İlk yeşil çatı Babil’in Asma Bahçeleri

Bitkilendirilmiş çatı olarak bilinen en eski yapının MÖ.500, bazı kaynaklara göre MÖ.800 yılında yapılmış olan Babil’in Asma Bahçeleri olduğunu hatırlatan Yavuz, Roma İmparatorluğu döneminde bitkilendirilmiş çatılar ve sundurmaların kişinin statüsünü gösteren bir değer olarak algılandığını dile getiriyor. 20. yüzyılın başlarında özellikle yüksek binaların çatılarının teras çatı olarak planlandığını ve bu alanların değerlendirilmesi amacı ile bitkilendirilmiş çatıların ön plana çıktığını anlatan Yavuz, şöyle devam ediyor:
“Bugün Almanya ve Hollanda’da bitkilendirilmiş çatı yapımı yerel yönetimlerce desteklenmektedir. Yeşil çatı pazarı, ülkemizde hızla büyüyen bir ivmeye sahip. 2005 yılında 10 bin metrekarelerde olan yeşil çatı uygulamaları, 2013 yılına gelindiğinde 300 bin metrekareye ulaştı. 2014 yılında ise 500 bin metrekareye yakın yeşil çatı uygulaması yapıldı. Geçtiğimiz yıl pazarın büyüklüğü 8 milyon Euro’ya ulaştı. 2015 yılında yeşil çatı pazarının 10 milyon euroluk bir satış hacmine ulaşacağı tahmin ediliyor.”

‘10 yılda 26 milyar TL boşa gitti’

Türkiye’de yaklaşık 7 milyon yalıtımsız çatı bulunduğunu hatırlatan ÇATIDER Başkanı Yavuz, standartlara uygun olmayan çatılar nedeniyle Türkiye’nin son 10 yılda yaklaşık 26 milyar TL’yi boşa harcadığını öne sürüyor. Aynı nedenle doğal kaynakların hızla tükenmesine ve çevreye zarar verilmesine yol açıldığını kaydeden Yavuz, “Bugün toplam enerjinin yüzde 35’i konutlar ve ticari binalarda tüketiliyor. 2002-2012 yılları arasında bu binaların tükettiği enerji yaklaşık yüzde 70 oranında arttı. Türkiye, enerji kaynakları için komşu ülkelere yüklü ödemeler yapıyor. Çatılarda yapılan yenileme, aktarma ve tamirat çalışmaları yıllık 5 milyon metrekare, parasal büyüklüğü ise yaklaşık 1,2 milyon dolar seviyesine ulaştı” diyor.

‘Üç yılda amorti ediyor’

Yavuz, yalıtım ve tadilat için yapılan harcamanın, sağlanan enerji tasarrufu sayesinde ortalama iki ile üç yıl içinde amorti edilebildiğini söylüyor. Yalıtım uygulamasının bölgelere ve farklı ihtiyaçlara göre değişkenlik gösterdiğini ifade eden Yavuz, şunları söylüyor:
“Yalıtım yapılırken yalıtım malzemesi, aksesuarlar, yan ürünler, bağlantı elemanları, emniyet tedbirleri, iskele, işçilik gibi giderler zaten yapılır. Yalıtım malzemesinin kalınlığının artırılması malzeme fiyatı dışında diğer giderleri etkilemez. Yalıtım malzemesi kalınlık farkı parasal olarak tüm giderler içinde çok küçük bir oranda kalacağı için doğru kalınlıkta yalıtım malzemesi kullanmak akıllıca olacaktır. Tüketiciler, merdiven altı ürünlerden kaçınıp, sertifikalı, CE belgeli ürünleri tercih etmeli ve uygulamaları uzman kişilere yaptırmalıdır. Böylece tüketicilerin parası çöpe gitmemiş olur.”

Sadece Temmuz ayında yaşanan iş kazalarında 133 işçinin yaşamını yitirdiğine dikkat çeken Yavuz, “13 işçinin ölüm nedeni ise ‘yüksekten düşme’ oldu. Ölümle sonuçlanan iş kazalarının yüzde 20’si inşaat sektöründe gerçekleşti. Üzücü kayıpların tekrarlanmaması için önlenmesi için ÇATIDER olarak işçi ve işverenlere eğitim veriyor ve bu tabloyu değiştirmeye çalışıyoruz” diye konuştu.

Son 10 yılda iş kazalarında 10 bini aşkın işçinin vefat ettiğini belirten Yavuz, yüksekten düşmenin ilk sırada geldiğini söyledi.

Kazalara gerekçi olarak eğitimsizlik, ihmal, iş yerlerinde güvenlik önlemlerinin alınmaması ve işverenin bu tür önlemleri maliyet olarak görmesi gibi nedenleri sayan Yavuz, “Standart bir iskele, uygun bir emniyet kemeri, kenar korumaları ya da en basitinden bir ağ gerilmesi bile düşmeleri önemli ölçüde azaltabilir” diyerek önlemlerini basit ama geçerli olmasından söz etti.

Kazaların yüzde 98’inin insan hatasından kaynaklandığını kaydeden Yavuz, “Tehlikeli mesleklerden biri olan çatıcılıkta, yüksekte çalışma ve iş güvenliği konularında eğitim ve sertifika sahibi olmak gerekiyor. ÇATIDER olarak konuyla ilgili hem ustalara hem de işverenlere yönelik eğitimler veriyoruz. Milli Eğitim’den İnşaat Teknolojisi Çatıcılık Dalı olan 19 meslek lisesinde sektöre yönelik ‘Çatıcılık Kursu’ açma yetkisi aldık” diye konuştu.

Yavuz’un iş sağlığı ve güvenliği tavsiyeleri:

• İşyerinde iş güvenliği uzmanları ve iş yeri hekimleri bulunmalı,
• İşyerinde sağlıklı ve güvenli çalışma ortamları oluşturulmalı,
• İşyerlerinde risk değerlendirmesi yapılmış ve güncelleniyor olmalı,
• Çalışanlar işe başlamadan önce sağlık taramasından geçmeli,
• Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan çatı işlerinde çalışacaklar yaptıkları işe uygun olduklarını belirten sağlık raporu almalı,
• İşyerleri acil durumlara karşı hazırlıklı olmalı, acil durum planı hazırlanmalı,
• Çalışan alanlarda aktif (kişisel koruma) ve pasif (toplu koruma) emniyet tedbirleri alınmalı,
• Çalışanların işlerine uygun emniyet donanımları bulunmalı.