Ekonomi Bakanlığı verilerinden derlenen bilgilere göre, ilk müteahhitlik projesini 1972’de Libya’da üstlenen sektör, bu yılın temmuz ayına kadar geçen sürede 117 ülkede, toplam değeri 344,7 milyar dolar olan 9 bin 18 projeye imza attı.

Son 10 yılda 4 bin 152 proje üstlenildi

Sektörün son 10 yıldaki hizmetlerine bakıldığında 2008-2017 Temmuz döneminde 4 bin 152 proje üstlenildi. Bu projelerin toplam tutarı 220,1 milyar dolar olarak hesaplanırken, bu tutar 45 yılda üstlenilen 344,7 milyar dolarlık proje tutarının yüzde 64’üne karşılık geldi.

Ortalama proje bedeli açısından da son 10 yılda önemli gelişme kaydedildi. Bu kapsamda, 2008 yılında ortalama proje bedeli 37,1 milyon dolar iken bu tutar yaklaşık 2 katına çıkarak bu yılın temmuz ayı itibarıyla 79,3 milyon dolara ulaştı.

En önemli pazar Rusya

Türk müteahhitlerin son 45 yılda üstlendiği projelerin ülkeler bazında dağılımı değerlendirildiğinde ilk sırada 67,6 milyar dolar ve yüzde 19,6 pay ile Rusya yer aldı. Bu ülkeyi 46,8 milyar dolar ve yüzde 13,6 pay ile Türkmenistan, 28,9 milyar dolar ve yüzde 8,4 pay ile Libya takip etti.

Sektörel açıdan bakıldığında ise karayolu, tünel ve köprü projeleri 44,1 milyar dolar ile Türk müteahhitlerinin en çok iş yaptığı alanlar oldu. Konut projeleri 43,7 milyar dolar ile ikinci, ticaret merkezi projeleri 29,1 milyar dolarla üçüncü sırada kendine yer buldu.

Türk firmaları küresel devlerin arasında

Üstlendiği projelerle adından söz ettiren müteahhitlik firmaları yıllar içinde dünyanın en büyük şirketler olarak adından söz ettirdi. Müteahhitlik hizmetleri sektörünün önde gelen yayınlarından Engineering News Record (ENR) dergisinin, bir yıl içerisinde üstlenilen uluslararası projelerin toplam bedeli üzerinden her yıl belirlediği dünyanın en büyük 250 müteahhitlik firmasını gösteren listede Türkiye 2008 yılında 23 firma ile yer alırken, bu sayı geçen yıl itibarıyla 40’a yükseldi.
Bu firmalardan 7’si ilk 100 firma arasında kendine yer bulurken, ilk kez 2 Türk firması 3 milyar doların üzerindeki gelirleriyle ilk 50 firma arasında sayıldı.

AA

TRT ve STK’lar destekledi

Ev, ofis, mutfak-banyo ve akıllı mobilyalar kategorilerinde tasarımların yarıştığı 9.Ulusal Mobilya Tasarım Yarışması’nın ödül törenine Ekonomi Bakanı Mustafa Elitaş, TİM Başkanı Mehmet Büyükekşi, OAİB Başkanı Ahmet Kahraman ve sektörün önden gelen isimleri katıldı. Yarışmanın jürisinde ise Prof. Önder Küçükerman, Reşit Soley, Aziz Sarıyer, Jan Nahum, Mustafa Toner, Kaan Dericioğlu, Ahmet Kaleli, Didem Çapa, Fatih Kıral, Murat Armağan ve Renan Gökyay yer aldı. Ulusal Mobilya Tasarım Yarışması; TRT, Mimarlar Odası, İç Mimarlar Odası, Yaratıcı Çocuklar Derneği tarafından desteklendi.

Yatak kapasitesi 4 bin 271 artacak

Milliyet’te yayınlanan habere göre, Ekonomi Bakanlığı’nın 2016 yılı mart ayına ait ‘Yatırım Teşvik Belgeleri’ni değerlendiren TÜROB, Mart 2016’da Türkiye genelinde toplamda 17 ayrı şehirde 25 yeni otel projesi için teşvik belgesi, 3 otel için ise renovasyon belgesi verildiğini bildirdi. 321,7 milyon lira harcanarak tamamlanacak olan yatırımların sektöre 1,133 yeni ek istihdam sağlayacağı vurgulandı. Değerlendirmede ayrıca yatırımların tamamlanmasıyla 4 bin 271 adet ek yatak kapasitesi oluşacağı da belirtildi.

2016 da umut vermiyor

Ekonomi Bakanlığı’nın raporuna göre, 2015’te üstlenilen toplam proje bedeli ise 26,4 milyar dolardan 20,4 milyar dolara gerilerken proje sayısındaki düşüşün toplam bedelden yüksek olması, küçük müteahhitlerin aldığı işlerin sayısındaki azalmaya bağlandı. Özellikle komşu ülkelerde küçük işlere imza atan Türk müteahhitlerin, 2015’te aynı performansı gösteremediği belirtilen raporda 2016’ya ilişkin ilk verilerin de umut vermediği belirtildi. Buna göre, ilk 2 ayda Türk müteahhitlerin aldığı iş sayısı 8’de, toplam bedel ise 1 milyar dolarda kaldı.

En çok havalimanı yaptılar

Projelerin neredeyse 4’te 1’inin Risya’da olduğu görüldü. Rusya’nın yurtdışı projelerdeki payı yüzde 24,6 olurken BDT ülkelerinin payı yüzde 49, 9 olarak hesaplandı. Bu iki bölgeyi 6.1 milyar dolarla Ortadoğu, 3.4 milyar dolarla Afrika ve 626 milyon dolarla Avrupa izledi. Türk müteahhitler 2015’te yüzde 27.5’lik payla en çok havalimanı projesi üstlendi. Havalimanlarını sırasıyla, enerji santralları, petrokimya tesisleri, konut projeleri ve fabrikalar takip etti.

Büyükler performansı korudu

Ekonomi Bakanlığı’nın raporunda 2015 yılında hedef ülkelerde yaşanan ciddi siyasi istikrarsızlıkların ve konjonktürel sorunların bu ülkelerin gelir kalemini oluşturan petrol fiyatlarındaki düşüşe bağlı olduğu ancak buna rağmen Türk müteahhitlerin yurtdışında 20,5 milyar dolar değerinde 179 proje üstlendiği belirtildi. Küçük müteahhitlerin işlerini kaybettiği 2015’de büyük müteahhitler performansını. Dünyanın en büyük 225 müteahhitlik firması arasında, 2014’te olduğu gibi 2015’te de 42 firmayla yer alırken bu firmalardan 7’si ilk 100’e girdi.