İlçenin lokasyon gücünün her daim talep oluşturmada etkin olduğunu kaydeden Emlakjet Genel Müdürü Gizem Moral Kunter, “Bunun ötesinde özellikle sahil boyunca devam eden hattı ve bu hat üzerindeki muhteşem tarihi yapılar semti ticari olduğu kadar tarihi, mistik dokusuyla da öne çıkarıyor. Dolayısıyla hem ticari işletmeler hem de oturum amaçlı yer arayanların ilk tercih nedeni Beşiktaş oluyor” dedi. Kunter, bu yoğunluğa ilçe sınırlarında bulunan Yıldız Teknik Üniversitesi başta olmak üzere İstanbul Teknik Üniversitesi gibi okullar da eklendiğinde özellikle Eylül – Ekim dönemlerinde ayrıcalıklı bir kiralık emlak piyasası oluştuğunu belirtti.

Fiyatlar sahil hattında pahalı, Sinanpaşa ve Abbasağa’da daha makul

Kunter’in verdiği bilgiye göre, Beşiktaş’ta yıllık ortalama artış oranlarıyla karşılaştırıldığında değeri % 40 oranında artıran bölgeler Ulus ve Nispetiye olurken, değerini % 23 oranında artıran Balmumcu gibi bölgeler de yer alıyor. Dövizdeki hızlı dalgalanmanın etkisiyle ortalama satış metrekaresi 30 bin TL olan Bebek’te metrekare fiyatları 42 bin TL seviyesinde seyrediyor.

İlçe sınırlarında bulunan sahil hattında değerler ortalamanın çok üzerinde seyrederken ilçe merkezi olarak adlandırılan Sinanpaşa, Vişnezade gibi bölgelerde daha makul fiyatlar görülüyor. Bölgede her nokta hareketli olmakla beraber A Plus kesim Balmumcu’dan başlayıp Zincirlikuyu Büyükdere üzerinden Levent ve Ulus’a devam eden hattı ve bunun yanında sahil kesimini, B grubu ise ilçenin köklü noktaları olan Cihannüma, Sinanpaşa’dan başlayıp Yıldız’a devam eden hattı daha çok tercih ediyor.

Beşiktaş/bölge- Satılık daire metrekare satış fiyatları (ortalama)

Abbasağa ve Cihannüma 6.500 TL
Sinanpaşa 5.900 TL
Muradiye 6.300 TL
Gayrettepe 8.750 TL
Türkali 7.000 TL
Dikilitaş 10.000 TL
Etiler 15.000 TL
Ortaköy 32.000 TL

Beşiktaş/bölge- Kiralık daire metrekare satış fiyatları (100 metrekare)

Abbasağa ve Cihannüma 2.800 TL
Sinanpaşa 2.800- 3.100 TL
Muradiye 2.600 TL
Gayrettepe 2.500 – 2.800 TL
Türkali 2.700 TL
Dikilitaş 2.750 TL
Etiler 3.100 – 3.350 TL
Ortaköy 2.900- 3.200 TL

Genç ve çalışan nüfus Dikilitaş ve Gayrettepe’yi seçiyor

İlçe nüfusunun % 18’ini 18-35 yaş grubu oluşturduğunu belirten Kunter, “İlçede 190.000 nüfusun genel ortalama yaşı 39. Eğitim seviyesi en yüksek ilçelerimizden biri olan Beşiktaş’ta nüfusun % 39’u üniversite mezunu. İlçede konutta genç ve çalışan nüfusun en çok tercih ettiği lokasyonlar Dikilitaş, Gayrettepe ve civarı. Bu bölgelerde otopark sıkıntısı olduğu için özellikle kiralamalarda otopark büyük bir artı haline geliyor. Öğrenci sirkülasyonu açısından en yoğun noktalar ise Yıldız, Vişnezade, Sinanpaşa gibi çarşı içine yakın ve ulaşım ağının merkezi olan noktalar. Ancak ilçe merkezinden Yıldız ve yukarı hatta çıkıldıkça kiralar da satış fiyatları da artış gösteriyor. İlçenin köklü noktalarında ilçenin toplam nüfusunun % 26’sını oluşturan 55 ve üstü yaş grubu da uzun yıllardır yer değiştirmeden köklü şekilde ikamet ediyor” değerlendirmesinde bulundu.

Etiler, Ortaköy ve Balmumcu her zaman talep görecek

Beşiktaş’ta özellikle Etiler, Balmumcu, Ortaköy gibi lokasyonların emlak sektöründe her zaman tavan yapan bölgeler olduğunu belirten Kunter, 2018 yılı sonuna gelindiğinde bölge genelinde satılık ve kiralık fiyatlarında % 5 oranında daha artış görülebileceğini, bu oranın bölgede pek çok satılık değer dövize endeksli olduğu için dövizdeki yükselişle beraber hesaba katıldığında reelde % 15’e yaklaşabileceğini kaydetti.

Emlak danışmanları için kozmopolit bir bölge

Emlakjet olarak İstanbul’da Kadıköy gibi Beşiktaş’ın da odaklandıkları ilçelerin başında geldiğini belirten Kunter, ilçeyi emlak danışmanları için ‘kozmopolit bir bölge’ olarak tanımladı. Bu nedenle ilçede semt bazlı uzmanlıkların ön plana çıktığını ifade eden Kunter, “İlçede hem hitap edilen noktaların kitleleri hem de değerleri birbirinden çok farklı. Emlak danışmanları emlak sektöründe paylaşılmış pasta ya da oturmuş bölge olarak tabir edilen Çarşı için, Vişnezade, Sinanpaşa gibi köklü bölgeler yerine aslında yine oturmuş ama rantın çok yüksek olduğu Ulus, Etiler gibi A Plus noktaları tercih ediyor” dedi.

Emlakjet verilerine göre Beşiktaş’ta aramalar ve talep nasıl?

Emlakjet verilerine göre, Beşiktaş Ağustos ayında % 70 kiralık, % 30 oranında satılık daire araması yapılan bir ilçe. Eylül ayının ilk haftası ise yine % 76 ile kiralık daire araması önde gidiyor. Ağustos ayında kiralık daire aramasının bir önceki aya göre % 11, satılık daire araması % 15 oranında azaldığını belirten Kunter, “Bunda hem bayram etkisi, hem Ağustos ayının sektör adına mevsimsel olarak durgun geçmesi etkili olmuş olabilir. Çünkü ilçede kiralık daire araması Temmuz’da bir önceki aya göre % 25, satılık daire araması ise % 15 artmıştı” yorumunu yaptı.

Emlakjet verilerine göre, Beşiktaş’ta en güncel verilerle satılık daire ilanlarının ortalama değerleri 690 bin TL ile 4.093.625 TL arasında değişirken, kiralik daire ilanlarının ortalama değerleri 2.500 ile 12.500 TL arasında değişti. Arama trendlerine bakıldığında ise Beşiktaş’ı % 28 payla en çok 25-34 yaş arası kullanıcılar ararken onu % 20 payla 34-45 yaş arasındaki kullanıcılar izledi. 2+1 daireler ise en çok aranan daire tipi oldu.

Beşiktaş, Kadıköy, Üsküdar gibi şehrin köklü merkezlerinde taleplerin her zaman yoğun olduğunu belirten Kunter, “Özellikle Beşiktaş ve Kadıköy’de artan kira bedellerine erişmekte zorlanan öğrenciler, taleplerini şehre ulaşımı kolay olan alternatif bölgelere çevirdi. Üniversitelere yakın lokasyonlar arasında Emlakjet üzerinden en çok arananların başında bu yıl Bahçelievler var.

İstanbul Kültür Üniversitesi Şirinevler Kampüsü, Marmara Üniversitesi Bahçelievler Kampüsü ve Okan Üniversitesi Bahçelievler Kampüsü bu ilçede yer alıyor. Öğrencilerin bu ilçeyi aramalarında Emlakjet’taki kiralık daire ilanlarında en uygun ortalama kira değerinin 1.450 TL ile Bahçelievler’de olmasının etkisi var. Emlakjet verilerine göre, kiralık daire aramalarında Bahçelievler’i sırayla Fatih, Kartal, Şişli, Maltepe ve Üsküdar-Kadıköy ve Küçükçekmece takip ediyor” değerlendirmesini yaptı.

Kunter, bu yıl öğrencilerin Bahçelievler, Fatih, Maltepe, Kartal ve Avcılar gibi ulaşım imkânı olan ve daha uygun kira bulabildikleri ilçelere yönelmesinde merkezdeki yüksek kiralar kadar son dönemde ekonominin izlediği seyir ile doğalgaz ve elektriğe gelen % 9’luk zammın da payının büyük olduğunu sözlerine ekledi.

Üniversitelerin arama yaptıkları ilçeler ve Emlakjetteki ortalama metrekare ilan değerleri

Beşiktaş3.000 TL
Sarıyer2.750 TL
Bakırköy2.950 TL
Şişli2.650 TL
Kadıköy 2.400 TL
Beyoğlu 3.100 TL
Fatih 1.900 TL
Üsküdar2.100 TL
Zeytinburnu 2.000 TL
Ataşehir1.875 TL
Maltepe1.650 TL
Beykoz1.950 TL
Bahçelievler1.450 TL
Kartal1.550 TL
Küçükçekmece 1.675 TL

Yakınında Ara ile öğrenciler en çok bu üniversitelere yakın evleri aradı

Üniversite öğrencileri için kiralık daire aramasında ulaşım imkanları ve uygun fiyat iki önemli kriter. Özellikle metro ve metrobüsle ulaşılabilecek kampüsler, en çok aranan lokasyonlar… Burada 2018 yılının ilk yarısında kullanımını ikiye katlayan ve Emlakjet’in sektöre getirdiği en önemli yenilik olan ‘Yakınında Ara’ özelliği, öğrencilere önemli bir rehber oldu. Karmaşık arama sürecini tek adıma indirerek hızlı, kolay ve keyifli bir konut arama deneyimi sunan özellik, arama kutusuna istenilen okulun ya da hastane, metro durağı, AVM gibi merkezlerin ismini yazarak en yakın ilanlara ulaşmayı mümkün kılıyor. Öğrenciler aradıkları evle ilgili pek çok seçeneği nokta atışı bulabiliyor.

Öğrencilerin Emlakjet’te ‘yakınında’ en çok ev aradığı üniversiteler ise şöyle:

•İstanbul Üniversitesi – Avcılar Kampüsü
•Marmara Üniversitesi – Göztepe Yerleşkesi
•İzmir Ekonomi Üniversitesi
•Mersin Üniversitesi
•Akdeniz Üniversitesi
•Ankara Üniversitesi Cebeci Kampüsü
•Mersin Üniversitesi
•Dokuz Eylül Üniversitesi – Tınaztepe Yerleşkesi
•İTÜ Taşkışla Kampüsü
•Bilgi Üniversitesi
•Ege Üniversitesi
•Bahçeşehir Üniversitesi
•Boğaziçi Üniversitesi Hisarüstü Metro İstasyonu

“7 aylık satışlara toplam olarak bakıldığında ise satış adedi 770.232’den 769.910 adede gerilese de fark % 1 bile değil, % 0,04 oranında, bir önceki yılın aynı dönemine göre paralel seyretti diyebiliriz. Türkiye genelinde ilk defa satılan konut sayısı bir önceki yılın aynı ayına göre % 6,8 artarak 57.617, ikinci el konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre % 7 artış göstererek 66.261 oldu. Birinci ve ikinci el böylece adetsel bazda yıl içindeki en yüksek rakamlarına ulaştı. Toplam konut satışları içinde ilk satışın payı % 46,5, ikinci elin payı % 53,5 oldu. Bu paylar ise geçen yıl ile neredeyse başabaş seviyeyi yakaladı. 7 aylık satışlara bakıldığında ise ilk satışlar % 1,8 azalışla 356.494 adede gerilerken, ikinci el % 1,5 azalışla 413.416 adede geriledi.”

İpotekli 7 ayda % 18 düştü, 232.210 adede geriledi

Türkiye genelinde ipotekli konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre % 21,2 oranında azalış göstererek 30.405 oldu. Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı % 24,5 olarak gerçekleşti. İpotekli satıştaki fark, özellikle Haziran ile kıyaslayınca çok dramatik. Haziran’da % 35,3 artan ipotekli satışı, toplam içindeki payını 39,9’a taşırken, Temmuz’da % 21,2 azalışla payı % 24,5’e geriledi. Bunun da nedenleri mevsimsellik, ekonomik şartlar ve faiz indiriminin ve kampanyaların olmaması olarak öne çıkıyor… 7 aylık toplam ipotekli satışa baktığımızda ise ipotekli satışta geçen yılın aynı dönemine göre % 18 azalışla 232.210 adede gerilediğini görüyoruz.

Yabancıya satış artışı 7 ayda % 30’u buldu, Bursa, Yalova ve Trabzon öne geçti

Yabancılara yapılan konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre % 65,6 artarak 2.858 oldu. 7 aylık satışlara bakıldığında ise yabancıya satış % 30’u buldu (% 29,6). Yabancılara satışta getirilen teşviklerin yanında mevsimsellik de bu rakamın yükselmesinde etkili oldu. Yabancıların konut aldığı şehir sıralamasında ise İstanbul ve Antalya’dan sonra Bursa, Yalova ve Trabzon’un gelmesi ve Aydın, Muğla, Ankara ve Mersin gibi şehirleri geride bırakması da dikkat çekti. 7 ayda yabancıya satışlar Bursa’da 988, Yalova’da 725 ve Trabzon’da 648 adet oldu.

Kiralık dairenin yıldızı yükselmeyi sürdürüyor

Emlakjet verilerine göre, ilk 6 ayda olduğu gibi Temmuz’da da talebin yönü kiralık daire araması yönünde oldu. Satılık daire araması Haziran’a göre % 6 oranında azalırken, kiralık daire araması % 10,8 oranında arttı. Günlük kiralık dairedeki artış ise % 29 seviyesinde gerçekleşti. Kiralık dairedeki artışta hem mevsimsellik etkisini, hem ekonomik şartların alıcılar üzerindeki etkisini görebiliyoruz. Ağustos’ta asıl hareketin görüldüğü ancak Temmuz’da da etkilerin başladığı öğrenci talebini de gözardı etmemek gerekir.

Emlakjet’teki ilan değerleri Temmuz’da ne oldu?

Emlak ofisleri ve bireyler tarafından oluşturulmuş 500 bine ulaşan satılık ve kiralık emlak ilanından oluşan bir veri tabanına sahip olan Emlakjet’te Temmuz’da ortalama ilan değer aralıkları, kiralık dairede 1.100 ile 2.250 TL arasında, satılık dairede 235 bin ile 530 bin TL aralığında gerçekleşti.

Satılık dairede Beylikdüzü, kiralık dairede Bahçelievler öne çıktı

Temmuz ayında İstanbul’da satılık dairede Beylikdüzü, Esenyurt, Bahçelievler, Silivri ve Kadıköy, kiralık dairede ise Bahçelievler, Beylikdüzü, Küçükçekmece, Kadıköy ve Pendik, sırayla en çok aranan 5 ilçe arasında yer aldı.

İlk yarıdaki 2+1 ve 3+1 daire trendi, yerini 1+1’e bıraktı

Bu dönemde özellikle ilk 6 ayda 2+1 ve 3+1 dairelerde toplanan talebin, 1+1 dairelere kaydığını gözlemledik. Öğrenci eğiliminin yanı sıra, 1+1’lerin bu dönemde en ulaşılabilir daireler olması, bunda etkili oldu.

Anadolu şehirlerinin gelişme potansiyeli artıyor

Temmuz’da gayrimenkul sektörünün nabzının attığı İstanbul’un yanı sıra Balıkesir, Muğla, Bursa, Konya ve Gaziantep gibi şehirlerin arama trafiklerinin arttığını gözlemledik. Bu da Anadolu şehirlerinin gayrimenkulde giderek gelişen potansiyelinin bir göstergesi. Sektörde Anadolu illerinde ihtiyaç devam ediyor. Anadolu şehirlerinde büyük şehirlere göre daha uygun fiyatla konut satın alınabilmesi de burada hareketi güçlendiriyor.

‘Hedefler umut verici ancak uygulamaları görmek gerekli’

Sektörün öngörülebilirliği yeniden güçlendirerek yatırım ortamını iyileştirecek yeni bir yol haritasına olan ihtiyacının sürdüğünü belirten Kunter, “Geçtiğimiz günlerde Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum’un, ekonomik dalgalanmanın durulması, müteahhitlerin yetkinliklerine göre sınıflandırılması, ucuz konut üretimi için kaynak temin edilmesi, bina tamamlama sigortasının yaygınlaştırılması ve yatırımcıların kazanılmış haklarının korunmasına dair hedeflerini paylaşması, sektör adına umut verici. Bununla birlikte yine sektörün çatı örgütlerinin bu yıl konut kredisi faizini % 1’in altına çekecekleri ikinci bir kampanya atağına geçecek olmaları, Eylül’den itibaren stokları olumlu etkileyecektir. Bu noktada KDV ve tapu harcında indirimin kalıcı hale getirilmesi ya da en azından yıl sonuna kadar uzatılması yine beklentiler arasında” değerlendirmesini yaptı.

Cumhurbaşkanlığı Yönetimi’nin ilk 100 gün programında yer alan Emlak Bankası’nın konut, arsa ve gayrimenkul ağırlıklı çalışacak olmasının da sektöre katma değer sağlayacağını belirten Kunter, “Yılın ikinci yarısı da döviz, faiz ve enflasyondaki yükseliş doğrultusunda ilk yarıya benzer geçiyor. Döviz artışı, her ne kadar inşaat malzeme ihracatı ve yabancıya satış açısından katkı doğursa da, inşaat maliyetlerini yukarıya çekmesi açısından büyük bir sıkıntı doğuruyor. Burada sektör önderlerinin liderlik ettiği üzere yerli malzeme kullanımı teşvik edilirse, bu alıcılara da olumlu yansıyacaktır” dedi. Yeni ekonomik programın konut sektörünün desteğini alarak sürdürmesinin 200 civarında konut yan sanayine destek vermenin dışında her yıl 1 milyon adet yeni konut ihtiyacının da önünü açmak anlamına geleceğini hatırlatan Kunter, burada ise hükümetin açıkladığı ekonomi programının somut uygulamalarının ve bunların etkilerinin bir an önce görülmesi gerektiğini sözlerine ekledi.

Sektör ihtiyaç analizine odaklanmalı

İnşaat firmalarının ellerindeki stokları eritme hedefi sürecinde yeni proje üretimini bir miktar ertelediğine dikkat çeken Kunter, değerlendirmesine şöyle devam etti: “Stoğun bugün birikmesindeki en önemli etkenlerden biri de inşaat firmalarının arzlarını belli bölgelerde çoğaltması ve buralarda benzer projeler arasından sıyrılamadan hedef kitleleriyle buluşamaları. Özellikle lüks konut alıcı ve yatırımcısının son 3 yılda beklentileri değişti. İhtiyaç analizleri her kitle açısından doğru yapılmalı. Bunun yanı sıra önümüzdeki dönem makul fiyatı sunabilen firmaların da dönemi, bu yüzden doğru fiyatı koymak ve bunun için değer analizlerini de sağlıklı yapmak çok önemli.”

Emlakjet Genel Müdürü Gizem Moral Kunter, ilk yarıya ilişkin Emlakjet verilerini 10 başlıkta şöyle aktardı:

Konut araması ilk yarıda % 35 arttı, hareket son 2 ayda

Emlakjet verilerine göre 6 ayda online konut aramasında % 35 artış oldu. Konuta yatırım talebi, yüksek faiz ve azalan reel getiri nedeniyle ilk 4 ayda fiilen daralma eğilimi gösterse de, online konut araması aslında bitmedi. Bu, konutta uygun şartlar oluştuğunda harekete geçecek bir talebin hala olduğunu gösteriyor. Nitekim Mayıs ve Haziran’da Emlakjet verilerine göre konut araması % 23 artış gösterdi. Bu da konut alıcılarının KDV teşviği, bankaların faiz indirimi ve markalı konut projelerinde % 20 fiyat indirimi kampanyalarına olan duyarlılığını gösteriyor.

Kiralık konut aramasını ilk yarıda neredeyse yarı yarıya artırdık

Emlakjet verilerine göre konut aramasının kırılımları incelendiğinde, satılık daire araması ilk yarıda, geçen yılın ilk yarısına göre % 17 artarken, kiralık konut araması aynı dönemde % 47 yükseldi. Ailelerin Haziran’daki mahalli yerleştirme sınavı öncesinde iyi okullara yakın ev arayışı bu yıl Mart ve Nisan aylarında başlayıp düğün sezonu da eklenince, Mart’ta kiralık daire araması aylık bazda % 20, Nisan’da ise aylık bazda % 14 arttı. Kiralık daire araması oranının altında seyreden satılık daire araması da yine Mayıs’ta teşviklerin etkisiyle kendi içinde artış trendini yakaladı.

En çok 25-34 yaşları arama yaptı, 2+1 ve 3+1 en çok arandı

Emlakjet verilerine göre, ilk yarıda online konut araması yapan kullanıcıların % 50,48’i erkek, % 49,52’si kadın, neredeyse başabaş arama söz konusu oldu. En çok aranan gayrimenkullere bakıldığında satılık konuttan sonra arsa gelirken, konut arayanların % 72’si 2+1 ve 3+1 daireleri tercih etti. Konut araması yapanların yaş aralığına bakıldığında ise kullanıcıların % 29’u 25-34 yaş aralığında olurken, % 24’ü 35-44 yaş, kalanı ise 44 yaş üstü olarak gerçekleşti. Fiyat talebinde ise daire araması yapanların hala % 80’inin üzerinde bölümünün 350 bin TL altında daire aradığını söyleyebiliriz.

Hem kiralık, hem satılık daire aramasının gözdesi Beylikdüzü oldu

Emlakjet verilerine göre İstanbul’da ilk 6 ayda kiralık dairede en çok aranan 5 ilçe sırayla Beylikdüzü, Bahçelievler, Pendik, Küçükçekmece ve Esenyurt olurken, Emlakjet’teki ortalama kiralık daire ilan değerleri bu bölgelerde sırayla 1.200, 1.700, 1.300, 1.650 ve 1.100 TL olarak yer aldı. Satılık dairede en çok aranan 5 ilçe sırayla Beylikdüzü, Esenyurt, Bahçelievler, Silivri ve Ümraniye olarak sıralanırken, Emlakjet’te bu bölgelerdeki ortalama satılık ilan değerleri ise sırayla 250 bin, 200 bin, 398 bin, 275 bin ve 375 bin TL olarak listelendi. Beylikdüzü’nün hem satılık, hem kiralıkta aranan bir lokasyon olmasının en büyük nedenleri arasında bölgedeki konut projelerinin özellikleri, merkeze kıyasla uygun fiyat ve ulaşım projeleri gösteriliyor.

Satılık dairede İzmir’in yerine bu kez Aydın geçti!

Emlakjet’te ilk yarıda en çok satılık konut aranan il sıralamasında ise geçen yıllardan farklı olarak Aydın’ın İstanbul ve Ankara’dan sonra üçüncü sırada yer alan İzmir’in yerini alması dikkat çekiyor. Verilere göre Emlakjet’te en çok konut aranan ilk 5 şehir, İstanbul, Ankara, Aydın, İzmir ve Antalya olarak sıralanıyor.

Endeksa’nın Ağustos verisine göre son 4 yıldaki % 88 seviyesindeki konut satış fiyat artışı ile en çok kazandıran 5 şehir arasında yer alan Aydın, tarihi ve turistik güzellikleri olan Didim ve Kuşadası ile öne çıkıyor. Kuşadası, özellikle doğal güzellikleri, tarihi dokusu, kruvaziyer limanının bulunması, İzmir Havalimanı’na, Selçuk’ta yer alan Efes açık hava müzesine ve Meryem ana evine olan yakınlığı ile son dönemde Körfez ülkelerinden gelen turistlerin gözdesi…

İşte ilk yarıda potansiyel vadeden ilçeler

Emlak Konut GYO’nun THY işbirliğiyle en az 10 bin konutluk proje gerçekleştireceğini duyurduğu Arnavutköy, yeniden gündeme geldi. 3. Havalimanı ve Kanal İstanbul’a yakınlığıyla önemli lokasyonlardan biri olan ilçede son 5 yılda konut değerleri % 120 arttı.

Atatürk Havalimanı’nın Central Park’ı 3’e, Hyde Park’ı 8’e katlayabilecek ölçüde yeşil alana dönüşmesi potansiyelinin, Bakırköy başta olmak üzere en çok havaalanına 5 kilometre mesafedeki 5 ilçedeki konut değerlerini pozitif yönde etkilemesi bekleniyor. Bu ilçeler Avcılar, Bağcılar, Bahçelievler ve Küçükçekmece ile Bakırköy.

Emlakjet verilerine göre, Kadıköy’de, yılın ilk yarısında geçen yılın aynı dönemine göre kiralık daire aramasında % 12 yükseliş var. Aramalarda kadınların önde olduğu Kadıköy’ü konutta en çok arayan yaş grubu ise hem 55 yaş ve üstü, hem de 25-34 yaş aralığı. Ziverbey hattı oturum için tercih edilirken, en fazla Bostancı Mahallesi aranıyor. Geleneksel yapıyı şehir merkezinde muhafaza ederek talepte ‘emeklileri’ de yakalayan Kadıköy, gençleri de eğitim ve ulaşım noktalarına yakınlığı ile cezbediyor.

Yazlık konutta en çok aradıklarımız: Aydın, Sakarya ve Keşan

Emlakjet konut arama verilerine göre, genel yazlık konut aramalarında ilk 5’te sırayla Aydın (Kuşadası, Didim), Sakarya (Karasu), Keşan (Edirne) ve Bodrum yer alıyor. İzmir, Antalya, Çanakkale ve Balıkesir de bu sırayı yakından takip eden bölgeleri oluşturuyor. Yazlık konuta en çok bakan kesimin yaş aralığı, % 49 oranla 45-64 yaşları olmakla birlikte onu % 33 ile 25-44 yaş arası kesim izliyor. Alıcıların % 40’ı 3+1, % 32’si 2+1 daire tipini tercih ederken, yazlık konutu satın almak için ayırabilecekleri bütçe % 68 oranla 100-300 bin TL aralığında yer alıyor.

Online konut arama trendi, ‘Yakınında ara’ kullanımı ikiye katladı!

Yılın ilk yarısında Emlakjet’in sektöre getirdiği en önemli yenilik olan ‘Yakınında Ara’ özelliği, kullanıcıların yoğun ilgisiyle karşılandı ve ürünün kullanımı geçen yılın aynı dönemine göre ikiye katladı. Karmaşık arama sürecini tek adıma indirerek hızlı, kolay ve keyifli bir konut arama deneyimi sunan özellik, arama kutusuna istenilen okulun ya da hastane, metro durağı, AVM gibi merkezlerin ismini yazarak en yakın ilanlara ulaşmayı mümkün kılıyor.

İlk yarıda arsa aramasında Balıkesir’de Gönen zirveye oturdu!

Emlakjet verilerine göre ilk yarıda en çok yapılan arsa araması, sırayla Balıkesir Gönen, İzmir Seferihisar, İstanbul’da Silivri, Çatalca ve Arnavutköy, Kocaeli’de Kandıra ve Ankara’da Pursaklar, arsada en çok aranan bölgeler arasında öne çıkıyor. Balıkesir’in ulaşım, kentsel dönüşüm ve turizm yönünden öne çıkan Gönen ilçesi, sanayisinin gelişmesi ve Tuzla ve Kocaeli’ndeki sanayi bölgelerine kıyasla sanayi arsalarının daha uygun maliyetle alınabilmesiyle de dikkat çekiyor.

İzmir’de son 1 yılda dev ulaşım projeleriyle şehir merkezine yakınlaşıp % 30-40 değer kazanan bölgelerden biri olan Seferihisar ise Türkiye’nin ilk sakin şehri. Yaz aylarında tatilcilerin ilgisi dışında, karmaşık ve kalabalık şehir hayatından uzaklaşmak isteyen emeklilerin ve son zamanda daha fazla göze çarpan beyaz yakalıların da tercih ettiği bölge haline geldi. İstanbul’da Arnavutköy ise hem 3. Havalimanı hem de Kanal İstanbul gibi projelerle, Silivri metrobüs hattının uzatılması projesiyle, Çatalca da 3, Köprü bağlantı yolları ve Kuzey Marmara Otoyolu projesiyle ilgi gören yerler arasında başı çekiyor.

İlk yarıda sektör gündemine oturan 5 gelişme

İmar barışı düzenlemesine başvuruların başlaması ve İstanbul’un Yeni İmar Yönetmeliği’nin Resmi Gazete’de yayınlanması sektörde önemli yenilikler arasında yer aldı.

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’nca hazırlanan ‘Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik’ Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yönetmeliğin markalı emlak danışmanlık şirketleri tarafından çokça eleştirilen komisyon oranlarının sınırlandırılmasına ilişkin maddesine göre alım satım işlemlerinde hizmet bedeli oranı, alım satıma aracılık sözleşmesinde yer alan satış bedelinin KDV hariç yüzde 4’ünden fazla olamayacak.

Konut sektörüne Mayıs ayında gelen ve 31 Ekim’e kadar süreceği açıklanan KDV ve tapu indirimi müjdesi ses getirdi.

Yükselen faizler sonrasında kamu bankaları öncülüğünde faizin % 0,98’e çekilmesi ve markalı konut üreticilerinin Mayıs ve Haziran’da % 20 indirim içeren kampanyaları sektörü hareketlendirdi.

Hükûmet, Konut Hesabı Sistemi’nde devlet katkısı tutarını 15 bin TL’den 20 bin TL’ye, % 20 olan azami devlet katkısı oranını ise % 25’e yükseltti. Konut Hesabı Sistemi ile birikim yaparak ev alanlardan daha düşük stopaj alınması ve tapu harçlarının düşürülmesi de gündeme getirildi.

Atatürk Havalimanı’nın Central Park’ı 3’e, Hyde Park’ı 8’e katlayabilecek ölçüde yeşil alana dönüşmesi kararı ile Türkiye’de stadların ‘Millet Bahçesi’ne dönüşme uygulamaları başladı.

4 Temmuz’da TÜİK’in açıkladığı enflasyon verilerine göre, Haziran ayında TÜFE aylık bazda yüzde 2.61 artış gösterirken, yıllık enflasyon yüzde 15.39’a çıktı. Böylece 2003 bazlı endeks tarihinin en yüksek seviyesi kaydedildi. Son olarak Türk Lirası’ndaki keskin değer kaybı ve enflasyon beklentileriyle mücadele etmek için Nisan ayından bu yana 500 baz puan faiz artıran Merkez Bankası’nın (TCMB) 24 Temmuz’daki Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısında politika faizini değiştirmeyip faizi % 17,75’te sabit tuttu. Piyasalar ise faizde 100 baz puanın üzerinde artış bekliyordu.

Enflasyon görünümünde belirgin bir iyileşme sağlanana kadar para politikasındaki sıkı duruşun kararlılıkla sürdürüleceği belirtilirken, bugün MB’nin açıkladığı yılın 3. enflasyon raporunda yılsonu enflasyon tahminin % 8,4’ten % 13,4’e yükselmesi ve bu tablonun gayrimenkul sektörüne olan etkilerini Emlakjet Genel Müdürü Gizem Moral Kunter değerlendirdi.

‘Kritik nokta maliyet enflasyonu’

Özellikle Para Politikası Kurulu’nun geçtiğimiz günlerde faiz oranlarını sabit tutmasının kritik bir karar olduğunu ve bu kararın arkasında artan kredi faiz oranı ortamında tüketici talebinin daralacağının, bunun da enflasyonu aşağı çekeceğinin öngörüldüğünün yattığını belirten Kunter, “Ancak buradaki kritik nokta ise maliyet enflasyonu. Özellikle artan kur ortamında üretim girdi maliyetlerinin artması maliyet artışından kaynaklı enflasyonu yukarı yönde tetikleyebilir. MB’nin bugün açıkladığı yılın üçüncü enflasyon raporunda yılsonu enflasyon tahminini % 8,4’ten % 13,4’e yükseltmesi de tam olarak bu kritik noktaya dikkat çekiyor” dedi.

Sermayesi güçlü geliştiricilerin dönemi başlıyor

Bu gelişmelerin gayrimenkul sektörüne olan etkilerine değinen Kunter, “Faiz oranlarının yükselen seyri, talebi daralttı. Her ne kadar markalı konut üreticilerinin 30 Haziran’a kadar sürdürdükleri kampanyalar, Haziran’da konut satışlarını bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 22,4 artırarak 2017 Eylül ayından bu yana konut satışlarında en hızlı yükseliş oranını yaşatsa da, üreticilerin elinde belli bir konut stoğu birikimi görünüyor. Endeksa verilerine göre, sektörün nabzını elinde tutan İstanbul’da satılmayı bekleyen 220 bin 771 konut mevcut. 1,5 yılda satılan 347 bin 702 konuta rağmen satılması gereken konut sayısı hâlâ yüksek. Aynı şekilde yatırım amacıyla konut talebinde bulunanlar için de hem konut fiyatlarının eskisi kadar hızlı artmaması, hem de alternatif finansal araçların getirilerinin konut toplam getirisinin üzerinde olması nedeniyle satışlarda yavaşlama eğilimi hakim. Bunlarla birlikte önümüzdeki dönem, sermaye kuvvetli geliştiricilerin varlıklarını devam ettirecekleri bir dönem” diye konuştu.

Yeni projelerde fiyatlar, yüksek inşaat ve arsa maliyetiyle düşemez

İstanbul’da özellikle konut stoğunun yoğunlaştığı, arz fazlası bulunan, amortisman süresinin uzadığı bölgelerde konut kredisi faizlerinin de artmasının etkisiyle konut fiyatları düşme eğiliminde olduğunu belirten Kunter, “Stok fazlası gelişmekte olan bölgelerde bile yaşansa, fiyatlar ‘sınırlı seviyede’ artma veya düşme grafiği izliyor. Fikirtepe, arz fazlalığı ile başı çeken ilk bölge. Yine örneğin Beyoğlu, Kartal-Maltepe, İstinye-Tarabya, Kadıköy-Göztepe gibi ilçelerin arzın talepten yüksek olduğu bölgeleri baz alınmak kaydıyla fiyat düşüşleri gözlenebiliyor” dedi.

Konuta yatırım noktasında ise özellikle mevduat getirisinin % 18 civarında olmasının yatırımcıları ister istemez tercih yapma noktasında duraklattığını ifade eden Kunter, şöyle devam etti: “Yeni projeler özelinde bakarsak, hem dolar kuru nedeniyle inşaat maliyetlerinin sürekli yükselmesi hem de arsa maliyetlerinin yüksekliği ve arsa kıtlığı nedeniyle fiyatların yeni projelerde düşeceğini öngörmüyoruz. Fiyat düşüşü, yine pazarlıkla ikinci elde ve arzın talebin çok üzerinde gerçekleştiği, proje yığını olan belli başlı bölgelerdeki projelerin birinci ve ikinci ellerinde karşımıza çıkmaya devam edecektir.” Kunter, bu noktada yeni hükümet yönetiminden sektörün öncelikli olarak talep ettiği ‘ucuz arsa temini’ konusunun hızlı bir biçimde gündeme alınması gerektiğinin altını çizdi.

Bankaların kaynak yapılarının çeşitlenmesi şart

Konuta ilişkin faizlerin düşürülmesi için bankaların kaynak yapılarının çeşitlendirilmesi gerektiğini hatırlatan Kunter, “Mevcutta banka kaynaklarının % 65’i mevduata dayalı ve bunun da % 90’ı 3 ay ve daha kısa vadeli mevduatlar. Bu haliyle mevduatın en büyük sorunu kısa vadeli olması. Dolayısıyla sistem içinde kısa vadeli fonlama ile konut gibi ortalama vadenin 8 yıl gibi uzun vadeli olduğu bir sektöre kredi kullandırılmaya çalışılıyor” diye konuştu. Bilançolardaki bu vade uyumsuzluğu sorununu aşabilmenin yolunun bankaların kaynak yapılarını farklılaştırmasından geçtiğini kaydeden Kunter, “Bu da her ülke piyasasında uygulanan sistem olan ve bizim de 2007 yılında yürürlüğe aldığımız, menkul kıymetleştirmeden geçiyor. Bu uzun vadeli bir çözüm ama özellikle konut tarafında mevcut koşullarda bu şekilde ilerlemek gerekiyor” dedi.

Kurter şöyle devam etti: “İkincil piyasa mekanizması olursa, ‘Emeklilik fonları topladıkları fonun yüzde 10-15’ini mortgage sektörüne yatırabilir’ denirse taze kaynak girişi olur ama daha önemlisi yatırımın yurtdışından gelmesi… O da Türkiye’nin genel algısının yükselmesiyle yakından ilişkili.”

Gayrimenkul profesyonelleri ve akademisyenler katıldı

3’üncü yılına giren Emlakjet Akademi’de bu yıl ilk kez katılımcılara verilen fotoğraf ve kişisel stil eğitimleri yoğun ilgi gördü. Emlakjet Akademi 2018 konuşmacıları arasında Emlakjet Genel Müdürü Gizem Moral Kunter’in yanı sıra Özyeğin Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Işıl Erol, Özyeğin Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Hulki Cihan, Avukat Kudret Çöçü, Franchise Eğitim ve Danışmanlık Uzmanı Hakan Erilkun, Gayrimenkul Değerleme Uzmanı Erol Canbay, Endeksa CEO’su Görkem Öğüt, Altın Emlak Genel Müdürü Mustafa Hakan Özelmacıklı, fotoğraf sanatçısı Coşkun Aşar ve Colourfit Kişisel- Mimari Renk Danışmanı ve Eğitmeni Oya Komar yer aldı. Katılımcılara eğitim sonunda Emlakjet ve Özyeğin Üniversitesi tarafından düzenlenen eğitim sertifikası verildi.

“Emlak sektörüne artık ‘dijitalleşme’ yön verecek”

‘Yeni nesil emlak danışmanlığının’ gayrimenkul sektörünün geleceğine yön verecek en önemli kilometretaşlarından biri olduğunu belirten Emlakjet Genel Müdürü Gizem Moral Kunter, “Emlakçılığı sil baştan etkileyecek Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik Taslağı’nın Nisan sonunda yasalaşması bekleniyor. Sektörün alım-satımdan çıkıp hizmet ve müşteri odaklı ilerlediği böyle bir dönemde yapılanları tekrarlama dönemi sona erdi. Dijitalleşme, önümüzdeki dönemde iş yapış şekillerini yeniden belirleyecek en kritik kavram. Emlakjet olarak bu kapsamda sektörde ilk ve tek olarak sunduğumuz dijital sekreter JETHAT, emlak danışmanlarının hiçbir müşteri çağrısını kaçırmamalarını sağlayan en yenilikçi ürünlerin başında geliyor. Onlar için satışta hızlı olmak, yeni müşteri kazanmak ve en önemlisi müşteri portföylerini sağlıklı biçimde yönetmek her zamankinden daha kritik. Bu nedenle bu yıl üçüncü kez düzenlediğimiz Emlakjet Akademileri ile emlak danışmanlarının ihtiyaç duyduğu eğitim, veri odaklılık ve alan hakimiyetini artırarak sektöre katma değer sağlamayı hedefledik. Bu anlayışımız, yeni Akademilerle devam edecek” değerlendirmesini yaptı.

‘Yeni nesil emlak danışmanı’ olmanın 10 adımı!

Emlakjet Akademi kapsamında düzenlenen panellerde konuşan Altın Emlak Genel Müdürü Hakan Özelmacıklı, yeni nesil emlak danışmanında olması gereken özellikleri şöyle sıraladı:

• Danışmanlar müşterilerini mutlaka takip ettikleri bir sistemde kayıt altına almalı. Eski müşterilerine geri dönüşler yaparak CRM kullanımını yaygınlaştırmalı. En fazla veriye sahip olan danışman en güçlüdür.

• Bölgedeki rakiplerini, bölge site yönetimlerini, inşaat firmalarını, tedarikçileri, proje satış ofislerini, bilinen esnafları ve derneklerini ziyaret ederek zamanlarının % 80’ini sahada geçirmeliler. Tanıtım broşürleri bırakmalı, sattıklarını reklama dahil etmeliler.

• Doğru değeri tespit etmek için mutlaka gayret göstermeliler. Taşınmaz malikinin istediği değer yerine, piyasa değerinin dikkate alınması önemlidir.

• İşin gerektirdiği mali, hukuki, teknik konularda eğitim ve birikime sahip olmalılar.

• Arz ve talepleri etkili bir şekilde takip etmeli, bunları her zaman için randevuya dönüştürebilmeliler.

• Mal sahibi ve müşterilerin neden kendileri ile çalışması gerektiğini iyi bir şekilde ifade edebilmeliler.

• Dıştaki hareketliliği gözlemlemeli, bölgelerini öğrenmeli, iletişim becerilerini artırmalılar.

• Problem çözen, yol gösteren, bilgi veren, yardım eden bir profil kazanmalılar.

• Etki alanlarını genişleterek teknolojiyi ve seri ilan portallarını doğru kullanmaları, ihtiyaç duydukları hedef kitleye etkin biçimde ulaşmalarını sağlar.

• Sosyal medyayı doğru kullanmalı, fotoğraf ve imaj bilgisine hakim olmalılar. İşlerine hobi olarak değil profesyonelce bakan, bahşişi değil profesyonel hizmet bedelini düşünen ve kendine güvenen bir bakış açısı kazanmaları gerekiyor.

“Emlak danışmanı, artık biraz ekonomist, biraz hukukçu olmak zorunda!”

Panelde konuyla ilgili görüşlerini belirten Gayrimenkul Değerleme Uzmanı Erol Canbay ise, emlak danışmanlarının kendi bölgelerine vakıf olmak için o bölgedeki fiyatları birkaç yıl geriye giderek arşivlemeleri gerektiğini vurguladı. Canbay, “Emlak danışmanları bölgelerinde piyasada satışta olan konutlardan ziyade, satışı gerçekleşen konutları ve satış değerlerini öğrenmeli. Bunun da yolu, sıkı bir takip ve iyi arşiv tutmaktan geçiyor. Değer biçeceğimiz konutla kat, cephe, yaş, konum ve en önemlisi de benzer metrekarede olan emsalleri incelemek bizi doğru sonuca götürüyor. Uygulamada birkaç yıl öncesinin bilgileri bugün tutulmayabiliyor” diye konuştu. ‘Gayrimenkul danışmanı’ tanımının yerini yatırım uzmanı tanımına bırakacağını vurgulayan Canbay, “İyi bir fiyat arşivi tutmanın yanında bir emlak danışmanı artık sektörde kendine yetecek kadar biraz mimar, biraz mühendis, biraz hukukçu, biraz değerlemeci, biraz ekonomist olmak zorunda” dedi.

‘Stilini iyi tanımlayan emlak danışmanı satışını ikiye katlar’

Emlakjet Akademi’de bu yıl ilk kez katılımcılara verilen fotoğraf ve kişisel stil eğitimleri, emlak sektöründe bireysel farkındalık, imaj ve görsel algının satışlar üzerinde ne kadar etkili olduğunu gözler önüne serdi. Emlakjet Akademi’lerde bu alanda sunumlar yapan Colourfit Kişisel- Mimari Renk Danışmanı ve Eğitmeni Oya Komar, yeni nesil emlak danışmanlarının sektörel uzmanlıklarının yanı sıra kendi kişisel stil ve imajlarına dikkat etmesi gerektiğini, kendini ve müşterisinin profilini iyi tanıyan emlak danışmanlarının sektörde fark yaratacağını belirtti. Komar, “Müşterisinin stili iyi tanımlayan emlak danışmanları, satışlarını 2 kat arttırabilir. İmaj gözlüğüyle kendimizi tanımlayabilirsek de farklılıklarımızı ayrıştırabilir ve müşteriyi jet hızı ile gözünden okuruz” diye konuştu.

Kaliteli fotoğraf, ilanın % 240 daha hızlı el değiştirmesi demek

Fotoğraf sanatçısı Coşkun Aşar ise Emlakjet Akademi’deki sunumlarında emlak danışmanlarının ürünlerini pazarlamasında ilan fotoğraflarının çok etkin bir yeri olduğunu hatırlattı. Fotoğrafın kaliteli olması için teknolojinin avantajlarından yararlanmak gerektiğini, oldukça ekonomik aletler ve mobil uygulamalar ile, doğru ışık ve geniş açılı, doğru ve kaliteli emlak fotoğraflarının çekilebileceğini aktaran Aşar, Emlakjet verilerine göre kaliteli fotoğrafların % 240 oranında daha hızlı satılıp kiralandığını sözlerine ekledi.

Emlakjet’in Genel Müdürü Gizem Moral Kunter, kadınların konut tercihlerini ortaya koyan analizindeki 10 maddeyi şöyle değerlendirdi:

Kadınlar kiralık daire aramasında erkekleri geçti

2017 yılında 20 milyon farklı insanın konut aradığını, bu kitlenin % 51’inin erkek, % 49’unun kadın olduğu Emlakjet verilerine göre, Ocak ve Şubat ayında tıpkı 2017 yılında olduğu gibi kadınlar kiralık daire aramasında baskın çıktı. Ocak ayında kadınların satılık arama oranı % 41, kiralık arama oranı % 55, Şubat ayında ise satılık % 43, kiralık % 56 şeklinde gerçekleşti.

Kadınların kiralık daire aramasındaki bu eğilimini şöyle değerlendirebiliriz: “Kadınlar artık 20’li yaşlarda evlenmiyor. Aileleriyle yaşamak yerine ev kiralamayı, bir süre sonra da satın almayı tercih ediyor. Evliliklerin geç yaşta olmasının yanında boşanma sonrasında kadınların artık mevcut hayatlarını değiştirmek istememesi de kiralık daire arayışına bir etken. Kadınlar bu durumda aile evine dönmüyor, ev kiralıyor ya da satın alıyorlar. Eşleriyle ev almışlarsa ve kendilerine kalmışsa, o evde oturmaya devam etmek de istemiyor. Bu veriler, GYODER ve Akademetre’nin hazırladığı ”Potansiyel Konut Alıcısı Büyüteç Altında- İstanbul Raporu’nda yatırım kararını verenlerin % 62,5’inin erkek, % 37.5’sinin kadın olmasıyla da örtüştü. Araştırmaya göre satın alma kararını sektörde bilinenin aksine kadınlar değil, erkekler veriyor.

Çevreyi, okul ve işe yakınlığı daha çok önemsiyorlar

Kadınlar için işlerine, ailelerine ya da çocukların okullarına yakın olmak çok daha önemli. Bu sebeple iş veya okul değişikliklerinde, bir yakınlarının taşınması gibi durumlarda onlar da taşınmayı düşünmeye başlayabiliyor. Bekar kadınlar için ise güvenlik endişelerinden dolayı evin niteliğinden çok bulunduğu bölge önem kazanıyor. Şehir merkezine, çocukların okullarına ve alışveriş alanlarına yakınlık, kadınların ev kararını vermesinde en önemli etken.

Bu noktada kadın ziyaretçilerin, Emlakjet’in sektörde ilk olarak sunduğu ve konut ilanının şehrin herhangi bir noktası girilerek kolay bulunmasını sağlayan ‘Yakınında Ara’, 1.5 kilometre uzağındaki tüm sosyal çevre ve yaşam koşullarını gösteren ‘ ‘Çevrede Ne var?’ ürünleriyle daha çok arama yaptığını gözlemledik. İlanı merkez alarak yakın mesafedeki önemli yerlere ulaşım bilgisi ve uzaklığını görüntülemeyi mümkün kılan ‘Nasıl giderim’ gibi hizmetler de onların hayatını kolaylaştıran ürünlerimizden birini oluşturuyor.

En gözde konut tipleri 2+1 ve 3+1 daireler

Kadınların aradığı daire tipi, Emlakjet verilerine göre, Ocak ayında % 39 oranla 3+1 ve % 36 oranla 2+1 çıktı. 1+1 veya 4+1 arama oranı % 9 seviyesinde kaldı. Şubat ayında ise, oranlar yine bu seviyelerde gerçekleşti. Bekar kadınlar için bile fonksiyonel 2+1, aynı büyüklükte de olsa artık 1+1 dairelerden daha revaçta. Çünkü bekar kadınların ikinci bir oda isteği ve özel alan ihtiyacı eskiye oranla daha yüksek.

‘Birlikte aramayı’ ve ‘ilanları karşılaştırmayı’ seviyorlar!

Kadınların erkeklere oranla daha kararsız olması, detaycılığı ve alternatifleri kolayca karşılaştırarak daha pratik karar verme ihtiyacı, Emlakjet’in sektörde ilk olarak sunduğu inovatif ürünlerden ‘Birlikte arama’ ve ‘İlan karşılaştırma’nın da yıldızını parlattı. Seçilen 4 ilanın aynı anda tüm özellikleriyle yan yana görüntülenmesine imkân veren ‘İlan karşılaştırma’ ve favori ilan listelerini e-posta yoluyla istenilen kişilerle paylaşma fırsatı veren ‘Birlikte arama’, son dönemde kadınlar tarafından konut aramalarında sıklıkla kullanılıyor.

Yeşil ve sağlıklı yaşam konseptli projelere en çok bakıyorlar

Konut satın alma veya kiralama kararını verirken erkeklere göre daha seçici olan kadınların en büyük sosyalleşme alanları mutfak, balkon ve bahçeler. Evin ferah görünümü, ışık alıyor olması, mutfağın, balkon ve yatak odasının konforu, onlar için çok önemli. Projeler arasında da özellikle yeşil binalar, yeşil alanı bol projeler ve sağlıklı yaşam konsepti taşıyanlar, onlar için en gözde olanlar. İhtiyaçlarına uygun konut projesine kolay, keyifle ve hızla ulaşmak isteyenler, Emlakjet’in “Projeler” sayfasında 1.000’i aşkın markalı konut projesini birarada bulabiliyor.

Projelerde güvenlik istiyorlar, firmayı araştırıyorlar

Özellikle bekar kadınlar, güvenlik başta olmak üzere sağlam bina, evin giderlerinin çok yüksek olmaması, evin değer artış potansiyeli taşıması gibi kriterleri önemsiyor. Bu sebeple ev alırken veya kiralarken daha fazla soru soruyor, şirketin nasıl bir yaklaşıma sahip olduğunu tartıyorlar.

Kadınlar işte en çok bu ilçelerde ev arıyor

Emlakjet verilerine göre, kadınlar sırayla sırayla en çok İstanbul, İzmir, Ankara, Antalya ve Aydın’da, İstanbul’da ise Beylikdüzü, Esenyurt, Bahçelievler, Kadıköy ve Pendik ilçelerinde ev arıyor. En çok aradıkları 2+1 ve 3+1 dairelerin bu bölgelerde şehir merkezine oranla daha uygun fiyatlarda olması, seçimde önemli bir etken.

25-44 yaş aralığında ev bakan kadınların oranı % 55

Emlakjet verilerine göre, konut araması yapan kadınların yaş aralığına bakıldığında % 55 ile 25-44 yaş aralığını görüyoruz. Bu oran, 18-24 yaş aralığında % 10, kalanı ise 45 yaş ve üstü olarak görülüyor.

Y kuşağı kadınlar fazladan aidat ödemek istemiyor

Y kuşağı kadınlar, aktif olarak kullanmadığı sosyal alanlara aidat ödemek istemiyor. Ev kiralarken öncelikli kriterler, evin fiyatı, balkonun olması, evin fonksiyonel olması iken, satın alırken önemli kriterler ise fiyatın ardından evin fonksiyonelliği, depreme dayanıklılığı gösteren bina yaşı, evin metrekaresi diyebiliriz.

Fazla eşyayı koyacak fonksiyonel alan arıyorlar

Evlerde fonksiyonelliği arayan kadınlar, “çamaşır odası, depo, kiler” veya ütü masası gibi fazla eşyaları koyabilecek ekstra alanları projelerde artık daha çok talep ediyor. Son dönemde projelerde 2+1’lerin 1+1 büyüklüğünde ancak bahsettiğimiz ektra bölümlerle tasarlanması, bunun en belirgin örneği. Projelerde ‘buçuklu oda’ konsepti, 2,5+1, 3,5+1 denilen daire tipi de bu anlamda ilgi görüyor.

Emlakjet.com’un 2016 verilerini yorumlayan Genel Müdürü Gizem Moral Kunter‘e göre 2016’da 1+1 dairelerin arama oranının en yüksek olduğu illeri yüzde 31 ile İstanbul, yüzde 22 ile İzmir ve yüzde 8 ile Ankara olarak sıralarken, İstanbul içindeki konut alıcıları en çok 1+1’i, yüzde 29 oranla Beylikdüzü’nde aradığına işaret ediyor. Beylikdüzü’nü Bahçelievler, Kadıköy, Ataşehir ve Maltepe izliyor.

Ulaşılabilir fiyat, 1+1’i aramada öne çıkarttı

2015 yılında 1+1 arama oranının yüzde 11 olduğunu söyleyen Kunter, “2016 yılında yüzde 15’e yükselen 1+1 aramaları, zor bir yıl olmasına rağmen öncelikle fiyat açısından nispeten daha ulaşılabilir olan 1+1’lere ilginin bir göstergesi. Sosyo-ekonomik değişim, değişen ve merkezden çepere yayılan şehir hayatı anlayışı, insanların küçük metrekareli dairelere yalnızca yatırım amacıyla değil kullanım amacıyla da sahip olma istekleri 1+1 dairelere olan ilgiyi artırdı ve fiyat olarak en çabuk ulaşılabilen daireler olarak ön plana çıktı.” dedi.
İnsanların daha kısa sürede amortismanın karşılanmasını istediğini işaret eden Kunter, “Amorti süreleri 2+1 ve 3+1 dairelere göre daha kısa olduğu için yatırımcılar açısından da cazipleşiyorlar.” diye konuştu.

1+1’e talep ikinci el kiralama şirketlerini artırıyor

1+1 dairelere veya küçük metrekareli ofislere artan ilgiyle birlikte, 1+1 daire sayısı, çeşidi, fiyatı ve lokasyonu değiştikçe yatırımcıların karar verme sürecinin de zorlaştığına değinen Kunter sözlerine “Yatırımcıların ‘Nasıl daha kolay kiraya verebilirim? Nasıl ve kime kiraya verebilirim?’ sorularının yaygınlaşması da 2017’de yeni bir trendi ortaya çıkarttı: ‘Profesyonel ikinci el kiralama ve işletme firmalarının artışı.’ 1+1’lerin işletme modeli, ‘işletilen konut’ trendi ve bu alanda çalışan profesyonel şirketlerin sayısındaki artış, 2017’ye damga vuracak” şeklinde devam ediyor.

Piyasada durum ne?

TSKB Gayrimenkul Değerleme verilerine göre, piyasadaki brüt metrekare büyüklükleri genellikle 40 – 95 metrekare aralığında değişen stüdyo ve 1+1 daireler, mevcut markalı konut stoğunun yaklaşık yüzde 30’unu oluşturuyor. Stoğun yüzde 60’ı en çok üretilen ve en çok tercih edilen 2+1 ve 3+1 tipi konutlar. Hane halkı yapısı, alışkanlıklar, ilk etapta oturum amaçlı olarak düşünülmesi gibi etkenlerle birlikte, özellikle çocuklu aileler daha çok orta ve büyük metrekareli konutlara yöneliyor. 300 ve üstü konut sayısına sahip projelerin genelinde 2+1 ve 3+1’lerin oranı yüzde 50 ile yüzde 80 arasında değişiyor. 4+1 ve üstü konutların stoktaki payı ise yüzde 10.

Geçtiğimiz 5 yıllık periyotta tamamlanmış ve inşası devam eden markalı konut projelerinde 1+1 tipteki dairelerin en çok rağbet gören daire tipleri arasında yerini aldığı görülüyor ve yeni projelerde kemikleşmiş yüzde 25 – 35 aralığında bir orana sahip olması bekleniyor.

Stüdyo ve 1+1 tipteki konutların sayısal olarak yoğunluk gösterdiği lokasyonlar gelişim süreci devam eden Esenyurt, Küçükçekmece, Bağcılar, Kartal, Maltepe, Pendik ve Tuzla gibi ilçeler. İstanbul’daki küçük metrekareli konut stoğunun yaklaşık yüzde 25’lik kısmı bu ilçelerde yer alıyor.

Öte yandan gelişimini tamamlamış, birim m² fiyatlarının il geneline göre yüksek olduğu Kadıköy, Bakırköy ve Sarıyer gibi ilçelerde de son dönemde üretilen markalı konut projelerinde küçük metrekareli daireler önemli yer tutuyor.

Oransal olarak değerlendirildiğinde Anadolu Yakası’nda Ataşehir ve Ümraniye, Avrupa Yakası’nda ise Şişli, Zeytinburnu ve Beyoğlu ilçelerinde ikamet etmek ya da yatırım yapmak isteyen kitlelerin, son dönemde stüdyo ve 1+1 tipte daireleri daha çok tercih ettiği, inşaat firmalarının da buna cevap olarak küçük metrekare üretimine ağırlık verdikleri görülüyor. Bu ilçelerde 2013 yılından bu yana inşa edilen, devam eden ya da planlanan projeler yaklaşık yüzde 50-55 oranında 80 metrekare ve altındaki dairelerden oluşuyor.