Bu yıl iki ödül birden kazandı

Türk ve Macar hükümetlerinin katkılarıyla 2018 yılında restorasyonu tamamlanarak halkın ve turistlerin ziyaretine açılan Türbe, başkentteki önemli turistik merkezlerden biri haline geldi. Türbe, üstün mimari kalitesi ve sofistike peyzaj düzenlemesiyle, Uluslararası Gayrimenkul Federasyonu (FIABCI) tarafından iki ödülle taçlandırıldı. Türbe, 2020 Mükemmeliyet Ödülleri’nde “Kamu Binaları Yatırım Kategorisi”nde altın, “Kültürel Mirası Koruma Kategorisi”nde de gümüş ödülün sahibi oldu. Türbe’nin aynı yarışmada iki farklı ödüle layık görülmesi de anıtın restorasyonunun uluslararası önemine vurgu yapıldı.

Gülbaba Türbesi’nin koruyucusu

Mükemmelik Ödülleri’ne ilişkin değerlendirmede bulunan, Gül Baba Türbesi Mirasını Koruma Vakfı Başkanı Adnan Polat, “Gül Baba Türbesi’nin böyle uluslararası ve önemli bir önemli bir platformda aynı anda iki ödül birden kazanması bizleri çok gururlandırdı ve onurlandırdı. Bu gurur ve onur, bu tarihi eserin restorasyonunu yapan, geçmişleriyle, değerleriyle, geleceğe bakışlarıyla pek çok ortak noktaya sahip iki kültür, iki ülke olan Macar ve Türk hükümetlerinin ortak başarısıdır. Gül Baba Türbesi Mirasını Koruma Vakfı olarak, Türk-Macar dostluğunun en kalıcı simgelerinden biri olan bu Türbe’yi Macaristan’ın kültürel yaşamında önemli, ziyaret edilebilir kültürel mekanlarından biri haline getirmek en büyük amacımız. Ayrıca Türk-Macar ilişkilerinde de ortak kültürel, sosyal ve ticari ilişkiler için de önemli bir merkez haline gelmesi hedefliyoruz” dedi.

Çok ferah bir mekan oluşturuldu

Türbenin mimari restorasyonuyla birlikte; ziyaretçilerin konforu ve rahatlığı sağlamamış ve bununla birlikte üst düzey kültürel etkinlikler düzenlemeyi mümkün kılan bir konferans salonu, sergi alanı ve kafe oluşturuldu. Tarihi mekanın tüm ihtiyaçları karşılayan modern yapısı, XXI. yüzyıl teknolojisi ile birlikte ziyaretçilerin bilgilenmeleri ve eşsiz bir atmosferi deneyimlemeleri sağlandı. Mimari restorasyonunun yanı sıra türbe, peyzaj alanıyla da sofistike bir tasarım ile şehrin merkezinde maneviyatıyla huzurlu bir ortam sunuldu. Gül Baba Türbesi restorasyon çalışmaları, aynı zamanda etrafında yer alan ve Budapeşte’nin önemli turistik sokaklarına da taşarak, bölgenin turistik olarak gelişimine katkı sağladı.

Türbe binası ve çevresiyle uyumu

Türbenin Mükemmeliyet Ödülleri’ne layık görülmesi ile ilgili olarak Uluslararası Gayrimenkul Federasyonu jürisi de değerlendirmede bulundu: “Proje sadece türbe binasının kendisini ve yakın çevresini yenilemekle kalmayıp aynı zamanda mimari ve peyzaj mimarisini de birleştiren bütünsel yaklaşımı sayesinde, tüm kompleks yeni bir görünüme sahip olmuş ve geçmişte büyük ölçüde ihmal edilen çevredeki sokakların da yenilenmesini sağlamıştır.”

Gül Baba Türbesi Mirasını Koruma Vakfı Hakkında:

Gül Baba’nın sahip olduğu değere sahip çıkmak, türbeyi geleceğe taşımak ve dünyaya tanıtmak, iki ülke arasındaki tarihi değerlere sahip çıkarak kültürel ve sosyal yaşama katkıda bulunmak amacıyla “Gül Baba Türbesi Tarihi Mirasını Koruma Vakfı” kuruldu. Gül Baba Türbesi ve bulunduğu bölgenin sahip olduğu kültürel değerleri korumak ve bununla ilgili ortaya çıkabilecek olan kamusal görevleri yerine getirmek, Gül Baba Türbesi ve çevresini üstün değerlerle geliştirmek, amacına uygun kullanmak, işletmek, Macaristan ve Türkiye arasındaki ilişkileri başta kültürel olmak üzere her alanda geliştirmek amacına yönelik olarak, Macaristan Hükümeti Dışişleri Bakanlığı’na bağlı olarak kurulan Vakfın Başkanlığı’na aynı zamanda DEİK Türkiye – Macaristan İş Konseyi Başkanı olan Adnan Polat getirildi. Vakıf yaptığı çalışmalar kapsamında Gül Baba Müzesi’ni de faaliyete geçirdi. Vakıf, Macaristan ve Türkiye’de halkların buluşmasında en önemli araç olan kültür ve sanat etkinliklerinin yanı sıra kitap yayınları, paneller ve söyleşilerle Gül Baba adının yaşatılmasına dönük faaliyetlerini sürdürüyor.

Gül Baba Hakkında:

Gül Baba, Osmanlı Padişahlarıyla Avrupa’ya gerçekleştirilen seferler sırasında Osmanlı ordusuna eşlik eden bir Bektaşî dervişidir. Adında yer alan „gül” terimi, Gül Baba’nın Allah’ı derin ve aşkın bir şekilde tanıyan bir derviş olduğunu ve zamanının tasavvuf geleneklerine dayanan manevi bir rütbeyi işaret etmektedir.

Gül Baba, 1541 yılında Kanûnî Sultan Süleyman ile Budin’e gelmiştir. Efsaneye göre, 2 Eylül 1541 tarihinde şehrin fethi onuruna düzenlenen Şükran Günü’nde vefat ettiğine inanılmaktadır. Padişah, saygı duyulan dervişin cenazesine katılmış ve Gül Baba’yı şehrin koruyucu azizi olarak ilan etmiştir. Gül Baba’nın kabrinin üzerine türbeyi, 1543-1548 yılları arasında 3. Budin Beylerbeyi inşa ettirmiştir.

Polat Holding, Piyalepaşa İstanbul projesinin inşasına başlarken semti anlatan bir kitap hazırlatmış, bir de resim sergisi açmıştı. Tarihe, kültüre ve sanata duyarlı bu yaklaşımın devamı uzaklardan, ta Budapeşte’den geliyor. Yakın arkadaşı Suat Gökhan Karakuş ile 28-29 yıl önce Macaristan’a lojistik merkezi kurmak için giden Polat Holding Yönetim Kurulu Başkanı Adnan Polat, bu ülkede tarihi mekanları ihya etmenin yanısıra ticaretten hukuka, lobicilikten turizme kadar çok yönlü bir performans sergiliyor.

Polat: “Gül Baba, Galatasaray’ın manevi kurucusu”

Merzifon’da dünyaya gelen, bir rivayete göre 1481 yılında 2. Beyazıt’a şehzadelerin ve geleceğin devlet adamlarının yetiştirilmesi için Galatasaray Lisesi’ni kurduran Gül Baba, iki ülke arasındaki sevgi bağını, hoşgörüyü, birlikte yaşayabilmenin tohumlarını 1531’de gönüllere serpmek üzere Kanuni Sultan Süleyman’ın emriyle Budapeşte’ye gidiyor. Elinde tahta kılıcı, başında sarı kırmızı gülü ile her daim Gül Baba diye anılan dede, yüz yılı aşan ömrünün son senelerini Budin’de geçiriyor.

1541 yılında Budin Savaşı’nda şehit düşen Gül Baba’nın cenaze namazını Şeyhülislam Ebussuud Efendi’nin kıldırdığı ve 200 bin kişinin katıldığı rivayet ediliyor. Budapeşte’de, Tuna’ya ve Peşte’ye nazır, çok güzel manzaralı bir tepeye gömülen Gül Baba’nın 1543-1548 yılları arasında yapılan türbesi Avrupa’nın en kuzeyindeki Osmanlı dönemi eseri olma özelliğini taşıyor.

Galatasaray Lisesi’nin ve spor kulübünün manevi kurucu olması ve birisi sarı diğeri kırmızı olmak üzere daima sarığına iki gül takması, Adnan Polat’ı can evinden vuruyor.

Gönül erine hizmet ediyor

Ticari faaliyetleri için sürekli olarak Macaristan’a girip gelen Polat, işlerinin yanı sıra tarihi mekanları bulup, araştırıp, bakımlarını üstleniyor. Cumhurbaşkanlığı esnasında Süleyman Demirel’e türbenin durumunu aktaran ve destek isteyen Polat, ısrarını Turgut Özal ve Recep Tayyip Erdoğan’ın cumhurbaşkanlıklarında da sürdürüyor. 2013’te Tayyip Erdoğan’ın Budapeşte seyahatinde türbeyi ziyaret etmesi, dönüm noktası oluyor. Sonrasında Polat, uzun zamandır aklında olan ve yıllarını alan bir mücadeleye girişiyor. Macaristan’da vakıf kurulması ve türbenin restorasyonu için Macaristan Başbakanı Viktor Orbán’ın yardımı ile kanunlar değiştiriliyor.

Türkiye’den TİKA ve Macaristan’ın gayrimenkullerinden sorumlu devlet kurumunun özverili çalışması ile Gül Baba Vakfı kuruluyor. İki yıllık çalışma meyvesini verirken türbenin külliye ve çevresi tüm ihtiyaçlara cevap verecek nitelikte restorasyonu tamamlanıyor. Recep Tayyip Erdoğan ve Macaristan Başbakanı Victor Orban’ın katılımı ile Ekim 2018’de Gül Baba Türbesi açılıyor.

Macaristan’daki Meryem Ana

Normalde yılda 3-4 bin kişinin ziyaret ettiği bir mekan olan türbe, restorasyondan sonra 10 binden fazla ziyaretçi çekmeye başlıyor. Gül Baba Vakfı’nın başkanlığını da yürüten Polat, “Organizasyonumuz yeni yerleşiyor. Daha yapılacak çok şey var. Ama amacımız şu; Biz ecdadımızdan kalan bu eserleri, elimizden geldiği kadar devletimizin ve Macar devletinin katkılarıyla hem Macaristan’a hem ülkemize kazandıracağız.

Victor Bey, Gül Baba ile gurur duyduğunu belirtti. Galatasaray Kulübü’nün manevi kuruculuğu dışında burada birlik beraberlik sağlık ve hoşgörünün sembolü oldu. Ziyarete gelenlerin büyük çoğunluğunu Hristiyanlar oluşturuyor. Bu güzelliğin aynısını İzmir Efes’te de görmek mümkün. İnsanlar hoşgörü ve gönül bağı ile bağlanıyor.” diyor.

Devamı gelecek

Polat, 600 civarında Osmanlı eserinin bulunduğu iddia edilen Macaristan’ın farklı bölgelerinde, Mohaç’ta veya Zigetvar’da restorasyonlara devam edileceğinin müjdesini veriyor. Macarların Türkleri çok sevdiğine atıfta bulunan Polat, “Avrupa’da Türkleri gerçekten seven ender ülkelerden biri. Bir keresinde Buda Kalesi’nde dolaşırken küçük bir mezar gördük, araştırdık. Son Osmanlı paşası Arnavut Abdurrahman Paşa’nın mezarı olduğunu gördük. Üstüne kim olduğunu yazıp çevresini toparladık. Daha sonra mermere bizim yazdığımız yazının altına şunu yazmışlar Macarca, ‘Kahraman düşmanımızı saygıyla selamlıyoruz.’ İnanın ki içimden ağlamak geldi. Siz de tanıdıkça anlayarak daha fazla sevgi besleyeceksiniz.” dedi.

Türkiye Macaristan ilişkisinde Polat’ın emeği

DEİK Türkiye Macar İş Konseyi Başkanı olarak kendi misyonunu ‘ticari, kültürel, sportif ve turizm anlamında geliştirmek’ diye tarif eden Polat, görevini layıkıyla yerine getirenlerden… Zamanın başbakanı Davutoğlu ve Victor Orban’ın ısrarı ile aldığı görevde Polat, iki ülkenin ilişkilerini yeniden kurdu, geliştirdi ve bambaşka mecralara taşıdı.

Ulaşım ve ticaret güçleniyor

Dört senede İstanbul’dan Budapeşte’ye haftada 3 olan uçak seferi günde 5 uçağa çıktı, altıncı uçak da yolda. İki ülkenin ticaret hacmi 4 sene evvel 2 milyar dolardı, şu an 3 milyarı geçti, hedef 5 milyar doları bulmak. 4 sene evvel buradaki Türk yatırımları 80 milyon euro civarındayken şuanda 1.5 milyar euroya çıktı. Her iki ülkenin yöneticilerinin ve iş damlarının gayreti sonuç vermeye başlarken Adnan Polat Türk işadamlarına Macaristan’ı Avrupa’da üs olarak tavsiye ediyor.

Kitabını yazdıracak

Polat, “Gül Baba ile ilgili kafamızda güzel fikirler var. Önümüzdeki yıl tarihçilere Gül Baba kitabı ile ilgili çalışmalar yaptıracağız. Ondan sonraki sene Muhteşem Süleyman’da olduğu gibi TV dizileri yapmayı düşünüyoruz. İki ülkeyi birbirine yaklaştırmak daha farkındalık yaratmak için çalışıyoruz.”

Erdoğan, “Abartmışsınız”

Açılışta türbenin çok fazla sarı kırmızı ile donatılması ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bir Fenerbahçeli olarak “Abartmışsınız” demesi, hoş bir anı olarak belleklerde tazeliğini koruyor. Polat, “Biliyorsunuz ki kendisi Fenerbahçeli. Hakikaten biraz abartılıydı ama çok güzel bir açılış oldu.” diyor.

Hüseyin Belibağlı-Emlaknews.com.tr

Gül Baba Vakfı Başkanı Adnan Polat Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de vakfın restore ettiği Gül Baba türbesini emlak basını mensuplarıyla birlikte ziyaret etti.

Türkiye ve Macaristan hükümetlerinin iş birliğiyle restorasyonu yapılan Gül Baba Türbesi ve Kültür Merkezi’nin, açıldığı ilk haftada binlerce kişiyi ağırladı.

Türbede sanatseverlerin ilgisine sunulan, ”Macaristan’da Osmanlılar”, ”Dervişlerin Dünyası”, ”Gül Baba”, ”Hatıraların Gül Babası” ve ”Macarların Gül Babası” başlıklı sergiler de büyük ilgi görüyor.

Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) tarafından hazırlanan, Macaristan’da bulunan Osmanlı dönemine ait çeşitli objeler ve bilgi panoların yanı sıra dervişlerin kullandığı eşyalar, kıyafetler ve arşiv belgelerini de kapsayan serginin binlerce kişi tarafından ziyaret edildiği belirtildi.

Dünyanın en çok ziyaret edilen müzeleri arasında yer alan, sanat ve mimarlık tarihi bakımından dünyanın en önde gelen anıtlarından Ayasofya’nın önemli özelliklerini ve geçirdiği değişimlerini anlatan ”Aya Sofya Sergisi” de büyük ilgi gördü.

Bir haftada yaklaşık on bin kişi ziyaret etti

Açıklamada, ifadesine yer verilen Gül Baba Vakfı Başkanı Adnan Polat, şunları kaydetti:

”Son bir haftadır Gül Baba’nın birleştirici gücünü deneyimliyoruz. Eskiden yılda sadece toplam iki-üç bin kişi ziyaret ederken, şimdi açıldığı ilk hafta din, dil, ırk, mezhep, yaş fark etmeksizin yaklaşık on bin kişi ziyaret etti. İnanılmaz büyük bir mutluluk ve gurur. Bunu daha da ileriye taşımamız lazım. Dolayısıyla Gül Baba Vakfı olarak çalışmalarımız sadece Türbe ve Kültür Merkezimiz ile değil, gerçekleştireceğimiz farklı kültürel, sanatsal ve akademik projelerle hem Türkiye’de hem de Macaristan’da devam edecek.”

Gül Baba

Gül Baba’nın, 2 Eylül 1541’de Kanuni Sultan Süleyman’ın Budin seferi sırasında vefat ettiği belirtiliyor.

Tarihi kayıtlara göre Kanuni Sultan Süleyman, Gül Baba’nın cenaze namazına bizzat katıldı.

Gül Baba Türbesi 1543-1548 döneminde 3. Budin Beylerbeyi olan Yahya Paşazade Mehmet Paşa tarafından yaptırıldı.

Türk-Macar dostluğunun sembolü kabul edilen ”Budin’in manevi bekçisi” Gül Baba Türbesi, başkent Budapeşte’de Gül Tepesi (Rozsadomb) olarak bilinen bölgede yer alıyor.

AA