Düzenlemeyi değerlendiren Altın Emlak Global Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, taşınmaz piyasasında sağlıklı veri altyapısının önemine dikkat çekerek, “Gayrimenkul piyasasında adil, erişilebilir ve gerçekçi bir değerleme sisteminin kurulabilmesi için en önemli unsur doğru, standart ve denetlenebilir veridir. Değerleme raporlarının kamu otoriteleriyle elektronik ortamda paylaşılması, uzun vadede piyasa şeffaflığına katkı sağlayabilir” dedi.

Veri seti oldukça kapsamlı

Özelmacıklı, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından talep edilen veri setinin yalnızca taşınmaz değerinden ibaret olmadığını belirterek, “Veri setinde rapor numarası, değer türü, talep ve rapor tarihi, uzman ve denetmen bilgileri, il, ilçe, mahalle, ada, parsel, bağımsız bölüm, tapu türü, hisse durumu, arsa payı ve koordinat bilgileri gibi çok sayıda alan bulunuyor. Bunun yanında imar durumu, yapı sınıfı, yapı cinsi, inşaat seviyesi, enerji sınıfı, depreme dayanıklılık, hasar durumu, ulaşım imkânları ve çevresel gelişim dinamikleri de veri setine dahil ediliyor” ifadelerini kullandı.

Mükerrer bildirim riski önlenmeli

Yeni düzenlemede uygulama modelinin doğru kurulması gerektiğini vurgulayan Özelmacıklı, “Değerleme kuruluşları hâlihazırda hazırladıkları raporlara ilişkin verileri belirli standartlar çerçevesinde GABİM üzerinden sisteme aktarıyor. Yeni düzenleme ile raporu düzenleten kamu kurumları, bankalar ve finans kuruluşları da bildirim yükümlülüğü kapsamına alınıyor. Aynı raporun farklı taraflarca ayrı ayrı girilmesi; mükerrer bildirim, operasyonel yük ve veri uyumsuzluğu riski doğurabilir. Doğru model, teknik verinin tekil rapor numarasıyla ve kurumlar arası entegrasyonla TKGM sistemine aktarılmasıdır” dedi.

Değer bilgi merkezi için önemli bir hazırlık

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından açıklanan Değer Bilgi Merkezi uygulamasının bu yıl İstanbul’da, 2027 yılı içinde de 81 ilde devreye alınmasının planlandığını hatırlatan Özelmacıklı, “Bu veri seti, Değer Bilgi Merkezi için önemli bir hazırlık niteliği taşıyor. Ancak değerleme raporlarından elde edilecek veri, piyasanın tamamını tek başına temsil etmez. Bu verilerin tapu işlem verileri, belediye rayiçleri, imar verileri, ilan verileri ve fiili piyasa gerçekleşmeleriyle birlikte değerlendirilmesi gerekir” dedi.

Amaç şeffaf ve güvenilir piyasa olmalı

Özelmacıklı son olarak, “Türkiye’de gayrimenkul piyasasının daha şeffaf, ölçülebilir ve güvenilir hale gelmesi ortak hedefimizdir. Ancak sistemin başarısı, toplanan verinin hacminden çok niteliğine bağlıdır. Usul ve esaslar hazırlanırken mükerrer bildirimlerin önlenmesi, KVKK boyutu, rapor sahipliği, sorumluluk sınırları ve kurumlar arası entegrasyon açık şekilde belirlenmelidir. Doğru veri ve doğru entegrasyon sağlanırsa Değer Bilgi Merkezi; vatandaşlar, yatırımcılar, kamu kurumları ve sektör profesyonelleri için önemli bir referans altyapısına dönüşebilir” ifadelerini kullandı.

Değer haritası için değer barışı ve harç indirimi şart

Özelmacıklı “Gerçek değer haritalarının oluşması için değer barışı uygulaması ve tapu harcı oranlarının makul seviyelere çekilmesi şart. Aslında doğru değer haritaları bu şekilde çok daha kolay bir şekilde de oluşturulabilir. Aksi halde sistem güvenliği artırır ama kayıt dışılığı kalıcı olarak azaltamaz. Amaç cezalandırmak değil, gönüllü uyumu teşvik etmek olmalıdır. Dubai gibi ülkelerde değer artış kazancı vergisi olmadığı için alım-satımlar gerçek bedeller üzerinden yapılabiliyor. Bu da piyasanın doğru değer haritalarının oluşmasını sağlıyor. Bizde ise bu vergi, çoğu zaman düşük beyanı teşvik eden bir unsur haline geliyor. Bu nedenle sistemin bu yönüyle de yeniden ele alınması gerekiyor” dedi.

BİM Yönetim Kurulu, perakendedeki yaygın müşteri ağı ve güçlü operasyonel yapısını bankacılık alanına taşımak amacıyla, çoğunluk payına sahip olacağı bir banka kurulması için karar aldı. Bu kapsamda, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ile Bankaların İzne Tabi İşlemleri ve Dolaylı Pay Sahipliğine İlişkin Yönetmelik hükümleri doğrultusunda, bağlı ortaklıkları aracılığıyla banka kuruluş izni için Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’na (BDDK) başvuru yapılacağı bildirildi.

Şirketten yapılan açıklamada, kurulması planlanan katılım bankasının, BİM müşterilerinin finansal ihtiyaçlarına yenilikçi, erişilebilir ve faizsiz finansman çözümleri sunmasının hedeflendiği vurgulandı.

patronlardunyasi.com’un haberine göre BİM’in bugün itibarıyla BDDK’ya resmi başvurusunu gerçekleştirmesi bekleniyor. Bu adım, perakende-devlet bankacılığı kesişiminde son dönemin en dikkat çekici hamlelerinden biri olarak değerlendiriliyor.

Emlaknews.com.tr

FKB verilerine göre tasarruf finansman şirketlerinin işlem hacmi, yılın ilk 9 ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 251 artışla 733 milyar TL’ye ulaştı. Aynı dönemde sektörün aktif büyüklüğü yüzde 250 artarak 238 milyar TL’ye, özkaynakları ise yüzde 199 yükselişle 64 milyar TL’ye çıktı. Mevcut ivmenin korunması halinde sektörün 2025 yılını 1 trilyon TL işlem hacmiyle, 2026 yılında ise 1,5 trilyon TL’nin üzerinde bir büyüklükle kapatması bekleniyor.

Müşteri sayısı 1 milyona ulaşıyor

Tasarruf finansman sektöründe müşteri sayısındaki artış da dikkat çekiyor. 2022 sonunda 361 bin, 2023 sonunda 370 bin, 2024 sonunda 533 bin olan müşteri sayısı, 2025’in ilk 9 ayında 941 binin üzerine çıktı. Yıl sonu itibarıyla 1 milyon eşiğinin aşılması bekleniyor. Sadece bu yılın 9 aylık döneminde sisteme katılan 407 bin 643 kişi, ev, işyeri veya araç sahibi oldu.

12,5 milyon TL’ye kadar finansman

Sektör, 1 Ocak 2026 itibarıyla sözleşme bazında konut ve çatılı işyeri ediniminde 12,5 milyon TL’ye, taşıt ediniminde ise 5 milyon TL’ye kadar finansman sağlayabilecek. Tasarruf finansman modeli; belirli bir süre tasarruf edilmesi, önceden tanımlanan koşulların sağlanması ve faizsiz finansman esaslarına göre fon kullandırılması üzerine kurulu yapısıyla öne çıkıyor.

Kamu şirketi sektöre girdi

Temmuz ayında BDDK’dan faaliyet izni alan üç yeni şirketle birlikte Türkiye’deki tasarruf finansman şirketi sayısı 9’a yükseldi. İlk kez kamu sermayeli bir şirketin sektöre girmesi, hem güven algısını güçlendirdi hem de tasarruf finansman modeline olan ilginin kalıcı hale geldiğini gösterdi.

Organizasyon ücreti dışında ek masraf yok

Tasarruf finansman şirketleri, organizasyon ücreti dışında faiz, komisyon veya kredi tahsis ücreti almıyor. Organizasyon ücreti, edinilmek istenen konut ya da araca göre değişmekle birlikte yüzde 8–14 aralığında uygulanıyor. Ayrıca ödeme güçlüğü yaşayan müşterilere taksitleri 6 aya kadar dondurma imkânı tanınıyor. Bu durum, özellikle yüksek faiz ortamında bütçesini zorlamadan ev ve araç sahibi olmak isteyenler için sektörü daha cazip hale getiriyor.

patronlardunyasi.com

Sistemde vatandaş için risk kalmayacak

BDDK’ya nisan ayında, tasarruf finansman şirketlerinden 23’ü tek başına, 12’si ise 5 şirket çatısı altında birleşmek üzere toplam 35 şirket intibak başvurusunda bulunmuştu. Kurum, Resmi Gazete’de başvuru yapan 35 şirketten 21’inin tasfiyesine karar verdi. FuzulEv Yönetim Kurulu Başkanı Akbal, tasarruf finansman modelinin Türkiye için çok değerli olduğunu ve devletin bu nedenle BDDK intibak sürecinde çok titiz ve dikkatli olduğunu vurguladı. Yeterince sermayesi güçlü olmayan ya da şeffaflık konusunda BDDK’nın onayını alamayan şirketlerin elenmesi ile yalnızca Türkiye’de değil uluslararası piyasalarda da tasarruf finansman modeline olan itibarın artacağını ifade etti.

Uluslararası standartlar gözetiliyor

BDDK intibak sürecine başvuru yapan şirketlerin her yönüyle titizlikle incelendiğini ve uluslararası standartlara uygun olanlarla yola devam edileceğini ifade eden Akbal, “Devlet yetkilileri şirketlerin her türlü alanda sürdürülebilirliğine baktılar ve 21 şirketin devam edemeyeceğine karar verdiler. Bankalar gibi sınırlı sayıda güçlü firma ile yola devam etmek gerekti. Bunu sağlayamayan arkadaşlarımız tasfiye sürecine girecekler. Kalan güçlü ve şeffaf firmalar ile süreç devam edecek. Yola devam eden firmalarla tasarruf finansman modeli, uluslararası standartlara kavuşmuş olacak” diye konuştu.

350 bin katılımcının yüzde 10’u tasfiye olan şirketlerde

Tasarruf Finansman modeline dahil olan 350 bin katılımcının yüzde 10’unun tasfiye olan firmalar bünyesinde bulunduğunu belirten Akbal, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Tasfiye edilen firmalardaki müşteri sayısı sadece yüzde 10 civarında. Ayrıca söz konusu tasfiye edilen şirketler yeni olduğu için vatandaşların bunlara çok fazla ödeme yaptıklarını düşünmüyoruz. BDDK’nın bu tasfiye edilen şirketlerdeki müşterileri, yola devam edecek güçlü şirketlere yönlendirmesi söz konusu olabilir. İlerleyen günlerde detaylar netlik kazanacaktır”

Türkiye ekonomisinde önemli bir yer tutan, kamuoyunda faizsiz konut ve taşıt edindirme sistemi olarak bilinen tasarruf finansman sistemine ilişkin “Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

İlk başvuruyu yaptı

Sektörün öncü kuruluşları arasında yer alan Katılımevim, kanun tarafından belirlenen yükümlülükleri tamamlamak üzere verilen 30 günlük süre dolmadan hazırlıklarını yaparak 18 Mart Perşembe (bugün) günü BDDK’ya (Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu) intibak başvurusu yapan ilk tasarruf finansman şirketi oldu. BDDK başvurusu Katılımevim Yönetim Kurulu Başkanı Serdar Turhan ve Genel Müdür Ahmet Özcan tarafından yapıldı.

Tasarruf finansman şirketlerinin faaliyetlerini güvenilir ve denetlenebilir şekilde icra edebilmelerini sağlayacak olan kanun 7 Mart 2021 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlandı. Kanun ile şirketlerin sektörde güven ve istikrara zarar vermeyecek bir ortaklık yapısına, deneyimli ve yetkili bir yönetime, yeterli mali güce ve gerekli organizasyon yapısına sahip olması amaçlanıyor. Getirilen düzenleme ile şirketlerin en az 100 milyon TL öz sermayeye sahip olma ve finansal raporlama standartlarına uyum yükümlülüğünü yerine getirmesi gerekiyor.

Çeyrek yüzyıllık tecrübe

Katılımevim sektörde 25 yıllık köklü geçmişe ve tecrübeye sahip ortaklar tarafından İstanbul’da kurulmuştur. Akaryakıt, gayrimenkul ve taahhüt sektöründen gelen büyük bir sermaye gücüyle kurulan, kısa zamanda Türkiye’nin dört bir yanında şubeleşen, müşterilerine en iyi hizmeti sunma amacıyla çalışmalarını sürdüren Katılımevim bugün 500’e yakın çalışan istihdam etmektedir.

35 şirket faaliyet gösteriyor

Bu alanda şirket sayısının 35’lere kadar yükseldiğini dile getiren Akbal, faizsiz konut ve otomobil finansmanı sisteminin yasal altyapısının şu ana kadar bulunmadığını anlattı.

Akbal, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın BDDK bünyesinde konu ile ilgili bir çalışma başlattığını kaydederek, “Hükümet bu konunun üzerinde titizlikle duruyor. Yasal mevzuatın 2020 sonuna kadar hazır olacağını düşünüyoruz. Hükümetin yasal düzenlemesiyle sistem ve katılımcılar güvence altına alınacak.” dedi.

Konut ve otomobil alımına yönelik tasarrufa dayalı faizsiz finansman sisteminin, özellikle faiz hassasiyeti bulunan ya da banka kredisindeki ek faiz maliyetini yüklenmek istemeyen kesimler tarafından ilgi gördüğünü vurgulayan Akbal, sistemin Türkiye’deki toplam konut satışlarından aldığı payın yüzde 15’e yaklaştığını bildirdi.

Akbal, “Yıl sonuna kadar yapılacak regülasyon sayesinde sistemin yasal güvenceye kavuşmasının da olumlu etkisiyle bu payın ikiye katlanacağını öngörüyoruz.” diye konuştu.

“Devlet güvencesi olmaması büyük risk”

Eyüp Akbal, son yıllarda sektördeki firma sayısı ve satışlardaki artışın bazı riskleri de beraberinde getirdiğini belirterek, “Hem bu alanda faaliyet gösteren firmalar için sermaye şartı aranmaması, hem de sisteme dahil olan katılımcıların bu firmalara yaptıkları ödemelerin devlet güvencesinde olmaması sisteme ilişkin önemli riskler oluşturuyor.” dedi.

Sistem dahilindeki katılımcı sayısının 250 bin civarında olduğunun tahmin edildiğini aktaran Akbal, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Yasal düzenleme için sektör adına Ankara ile görüşmeleri Fuzulev olarak yürütüyoruz. Sistemde şu ana kadar bir sorun yaşanmamış olmasının sistemin risk içermediği anlamına gelmediğini kamu otoriteleriyle paylaşıyoruz. Çünkü bu aslında bir ekonomik model. Ama daha önce çok ciddi rakamlar oluşmadığı için hükümetin dikkati bu noktaya çekilmedi, herhangi bir kanuni düzenlemeye ihtiyaç görülmedi. Ama geldiğimiz nokta itibarıyla son 4-5 yıldır sektörde ciddi anlamda birçok firma çıkmaya başladı. Artık hükümetin dikkatini de çekmeye başladı. Kesinlikle bu sisteme bir regülasyon gelmesi lazım.”

“Ciddi anlamda sermaye şartı isteneceğini öngörüyoruz”

FuzulEv Yönetim Kurulu Başkanı Akbal, görüşmelerden aldıkları mesajlara değinerek, regülasyon geldiğinde firmalardan çok ciddi anlamda bir para isteneceğini öngördüklerini söyledi.

Bankacılık lisansı için çok ciddi sermaye şartının istendiğini anımsatan Akbal, şu açıklamalarda bulundu:

“Bizim sektördeki firmalar için de benzer bir şart olacak. Tabi banka kurmak için sadece sermaye yeterliliğiniz değil; tecrübeniz, ticari anlamda geçmiş dönemde yaşanmış herhangi bir olumsuzluğunuz olmaması önemli. Bütün bu unsurlar toplandığında bizim de karşımıza ciddi bir regülasyon çıkacak. Regülasyonla birlikte işlemler garanti kapsamına gireceği için talebin de önemli ölçüde artacak.”

Akbal, faizsiz finansman sisteminde konut bedelinin tamamı için finansman sağlanabildiğini kaydederek, bu durumun özellikle dar gelirli ve birikimi olmayan kesim için sistemi cazip kıldığını vurguladı.

Özellikle dar ve ortanın altı gelire sahip olanların tasarrufuna talip olduklarını ifade eden Akbal, sözlerini şöyle tamamladı:

“Banka kredisinin getirdiği faiz yüküyle konuta toplam ödenen rakam ciddi şekilde artıyor. Kredi aldığınızda 2 kat maliyet oluşabiliyor. Tasarrufa dayalı faizsiz finans sisteminde ise paranın herhangi bir maliyeti olmuyor. Sistem herhangi ek bir mali yük içermediği için vatandaş rahatlıkla evine ve arabasına sahip olabiliyor. Sadece biraz sabretmek gerekiyor.”

Uğur Aslanhan-AA

23 Temmuz’dan itibaren geçerli oldu

Gerek birinci el gerekse ikinci elde 12 aya kadar ödemesiz dönem uygulamasına son verilerek sadece 3 aya kadar ödemesiz dönem hakkı tanındı. 22.07.2020 tarihine kadar başvuru girişi yapılmış olan Avantajlı Konut Kredileri, başvuru geçerlilik süresi içinde koşulları değişmeksizin kullandırılabilecek. Lakin 23 Temmuz ve sonrası başvurularda yeni şartlar geçerli olacak” dedi.

Düzenleme ikinci eldeki satışları etkileyecek

İkinci elde gerçekleşen konut satışlarının daha yüksek bir orana sahip olduğunu belirten Özelmacıklı “Toplam konut satışları içinde ilk satışın payı %30,9 iken, ikinci elin payı %69,1 seviyesinde. Sadece Haziran ayında 131 bin 380 ikinci el konut satıldı. Zaten 01.01.2019 tarihi ve sonrasında satış görmüş taşınmazlar ile refinansman ve borç transferleri yapılan taşınmazlar kampanyadan faydalanamıyordu. Hatta bazı meslekler dışında kredi verilmemeye başlanmıştı. Yeni düzenleme ile vade düştü, faiz oranı ise %0.74 den, %0.79’a çıkarıldı. 300 bin TL’lik bir kredide, bu faiz artışı nedeni ile tüketici toplamda 11 bin 738 lira fazla ödeme yapmış olacak” dedi.

Tok satıcıları ve fırsatçıları emlak işletmelerine sorun

Tüm Altın Emlak temsilcilerinde ilanların fiyat geçmişlerini ve hareketlerini takip eden yazılımlar kullandıklarını belirten Altın Emlak Genel Müdürü “Bu yazılımlar ile mal sahiplerinin hangi tarihte ilan girdiklerini, fiyat değişimlerini, rakip pazar analizlerini takip ediyor ve raporlayabiliyoruz. Ayrıca şirket olarak fiyatı piyasa değerinin üstünde olan taşınmazların satış yetkisini almıyoruz” dedi.

Bu dönemde mali kesime verilen kredilerin toplamı 74 milyar 560 milyon lira, mali kesim hariç toplam kredi hacmi 2 trilyon 253 milyar 147 milyon lira oldu. Bankacılık sektöründeki toplam mevduatta (bankalararası dahil) geçen hafta 33 milyar 578 milyon liralık artış yaşandı. Söz konusu haftada yüzde 1,6 artan bankacılık sektörü toplam mevduatı, 2 trilyon 175 milyar 541 milyon liraya çıktı.

Tüketici kredileri arttı

Verilere göre, tüketici kredileri tutarı, 14 Aralık ile biten haftada 166 milyon lira artarak 402 milyar 272 milyon liraya çıktı. Söz konusu kredilerin 190 milyar 66 milyon lirası konut, 6 milyar 444 milyon lirası taşıt ve 205 milyar 761 milyon lirası ihtiyaç kredilerinden oluştu. Söz konusu dönemde taksitli ticari kredilerin tutarı 493 milyon lira azalarak 355 milyar 86 milyon liraya düştü. Bankaların bireysel kredi kartı alacakları ise yüzde 0,71 artışla 102 milyar 400 milyon liraya yükseldi.

Bireysel kredi kartı alacaklarının 42 milyar 601 milyon lirası taksitli, 59 milyar 798 milyon lirası taksitsiz oldu.
Bankacılık sektöründe net takipteki alacaklar, 14 Aralık itibarıyla bir önceki haftaya göre yüzde 5,5 azalarak 28 milyar 449 milyon liraya geriledi. Aynı dönemde bankacılık sisteminin öz kaynakları ise 320 milyon liralık artışla 502 milyar 325 milyon liradan 502 milyar 645 milyon liraya yükseldi.

AA

BDDK tarafından, eylül ayına ilişkin “Türk Bankacılık Sektörünün Konsolide Olmayan Ana Göstergeleri” raporu yayımlandı.

Rapora göre, eylül ayında Türk bankacılık sektörünün aktif büyüklüğü 4 trilyon 210 milyar 793 milyon lira düzeyinde gerçekleşti. Sektörün aktif toplamı 2017 sonuna göre 952 milyar 951 milyon lira arttı.

Bu dönemde, en büyük aktif kalemi olan krediler 2 trilyon 587 milyar 666 milyon lira, menkul değerler 489 milyar 476 milyon lira oldu. Geçen yılın sonuna göre sektörün aktif büyüklüğü yüzde 29,3, krediler yüzde 23,3 ve menkul değerler toplamı yüzde 21,9 yükseldi.

Kredilerin takibe dönüşüm oranı, eylülde yüzde 3,2 düzeyinde gerçekleşti.

Sektörün dönem net karı 42 milyar 175 milyon lira oldu

Bankaların kaynakları içinde, en büyük fon kaynağı durumunda olan mevduat eylülde geçen yıl sonuna göre yüzde 24,9 artarak 2 trilyon 136 milyar 570 milyon lira oldu.

2017 sonuna göre öz kaynak toplamı yüzde 13,9 artarak 408 milyar 943 milyon liraya ulaştı. Eylül 2018 döneminde sektörün dönem net karı 42 milyar 175 milyon lira, sermaye yeterliliği standart oranı ise yüzde 18,1 seviyesinde gerçekleşti.

AA

Buna göre, mal veya hizmet alımı sonrası belli bir ücret karşılığı borcun taksitlendirilmesi veya ödemenin ertelendiği dönemler de dahil olmak üzere, kredi kartları ile gerçekleştirilecek mal ve hizmet alımları ile nakit çekimlerinde taksitlendirme süresi 12 ayı geçemeyecek.

Bu süre elektronik eşya alımlarında 3 ay, bilgisayar alımlarında, kulüp ve derneklere yapılan ödemelerde, havayolları, seyahat acenteleri, taşımacılık ve konaklama ile ilgili harcamalarda 6 ay, sağlık ve sosyal hizmetler ile ilgili harcamalarda ve sağlık ürünü alımlarında, vergi ödemelerinde 9 ay olarak uygulanacak. Kredi kartlarıyla gerçekleştirilecek kuyum, telekomünikasyon, doğrudan pazarlama ile ilgili harcamalar, yurt dışında yapılan harcamalar ve yemek, gıda, alkollü içecek, akaryakıt, kozmetik, ofis malzemesi ile hediye kart, hediye çeki ve benzeri şekillerde herhangi somut bir mal veya hizmeti içermeyen ürünlerin alımlarında taksit uygulanamayacak.

Kurumsal kredi kartları ile mal veya hizmet alımı sonrası belli bir ücret karşılığı borcun taksitlendirilmesi veya ödemenin ertelendiği dönemler de dahil olmak üzere gerçekleştirilecek mal ve hizmet alımları ile nakit çekimlerinde taksitlendirme süresi 9 ayı geçemeyecek.

Tüketici kredilerinin vadesi 36 ayı aşamayacak

BDDK’nın “Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmeliği” Resmi Gazete’de yayımlandı.

Buna göre, konut edinmeleri ve konut tadilatı kapsamında konutun mal veya hizmet alımı amacıyla tüketicilere kullandırılan krediler, konutların finansal kiralama yoluyla tüketicilere kiralanması, diğer gayrimenkul alımı amaçlı krediler, eğitim ve öğrenim ücretinin finansmanı amacıyla kullandırılacak krediler ve kamu kurum ve kuruluşlarına olan borçların finansmanı amacıyla doğrudan ilgili kurum veya kuruluşun hesabına ödeme yapılmak şartıyla kullandırılan krediler ile bu kredilerin yeniden finansmanı amacıyla kullandırılan krediler hariç olmak üzere, tüketici kredilerinin vadesi 36 ayı, taşıt kredileri ile taşıt teminatlı kredilerin vadesi 48 ayı, cep telefonu, tablet ve bilgisayar alımı amacıyla kullandırılan kredilerin vadesi 6 ayı aşamayacak. Bu kredilerin yeniden yapılandırılmasında aynı vadeler uygulanacak.

Bu maddenin yürürlük tarihinden önce kullandırılan ihtiyaç kredilerinin borç bakiyeleri, borçlu tarafından bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren bir yıl içerisinde talep edilmesi durumunda en fazla 48 ay ile sınırlı olmak üzere yeniden yapılandırılabilecek. Yeniden yapılandırma kapsamında borçluya ilave kredi kullandırılması halinde ilave kullandırılan kredinin vadesi 36 ayı aşamayacak.

Cep telefonu, tablet ve bilgisayar alımında vade 6 ayı aşamayacak

BDDK’nın “Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmeliği” Resmi Gazete’de yayımlandı.

Yönetmeliğe göre konut edinmeleri ve konut tadilatı kapsamında konutun mal veya hizmet alımı amacıyla tüketicilere kullandırılan krediler, konutların finansal kiralama yoluyla tüketicilere kiralanması, diğer gayrimenkul alımı amaçlı krediler ve eğitim ve öğrenim ücretinin finansmanı amacıyla kullandırılacak krediler ile bu kredilerin yeniden finansmanı amacıyla kullandırılan krediler hariç olmak üzere, tüketici kredilerinin vadesi 36 ayı, taşıt kredileri ile taşıt teminatlı kredilerin vadesi 48 ayı, cep telefonu, tablet ve bilgisayar alımı amacıyla kullandırılan kredilerin vadesi 6 ayı aşamayacak. Bu kredilerin yeniden yapılandırılmasında aynı vadeler uygulanacak.

Yürürlük tarihinden önce kullandırılan ihtiyaç kredilerinin borç bakiyeleri, borçlu tarafından bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren bir yıl içerisinde talep edilmesi durumunda en fazla 48 ay ile sınırlı olmak üzere yeniden yapılandırılabilecek. Yeniden yapılandırma kapsamında borçluya ilave kredi kullandırılması halinde ilave kullandırılan kredinin vadesi 36 ayı aşamayacak.

Kredilerin yeniden yapılandırılması

BDDK’nın “Finansal Sektöre Olan Borçların Yeniden Yapılandırılması Hakkında Yönetmeliği” Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Buna göre, finansal yeniden yapılandırma kapsamına alınacak borçluların, mali durumlarının ve bu kapsamda borçlarının yeniden yapılandırılması veya yeni bir itfa planına bağlanması sonucunda borçlarını geri ödeme kabiliyeti kazanacağının tespit edilmesi şart olacak. Bu tespitin yapılmasına ilişkin esas ve usuller Çerçeve Anlaşmalarında gösterilecek. Borçlarını geri ödeme kabiliyeti kazanamayacağına kanaat getirilen borçlular finansal yeniden yapılandırma kapsamına alınamayacak.

Finansal Yeniden Yapılandırma Çerçeve Anlaşmalarını imzalayacak alacaklılar adına finansal yeniden yapılandırma kapsamına alınacak borçluların mali durumunun tespiti, bu Çerçeve Anlaşmalar ile belirlenecek ve kurul tarafından uygun görülecek bir kuruluş tarafından yapılacak.

Çerçeve anlaşmaları ve sözleşmeleri kapsamında, “Söz konusu kredi borçlarının vadelerini uzatmak. Borçluların kredilerini yenilemek. Borçlulara ilave kredi vermek. Anapara, faiz, temerrüt faizi ve kar payları ile kredi ilişkisinden doğan diğer her türlü alacağı indirmek veya bunlardan vazgeçmek. Anapara, faiz veya kar payı alacaklarını; kısmen veya tamamen iştirake çevirmek, ayni, nakdi ya da tahsil şartına bağlı bir bedel karşılığı devir veya temlik etmek, borçlu ya da üçüncü kişilere ait ayni değerler karşılığında kısmen veya tamamen tasfiye etmek, satmak, bilanço dışına çıkarmak. Diğer bankalarla ve alacaklılarla birlikte hareket ederek protokoller yapmak.” şeklinde tedbirler alınabilecek.

Çerçeve Anlaşmaları

Alacaklar, Türkiye Bankalar Birliği tarafından Türkiye Katılım Bankaları Birliği ve Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Birliğinin görüşleri de alınmak suretiyle hazırlanacak Çerçeve Anlaşmaları kapsamında ve bu anlaşmaların kurul tarafından onaylandığı tarihten itibaren 2 yıl içerisinde finansal yeniden yapılandırma sözleşmelerine bağlanmak şartıyla yeniden yapılandırılabilecek. 2 yıllık süreyi uzatmaya kurul yetkili olacak.

Yeniden yapılandırılacak alacakların kapsamı; borçluların nitelikleri, asgari tutar ve şartları ve alacaklılar ile borçlular arasında ayrı ayrı imzalanacak finansal yeniden yapılandırma sözleşmelerinin asgari unsurları birinci fıkradaki usulle saptanan Çerçeve Anlaşmalarıyla belirlenecek.

Çerçeve Anlaşmaları kapsamında sözleşme imzalandığı takdirde, bu sözleşmeleri imzalayan borçlulardan olan alacaklara ilişkin zamanaşımı, sözleşme tarihi itibarıyla kesilmiş sayılacak.Çerçeve Anlaşmaları kapsamında bir borçluyla yapılan sözleşmenin alacaklı kuruluşların alacaklarının 3’te 2’sini oluşturan çoğunluğu tarafından imzalanması halinde, alacaklı kuruluşların tamamı tarafından alacakların yeniden yapılandırılması zorunlu olacak.Çerçeve Anlaşmaları TBB tarafından hazırlanacak ve alacaklı kuruluşların yetkili temsilcilerince kabul edilerek imzalanacak. Ölçek büyüklüğü ve sektörel faaliyet alanı bakımından farklı niteliklere sahip borçlular nitelikleri itibarıyla gruplandırılarak, her bir borçlu grubu için ayrı bir Çerçeve Anlaşması hazırlanabilecek.

Çerçeve Anlaşmaları, kurulca onaylanmalarını müteakiben geçerlilik kazanacak ve Çerçeve Anlaşmalarında yapılacak değişiklikler için kuruldan izin alınması şart olacak.

Kredilerin sınıflandırılması

BDDK’nın “Kredilerin Sınıflandırılması ve Bunlar İçin Ayrılacak Karşılıklara İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliği” Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Buna göre TFRS 9 uygulayan bankaların; canlı olmakla birlikte “İkinci Grup” altında yeniden yapılandırılmış alacak olarak sınıflandırılan kredilerini, en az 3 aylık izleme süresi sonunda, belirlenen koşulların sağlanması kaydıyla yeniden yapılandırma kapsamından çıkararak “Birinci Grup” altında yeniden sınıflandırabilecek.

“Birinci Grup” altında izlenen ve borçlusu finansal güçlük içinde olmayan kredilerin sözleşme koşullarının değiştirilmesi ve/veya kısmen veya tamamen yeniden finanse edilmesi, yeniden yapılandırma kapsamında değerlendirilmez ve bunlar “Birinci Grup” altında izlenmeye devam olunabilecek.

AA