İtalya’nın Sicilya adasındaki ünlü basamaklı kireçtaşı uçurumu, dünyanın en zengin insanının bir sonraki devralma teklifi için bariz bir seçim olmayabilir, ancak  İtalyan bir adam böyle bir olasılığın hayalini kuruyor. Türk Merdivenleri’nin bir kısmını Elon Musk’ın satın almasını isteyen bölgenin sahibi bir çağrıda bulundu.

Realmonte, Agrigento’daki yerel yönetimle uzun bir yasal mücadelenin ardından ve merdivenlerin bakımıyla ilgili yıllarca süren şikayetlerin sonucunda uçurumun resmi sahibi 72 yaşındaki Ferdinando Sciabarrà, alanı satışa çıkardı.

İtalya’nın en turistik yerlerinden

İtalyanca Scala dei Turchi olarak adlandırılan Türk Merdivenleri, İtalya’nın en çok ziyaret edilen turistik yerleri arasında yer alıyor. UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan tarihi bölge, ünlü edebiyatçı Andrea Camilleri’nin Müfettiş Montalbano kitaplarında sıklıkla geçiyor.

İki kumsal arasında uzanan bu oluşum, merdivene benzeyen kayaç bir yapıya sahip. Haçlı Seferleri sırasında, Müslüman korsanları bu konum rüzgârı kestiği için gemileriyle burada duraklama yapıp saklanırlardı. Kayaların merdivenli yapısından korsanlar dağa tırmanıp,  yakınlarda bulunan köylere baskınlar düzenlerlerdi. Bu korsanlar halk arasında Türk olarak bilindiği için, zamanla kayalıklar ‘Türk merdivenleri’ adını aldı.

Diğer taraftan, daha önce yerel ticaret odası için çalışan Sciabarrà, 19. yüzyıldan kalma miras belgelerine dayanarak mülkiyet iddiasını ortaya koydu. Devlete ait arazileri işgal ettiği için soruşturma açıldıktan sonra uçurumdaki payı geri verildi.

Açık artırmayla satılacak

Sciabarrà, yerel ve bölgesel makamların Türk Merdivenleri’ni daha iyi korumak veya bir doğa rezervine dönüştürmek için önlemler getirme talepleri reddedildikten sonra şimdi merdivenleri açık artırmaya çıkardığını söyledi.

Sciabarrà, “Onu öncelikle  Elon Musk’a hitap eden müzayedeye çıkarıyoruz” dedi.

Yıllar içinde zarar gördü

Öte yandan, Güney Sicilya kıyılarından Akdeniz’e uzanan devasa bir merdiven şeklindeki uçurum, çok sayıda turistin de etkisiyle erozyona uğradı. Bazıları ise yumuşak beyaz kireç taşından oluşan kaya parçalarını çaldı.

Ocak ayında, vandallar simgesel yapıyı kırmızı demir oksit tozuyla tahrif etti. Türk Merdivenleri, kötü korunmasıyla ilgili şikayetlerin ardından 2020’nin başlarında geçici olarak kapatıldı ve devlet tarafından el konuldu. Sciabbarà, ayrıca uçurumun  korunmasıyla bağlantılı suçlardan dolayı soruşturuldu ve geçen yaz 9 bin 100 € para cezasına çarptırıldı.

Sciabarrà’nın kızı Angela, “Biz onu kamu idaresine bağışlamak istedik, ayrıca bir çevre derneğine emanet etmemiz de engellendi. Turistlerin, kolayca atlanabilen çitlerle değil, kontrollü erişimle güvenli bir şekilde ziyaret etmelerine izin verilmeli. Kaya düşmesinin de önlenmesi gerekiyor” diye konuştu.

Cumhuriyet

Türk halkı bu teknolojinin kendi üzerinde denenmesine yüksek oranda gönüllü değil. Her 5 kişiden 1’iyse yapay zekanın insanlığın sonunu getireceğini düşünüyor. Ve katılımcıların yüzde 80’i yapay zeka ve tüm biyoteknoloji ürün ve hizmetleri için hukuki düzenleme yapılması gerektiğini düşünüyor.

Neuralink projesi tüm dünyanın gündeminde

Elon Musk’ın insan beynine çip yerleştirmek üzere çalıştığı Neuralink projesini tanıtmasıyla tüm dünyada gündem değişti. Bu zamana kadar dizi ve film senaryolarında izlediğimiz kitaplarda okuduğumuz, insan beynine çip takılması çip teknolojisinin hayata geçme olasılığı tüm insanlığa, teknoloji-insanlık ilişkisinin seyrine ilişkin sorular sordurmaya başladı. Bilinmezlikler ve endişelerin yanında umut da doğuran Neuralink projesinin Türkiye’de nasıl algılandığı araştırıldı.

4 katılımcıdan 3’ü projeden haberdar

Hitay Holding grup şirketlerinden Türkiye’nin en büyük izinli veritabanına sahip online araştırma şirketi DORinsight “İnsanlığın Geleceği” konulu online araştırmasını, 9-14 Eylül 2020 tarihleri arasında gerçekleştirdi. Araştırmaya Türkiye temsili, A-B-C1-C2-D sosyo-ekonomik segmente mensup 2.873 kişi katıldı.

Araştırmada öncelikle Neuralink projesinden haberdarlık durumu sorgulandı. Buna göre katılımcıların yüzde 74’ü Neuralink projesini duyduğunu, yüzde 26’sı ise haberdar olmadığını belirtti.

Endişe ve heyacan aynı potada

Elon Musk’ın bilimde çığır açacak bir teknoloji olarak görülen, insan beyniyle bilgisayarı birbirine bağlayan ve tek potada birleştiren Neuralink çip teknolojisi projesine tüm dünya genelinde en önemli tepkiler heyecan, umut ve endişe olarak ortaya çıkmıştı. “İnsanlığın geleceği” araştırmasında Türkiye’de yaşayan geniş bir sosyo ekonomik gruba dahil farklı kesimlerin tepkilerini ölçmeye odaklandı.

Buna göre katılımcıların yüzde 57’si Neuralink projesiyle beynin karmaşık yapısının deşifre edebileceğini düşünüyor. Projeyi destekleme konusunda daha geri planda kalan kadın katılımcıların beynin deşifre edilebileceğine ilişkin endişelerinin erkek katılımcılara oranla daha yüksek olduğu gözlendi.

Bu teknolojinin katılımcılar nezdinde neler hissettirdikleri sorgulandığında da heyecan ve endişe başa baş noktada yer aldı. Yani Neuralink projesi hem heyecanlandırıyor hem endişelendiriyor. Katılımcıların yüzde 45’i bu projenin kendilerini heyecanlandığını, yüzde 43’üyse endişelendirdiğini ifade etti. Hiçbir şey hissetmediğini belirtenlerin oranıysa yüzde 12’de kaldı.

Sağlıkta umut oldu, güvenlikte ise endişe yarattı

İnsan beyninin şifrelerinin çözülerek çeşitli hastalıklara beyne çip yerleştirilmesi teknolojisiyle tedavi edici olma ihtimali katılımcıların projeden heyecan duymasının en önemli nedeni. Projenin heyecanlandırdığı katılımcılara nedenleri sorulduğunda katılımcıların yüzde 65’i sağlık ve tıp teknolojilerinde kullanılacak olmasından, yüzde 59’u engellilerin hayatını büyük çapta değiştirebilme ihtimalinden, yüzde 50’si her alanda öğrenme becerilerinin artacağından ve yüzde 31’i ise insanların düşüncelerini okuyabilmenin artık mümkün olabileceğinden dolayı heyecanlı olduklarını dile getirdi.

Öte yandan projeye dair çok büyük endişe kaynakları da var. Projenin endişelendirdiği katılımcılara nedenleri sorulduğundaysa katılımcıların yüzde 60’ı düşüncelerini kimsenin okumasını istemediklerini çünkü bu durumda kendilerini güvende hissedemeyeceklerini belirtti. Yüzde 58’i hükümetlerin halkların beynini kendi istedikleri gibi yönlendireceklerini düşünmelerinden, yüzde 50’si kişisel verilerinin güvende olacağına inanmamalarından, yüzde 47’si ise siber korsanların pek çok amaç için beyinlerini ele geçirip kötüye kullanabilme ihtimalinin olduğunu düşündükleri için Neuralink ve benzeri teknolojilerin kendilerini endişelendirdiğini ifade etti.

Kendileri üzerinde denenmesine gönüllü değiller

Neuralink projesi hayata geçerse alzheimer, otizm ve felç gibi birçok hastalığa çare bulunabileceği en önemli umut kaynağı. Daha şimdiden Amerika’da uygulamalar için gönüllüler bulunduğu biliniyor. Peki Türkiye’den beynine çip takılması için gönüllü çıkar mı?

Araştırmaya göre katılımcıların yüzde 77’si Neuralink projesinin insanlar üzerinde denenmeye başlandığında kendilerinin gönüllüler arasında yer almayacaklarını söyledi. Beyne takılacak bu çip sayesinde sağlıkla ilgili çığır açan gelişmeler olabilmesi durumunda katılımcıların yüzde 30’u izin vereceğini, yüzde 47’si bu teknolojinin üzerlerinde uygulanmasına hiçbir koşulda izin vermeyeceğini, yüzde 23’ü ise kararsız kaldıklarını belirtti.

Yapay zeka insanlığın sonu mu?

Yapay zeka, giyilebilir teknoloji, biyoteknoloji insanlığın geleceğinde bugünkünden çok daha fazla yer edinecek. “İnsanlığın geleceği” araştırması Türkiye’deki insanların bu teknolojiler hakkında ne kadar fikir sahibi olduğunu ve ne talep ettiklerini de araştırdı.

Araştırmaya katılanların yüzde 37’si yapay zeka kullanılan, deri altı/ giyilebilir çip teknolojileriyle ilgili bilgi sahibi olduklarını belirtiyor. Katılımcıların yüzde 48’i bu teknolojilerle beyinlerine çip yerleştirilirse bugünkünden daha sağlıklı, daha mutlu, daha başarılı ve daha güvende olmayacaklarını, yüzde 22’si bugünkünden daha sağlıklı, daha mutlu, daha başarılı ve daha güvende olacaklarını yüzde yüzde 30’u da bu konuda herhangi bir fikri olmadığını belirtti.

Önümüzdeki 10 yıl içinde yapay zekanın insan üzerindeki etkileri hakkında fikirleri sorulduğunda katılımcıların yüzde 54’ü insanlık için birçok avantaj sağlarken fiziksel ve zihinsel zararı olacağını ve kişisel haklara zarar vereceğini düşündüklerini ifade etti. Katılımcıların yüzde 26’sıysa yapay zeka teknolojilerinin insanlığı geliştireceğine ve her alanda avantaj sağlayacağını belirtti. Her 5 kişiden 1’i ise yapay zekanın insanlığın sonunu getireceğini inandığını söyledi.

Hukuki düzenleme talep edildi

Bir diğer endişe faktörü bu gelecek teknolojilerinin hükümetler tarafından zorla uygulatılmak istenebileceği konusu. Araştırmaya katılanların yüzde 31’i yapay zeka kullanılan, deri altı/ giyilebilir çip teknolojilerinin yakın zamanda insanlara zorunlu olarak uygulatılmak isteneceğini düşündüğünü ifade etti. Yüzde 46’sıysa bu konuda bir zorunluluk olmayacağını, yüzde 23’ü ise konu hakkında fikir sahibi olmadıklarını belirtti.

Sonuç olarak büyük bir uzlaşmayla araştırmaya katılan her 10 kişiden 8’i biyoteknoloji, giyilebilir teknolojiler, deri altına çip uygulamaları ve yapay zeka gibi teknolojiler konusunda hukuki düzenleme yapılması gerektiğini ifade etti. Katılımcıların yüzde 77’si beyne ve vücuda yerleştirilecek çiplerle kişisel verilerinin güvende kalabileceğine inanmadıklarını belirtti.

Sadece 1,6 kilometre uzunluğundaki tünelde yapılan ve 2 dakika süren deneme sürüşünü, konuklar ve gazeteciler yerinde izleme fırsatı yakaladı.

İçi mavi-yeşil neon ışıklarla aydınlatılan tüneldeki sürüş sırasında saatte yaklaşık 80 kilometre hızla yol alan Musk, hedeflerinin şehirdeki trafik sıkışıklığından kurtulmayı sağlayacak bir ağ oluşturmak ve tünelde saatte 240 kilometre hıza ulaşmak olduğunu söyledi.

Elon Musk, bir ucu Musk’ın Space X’deki park yerine varan prototip tünelin 10 milyon dolara mal olduğunu belirterek, elektrikli araçlar için gelecekte inşa etmeyi planladıkları yeraltı tünel ağının, “yıpratıcı trafik sıkışıklığına” yanıt olmasını ümit ettiklerini ifade etti.

AA

Uzmanlar, “Dünya çapında önemli bir takipçi kitlesine sahip Elon Musk gibi bir ismin uyuşturucu ile yan yana anılmasının gençler açısından son travmatik etkilere sahip olabileceği uyarısında bulundular.

Kabul edilemez bir davranış

Gençlik açısından rol model olan isimlerin, uyuşturucu ile mücadele konusunda hassas davranması gerektiğini belirten Balıkesir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri ve Balıkesir Toplu Taşıma A.Ş. YKB Mehmet Gürbüz de Elon Musk’ın bu davranışının ‘kabul edilemez’ olduğunu belirtti.

Sessiz şehirden uyuşturmaya tepki

Bilindiği gibi 1999 yılından bu yana tüm dünyada ‘sakin şehir’ sıralaması yapılıyor. İtalya’da ortaya çıkan bu akım, yaşam kalitesini yükseltmek amacıyla kentlerin kendilerini değerlendirmeleri ve farklı bir kalkınma modeli ortaya koymaları fikriyle gelişti. Dünyanın en sakin şehirleri sıralamasında, Türkiye’den 14 şehir yer alıyor.

Bu kentler arasında yer alan Balıkesir’le ilgili, Tesla CEO’su Elon Musk’a geçtiğimiz hafta yeni bir proje için davet mektubu gönderdikleri bilgisini paylaşan Mehmet Gürbüz, “Balıkesir için ‘sessiz şehir’ dediğimiz, kenti küresel anlamda farklılaştıracak yeni bir çalışmanın içindeyiz. Bu kapsamda toplu ulaşımın tamamen elektrikli araçlara yönelmesi adına birtakım hedefler ortaya koyduk. Elon Musk’a, ‘Balıkesir’i dünyaya örnek olacak sessiz bir pilot bölge haline getirelim, Tesla ile ortak bir çalışma gerçekleştirelim’ davetinde bulunmuştuk” dedi.

‘Daveti geri çektik’

Mehmet Gürbüz, Elon Musk’a söz konusu davet mektubunu yaklaşık 10 gün önce yani 30 Ağustos tarihinde gönderdiklerini söylerken, “Eğer bu olay yaşanmasaydı Tesla ile ilk etapta 180 adet elektrikli otobüs alımına yönelik bir anlaşma hedeflemiştik. Üstelik şarj istasyonları ve alt yapı dönüşümleriyle birlikte Tesla açısından da ciddi büyüklüğe sahip bir anlaşmaya imza atmış olacaktık. Fakat önceki gün, canlı yayında gerçekleşen bu davranışı, uyuşturucu ile mücadele ve genç nesiller açısından kabul edilemez buluyoruz. Bu nedenle Tesla ile çalışma hedefimizden vaz geçiyoruz. Elon Musk’a yaptığımız bu teklifi de geri çekiyoruz” ifadelerini kullandı.

Önceliğimiz yerli ve milli markalar

Gürbüz, Şöyle devam etti: “Türkiye’nin rekabet gücünü artırmak ve Balıkesir’in dönüşümünü sağlamak amacıyla ‘sessiz şehir’ projemizi bir dünya markasıyla taçlandırmak istiyorduk. Fakat ahlaki açıdan tasvip etmenin mümkün olmadığı bu davranış karşısında yerli ve milli markalar önceliğimiz olmak üzere ABD dışındaki farklı çözümleri devreye almak için harekete geçtik” diyerek sözlerini tamamladı.

Habertürk

Musk, Twitter mesajında, ABD’nin California ve Maryland eyaletlerinde tüneller inşa eden Boring Company’nin bu projelerde yer altından çıkardığı kayalardan şekillendireceği, “gerçek boyutlarda binalar ve heykeller inşa edilebilecek” lego benzeri yapı taşlarını piyasaya süreceğini belirtti.

Musk’ın mesajında “Boring Company’nin yeni lisanslı ürünleri yakında geliyor. Tünel kazılarından çıkan kayalardan yapılan, birbirine kenetlenen tuğlalar… Bunları gerçek boyutlarda binalar ve heykeller inşa etmek için kullanılabileceksiniz. California sismik kaya standardına uygun, yani çok sağlam ancak bir uçak kanadı lonjeronu gibi ortası boşluklu, dolayısıyla ağır değil” ifadeleri yer aldı.

Musk, piyasaya sürecekleri ilk yapı setinin “eski Mısır” temalı olacağını, setin parçalarıyla piramitlerin, Sfenks’in ve Horus Tapınağı’nın yeniden inşa edilebileceğini belirtti.

Boring Company, halihazırda yalnızca Los Angeles ve Baltimore şehirlerinde iki kısa tünel projesi yürütüyor.

Tesla şirketiyle elektrikli araçlar, SpaceX şirketiyle roket ve uzay mekiği ve SolarX şirketiyle güneş enerjisi çözümleri üreten Musk, daha önce tünel şirketi Boring Company’nin lisanslı ürünü olarak bir alev silahını piyasaya sürmüştü.

AA

Elektrik depolama ünitesi kurma teklifi

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın özel davetiyle geçtiğimiz günlerde Türkiye’yi ziyaret eden Elon Musk’ın şirketi Tesla’dan da İstanbul Yeni Havalimanı’na işbirliği teklifi geldi. Elektrik enerjisini depolayacak batarya üretmek üzere çalışan Tesla, İstanbul Yeni Havalimanı’na da bir elektrik depolama ünitesi kurma teklifinde bulundu. Dünya gazetesinin haberine göre Elon Musk’ın İş Geliştirmeden Sorumlu Başkan Yardımcısı Diarmuid O’Connell tarafından İGA Havalimanı İşletmesi İcra Kurulu Üyesi Mehmet Kalyoncu’ya yapılan teklifte yeni havalimanının enerji ihtiyacının karşılanmasında Tesla’nın yeni elektrik depolama ünitesi Powerwall’un kullanılması isteniyor.

4 milyar dolarlık katkı

İstanbul Yeni Havalimanı (İYH), iklim değişikliği konusunda dünyanın en önemli etkinlikleri arasında gösterilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Taraflar Konferansı’nın 23’üncüsünde (COP23) yer aldı.

Almanya’nın Bonn şehrinde düzenlenen konferansın ardından bir grup gazeteciyle biraraya gelen Kalyoncu, “Hasan Kalyoncu Üniversitesi Kuluçka Merkezi’yle San Francisco’daki Tesla merkezini ziyaret ettik. Orada Diarmuid O’Connell’den havalimanında enerji depolaması sistemi kurulması konusunda yatırım teklifi aldık. Gönlümüz her şeyin yerli olduğu havalimanında bunun da yerli kaynaklarımızla yapılabilmesi. Yerli batarya üretebilirsek bu projeyi onlarla yürütmemiz çok daha güzel olur. Yerli otomobil konusunda nasıl TOBB öncülük etmişse, yerli batarya teknolojisi de gündeme alınmalı. Bu konuda aksiyon alınması faydalı olacaktır. Biz de TESLA’dan gelen bu teklifi değerlendireceğiz. Çünkü endüstriye giriş bariyerinin atlatılmasında bu tip büyük yatırımlar değerlendirilmeli” diye konuştu. Kalyoncu, elektriğin depolanmasının Türkiye’ye 4 milyar dolarlık katkı sağlayacağını ve elektrik kesintisi sorununun son bulacağını söyledi.

Kalyoncu, dünyada solar panellerle ısıtılan havalimanlarının olduğunu dile getirerek, “Kalyon Holding olarak bu yıl sonunda Ankara’daki panel fabrikamızın açılışını yapacağız ve bir yıl içerisinde yatırımı bitireceğiz. İlk 2 yıl kendi santralimize çalışacak. Ama iki yıldan sonra İGA’da kullanılmak üzere paneller üretebiliriz” diye konuştu.

Yabancı havayollarından yoğun ilgi

Yeni havalimanına, yabancı havayollarından yoğun ilgi var. Kalyoncu, “Anlaşma noktasına henüz gelinmedi ama Singapur ve Özbekistan havayolların mevcuttan fazla uçakla gelecek. Suudi Arabistan çok agresif. Bizim özellikle iş geliştirme faaliyetleri yürüttüğümüz ise Çin ve Hindistan. Şuanda hiçbir kontrat imzalanmadı ama talepler toplanıyor” diye konuştu. Mehmet Kalyoncu, THY Lounge’nın ise mevcudun bir kaç katı büyüklüğünde olacağı bilgisini verdi.

Buggy yerine sürücüsüz araç kullanılacak

Mehmet Kalyoncu’nun verdiği bilgilere İstanbul Yeni Havalimanı’nın apronunda elektrikli araçların kullanımına öncelik verilecek. Yolcu sayısının yüksekliği nedeniyle dar alanlarda bisiklet kullanımın planlandığı havalimanında buggyler yerine de sürücüsüz otonom araçların kullanılması için fizibilite çalışmaları yapılıyor. Bunun için Fransız bir firmayla görüşmeler yaptıklarını dile getiren Kalyoncu, “Keşke yerli otomobil o tarihe kadar hazır olsa da onu da kullanabilsek” dedi.

İşletmelere yeşil kuruluş sertifikası zorunluluğu

Mehmet Kalyoncu, İstanbul Yeni Havalimanı’nın bu haliyle mevcut havalimanlarından daha tasarruflu ve verimli bir havalimanı olacağını söyledi. Havalimanında yer olacak tüm ticari işletmelerin yeşil kuruluş sertifikasına sahip olacağını belirterek, “Çevre ve sürdürülebilirlik alanındaki çalışmalarımız nedeniyle uluslararası konferanslardan sürekli davet alıyoruz” diye konuştu. Mehmet Kalyoncu’nun verdiği bilgiye göre, İGA’da şuanda çevre departmanınında 31 kişi çalışıyor.

Taksicilere çekidüzen verilecek

Tamamlandığında İstanbul’u dünyanın aktarma merkezi haline getirecek İstanbul Yeni Havalimanı’nın Türkiye’nin imajı için büyük önem arz ettiğine dikkat çeken Mehmet Kalyoncu, “Buraya inen yabancıların ülkemizi doğru tanıması için, havalimanı civarındaki taksicilere çeki düzen verilecek. Burada çalışacak taksiciler yabancı dil kullanacak, giyimleri düzgün olacak, kültürlü insanlardan seçilecek. Hatta kadrolu taksicilerin alınması bile gündeme gelebilir” dedi.

“Bir gece ansızın inebiliriz”

Yeni Havalimanı’nın geldiği son süreçle ilgili de bilgi veren Kalyoncu, havalimanının yüzde 70’inin tamamlandığını ve 29 Ekim 2018’de açılacağını söyledi. Mehmet Kalyoncu, Gayrettepeyeni havalimanı metro hattının açılışa yetişemeyeceğini, fakat D-20 karayolu bağlantısının yıl sonunda tamamlanması ile ilk etapta ihtiyacın karşılanacağını dile getirdi. Açılışın Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın doğum tarihine yetişip yetişmeyeceği yönündeki soruya Mehmet Kalyoncu, “Bizim pilotlara sordum, inebileceklerini söylediler” dedi.

Dünya

Yer altında değil yer üstünde

Ancak büyük bir sorun var. Uzmanların büyük bir kısmı Musk ile aynı fikirde değil. Bunun sebebi ise trafiğin bir bölümünü yer altına taşımak sanılandan daha pahalıya mal olabilir. Wired’ın sorularını yanıtlayan şehir planlama alanında uzman bir yetkili, bu projenin gerçekleşmesinin birçok doğayı koruma yasasını deleceğini düşünüyor. Musk ise deneyden oldukça umutlu. Ancak durun, daha bitmedi! Musk’ın bir diğer çılgın projesi yer altında değil yer üstünde hatta çok üstünde ve duyanlar şaşkına dönüyor. Ünlü iş adamı Elon Musk çılgın projesini tüm dünyaya duyurdu; bu teknoloji sayesinde bir saatin altında bir sürede dünyanın bir noktasından ötekine gidebileceksiniz.

Abcnews.com