söylemek çok zor. Yaklaşık 6,5-7 milyon konutun acilen yenilenmesi veya güçlendirmesi gerektiğini, söylüyoruz. Bir gerçek var ki deprem kuşağında olan ve Türkiye coğrafyasının yüzde 66’sını Türkiye Nüfusunun yüzde 72’sini ilgilendiren doğal afetten etkilenecek bir gerçekle karşı karşıyayız.

Dünya standardını ancak geçen yıl yakalayabildik

1999 Marmara depreminden sonra defalarca yönetmelik değişti ve en son 1 Ocak 2019 yılında deprem haritası yürürlüğe girdi. Türkiye’de nervürlü demir ve hazır beton uygulamasına 2000 yılında, yapı denetim uygulamasına da 2001 yılında girildi. Bu nedenle özellikle 2019 yılından önce yapılan binaları mevzuat ve dünya standartlarıyla karşılaştırdığımızda geride olduğumuzu ama özellikle 2019 yılından sonra dünya standartlarına uygun hale geldik diyebiliriz.”

Türkiye nüfusunun 1/5’ini oluşturan İstanbul, tehlike altında

Enlem ve boylamasına yaklaşık 24.500 km fay hattı üzerinde olan bir coğrafyada yaşıyoruz ve kentsel dönüşüm 57 milyon insanı yakından ilgilendiriyor. “Yapı stoğumuzun kalitesizliğini deprem olmadan çöken, yıkılan, çatlayan binalardan anlayabiliriz. Üzücü olaylarla karşılamamak için kentsel dönüşümü hızlandırmalıyız.” diyen Şen, “Türkiye ekonomisinin, istihdamın, turizmin, tarihi değerlerin, finansın, destinasyonun merkezi olan İstanbul ve Marmara Bölgesi, olası bir depremle ciddi hasar görür ve Türkiye ekonomisini de ciddi etkiler. Bu nedenle bugüne kadar olandan daha fazla ve hızlı İstanbul’a öncelik vermek mecburiyetindeyiz. Kentsel dönüşümü siyasi bir polemik haline getirmeden iktidarı ve muhalefetiyle sivil toplum örgütleriyle, meslek odalarıyla, muhtarlarla ve vatandaşlarımızla hep beraber milli seferberlik ruhu ile hareket etmek durumundayız.”

Kentsel dönüşümün ekonomik döngüsü 300 milyar dolar

Kentsel dönüşümde 6,5 milyon yapının ekonomik döngüsünün birinci halkada 300 milyar Dolar olduğunu belirten Kentsel Dönüşüm Uzmanı Mimar Nihat Şen, vatandaşların da “Kendin Yık-Kendin Yap” modeliyle binalarını yenileyebileceklerini ve en büyük problemlerden biri olan metrekare kaybının önüne geçilebildiğini belirtiyor. “Riskli ve eski yapının kat karşılığı veya gelir paylaşımı esasına göre yapılması, herhangi bir imar artışı söz konusu değil ise vatandaşı kaderi ile baş başa bırakmamak için kendi mülklerini kendi finans sistemimizle 10 yıl vade ile yeniden yapıyoruz. Geliştirdiğimiz iş ve finans sistemi ile herhangi bir bankaya ve kredi kullanımına gerek kalmadan vatandaşlarımızın çok rahat ödeyebileceği ödeme planı sunuyoruz. Firmamız aynı zamanda bu işi sosyal sorumluluk projesi olarak görüp vatandaşın yaşam riski olan menkullerini kazancı vatandaşta kalmak koşulu ile yürütmektedir.” diyen Şen, bina sahibi kendi mülkünü hiçbir müteahhide gerek kalmadan hatta metrekareleri ufalmadan yenileyebildiğini sözlerine ekliyor. Binanın riskli olması durumunda vatandaşın faydalanabileceği haklar şu şekildedir:

• Veraset, intikal, damga vergisi muafiyeti
• Belediye ve Noter harçlarının bir bölümünden muafiyet,
• Çoklu mülkiyetli olan binalarda 3/2 hisse çoğunluğu ile süreci yürütme,
• 18 ay boyunca kira yardımı,
• Kendi binasını yenilemek isteyen vatandaşların 2 yıl ana para ödemesiz, 10 yıl kredi faiz desteği sağlanan kentsel dönüşüm kredisi kullanma imkanı, (Kredi kullananlar kira yardımı alamazlar.)

Kentsel Dönüşüm Yasası’nda da değişiklikler yapılacak

Teklif, Kentsel Dönüşüm Yasası’nda yapılacak bazı değişiklikleri de içeriyor. Bundan böyle riskli yapılarda yapılacak çalışmalarda, müteahhitlerin sahip olması gereken asgari iş tecrübesi, teknik donanım ve mali yeterliliği bakanlık tarafından belirlenecek şartlara bağlanacak. Kentsel dönüşüme giren firmalardan ruhsat verilmeden önce bina tamamlama sigortası yaptırması ya da bakanlıkça belirlenen diğer teminat ve şartları sağlaması istenecek.

Seda Tabak/Sabah

Çalışmaları hızlandıracak

Geçtiğimiz yıllarda Kentsel Dönüşüm Yasası ile yapı stokunu deprem başta olmak üzere afetlere dayanıklı hale getirmek için Türkiye’nin dört bir yanında yenileme projeleri başlatan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, yasada değişikliğe gidiyor. Hazırlanan tasarı ile dönüşümün hızlanması için yaşanan sorunların aşılması hedefleniyor.

Dönüşüme kolaylık

Tasarı da öne çıkan değişiklerden biri ile binaların dönüşüme girmesi kolaylaştırılıyor. Mevcut yasada bir binanın dönüşüme girmesi için aranan hak sahiplerinin yüzde 65’nin kabul etmesi şartı yüzde 51’e çekiliyor. Böylece, birçok çürük bina yüzde 35’lik hak sahibi karşı çıkması nedeniyle dönüşüme alınamıyordu. Değişiklikle bu durumdaki binlerce yapı da dönüşüme sokulacak.

Özel izinli kuleye son

Değişiklikle parsel bazlı yoğunluk artışı da yasaklanıyor. Bununla belirli bölgelerde belli kata kadar izin verilmesine rağmen bazı firmaların belediyelerden özel izin alarak daha yüksek kat çıkmalarının önüne geçilecek. Yasanın çıkmasıyla birlikte kat izinleri belediyelerin imar müdürlüklerinin iznine tabi olmayacak.

Park alanı korunacak

Yeni yasayla park alanı görülen arazilerde konut yapımına izin verilmesi zorlaşıyor. Muhtarlıklar projeye ilişkin yazıyı sosyal medya ve muhtarlık panolarından halka duyuracak. Belediye de park arsasına pankart asarak durumu halka anlatacak. Belirli sürede vatandaştan itiraz gelirse proje sona erecek.

Ahmet Fatih Erturan/Yeni Şafak

Her yıl 500 bin konut yenilenecek

Başbakan Binali Yıldırım’ın kentsel dönüşüm çalışmalarının hızlandırılması için talimat verdiğini belirten Özhaseki, “Meclis, çalışma ortamı içinde fırsat bulabilirse, onları yerine getirdiğimizde Türkiye’de her yıl en az 500 bin konutun değişebileceği bir ortam doğacak.” diye konuştu.

Her yıl 500 bin konutun değişmesiyle ekonominin de canlanacağını kaydeden Bakan Özhaseki, “500 bin konutun değişmesiyle, 45-50 milyar dolar iç piyasaya dönecek ve piyasa hareketlenecek. 250 sektör canlanacak, istihdam iki misli artacak. Yüzde 7-8 civarında olan istihdama katkısı yüzde 15’lere çıkacak. Bu sektörle ilgilenen herkese müthiş iş kapıları açacak.” ifadelerini kullandı.

AA

Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliği, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkındaki Kanun’a bağlı olarak ‘plan tadili yapmadan ve emsal artışı zorlaması olmadan’ yerinde dönüşüme imkan veriyor. 1 Haziran 2013 tarihli yönetmelik şartlarının 30 Haziran 2017’ye kadar uzatılmasının, stresli günler geçiren birçok inşaat firması için sevindirici ve rahatlatıcı bir haber olarak karşılandığı belirtiliyor.

Yapılan değişikliklerle kentsel dönüşüm sürecinin hızlanacağını kaydeden Kiraz, artık neredeyse jet hızında bir kentsel dönüşüm süreci yaşanacağını söyledi.

Riskli alanda 15 bin metrekare zorunluluğu kalktı

Hürriyet’in haberine göre, Avukat Ali Güvenç Kiraz, bu değişikliklerden ilkinin riskli alanlarda Danıştay’ın iptallerinin önüne geçebilmek için planlama ve alt yapı hizmetleri yetersiz, imar mevzuatına aykırı, alt yapı ve üst yapıda hasar meydana gelmiş bölgelerde bu kriterlerden biri veya birkaçının yüzde 65’ı oranında bir bozulma meydana gelmiş ise artık bu bölgeler ‘Riskli Alan’ olarak ilan edilebileceği olduğunu söyledi.

Riskli alan ilanlarında en az 15 bin metrekare olması gerektiği zorunluluğunun da kaldırıldığını anlatan Kiraz, “Riskli yapı tespiti yapacak olan kuruluşlarda çalışacak olan personele Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ndan sertifika alınması zorunluluğuna Bakanlık tarafından belirlenecek kurum ve kuruluşlarca da sertifika düzenleme hakkı getirildi” dedi.

Elektrik, su, doğalgaz hemen kesilecek

Riskli yapılarda tapuda kayıtlı malik ölmüşse mirasçılık belgesi çıkarmaya, kayyum atamaya veya yine tapuda son kayıtlı malik adına işlem yapmaya Bakanlığın tek yetkili olacağını da kaydeden Kiraz, “Maliki ölmüş taşınmazlarda mahkemelerde yaşanan büyük sorun çözülecek” diye konuştu. Kültür ve Tabiat Varlıkları Kanunu kapsamına giren taşınmazlarda da artık kentsel dönüşüm uygulaması yapılabileceğini vurgulayan Kiraz, tahliye süreleri sonunda elektrik, su, doğalgaz hizmetlerinin durdurulmasının da zorunlu hale getirildiğini belirtti.

Yıkım için maliklerin anlaşması beklenmeyecek

Mevcut tahliye süreleri sonunda yıktırılmayan binalar ile ilgili maliklerin anlaşmalarının beklenmesi inisiyatifinin ise tamamen kaldırıldığına dikkat çeken Ali Güvenç Kiraz “2 aylık denetimler yapılacak ve yıktırılmayan binalar afet riski sebebiyle kolluk kuvveti desteği ile mülki amirlikçe yıktırılacak. Bir önceki yönetmelikte var olan durum apartman veya sitelerde 2/3 ile anlaşma sağlanamaması sebebiyle aylar ve yıllara varan uzamalara sebebiyet veriyordu” açıklamasında bulundu.

Harç muafiyeti kalktı

Riskli alan veya riskli yapılarda artık yapı yıkılmadan 2/3 ile karar alınabileceğini de anlatan Kiraz, 2/3 ile alınan karara iştirak etmeyen 1/3 arsa payının açık artırma sureti ile satılması için artık binanın yıkılmış olması şartının da kaldırıldığına dikkat çekti. Böylece 2/3 ile karar alınması ve toplantı sonrasında karara katılmayanlara 15 günlük uyarı ihtarnamesinin gönderilmiş olmasının yeterli hale getirildiğini dile getiren Kiraz, belediyelerin almış oldukları harç ve ücret muafiyetinin de kaldırıldığını söyledi.