Bu oran, temmuz ayı boyunca yenilenecek kira sözleşmelerinde üst sınır olarak uygulanacak. Böylece hem ev sahipleri hem de kiracılar için kira artışlarında temel referans yine on iki aylık TÜFE ortalaması olacak.

İstanbul’da ortalama kira 45 bin TL’ye yükseldi

Altın Emlak Global Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, kira piyasasında dengelenme sürecinin devam ettiğini ancak özellikle büyükşehirlerde yeni kiraya verilen konutlarla mevcut kira sözleşmeleri arasında önemli fiyat farklarının sürdüğünü söyledi.

Özelmacıklı’nın paylaştığı verilere göre, İstanbul’da mayıs ayı itibarıyla ortalama metrekare kira bedeli 420 TL’ye, ortalama konut kirası ise 45 bin TL’ye ulaştı. Yeni inşa edilen projelerde ise ortalama kira bedelleri 55 bin TL, metrekare kira fiyatları ise 500 TL seviyelerine kadar çıkabiliyor.

“Kiralık konut arzı artırılmalı”

Kira piyasasında kalıcı dengenin sağlanabilmesi için yeni konut üretiminin hızlandırılması gerektiğini vurgulayan Mustafa Hakan Özelmacıklı, özellikle kiralık konut stokunun güçlendirilmesinin kritik önem taşıdığını ifade etti.

İstanbul’da kiralık daire arzının talebin gerisinde kaldığını belirten Özelmacıklı, yeterli sayıda konut üretilememesinin özellikle merkezi lokasyonlarda ve kentsel dönüşümün yoğun olduğu ilçelerde kira fiyatları üzerinde baskı oluşturduğunu söyledi.

Özelmacıklı, sosyal konut projelerinin artırılmasının hem kiracılar hem de yatırımcılar açısından daha dengeli bir piyasa oluşmasına katkı sağlayacağını dile getirdi.

Kentsel dönüşüm kiralık talebini büyütüyor

Kentsel dönüşüm çalışmalarının da kiralık konut talebini artıran en önemli etkenlerden biri olduğuna dikkat çeken Özelmacıklı, Bahçelievler, Avcılar, Zeytinburnu, Küçükçekmece, Güngören, Kartal ve Bağcılar gibi ilçelerde geçici barınma ihtiyacının kiralık dairelere olan talebi yükselttiğini belirtti.

Buna ek olarak yüksek konut kredisi faizleri nedeniyle satın alma kararını erteleyen vatandaşların da kiralık konut piyasasına yöneldiğini ifade eden Özelmacıklı, yaz aylarının ardından evlilikler, tayinler ve üniversite öğrencilerinin barınma ihtiyacının da piyasaya ilave hareketlilik getireceğini söyledi.

Kira piyasasında gözler yeni konut üretiminde

Sektör temsilcilerine göre kira artış hızının kalıcı şekilde yavaşlaması için yalnızca kira düzenlemeleri yeterli olmayacak. Özellikle büyükşehirlerde konut arzının artırılması, sosyal konut projelerinin hızlandırılması ve kiralık konut stokunun güçlendirilmesi, kira piyasasında daha dengeli bir yapının oluşması açısından kritik önem taşıyor.

‘TÜFE’nin üstüne olamaz’

TÜFE’nin üzerinde zam yapılamayacağına dikkat çeken Altınay, “Örneğin kiranız 2 bin TL ise yeni zamla birlikte bu 2 bin 519 TL olacak. 3 bin TL’lik bir konut için ise 3 bin 779 olacak. Bunun üstünde zam yapılamaz” diye konuştu. TÜFE’nin üzerinde kira talep eden ev sahipleri hakkında Altınay, “Türk Borçlar Kanunu’nun 344. maddesi gereğince; taraflarca ayrı bir anlaşma yapılmamışsa, kira bedeli, bir önceki kira yılının tüketici fiyat endeksindeki on iki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçmemek koşuluyla belirleniyor. Ev sahibinin ayrı zam yapması için en başta bunu sözleşmede belirtmesi gerekiyordu” ifadelerini kullandı.

‘Israrcıysa dava açmalı’

Ev sahipleriyle sorun yaşayan kiracılara önerilerde bulunan Altınay, şunları söyledi: “Taraflar bu değişim oranının altında bir oranda kira artışı konusunda anlaşabilirler, ancak üstünde anlaşamazlar. Yazılı kontratlarında eğer daha düşük bir oran belirlenmiş ise o zaman bu oran geçerli olacaktır. Kiracılar böyle bir durumda mal sahibinin yapmak istediği artışı kabul etmeyerek, yasal orandaki artış ile kiralarını ödemeye devam edebilirler. Mal sahibinin istediği oranda artış yapılmaması tahliye nedeni olarak kabul edilemez. Eğer ev sahibi bu talebinde ısrarcıysa kira tespit davası açmalı.”

Devlet ve vakıf üniversitelerine yakınlığıyla öne çıkan Beşiktaş’ta kiralık konutlarda oldukça geniş bir yelpaze gözleniyor. Öğrenciler tarafından sıkça tercih edilen Beşiktaş Balbaros Bulvarı ve civarında 2+1 kiralık daire fiyatları 1.800 TL’den başlıyor ve 3.000 TL’ye kadar yükseliyor.

Ulaşım ağlarına yakınlığı ile öğrenciler için bir diğer alternatif olan Şişli’nin Merkez, İzzetpaşa ve Fulya semtlerinde ise kiralık konut fiyatları 1.300 TL’den başlıyor. İstanbul’da en düşük kiralık konut ortalamasına ise Ağustos ayında 1.155 TL ile Avcılar sahip oldu. Bursa’da 2+1 kiralık konutlarda Nilüfer-Görükle 1.000 TL, Ankara’da Çankaya 1.700 TL, İzmir’de Buca 1.300 TL, Eskişehir’de ise Tepebaşı 1.200 TL’lik ortalama kira fiyatları ile liste başında yer aldı.
Hürriyet Emlak Ağustos ayı verilerine göre, öğrencilerin tercihi olan, kira fiyatlarının en düşük olduğu semtler ise, İstanbul’da 1.155 TL ortalama ile Avcılar, Bursa’da ortalama 979 TL ile Nilüfer-Dumlupınar, Ankara’da 868 TL ortalama ile Sincan, İzmir’de 1.284 TL ortalama ile Gaziemir, Eskişehir’de ise 793 TL ortalama ile Odunpazarı oldu.

Öğrencilerin yoğun olduğu semtlerde kiralar yükselişe geçti

İstanbul’un öğrenciler tarafından en çok tercih edilen semtleri arasında yer alan Beşiktaş, Şişli, Kadıköy, Fatih, Sarıyer ve Avcılar’ın, Ağustos ayı 2+1 konut kira ortalaması 3.634 TL olurken öğrencilerin İzmir’deki tercih ettiği semtlerin başında gelen Balçova, Karşıyaka, Buca, Gaziemir ve Bornova da ise 2+1 konutların Ağustos ayı kira ortalaması 1.684 TL oldu.

Ankara’da Çankaya, Gölbaşı, Etimesgut, Sincan, Bahçelievler ve Eryaman’da Ağustos ayı 2+1 ortalama kira fiyatları 1.222 TL olurken, Bursa’da Nilüfer, Yıldırım, Dumlupınar ve Görükle’de ise bu ortalama 2.182 TL oldu.

Hürriyet Emlak Satış Direktörü Çağrı Bozay, “Öğrencilerin yoğun olarak kiralık ev arayışı içinde olduğu bir dönemdeyiz. Ağustos ayı verilerimize göre öğrencilerin taleplerinin kiralık konut fiyatlarında yukarı seyirli bir ivmelenmeye sebep olduğunu gözlemliyoruz, özellikle öğrencilerin yoğun olarak tercih ettiği semtlerde kiralık fiyatlarında bir artış söz konusu, ayrıca kiralar dairelerin nitelikleri arttıkça, toplu ulaşıma ve merkeze yakınlaştıkça da yükselmeye başlıyor. Hal böyleyken, büyük illerdeki merkez ilçelerde uygun fiyata ev bulmak zorlaşıyor, özellikle bu dönemde öğrencilerin emlak piyasasına biçim verdiğini söyleyebiliriz” dedi.

En pahalı İstanbul

TSKB Gayrimenkul Değerleme’nin araştırmasına göre Türkiye genelinde üniversite öğrencileri en yüksek kirayı İstanbul’da öderken, en düşük kiranın Eskişehir, Nevşehir ve Trabzon’da olduğu görülüyor. TSKB Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Makbule Yönel Maya, son yıllarda vakıf üniversitelerinin de sayısının artmasıyla öğrenciler tarafından kiralık ev arayışlarının daha fazla konuşulduğunu söyledi. Öğrencilerin ev kiralarken ilk tercih ettikleri bölgeler arasında, sağladığı sosyal imkanlar ve ulaşım açısından avantajlı merkezi bölgeler ile kampüse yakın yerlerin geldiğini dile getiren Maya, talebin fazla olmasının, bu bölgelerdeki satılık ve kiralık ev fiyatlarını artırdığını bildirdi. TSKB’nin araştırmasına göre, 100 metrekarelik 2+1 dairelerin ortalama kira fiyatının en yüksek olduğu yerlerin başında 2 bin 900 lira ile Beşiktaş gelirken, onu 2 bin 750 ile Kadıköy takip ediyor. Bakırköy’de 2 bin 100 lira olan kira değeri Kartal’da bin 700 lira, Avcılar’da bin 350 lira olarak göze çarpıyor.

700 liraya da var

Endeksa.com İstanbul’un tüm ilçelerindeki kiralık konut verilerine göre İstanbul genelinde kiralık evler ortalama 110 metrekare büyüklüğe sahip ve ortalama kira bedeli bin 710 TL. İstanbul’da kira fiyatları en düşük ve ortalama kira değeri 1.000 TL altında olan ilçeler sırasıyla 700 TL ile Arnavutköy, 905 TL ile Esenyurt ve 966 TL ile Silivri. Ortalama kira değeri 1.000 TL ve bin 500 TL arasında olan ilçeler Sultangazi, Çatalca, Çekmeköy, Sultanbeyli, Avcılar, Pendik, Esenler, Şile, Tuzla, Sancaktepe, Beylikdüzü, Güngören, Bayrampaşa, Bahçelievler, Büyükçekmece, Kağıthane, Fatih, Ümraniye, Bağcılar, Başakşehir, Kartal ve Küçükçekmece olarak belirtiliyor.

Sarıyer’de 3.500 TL

Kira değeri bin 500 ve 2 bin 500 TL arasında olan ilçelere bakıldığında, Beyoğlu, Gaziosmanpaşa, Zeytinburnu, Maltepe, Üsküdar, Şişli, Adalar, Ataşehir ve Eyüp ilçeleri öne çıkıyor. İstanbul’da kira değerleri en yüksek ilçeler ise ortalama değerlerle 2 bin 629 TL ile Beykoz, 2 bin 688 TL ile Kadıköy, 2 bin 938 TL ile Bakırköy. Beşiktaş ve Sarıyer’de ise ortalama kira 3 bin 500 seviyesine ulaşıyor.

İzmir’de Buca öne çıkıyor

İzmir’de Buca’da Tınaztepe, Kuruçeşme Yıldız, Adatepe ve Atatürk mahallelerinde aylık kiralar 2 bin lirayı bulurken, onu bin 800 lira ile Çiğli ve Bornova’nın Kazımdirik Mahallesi, bin 500 lira ile Menemen’in Ulukent, bin 200 lira ile Menemen’in 30 Ağustos, bin 100 lira ile Menemen’in Seyrek Mahallesi takip ediyor.

525 liraya kiralık ev

Türkiye genelinde araştırmaya konu olan 26 ilde öğrencilerin tercih ettiği bölgeler arasında en düşük kiralar Eskişehir, Nevşehir ve Trabzon’da. Eskişehir’de Tepebaşı Sütlüce’de 525 lira olan kiralar, Tepebaşı Şirintepe’de 580 liraya, Odunpazarı Büyükdere’de ise 630 TL’ye çıkıyor. Nevşehir merkezde kiralar 650 liraya gerilerken, kiraların Trabzon’da Akçaabat’ta 650 lira olması dikkati çekiyor.

Ankara’da Çankaya revaçta

TSKB’nın araştırmasına göre, Ankara’da tercih edilen bölgeler arasında en yüksek kiranın ödendiği yer bin 700 lira ile Çankaya Yaşamkent olarak öne çıkıyor. Ortalama kira değeri Çankaya Bahçelievler’de bin 650 lira, Emek’te bin 500 lira, Yenimahalle’de bin 250 lira, Cebeci’de ise bin 100 lira olarak değişiyor.