27 bin mal sahibi ilan fiyatlarında artış yaptı

TÜGEM Başkanı Hakan Akdoğan, birkaç bölge dışında ellerinde gerçekten çok fazla konut stokunun söz konusu olmadığını belirterek, “Uzun zamandır piyasaya yeni arzlar yapılamamıştı. İnşaat ve işçi maliyetleri artmış, ruhsat sayısı azalmıştı. Geçen yıla göre yüzde 23,8 azalan yapı ruhsatı sayısı ve yüzde 32,2 azalan iskan sayımız var. Bu nedenle birkaç bölge dışında aslında elimizde gerçekten çok fazla konut stokumuz söz konusu değil. Haliyle bu biriken talep, 2. elde çözümler aramaya başladı. Son bir ayda 27 bin mal sahibi ilan fiyatlarında artış yaptı” dedi.

Bu durumu emlak işletmelerinin tedbirli olarak takip ettiklerinin de altını çizen Akdoğan, şöyle devam etti:

Emlak Danışanları, gerçekleşen satışlardan örnekler ile doğru değere ikna edebilmeli

“Yetkilendirme sözleşmesi ile satış yetkisi alan emlak işletmeleri, ilan fiyatlarında sözleşme kurallarına uymakla yükümlü, kendileri fiyat artıramaz, satıcılar da yetki süresi boyunca fiyat yükseltemezler. Bu nedenle profesyonel çalışan emlak işletmelerinin ilan bedellerinde yüksek artışlar söz konusu olmadı. Emlak danışmanları fahiş fiyatların önüne geçebilmeli. Malikleri yayında olan ilanlardan değil, gerçekleşen satışlardan örnekler ile doğru değere ikna edebilmeli.”

Çok yakın bir dönemde bu kredi imkanları bitebilir

Endeksa.com Kurucu Ortağı ve Genel Müdürü Görkem Öğüt de, çok yakın bir dönemde bu kredi imkanlarının bitebileceğini önemle vurgulayarak, “Bizler karar destek sistemlerinin özellikle bu dönemlerde daha çok kullanılmasını destekliyoruz. Gerek portföy alırken gerekse teklifler verilirken bunun önemini daha da çok hissediyoruz. Öncelikle satmak isteyenlere ilan fiyatlarına bakmaları yerine emlak işletmelerine danışmanlarını tavsiye ediyoruz. Bu dönem fırsat olarak görülmeli. Çok yakın bir dönemde bu kredi imkanları bitebilir.” dedi.

Öğüt, faizlerin düşmesiyle hızla canlanan gayrimenkul sektörüyle ilgili konut alacaklara ve satacaklara da önemli önerilerde bulundu:

Bu dönemde gayrimenkule yatırım yapan kazanacaktır

“Haziran ayı başı itibarı ile kamu bankaları tarafından sağlanan oldukça cazip konut kredisi koşulları ilanda olan 2. el gayrimenkullerin fiyatının artmasına sebep oldu. Yaptığımız analizlere göre bu artış oranının ortalama %6 seviyesinde olduğunu görüyoruz. Bu artış oranını değerlendirirken 2018 sonunda düşmeye başlayan konut fiyatlarının zaten Eylül 2019’dan beri artma eğiliminde olduğunun da göz önünde bulundurulması gerektiğini düşünüyoruz.

Bu fırsat bir daha gelmeyebilir

Ev alacak olanlar için bu fırsatın bir daha gelmesi mümkün olamayabilir. Bu tarihi fırsatı kaçırmamalı, stoklar bitmeden acele etmeliler. Bu kampanya oranları, bu kredi vadeleri ve ödemesiz dönem avantajı ile tarihi bir fırsat ile ev sahibi olabilirler. Fiyatların en düşük, finansmanın ise en kolay olduğu bu dönemde gayrimenkule yatırım yapan kazanacaktır.

Malikleri fiyat artırmak yerine durumu değerlendirmeli

Malikleri gerek kira gelirleri, gerekse yatırım olarak diğer araçlar karşısındaki pozisyonları dikkate alındığında bu süre zarfında zarar gördüklerini düşünmekteler. Bu artış da bunun bir reaksiyonu olarak düşünülebilir fakat piyasa %6’lık ani bir değişikliği kaldıracak seviyede değil. Bunun için alım gücünün de aynı oranda iyileşmesi gerekiyor. Nitekim gelen tepkilerin de bu yönde olduğu görülüyor.

Gayrimenkullerini satmak isteyenlere bu dönemi fiyat artırmak için bir fırsat olarak görmekten ziyade elden çıkarmak için bir fırsat olarak görmelerini öneririz. Kamu bankaları tarafından sunulan koşulların sektör için çok önemli bir fırsat olduğuna ve tüm paydaşlar tarafından iyi değerlendirilmesi gerektiğine inanıyoruz.” dedi.

Tapu fotokopisini alın

Esenyurt’taki bir projeden 1+1 bir daire almak için emlakçının kapısını çalan Ersan Tanışman isimli vatandaşın başına gelenler Türk filmlerini aratmadı. Emlakçıya gidip 59 ve 54 metrekare büyüklükteki 1+1 2 daireyi gezmek istediğini anlatan Tanışman, “Emlakçı bana C Blok’taki 59 metrekarelik bir daireyi gösterdi. 54’lüğü ise ‘kiracı müsait değil, ama aynı daire’ deyip göstermedi.104 bin TL’lik bu daireyi beğendim ve satın aldım. Eve gelip tapuyu incelediğimde 54 metrekareliği sattığını gördüm. İnsanlara tavsiyem evi almadan önce mutlaka tapu fotokopisi alıp incelesinler” dedi.

İçimizdeki mikropları kanun temizleyecek

Emlak sektöründeki sorunlara çözüm bulmak isteyen hükümet 5 Haziran 2018’de ‘Taşınmaz Ticareti Yönetmeliği’ni yayımladı. Temmuz 2020’ye kadar geçiş süresi belirlenen yönetmelikle aralarındaki mikropların temizleneceğini belirten İstanbul Emlakçılar Derneği Başkanı Yaşar Ovalı, “Dolandırıcı emlakçılarla karşılaşanlar Emlakçılar Odası’na şikayet etsinler” dedi.

Bu hilelere dikkat!

• Kiracı evi göstermiyor deyip başka bir daireyi almaya ikna ediyorlar.
• Bütçesinin çok üzerinde bir evi gösterip düşük olanına razı ediyorlar.
• Evin satış bedelinin üzerine kendi geliri ve diğer emlakçının komisyonunu ekliyorlar.
• Portföylerini ortak kullanıp tekel gibi hareket ediyorlar.
• Satılık eve ait olmayan farklı görseller kullanıyorlar.
• Evin metrekaresini farklı gösteriyorlar.

Whatsapp grupları bile var

Halkalı Atakent bölgesinde satılık bir daire bakan Eylül Deniz isimli bir vatandaş ise internetteki konut satış platformlarından bulduğu daire ilanları için emlakçıları arıyor. Aynı evin 10 ayrı emlakçı tarafından satıldığını ve her emlakçının portföyünü bir diğeriyle paylaştığını fark eden Deniz şunları söyledi:

“Hangi emlakçıyı arasam, hangi eve baksam diğer emlakçıların da haberi oluyor. Aralarında bir WhatsApp grubu kurmuşlar. Numaramı, mesleğimi birbirleriyle paylaşıp, belli bir fiyatın altına inmemek konusunda anlaşmışlar. Evi hangisinden alırsam, diğer emlakçılarla komisyonu paylaşıyorlar. Randevu aldığımda ilanda verilen evle aynı olmadığını gördüm, fotoğraflar o eve ait değil. Böylece ev sahibi de emlakçılar da kazanıyor. Olan istediği konutu değerinin üzerinde almak zorunda kalan ve hem ev sahibi, hem de kendi adına komisyon ödeyen bizlere oluyor.”

Özgül Öztürk-Akşam

Öncelik TKGM entegrasyonu

Taşınmaz ticareti yönetmeliğine göre TKGM entegrasyonunun öncelikli ihtiyaçlardan biri olduğunu belirten Özelmacıklı, “Taşınmazın tapu kaydı bilgilerinin incelenmesi, üzerinde herhangi bir takyidat olup olmadığı, malik kontrolü gibi hususlarında TAKBİS erişimine ihtiyacımız var. Nasıl değerleme şirketleri taşınmaz maliklerinden yetki ile bu bilgilere erişebiliyorsa, bizlerde yetkilendirme sözleşmeleri ile bu bilgilere erişebilmeliyiz. Hatta taşınmazın metrekaresi, yönetim planı, mimarı projesi gibi veriler ile taşınmaz alım-satımını güvenilir hale daha kolay getirebiliriz” dedi.

Emlak işletmeleri öncelik olmalı

Bu entegrasyonların sadece yetki belgesi olan emlak işletmelerine tanımlanması gerektiğini de belirten Altın Emlak Genel Müdürü, “TKGM dışında, belediyeler ile imar durumu ve geçmiş kayıtlar hakkında, Takas Bank ile para transferinde hizmet bedeli transferinde bizler de sürece dahil edilmeliyiz. Hatta Web Tapu uygulamasında sadece yetkili işletmelerine hak tanınmalı. Sorumlu olup, yetkimiz olmayan bir yapı yerine bu entegrasyonlar ile yetki bekliyoruz” dedi.

İlan portalları yetki belgesi istemeli

Emlak portallarının da sadece yetki belgesi olan emlak işletmelerini üye yapabilmelerinin sağlanmasını beklediklerini belirten Özelmacıklı, “Bu şekilde gerçek olmayan ilanlar ve aracılar tek tek elenmiş olacaklar. İşletmesi olmadan aracılık yapanlar ile haksız rekabetin önüne geçilebilecek. Emlak aracılık hizmetleri bu tür entegrasyon ve kontroller ile güvenli bir altyapıya kavuşabilir” dedi.

Emlakçılık sadece satış yada kiralama değildir

Taşınmaz ticaretine konu hizmetlerin sadece alım-satım ve kiralama hizmetleri olmadığını da belirten Altın Emlak Genel Müdürü, “Yabancılara satıştan, proje satış ve pazarlamaya, kurumsal kiralama hizmetlerinden, fon ve mülk yönetim hizmetlerine, taşınmazlara ilişkin inceleme ve araştırma hizmetlerinden, en etkin ve verimli kullanım analizlerine kadar tüm gayrimenkul süreçlerini ancak profesyonel emlak danışmanları yürütebilir” dedi.

Bir emlak ofisinin ayakta kalabilmesi için her ay bir konut satması ve haftada bir tane de kiralama yapması gerektiğine işaret ederek, ancak aylardır ev satışlarının neredeyse durduğunu söyleyen Emlakçılar Odası Başkanı Nizameddin Aşa, şu anda emlak danışmanlığı yapan şirketlerin özellikle konut satışı noktasında ciddi sıkıntı yaşadığını belirtti. Aşa, “Gelirin büyük kısmı ev satışında elde ediliyor. Bir emlak ofisi ayda bir ev satamıyorsa büyük sıkıntı. Kiralama tarafında son dönemlerde hareketlenme var. Ev fiyatları olması gereken seviyeye indi” dedi.
Bazı emlak ofislerinin para kazanamadığı için ek işlere de yöneldiğini dile getiren Aşa, para kazanamadığı için kapanan şirketlerin de olduğunu ancak Haziran 2018’de değişen Emlak Yasası’nın şartlarını yerine getiremeyen bazı şirketlerin de kapandığını dile getirdi.

Yüksek zam yok

Şu anda konut piyasasında belirsizlik olduğunu o nedenle yurttaşın ev almayı ertelediğini aktaran Aşa, “Kimse 1 milyon TL verip lüks konut alma derdinde değil. Halkın aradığı konutun fiyat aralığı 300 ile 500 bin TL arasında değişiyor. Şu anda en büyük sorun finansman, konut kredisi faizleri biraz inerse satışlar canlanabilir. Yurttaş 300 bine ev bulsa kredi taksitleri de ayda 1500 TL ile 2 bin TL arasında değişse alacak. Şu anda piyasada lüks konut ihtiyacı yok, bu alana çok yatırım yapılırken de uyarmıştık” dedi.
Aşa, kiralık konutlarda da artık ev sahiplerinin eskisi gibi enflasyon oranında zamları dayatmadığını bu yıl çoğu ev sahibinin kiracısına ya zam yapmadığını ya da yüzde 10’un altında bir zam yaptığını kaydetti.

Şehriban Kıraç-Cumhuriyet