GAP Bölge Kalkınma İdaresi (BKİ) Başkanı Sadrettin Karahocagil, AA muhabirine yaptığı açıklamada, GAP’ın temel yatırımlarının başında sulama ve enerji projelerinin geldiğini söyledi.

GAP kapsamında bölge genelinde irili ufaklı 15 barajın tamamlandığını hatırlatan Karahocagil, 7 barajın ise yapım çalışmalarının hızla sürdüğünü dile getirdi.

Karahocagil, Mardin ve Şırnak il sınırları arasındaki Dicle Nehri üzerinde yer alan ve inşa sürecinde birçok kez PKK’lı teröristlerin hedefi olan Ilısu Barajı’nda sona yaklaşıldığını bildirdi.

Atatürk Barajı’ndan sonra Ilısu Barajı’nın Türkiye’nin ikinci büyük dolgu barajı olacağını vurgulayan Karahocagil, devletin dev eserleri bölgeye kazandırmasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi.

Karahocagil, Ilısu Barajı’nın dolgu hacmi bakımından Türkiye’nin ikinci büyük barajı olma özelliğini taşıyacağını belirterek, Mardin ile Şırnak sınırları arasındaki baraj inşaatında çalışmaların 24 saat esasına göre vardiyalı yapıldığını anlattı.

Barajın ülke ekonomisine 1,5 milyar lira katkı sağlayacağına dikkati çeken Karahocagil, “Ilısu Barajı ve HES ile yılda ortalama 4,12 milyar kilovatsaat enerji üretilecek. GAP’ın vizyonu ve can damarı olan Ilısu Barajı, aynı zamanda Cizre Barajı’nın da yapımına imkan sağlayacak. Böylece iki baraj tamamlandığında 1 milyon 200 bin dekar arazi sulamaya açılabilecek. Ilısu Barajı ve HES projesinin GAP’ın en önemli yatırımlarının başında geliyor. Bu proje ülkemizin vizyon projesidir. Yaklaşık 8,5 milyar liraya mal olacak Ilısu Barajı ve HES ile sadece elektrik enerjisi üretiminden ülke ekonomisine yılda 1,5 milyar lira katkı sağlanacak.” diye konuştu.

Türkiye’nin ikinci büyük sulama barajı: Silvan

Karahocagil, Silvan Barajı’nın da Atatürk Barajı’ndan sonra Türkiye’nin en büyük sulama barajı olma özelliği taşıdığını söyledi.

Karahocagil, terör saldırıları nedeniyle yapımında 2 yıl gecikme yaşanan barajın, 2019 yılı sonunda tamamlanacağını dile getirerek, “Bütünüyle kalkınmayı hedefleyen Silvan Projesi, 8 baraj ve 23 sulama tesisinden oluşuyor. Projedeki Silvan, Pamukçay, Ambar, Kuruçay, Başlar, Kıbrıs, Karacalar ve Bulaklıdere barajlarının tamamlanmasıyla, 7 milyar 300 milyon metreküp suyun depo edileceği devasa bir kapasiteye sahip olacağız. Proje kapsamında inşa edilen Silvan Barajı 175,5 metre yüksekliğinde, ön yüzü beton, kaya dolgu sınıfında Avrupa’nın en yüksek barajı olma özelliğini taşıyor.” şeklinde konuştu.

Silvan Projesi tamamlandığında Diyarbakır’daki sulanan 100 bin hektarın üzerindeki arazinin 2 kat daha artacağını belirten Karahocagil, proje ile 300 binin üzerinde kişiye istihdam, ülke ekonomisine ise yıllık 1,2 milyar lira katkı sağlanacağını dile getirdi.

GAP’ın gözü Dicle Nehri’nde

Sadrettin Karahocagil, GAP kapsamında öncelikli olarak Fırat Nehri üzerindeki barajlara yoğunlaşıldığını hatırlattı.
Fırat Nehri üzerinde 5 büyük barajın tamamlanarak ülkenin ve bölgenin hizmetine sunulduğunu anımsatan Karahocagil, şimdi idare olarak bütün enerjilerini Dicle Nehri üzerindeki baraj ve projelere verdiklerini söyledi.

İki yıla kadar Dicle Nehri üzerinde de devasa eserleri halkın hizmetine sunmayı hedeflediklerini anlatan Karahocagil, şöyle devam etti:

“Dicle Nehri üzerindeki baraj inşaatlarımız sürüyor. Bitmiş barajlarımızdan olan Kralkızı, Dicle ve Batman Barajlarımız hem sulama yapıyor hem de enerji üretiyor. Silvan Barajı yapımı çalışmalarında ise şu anda yüzde 50’leri geçen fiziki gerçekleşme sağlanmıştır. Burası aynı zamanda ciddi bir sulama barajıdır. Yaklaşık 240 bin hektar tarım arazisini bu barajımızla sulayacağız. Silvan Barajı birçok farklı fonksiyonu daha bünyesinde barındıracak. Bu barajımız 7 küçük baraja daha hem kendisi su kaynağı toplayacak hem de diğer küçük barajlara su verilmesini sağlayacak. Çok ciddi sulama tünelleri olacak. Babakaya ve Silvan gibi kapasiteli tüneller oluşturulacak. 100 kilometreyi aşkın ana sulama kanalı yapılacak. Silvan Barajı çok büyük bir projedir. Yine Ilısu Barajı da var.”

Cizre Barajı 120 bin hektardan fazla alanı sulayacak

Karahocagil, Ilısu’nun Atatürk Barajı gibi Dicle Nehri üzerindeki depo barajlardan olduğunu vurgulayarak, şunları kaydetti:

“Bin 200 megavatlık da elektrik üretim gücüne sahip olacak. İnşaatında da yüzde 90’lara yaklaşılmış durumdadır. Ilısu Barajı önümüzdeki yıllarda mutlaka su tutacak, bu baraj bittikten sonra da buna bağlı olarak yapılacak olan Cizre Barajı var. Oda çok ciddi bir sulama yapacak. Hem Cizre’de hem Silopi’de ciddi büyüklükte araziyi suyla buluşturacak. 120 bin hektardan fazla alanı sulayacak. Ilısu Barajı ile birlikte biz asıl hedefimize kavuşmuş olacağız çünkü Cizre Barajı’nı da özel sektör yapacak. Kamu yatırımları açısından bizim hedefimiz Silvan ve Ilısu Barajı’nı bitirmek. Bunlar da önümüzdeki dönemde tamamlanacak. Ilısu önümüzdeki yıl 2019’da asıl suyu tutacak, Silvan da bir-iki yıl içerisinde su tutmaya başlayacak. ”

Karahocagil, Silvan Barajı’nın tamamlanmasıyla da GAP’ın bölge genelindeki sulama hedeflerine ulaşılacağını sözlerine ekledi.

AA

Ön yüzü beton kaplı kaya dolgu barajlar kategorisinde, gövde hacmi ve kret uzunluğu bakımından dünyanın en büyük barajı olan Ilısu Barajı’nda, menba ve mansap parapet beton imalatı ve kül dolgu imalatlarına devam ediliyor.

1 milyon 200 bin dekar zirai arazi sulamaya açılacak

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce (DSİ) temelden 135 metre yükseklikte inşa edilen Ilısu Barajı ve HES ile yılda ortalama 4,12 milyar kilovatsaat enerji üretilecek.

GAP’ın can damarı olan Ilısu Barajı, aynı zamanda Cizre Barajı’nın da yapımına imkan sağlayacak. Böylece iki baraj tamamlandığında, 1 milyon 200 bin dekar zirai arazi sulamaya açılacak.

Projenin enerji su alma yapısı beton imalatında yüzde 87 fiziki gerçekleşme sağlanırken, dolusavak eşik yapısında kapak montaj işlerine başlandı ve dolusavak ünitesinde yüzde 98’lik fiziki gerçekleşme sağlandı.
Toplam 6 üniteden oluşan santral binasında ünite 1 ile ünite 5 arasındaki jeneratör katı imalatları tamamlanırken, elektromekanik işlere ise devam ediliyor. Şalt sahasına ait kazılar tamamlanırken şalt sahası beton imalatının da yüzde 85’i bitirildi.

AA

Yüzde 97’si tamamlandı

Orman ve Su İşleri Bakanlığı Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü tarafından yapımı Mardin’de devam eden ve Güneydoğu Anadolu Projesi’nin (GAP) vizyon projesi olan Ilısu Barajı ve HES’te mutlu sona az kaldı. Yüzde 97 fiziki gerçekleşmesi tamamlanan barajın su tutması için, tarihi eserlerin kurtarılması operasyonunun tamamlanması bekleniliyor.

Projenin tamamlanması ile bölge insanının hayat tarzının değişeceğini belirten Orman ve Su İşleri Bakanı Prof. Dr. Veysel Eroğlu, şunları söyledi: “Barajı inşa ederken elbette Hasankeyf’i ihmal edemezdik. Malumunuz olduğu üzere geçtiğimiz aylarda bin tonluk tarihi Zeynel Bey Türbesi’ni ülkemizde ilk defa uyguladığımız proje ile yaklaşık 2 kilometre taşıyarak, baraj göl alanından çıkardık. Bakanlık olarak bir yandan Hasankeyf’teki 7 tarihi yapının daha zarar görmemesi için taşıma işlemi de dahil olmak üzere gerekli çalışmaları gerçekleştiriyoruz, bir yandan da ilçeyi modern bir şekilde yeniden inşa ediyoruz.”

Vizyon projesi

Ilısu Barajı ve HES projesinin ülkemizin 100 yıllık vizyonu içerisinde yer alan dünyanın en büyük su yapılarından birisi olduğunun altını çizen Bakan Eroğlu şöyle devam etti:

“Bu proje aynı zamanda GAP’ın iki ayağından birini teşkil ediyor. Ilısu Barajı ve HES ile sadece elektrik enerjisi üretiminden ülke ekonomisine yılda 1,4 milyar TL katkı sağlanacak ve bölge insanımızın refah düzeyini de yükseltecek. Proje tamamlandığında 4 bin kişiye istihdam imkanı sağlayarak aileleri ile birlikte 28 bin kişiye geçim kaynağı olacak.”

13 dev eser taşınıyor

8 adet anıt eserden ve 5 adet mezardan; Artuklu Hamamı, İmam Abdullah Zaviyesi, Orta Kapı, Yamaç Külliyesi ve Mezarlara (2 Adet Baldaken Türbe) dair projeler tamamlanmış ve 28.11.2016 tarihli Kurul Kararı ile onaylanmıştı. Kızlar (Eyyübi) Camii’ne ilişkin projeler ise 15.06.2017 tarih ve 4853 sayılı Kurul Kararı ile onaylandı. Artuklu Hamamı, Yamaç Külliyesi, İmam Abdullah Zaviyesi, Orta Kapı ve Baldeken Türbeler, Taşıma Yolu İnşaatları ve Dicle Geçiş Köprüsü, Er-Rızk, Süleyman Han ve Koç Camii için zamana karşı bir yarış yürütülüyor.

Tarihi kent yeniden kuruluyor

Barajın göl alanından çıkarılacak olan 7 tarihi eser 2 kilometre ötedeki barajdan etkilenmeyen Yukarı Şehir çevresine yerleştirilecek. Onlarca mezar, türbe, köşk, tarihi konut, bir tarihi cami, saray ve yüzlerce mağaranın da bulunduğu Yukarı Şehir, uygun bir çevre düzenlemesi ve çağdaş müzecilik anlayışıyla, kültür ve turizm açısından cazibe merkezi haline gelecek.

Yeni yapılar tamam

Gerçekleştirilen yeniden yerleşim çalışmaları neticesinde bölge mimarisine uygun olarak inşa edilen Tarihi Kültürel Yarım Ada Bağlantı Köprüsü, ilköğretim okulu, lise binası, hastane binası, ilçe jandarma komutanlığı, kapalı spor salonu, ilçe tarım hizmet binası, halk kütüphanesi, belediye, kaymakamlık, emniyet müdürlüğü, halk eğitim merkezi, müftülük, PTT binası ve hastane tamamlandı.

Star

“Türkiye’nin 3. büyük barajı olacak”

Ilısu Barajı ve HES’in Atatürk ve Karakaya Barajlarından sonra ünite başına 223 megavatlık kapasitesiyle, jeneratör gücü bakımından Türkiye’nin 3. büyük barajı olacağını kaydeden DSİ 16. Bölge Müdürü Ali Fuat Eker, şöyle konuştu:

“Ilısu Barajı ve HES inşaatı santral binası ünite 2’de elektromekanik montaj işinde en önemli aşamalardan biri olan 460 ton ağırlığında ve 8150 mm çapındaki rotor her biri 250 ton kapasiteli 2 santral binası ana vinci yardımıyla başarılı bir şekilde yerine indirildi. Bu çok önemli bir aşama bizim için. Bundan sonra 4 tane daha aynı şekilde 2 ayda bir olmak üzere rotorlar yerlerine yerleştirilecek. Bu şekilde planlandı. İnşallah ülkemiz için hayırlı olacak ve en kısa sürede Ilısu Projesi bitirilerek ülkemize temiz enerji sağlamaya başlayacak.”

Yıl sonunda yapımı bitirilecek

Ilısu Barajı ve HES’in ülkenin 100 yıllık vizyonu içerisinde yer alan dünyanın en büyük su yapılarından biri olduğunu aktaran Eker, aynı zamanda GAP’ın vizyon projesi olduğunu dile getirdi.

Projenin yüzde 96 seviyesinde fiziki gerçekleşmesinin sağlandığını vurgulayan Eker, yıl sonunda bitirileceğini bildirdi.

Yeni yerleşim yerinde 710 konut yapılıyor

Ilısu Barajı’nda su toplanma işi başladıktan sonra Batman’ın Hasankeyf ilçesinin 3 ay içinde suyun içinde kalacağını kaydeden Eker, ilçenin yeni yerleşim yerinde 710 konut yapıldığını anlattı.

Eker, şöyle devam etti:

“Bu konutların bitirilmesi gerekiyor ki insanlar önce o konutlara yerleşsinler. Daha sonra da biz buradaki suyu tutabilelim. Konutların bitimi önümüzdeki yılın ortalarını bulacak. 2018 yılının ortalarında artık yavaş yavaş Ilısu Barajı’na su toplama ile ilgili işlemler başlamış olacak. Şu anda inşaatta mühendislerle birlikte 750 personel çalışıyor. Ayrıca Hasankeyf’te TOKİ ile yapılan toplu konutlarla ilgili inşaat çalışmalarında yaklaşık 500 kişi çalışıyor. Hızlı bir şekilde inşaatlar devam ediyor.”