Yakın zamanda uygulamaya geçen ve hızla yayılacağı tahmin edilen sistemlere örnek olarak 2007 yılında tamamlamış oldukları Kahire Havalimanı T3 Projesi’nde ilk defa uygulanan biometrik pasaport geçiş alanlarını gösteren GMW MIMARLIK, bu uygulamanın sadece pasaport geçişleri için değil, diğer işlemler için de yaygınca kullanılmaya başlandığını ve yakın gelecekte tamamen biometrik sisteme geçileceğini belirtiyor. Bu sayede havalimanı içinde bir yolcunun geçmesi gereken tüm işlemler çok daha hızlı tamamlanacak ve planlama aşamasında dikkate alınması gereken bekleme alanları ciddi şekilde azalacak. Artık akıllı telefonlarda bile olan biometrik uygulamalar sayesinde, insanların biometrik aşinalığının da artacağını vurgulayan mimarlar, bu sürecin beklenenden hızlı olacağını tahmin ediyor.

Havayolu ulaşımında bagaj işlemlerinin, hem yolcu hem de havayolu şirketleri için en önemli konulardan biri olduğunu dile getiren GMW MIMARLIK, 4 yıl önce projesini tamamladıkları Medine Havalimanı Hac Terminali’nin planlamasında, havaalanına gelmeden önce yapılan check-in ve bagaj teslim işlemlerini öngördüklerini, bu uygulamanın otellerden ya da şehir merkezlerinden yapılacak bagaj tesliminde hızla yaygınlaşacağını vurguluyor. Ayrıca nesnelerin interneti kavramına (IoT) örnek olarak verilebilecek sürekli kullanıma uygun elektronik bagaj etiketleri ve RFID kartlar sayesinde gerçek zamanlı olarak takibi yapılabilen bagajların yolculukları çok daha sorunsuz hale getirmeye başladığının da altını çiziyor.

Günümüzde çok sık duyulan yapay zeka, sanal gerçeklik ve artırılmış gerçeklik kavramlarının bizzat havalimanlarında da kullanılmaya başlandığını ifade eden GMW MIMARLIK’a göre, robotlar ve akıllı telefonlar ile birlikte çalışan beacon’lar, yolcuya ihtiyaç duyduğu bilgileri anında iletilebiliyor ya da biometrik tanıma sistemi sayesinde erişilen kişisel bilgilere göre özel bir hizmet sunulabiliyor. Örneğin, yolcunun o anda bulunduğu noktadan gitmek istedikleri noktaya ilişkin yönlendirmeler, kendi uçuşları ile ilgili bildirimler veya ticari alanlardaki promosyonlar ile ilgili bilgiler anlık olarak cep telefonlarına gönderiliyor. Yolcuların sanal gerçeklikle yapılmış tematik bir tünelin içinden geçmesi ile aslında biometrik sistem ile güvenlik kontrolünden geçiyor olmaları, hem yolcu memnuniyetini olumlu etkiliyor hem de zaman ve mekan kazandıracak gelişmelerin önünü açıyor. Bahsi geçen tüm bu sistemler, her zaman terminal yapı veya mimarisini ciddi anlamda etkilemese de tamamen yolcunun ihtiyaç ve zevklerine göre kişiselleştirilmiş bir hizmet vererek yolcu konforunu arttırmasının yanında, işletme giderleri ve ticari imkanlar gibi birçok farklı konuda da avantaj sağlayacak.

GMW MIMARLIK penceresinden bakıldığında; gelecekte terminal tasarım prensiplerini dramatik şekilde değiştirecek konuların başında hiç şüphesiz uçak tasarımları ve havalimanlarında uygulanan teknolojik gelişmeler geliyor. Son 20 yıldır terminal tasarımını ciddi şekilde etkileyen teknolojik gelişmelerden birinin A380 tipi büyük gövdeli uçaklar olduğunu vurgulayan GMW MIMARLIK, iskele bölümündeki bekleme salonları ile bagaj alım salonunun büyüdüğüne, köprü kotlarındaki değişikliklerin kat yüksekliklerini etkilediğine ve bagaj alım salonlarına daha uzun bagaj bantları eklendiğine dikkat çekiyor. Mimari takım olarak ilk yıllarda sadece bu tip uçaklar için özel salonlar tasarlarken, sonraları farklı konfigürasyonlarla küçük gövdeli iki uçağın aynı park pozisyonunu kullanmasını sağlayarak daha efektif çözümlere gittiklerini ifade ediyorlar ve ekliyorlar: “Alternatif yakıt ve enerji kaynaklarının da kullanılmasına paralel olarak belki de piste ihtiyaç duymayan, hareket kabiliyeti gelişmiş uçaklara uygun terminal tasarımları şimdilik uzak bir gelecekte duruyor.”

Bütçe dışında alternatif finans modeli olan kamu-özel iş birliği çerçevesinde hayata geçirilen projelerle özel sektörün sivil havacılıkta önünün açıldığına işaret eden Arslan, seyahat maliyetlerinde düşüş yaşanırken, havayolunun “halkın yolu” olmasının sağlandığını dile getirdi.

Aktif havalimanı sayısının yurt içinde 55’e çıktığını belirten Arslan, “Rize-Artvin, Yozgat, Bayburt-Gümüşhane (Salyazı), Karaman, İzmir Çeşme-Alaçatı, Batı Antalya, Çukurova ve Tokat havalimanlarının da yapımı için adımlar atıldı.” diye konuştu.

Arslan, Rize-Artvin ve Çukurova havalimanlarının alt yapı inşaatlarının sürdüğüne dikkati çekerek, bu yıl ihalesi yapılan Yozgat Havalimanı’nda da sürecin devam ettiğini ifade etti. Bayburt-Gümüşhane (Salyazı) Havalimanı’nda yer tesliminin yapıldığını, Tokat Havalimanı’nda mali tekliflerin alınması aşamasına gelindiğini bildiren Arslan, Karaman Havalimanı’nın da bu yıl içinde ihalesinin yapılacağını belirtti.

Yap-işlet-devret (YİD) modeliyle yapılacak İzmir Çeşme-Alaçatı Havalimanı için 20 Nisan’da ihale yapılacağını aktaran Arslan, yine YİD modeliyle inşa edilecek Batı Antalya Havalimanı için fizibilite çalışmalarının sürdüğünü kaydetti.

“Çukurova Havalimanı’nda teklifler haftaya alınmaya başlayacak”

Bakan Arslan, Çukurova Havalimanı’nın altyapı inşaatının bu yıl içinde biteceğini ve üst yapı için de gelecek hafta tekliflerin alınmaya başlanacağını söyledi.

Tokat Havalimanı’nda ise altyapı için ihaleye çıktıklarının dile getiren Arslan, teknik değerlendirme çalışmalarının tamamlandığını, mali teklifleri alma aşamasına geldiklerini bildirdi.

Arslan, yurt içinde havayolunu kullanan vatandaşların ve yabancı konukların yüzde 90’ının karayoluyla en fazla 100 kilometre yol alarak herhangi bir havalimanına erişebildiğine işaret ederek, şunları kaydetti:

“2023’e kadar yapımı tamamlanacak Rize-Artvin, Karaman, Bayburt-Gümüşhane, Yozgat, İzmir Çeşme, Batı Antalya, Çukurova ve Tokat havalimanlarıyla havayolunu yurt içinde kullananların tamamı, 100 kilometre mesafe katederek herhangi bir havalimanına ulaşabilecek.”

“Yurt dışı uçuş ağı yüzde 372 arttı”

Uçak sayısının 2003 yılında 162 iken bugün 517’ye çıktığını, toplam yolcu sayısının 2003’e göre yaklaşık 6 kat artarak geçen yıl sonunda 193,3 milyona yükseldiğini dile getiren Arslan, “Havacılık anlaşması bulunan ülke sayısının 81’den 169’a çıkması Türk sivil havacılığına büyük katkı sağladı.” değerlendirmesinde bulundu.

2003’te 2 havayolu şirketiyle 60 noktaya gidilen yurt dışı uçuş ağı bulunduğuna dikkati çeken Arslan, bu ağın yüzde 372 arttığını, bugün itibarıyla 6 havayolu şirketiyle 121 ülkede 300’ü aşkın noktaya ulaşıldığını söyledi.

Arslan, Türkiye’nin, yıllık 200 milyon yolcu kapasiteli olacak ve ilk etabı 29 Ekim’de devreye girecek İstanbul Yeni Havalimanı ile dünyanın en önemli transit merkezlerinden biri haline geleceğine dikkati çekerek, projenin tamamlanmasıyla Türkiye’nin havacılık tarihinde yeni bir sayfa açılacağını kaydetti.

AA

Toplamda 1453 kamyonun katıldığı kortej, İstanbul Yeni Havalimanı’ndaki 1 numaralı pistte gerçekleşti. Devasa bir alanı kaplayan ve toplamda 3 bine yakın kişinin görev aldığı kamyonların geçidi 1 saat 47 dakika, hazırlıkları ise tam 7 saat sürdü. 3 bin 22 adet son teknoloji aracın yer aldığı makine ekipman parkına sahip İstanbul Yeni Havalimanı’nda geçit töreni için 2.200 adet kamyon makine parkında hazır olarak bekletildi.

“Havacılık alanında yeni bir dönemi başlatacak”

İGA çalışanlarının İstanbul için yaptığı anlamlı jest için açıklamada bulunan İGA Havalimanları İnşaatı CEO’su Yusuf Akçayoğlu: “Bugün mühendislerimiz, şoförlerimiz ve işçilerimiz başta olmak üzere tüm İGA Ailesi üyeleri; dünya tarihi açısından önemli bir eşik olan 29 Mayıs 1453 İstanbul’un Fethi anısına erişilmesi zor bir görev ile selam durdular. Bir çağın sona erip başka bir çağın başlamasına vesile olan fetih ruhunda olduğu gibi, bizler bir araya geldiğimizde neler yapabileceğimizi her daim göstermiş bir milletiz. Benzer şekilde aynı ruhla, tüm dünyanın ilgiyle takip ettiği İstanbul için Yeni Havalimanını hayata geçirmek için tüm gücümüzle çalışıyoruz. Ülkemize yakışır şekilde her gün emeğini, azmini ve erdemini ortaya koyan çalışanlarımız, İstanbul’umuzun Fethi anısına geçit töreni hazırladı. Çalışanlarımızın bağlılığı ve özverisiyle bu projeyi, tüm gücümüzü ortaya koyarak, ülkemizin adını taçlandıracak şekilde tüm dünyaya ispat etmekten dolayı gurur duyuyoruz. İstanbul Yeni Havalimanı da tamamlandığında havacılık alanında eminim ki bir dönemi kapatıp yeni bir dönemi başlatacaktır.” dedi.

1453 kamyon hiç duraksamadan 3,2 km yol kat etti

Etkinlik kapsamında 1453 kamyon hiç duraksamadan 3,2 km yol kat etti. Sabit bir hızda seyreden 1453 kamyon bu şekilde, “En Uzun Kamyon Geçidi” kategorisinde Guinness rekoru denemesi gerçekleştirdi. İGA çalışanları, böylece 2004 yılında aynı kategoride Hollanda’daki bir proje, 416 kamyonla kırılan rekoru, 3 katından daha fazla bir sayı ile kırmayı deneyerek Guinness Rekorlar Kitabı’na Türkiye’nin adını yazdırmak için gerekli başvuruyu yapmış oldu. Etkinlikte, Guinness Rekor Danışmanı Prof. Dr. Orhan Kural ve ilgili diğer yetkililer de hazır bulundu.

Hedef 2 trilyon dolar

Türkiye ekonomisinin geçmişten bugüne kadar değerlendirilmesi yapıldığında 2002’den sonra hükümetlerin gerçekleştirdiği büyük atılımın pek çok gelişen ülkeye ilham kaynağı olduğunu anlatan Yıldırım, sözlerini şöyle sürdürdü:

“2002 yılında 230 milyar dolar milli gelirimiz, 2016 yılında 850 milyar dolara çıkarken, kişi başı gelirde 3 bin 500 dolardan 10 bin dolar seviyesinin üzerine çıkmıştır. Son 15 yıldaki dönemde ihracatımız beşe katladık ve hedef olarak 500 milyar dolar ihracat rakamını belirledik. Cumhuriyet’in 100. yılına yaklaşırken 2023 yılında gayri safi yurtiçi hasılamızı 2 trilyon dolara ulaştırmak ve kişi başı milli geliri de 25 bin doların üzerine çıkarak dünyanın sayılı ülkeleri arasında yerimizi almayı hedefliyoruz. Bu hedeflerin gerçekleştirilmesinden zerre kadar şüphemiz yok. Çünkü hedefleri gerçekleştirmek için iki şey ihtiyacımız var. Güven ve istikrar olursa yapamayacağınız hiçbir şey yok. İrade varsa çözüm de var.”

AA

Turizm çeşitlendi

Dünyada 1.2 milyar insanın turizme yöneldiğine dikkati çeken Avcı, herkesin deniz, kum ve güneş meraklısı olmadığına, Japonların arkeolojik turizme, Çinlilerin kültür turizmine meraklı olduğuna dikkati çekti. Marmaris’te Hindistan’dan gelen düğün sektörü temsilcileriyle de görüştüklerini anlatan Avcı, “Yeni bir turizm türü ortaya çıktı. Düğün turizmi. Hindistan’daki üst gelir grupları arasında Türkiye’de düğün yapmak, balayı geçirmek bir prestij meselesi. Antalya, Alanya bu konuda iyi bir durumda. Muğla da bu pastadan payını alacak” dedi.

6 bin dolar yakıt desteği

Charter uçaklara verdikleri 6 bin dolarlık yakıt desteğinin sektörde ciddi bir rahatlamaya neden olduğuna dikkati çeken Avcı, “Geçen yıl sadece charter uçuşlarına ve belirli sayıdaki havaalanlarına verilen yakıt desteğini bu yıl bütün bir yıla yaydık. Yıl boyunca uçaklara yakıt desteği vereceğiz. Sadece charter uçuşlarına değil, tarifeli uçuşlara da veriyoruz. Dört yeni havalimanı daha ilave ettik. İnşallah kruvaziyer turizmine de bu desteği vermek için bakanlar kurulu kararını hazırladık. Kruvaziyer turisti getiren işletmelere de yolcu başına 30 dolar teşvik vermek üzere, bakanlar kurulu kararımızı hazırladık” dedi.

Turizmcilere kamu taşınmazı

Kültür ve Turizm Bakanlığı, Toplam 1 milyon 125 bin 272 metrekare yüz ölçümündeki kamu taşınmazlarını turizm yatırımcılarına tahsis ediyor. 49 yıllık tahsislerle, toplamda 5 bin 220 yataklı otel veya tatil köyleri yapılacak. Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü Tahsis Şartnamesinde, girişimcilerin, 17 Mayıs’a kadar bilgi ve belgeleri iletmesi istendi. Tahsise çıkılacak alanlar; Afyonkarahisar Ömer-Gecek Termal, Belek Turizm, Aydın Kuşadası Çamlimanı, Eskişehir Kızılinler Termal, İzmir Selçuk Pamucak Turizm, Erciyes Kültür ve Turizm Bölgesi ve Marmaris ve Çevresi Turizm Alanı olarak belirtildi.

Rapor tamamlandı

Öte yandan havalimanı için Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) Genel Müdürü Serdar Hüseyin Yıldırım, Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Müsteşarı Hamdi Yıldırım, Altyapı Yatırımları Genel Müdürü Fatih Turan ve sivil havacılık uzmanlarının yürüttüğü çalışmaların raporu da tamamlandı. Araştırma sonunda, Kaş-Demre bölgesinin Antalya merkeze 200, Dalaman Havalimanı'na ise 190 kilometre olduğu belirtilerek yeni havalimanı için belirlenen arazinin ise iki havalimanının arasında bir yerde olduğu vurgulandı. Böylece yapılacak yeni havalimanının ‘her 100 kilometrede bir havalimanı kuralına’ da uygun olduğu belirtildi.

Piyango Finike’ye mi vurdu?

Sızan bilgiler arasında yeni havalimanı için belirlenen arazinin Kaş, Demre arasında ve Finike'ye çok yakın olduğu da bulunuyor. Yatırımın yap-işlet-devret modeliyle yapılacağı tahmin edilirken projeye talip kurum ve kuruluşların olduğu da gelen bilgiler arasında yer alıyor. DHMİ yetkilileri, havalimanının her türlü uçağın inebileceği bir havalimanı olması ve gelişmeye müsait olacak şekilde planlanması için çalışmaların yürütüldüğünü belirtiyor.

Yatırımcı sabırsızlanıyor

Diğer taratan Demre Turizm Yatırımcıları Birliği (DETUYAB) Başkanı Hasan Akıncıoğlu, birlik olarak projeye talip olduklarını daha önce de açıklamıştı. Bu konuda Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanı Binali Yıldırım'a bir yazı gönderdiklerini açıklayan Akıncıoğlu, birlikte yer alan yatırımcı şirketlerin turizm ve inşaat sektöründe faaliyet gösteren konusunda deneyim sahibi kuruluşlar olduğunu söyledi. Akıncıoğlu, birliğe üye 2 inşaat kökenli firmanın Türkiye'de yer alan 2 havalimanı inşaatını gerçekleştirme tecrübesine sahip bulunduğunu da sözlerine ekledi.