Sektörde yaşanan dönüşümün, özellikle pazarlama ve satış alanında yeni uzmanlık ihtiyaçları doğurduğunu ifade eden Özdemir, “Gayrimenkul danışmanlığı artık sadece portföy göstermekten ibaret değil. Veri okuyabilen, yatırım analizi yapabilen, dijital platformları etkin kullanan ve yabancı yatırımcıyla iletişim kurabilen profesyonellere ihtiyaç artıyor” dedi.

Gayrimenkul sektörü genç istihdamı için yeni alan açıyor

Türkiye genelinde inşaat, proje geliştirme ve GYO alanında faaliyet gösteren yaklaşık 130 bin şirket bulunduğunu belirten Özdemir, bu yapıların büyük bölümünün pazarlama ve satış kadrolarına ihtiyaç duyduğunu söyledi.

Özdemir’e göre kentsel dönüşüm, konut açığı ve markalı konut projelerindeki artış, proje satış ekiplerine olan ihtiyacın uzun vadede devam edeceğini gösteriyor. Türkiye genelinde yalnızca proje pazarlama ve satış alanında çalışan profesyonel sayısının yaklaşık 5 bin seviyesinde olduğu tahmin ediliyor.

Son yıllarda outsource proje pazarlama ve satış şirketlerinin sayısındaki artışın da dikkat çekici olduğunu belirten Özdemir, bu modelin sektörde yeni girişimcilik alanları oluşturduğunu ifade etti.

“Klasik emlakçılık yerini profesyonel danışmanlığa bırakıyor”

Dijitalleşme ve yapay zekâ uygulamalarının sektörde önemli değişim yarattığını belirten Özdemir, emlakçılığın geleneksel yapıdan çıkarak daha kurumsal ve uzmanlık odaklı bir modele dönüştüğünü söyledi.

Türkiye’de yaklaşık 150 bin emlak danışmanının faaliyet gösterdiğini aktaran Özdemir, bunların önemli bölümünün kurumsal franchise markaları çatısı altında çalıştığını ifade etti.

Özellikle proje satış ofislerinden ikinci el gayrimenkul piyasasına geçen profesyonel sayısının arttığını belirten Özdemir, “Projelerde edinilen müşteri ağı ve yatırımcı ilişkileri, ikinci el piyasasında ciddi avantaj sağlıyor” diye konuştu.

Üniversitelere yeni müfredat çağrısı

Gayrimenkul sektöründeki dönüşümün eğitim tarafında da karşılık bulması gerektiğini söyleyen Özdemir, yüksekokul ve üniversitelere yönelik önemli önerilerde bulundu.
Özdemir’e göre emlak ve gayrimenkul yönetimi bölümlerinde İngilizce hazırlık zorunlu hale getirilmeli. Yabancı yatırımcı trafiğinin artması nedeniyle uluslararası iletişim becerisi artık sektör için temel gerekliliklerden biri olarak görülüyor.

Bunun yanında öğrencilerin yalnızca teorik eğitimle değil; proje geliştirme şirketleri, GYO’lar, pazarlama firmaları ve emlak ofislerinde zorunlu staj programlarıyla sektöre hazırlanması gerektiği ifade ediliyor.

Yapay zekâ ve veri analizi öne çıkıyor

Sektörde en hızlı dönüşümün teknoloji tarafında yaşandığını belirten Özdemir, gayrimenkul profesyonellerinin artık yapay zekâ destekli analiz araçlarını kullanabilmesi gerektiğini söyledi.

Özdemir, “Veri okuyabilen, dijital pazarlama süreçlerini yöneten ve yatırım analizi yapabilen genç profesyoneller önümüzdeki dönemde daha avantajlı olacak. Üniversitelerin de buna uygun şekilde dijital okuryazarlık, sosyal medya yönetimi ve yapay zekâ uygulamalarını ders programlarına dahil etmesi gerekiyor” dedi.

Gençlere “kariyer günlerini inceleyin” çağrısı

Gayrimenkul sektörünün hem profesyonel kariyer hem de girişimcilik açısından önemli fırsatlar sunduğunu belirten Özdemir, üniversite tercihi yapacak gençlere bölümlerin sektör bağlantılarını incelemeleri tavsiyesinde bulundu.

Özdemir, “Öğrenciler yalnızca bölüm adına bakarak tercih yapmamalı. Üniversitenin sektörle ilişkisi, staj imkanları ve kariyer bağlantıları mutlaka araştırılmalı” ifadelerini kullandı.

İki yılda evinizi alın

Benzer hareketliliğin Century 21 Türkiye ve Era Türkiye’de de yaşandığına dikkat çeken Taş, “Türkiye’de 30 bin lira maaş ile artık bir gayrimenkul almak zorlaştı, ama bizde yüzde 4 komisyon geliri ile 25 daire satan, hizmet verdiği ilçede bir ev sahibi olabiliyor. 2 yılda bir daire sahibi yapan ender meslek kurumsal emlak danışmanlığı. Ayda bir daire satışı bir gayrimenkul profesyonelinin zorlanmadan yapabileceği bir şey.” dedi.

Ayrıca önceden bir franchise ofisi 200 bin TL’ye verdiklerini hatırlatan Gökhan Taş, “300 bin TL de tadilat. 500 bin TL. Ortalama bir işlemden 50 bin TL komisyon alınıyordu. 10 işlem yapılırsa bir franchise ofisin bedeli çıkıyordu. Şu anda iki işlemde çıkıyor. Çünkü 1,5 milyon TL’lik daire 5 milyona geldi. Önceden bir franchise ofisin işletme maliyeti aylık iki satışla çıkıyordu. Şu an yarım satışa düştü.” dedi. Bu sebeple sektörlerine ilginin her geçen gün arttığını kaydeden Taş, agresif ve etkili strateji ile sektörde büyümeyi sürdürdüklerini belirterek, “Temmuz 2023 itibariyle sadece Coldwell Banker Türkiye ile Remax’ı geride bırakmayı hedefliyoruz. Rakibimizden bize geçişler de başladı.” diye konuştu.

Gökhan Taş Century 21’İ satın aldı

Türkiye’de gayrimenkul piyasasının önemli oyuncularından olan Master Türk Grubu, global markaların master franchise haklarını alarak sektörde büyük bir marka karması oluşturmaya devam ediyor. 2013 yılında dünyanın ilk global gayrimenkul danışmanlık markası olan Coldwell Banker’ın Türkiye ve Kıbrıs Master Franchise haklarını alan Master Türk Grubu Başkanı Gökhan Taş, 2018’de gayrimenkulde dünya devi Era Real Estate Türkiye & Kıbrıs’ı satın almıştı. Ardından gayrimenkul ve otomobil pazarlamasında müzayede şirketi Muzayede.com’u 2021’de hayata geçiren Gökhan Taş, 2022 yılında ise Premier Yapı’yı kurdu. Premier Yapı tarafında 27 ayrı lokasyonda arsa yatırımı yaparak GYO hedefiyle ilerleyen MasterTürk Grubu Başkanı Gökhan Taş, son olarak ise dünyanın en yaygın ve en tanınan global gayrimenkul danışmanlık markası Century 21’in Türkiye master franchise haklarını satın aldı. Yeni nesil franchise modellerini uygulayarak sektörde etkin büyüme hedeflediklerini kaydeden Taş, “Biz gayrimenkul profesyonellerimizle zorluklarda kenetleniyor, büyüme dönemlerinde etkin strateji ile ilerliyoruz. Pandemi döneminde royalty almadığımız dönemler oldu. Keza gayrimenkul danışmanı alımıyla ilgili ciddi destek süreci başlatmıştık. Yine teknoloji kullanılarak tanıtımlarına katkılar sunmuştuk. Bu ‘birliktelik’ stratejimiz devam edecek. Ayrıca ülkemizde ciddi bir know how biriktirmeye başlayan Master Türk’ün genişlemesi için de yeni fırsatları her zaman olduğu gibi kollamaya devam ediyoruz. Ülkemizdeki canlı piyasa bizi motive ediyor.” dedi.

“Kendi CRM programımızı kullanıyoruz”

Master Türk Grubu olarak istihdamda niteliği ve gelişimi çok önemsediklerini vurgulayan Gökhan Taş, “Gücümüz global, fırsatlarımız büyük. Gayrimenkul profesyonellerimiz için kategorize edilmiş Türkiye’nin en değerli eğitim programlarına sahibiz. Bu eğitim programlarını sürekli ve düzenli olarak uyguluyoruz. Nitekim sektöründe kendi CRM programını kullanan tek şirketiz. Ofislerimiz ve profesyonellerimiz için Türkiye’nin en büyük ve en güçlü saha destek ekibine de sahibiz. Saha destek ekibimiz de profesyonellerimizin aldıkları eğitimleri uygulama noktasında onlara yardımcı oluyor. Her türlü soru ve sorunlarında profesyonellerimizin daima yanlarında oluyorlar. Bu anlamda, istihdama katkımız rakamlardan ibaret değil, profesyonellerimizin gelişimine ve büyümelerine yardımcı oluyoruz.” diye konuştu.

Geçtiğimiz günlerde Korona virüs salgınının etkilerini azaltmak için kamu bankaları bir kampanya başlatmıştı. Kampanyaya olan ilgi sonucunda 400 bine yakın konut kısa sürede satıldı. Ancak bazı bölgelerde 250 bin Türk Lirasından satılan mülklerin 300 bin Türk Lirasına, 500 bin Türk Lirası olan mülkün ise 750 bin Türk Lirası’na yükseldiği gözlemlendi.

Bu durumun emlak sektörüne olumsuz etkiler bırakacağını savunan Emlak Müşaviri Salim Taşçı emlak yasasının çıkması gerektiğini vurguladı.

Kısa sürede taşlar yerinden oynadı

Emlak piyasasında hareketlenme kısa sürdü. Vatandaşlar düşük faizli kredi ile mülk alabilmek için tapu müdürlüklerinde uzun kuyruklar oluşturdu. Ancak bazı mülk sahipleri bu durumdan faydalanmak için fiyatlarda oynama yaptı. Buda uzun vadede yatırım yapanlara olumlu etki gösterirken kısa süreli alımlarda zarar neden oldu.

Geçtiğimiz günlerde korona virüs salgınının etkilerini azaltmak için kamu bankaları bir kampanya başlatmıştı. Kampanyaya olan ilgi sonucunda 400 bine yakın konut kısa sürede satıldı. Ancak bazı bölgelerde 250 bin Türk Lirası’ndan satılan mülklerin 300 bin Türk Lirasına, 500 bin Türk Lirası olan mülkün ise 750 bin Türk Lirası’na yükseldiği gözlemlendi.

Salim Taşçı : Köy evleri 10 misline pahalandı

Bu durumun emlak sektörüne olumsuz etkiler bırakacağını savunan Emlak Müşaviri Salim Taşçı emlak yasasının çıkması gerektiğini vurguladı. Taşçı, ” Müstakil ev akını başlayınca villalar, hatta köy evleri bile on misli pahalandı. Kiralar yüzde yüze bakan oranlarda pahalılaştı. Villası ve müstakil evi olan, kiraya veren kazandı bu 3 ayda, fakat 3 ay sonra panik yavaş yavaş kayboldu. Su mecrasını buldu.

Tapuda sıra yoktu

Bundan 20 gün önce Küçükesat’ta ki Çankaya Tapu Dairesinin önünde insanlar 1 kilometre uzunluğunda 2 sıra oluyordu. Şimdi dün değil ondan önceki gün gittik, 4 kişi var. Dün bir işlemimiz vardı gittik 10 kişi vardı. Ne oldu balon patladı. Herkesin ayağı yere bastı. Bankaların vermiş olduğu kredi avantajını mal sahipleri zam yaparak ortadan kaldırdılar, 300 binlik daireleri 400 bine, 400 binlik daireleri 600 bine çıkardılar, ayaklar şimdi yere basmaya başladı. Şimdi ödemezlik durumunu da kaldırdılar. Senelik ödeme vardı bu da kalktı. Faizlerde yükseldi, mal sahipleri de yeterince kadar zam yaptı. Piyasa durma aşamasına geldi.

Keşke böyle olmasaydı

… gayrimenkulde bir hareket başlamıştı. Two ekonomisttir bunun adı. Bir hareket vardı ama mal sahiplerinin fazla zammı bunun önüne geçmiş oldu. Halen markalı konutlarda balon var, ” dedi.

Yüksek fiyattan mülk alanlar uzun vadede kazanç sağlayabilir

Fırsatçılar yüzünden fiyatlarda yaşanan kısa süreli oynamanın uzun vade ile mülk alanlarda sorun olmayacağını ancak kısa süreli yatırım olarak düşünenlerin zarar edeceğini ifade eden Salim Taşçı, vatandaşların mülk alırken emlak müşavirlerine başvurmaları gerektiğini ifade etti.

Taşçı, “Bu salgın sırasında ikinci el konutlar yüzde 80 oranında satıldı. Şimdi burada alanlarında yüreklerine bir su serpelim. 500 binlik mülkü 750 bine aldılar ama on sene kredi kullandılar on sene sonra bu mülkün değeri ne olur? Pahalıya aldı ama on sene sonra burası 2 milyon lira olur. Bir kazançları orada var. Vatandaşlara şunu söylemek istiyorum eğer tüketici kredisi alarak ev alıyorsanız ayağınızı yorganınıza göre uzatın. Dövize girmeyin, birleşik faize girmeyin normal faizle alın.” dedi.

Al gülüm ver gülümcüler türedi

Konut kredilerinde yaşanan indirim nedeni ile bazı vatandaşların evlerini bir nevi hülle ile güvendikleri şahıslara satarak düşük faizli kredi kullananların sayısının arttığını ifade eden Taşçı, bu durumun çok yüksek oranlı olduğunu açıkladı.

Taşçı, “Bu arada birde şu çıktı ortaya ticari krediler pahalı, konut kredisi düşük olduğu için al gülüm ver gülümcüler türedi.

Nedir al gülüm, ver gülümcüler?

Sıkışmış olan esnaf evini güvendiği kişinin üstüne sattı. Konut kredisi aldı, kullandı. Diyebilirim ki bu oran Türkiye çapında yüzde 120 oranında olmuştur. Konut kredisi daha düşük olduğu için 0.64’e düşmüştü. İkinci eller 0.74’tü. Yüzde 80 ikinci eller hareketlendi dedik ya işte böyle bir sistem oluştu. Ama bu nereye kadar gider bilinmiyor. Şimdi yüzde 20 oranında bir hareketlenme oldu. Yüzde 80 i bitti. Sen sağ ben selamet oldu.” dedi.

Bir evin 4 anahtarı olur

Ayrıca ev alacaklar için tavsiyelerde bulunan Taşçı şunları aktardı; “Vatandaşın paniğe kapılmadan bir gayrimenkul, dört dörtlük gayrimenkulün 3 anahtarı vardır. Nedir 3 anahtar, bir aldığın mülk amaca yönelik mi? Nedir amaca yönelik içinde oturabiliyor musun? Çoluğuna, çocuğuna miras bırakabiliyor musun? İkinci anahtar rant yapıyor mu? Üçüncü anahtar istediğin zaman satabiliyor musun? Dört dörtlük bir gayrimenkulün anahtarı budur.” dedi.

Emlak müşavirlerine güvenin

Mülk alım satımında emlak müşavirlerinin önemli bir yeri olduğunu söyleyen Taşçı vatandaşların emlak alırken veya satarken mutlaka müşavirlere danışması gerektiğini vurguladı.

Ailenin emlakçısı neden olmuyor?

Taşçı, “Herkesin aile hekimi var, aile avukatın var, neden aile emlak müşavirin olmasın? Gelişi güzel rahatsızlandığı zaman gördüğün doktor tabelasına mı gidiyorsun, tanıdık aile doktoruna mı gidiyorsun? Hukuksal bir sorunun olduğu zaman herhangi bir tabelaya bakıp mı gidiyorsun? Eşten dosttan tavsiye ile tanıdığın kişiye mi gidiyorsun? Emlak müşavirliği de budur.

Hasan Dağı’ndan ayran :))

Bilmediğin bir konu komisyondan kaçayım diye mal sahibine gidersin 500 binlik daireyi 750 bine alır üstüne de Hasan Dağı’ndan ayran içersin. Bilenle gideceksen, müesseseleşmiş tüm emlak müşavirleri dürüst insanlardır. Çürük zor çıkar. Milyonda bir çıkabilir. Müesseseleşmiş tüm emlakçılar vatandaşların gönül rahatlığı ile gidip başvurabilecekleri yerlerdir. Telefonla bana Türkiye’nin her yerinden ararlar, herkese de cevap veririm. Tanıyım tanımayayım.” dedi.

Emlakçılığın yasası yok ki!

Ülkemizde emlakçılık yasasının olmadığını ve bunun büyük bir eksiklik olduğunu ifade eden Taşçı sözlerine şöyle devam etti;” Emlak müşavirliği daha tam yüzde 100 oturmadı. Kültürlü insanlar bunu biliyor. Oturması için emlakçılık yasasının çıkması lazım. Bir takım yeterlilik belgesi isteniyor bu yeterli değil.

Milyar dolarların dolaştığı piyasanın bir kanunu yok!

Sen emlakçıyı disiplinize ediyorsun ama emlakçının gelir kaynağını nasıl disiplin altına alacaksın? Yeterlilik belgesi olmayan emlakçılık yapamaz, tamam, uygun. Bir masa bir telefon zannediyorlardı bu da tamam. Ancak bugün Amerika’da ben uluslararası emlak uzmanlığı başkanlığını 4 sene yaptım. Emlakçı, mal satanla alan sadece noterde karşılaşır. Bütün yetki emlakçıdadır. Müşterilerin yarısından yakını emlakçıyı aradan çıkarmaya uğraşır. Kanun çıkarsa bunu önlersin. Bir emlakçılık yasası yok, kanunu yok. Milyar dolarların döndüğü piyasada kanun yok. Bir berber dükkanı açarken bile, bakkal dükkanı açarken bile 40’a yakın evrak istenir ama bir emlakçı olayında kanunu bile yok.

Herkesin güveni ve rahatı için

Emlakçılık kanunu süratle çıkarılmalı. Hem emlakçı rahat eder, hem vatandaş rahat eder. Bu kanun çıktığı takdirde emlakçıyı da bağlayıcı, vatandaşı da bağlayıcı unsurlar ortaya çıkar. Olmadığı takdirde böyle gider bu.”

Konut satışları denetlenemiyor

Konut satışlarında gerçekleşen fahiş fiyatların önüne geçilemediğini ifade eden Taşçı 14 milyona yakın konutun denetlenmesinin mümkün olmadığını bunun vicdan meselesi olduğunu ifade etti.

Vicdanlar kanun olmalı

Taşçı, ” Otomobil firmaları denetlemek kolay, çünkü sayıları az. Türkiye’de beş, altı tane büyük otomobil firmaları var. Onları denetlemek kolay, 14 milyon konutun olduğu yerde tek tek hangi apartmanı kontrol edeceksin. Buna satmışsın, şuna satmışsın mümkün değil. Kanun insanların vicdanında olması gerekir. Otokontrol ile kanunu kendin sağlayacaksın. Onun dışında mümkün değil.

Beklersen, olur…

Buna her zaman rastlamak mümkün yüksek almış ama ben baştan söyledim dedim ki 500 binlik evi 750 bine almış ama bir on sene sonra uzun vadeli yatırım olarak aldıysa bu ev 2 milyonun üstüne çıkar. Oradan kazancı olur. Ama fırsatçı ise 500 binlik evi 750’ye aldı. Ben bunu yatırım için aldım deyip de bu eve 900 bin lira istersen satamazsın.” dedi.

Mehmet Turan Sapaz – Ankara Sonsöz

YKS sınav sonuçlarının açıklanması sonrasında adaylar tercihleri için araştırmalarını yapmaya devam başladılar. Sınavı geçerli sayılan 2 milyon 390 bin 188 aday için tercih işlemleri ise 29 Temmuz tarihinde sona eriyor. Geçen yılki yerleştirme sonuçlarında 1 milyon 206 bin 811 kişi tercih yapmıştı.

Tercih yaparken önemli önceliğin barınma olduğuna dikkat çeken Altın Emlak Genel Müdürü Mustafa Hakan Özelmacıklı “Yeni üniversiteye yerleşecek adaylar için yurt kapasiteleri çok yetersiz. Bu nedenle öğrenciler özellikle düşük m2’li ve mümkünse eşyalı kiralık daire arayışında oluyorlar. Üniversiteye yakın yerlerde kira bedelleri yüksek olabiliyor. Öğrencilerin tercih kararlarını netleştirmeden önce profesyonel emlak işletmelerinden destek almalarında fayda var” dedi.

7 milyon 740 bin üniversiteli var

Birçok şehirde öğrenci yurt kapasitelerinin yetersiz olduğunu belirten Altın Emlak Genel Müdürü Mustafa Hakan Özelmacıklı “2018-2019 öğretim yılı yükseköğretim istatistiklerine göre ön lisansta 2.829.430, lisansta 4.420.699, yüksek lisansta 394.174 ve doktora programlarında 96.199 öğrenci olmak üzere toplamda 7 milyon 740 bin 502 kişi üniversiteli var. Bu sene üniversiteye başlayacak olanlar ile öğrenci sayısı daha da artış gösterecek. Kredi yurtlar kurumunun ise 1 Temmuz 2019 tarihi itibarıyla 81 il ve 239 ilçeyle birlikte, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti başta olmak üzere 777 yurdundaki kapasite ise sadece 689 bin. Bu nedende şimdiden emlak işletmelerimize kiralık daire talepleri gelmeye başladı” dedi.

Öğrencilerin talepleri farklı

Üniversite öğrencilerinin POI (Point of Interest – Önemli Noktalar) bakış açılarının farklı olduğunu da dile getiren Özelmacıklı “Farklı üniversiteleri tercih edenler, ortak ulaşım noktalarında konaklamayı tercih ediyorlar. Metro ve mertobüs gibi toplu taşıma araçları ile nasıl erişim sağlayabileceklerini merak ediyorlar. Merkezlerden çok uzaklaşmadan, sosyal çevre ve fiyat kriterlerine bakıyorlar. Giriş hatta bodrum katlardaki küçük m2’li daireler öğrenciler için öncelikli tercih. Eşyalı daireler ise daha hızlı kiraya veriliyor. Hatta bazı ebeveynler küçük m2’li daire satın alarak, çocuklarının uzun eğitim hayatlarında kira ödememeyi ve ilerde değer artış kazancı sağlamayı düşünüyor” diye konuştu.

Emlak Geliştirmede Özel Yurtlar Öncelikli

Türkiye’de artan öğrenci nüfusuna bağlı olarak yurt ihtiyacının her geçen gün arttığını da belirten Altın Emlak Genel Müdürü “Artan öğrenci ve üniversite sayısı, yatırımcı ve geliştiriciler için özel yurtları ön plana çıkarttı. Özellikle birçok imkanı içinde bulunduran yurt yatırımları, çok kısa amortisman sürelerinde yüksek gelir sağlıyor. Özellikle devlet yurtlarının az olduğu, kiraların yüksek olduğu illerde özel yurt yatırımları devlet teşviki ile de çok daha avantajlı hale geldi. Birçok yatırımcımızı doğru lokasyonlara yönlendiriyoruz” dedi.